|
Có ba v¤n ð« ð£c bi®t mà ngß¶i ån chay c¥n phäi lßu ý là: protein, calcium, và vitamin B-12. Thñc tª hai v¤n ð« ð¥u không có v¤n ð« vì chï là huy«n thoÕi. Chï riêng v¤n ð« thÑ ba, nhæng ngß¶i ån chay thu¥n túy m¾i phäi ð£c bi®t quan tâm. Protein Mµt ði«u b¤t hÕnh cho ngß¶i dân là có quan ði¬m sÇn v« chæ protein nhß là ð°ng nghîa v¾i t× sÑc khöe. Ðây chï là huy«n thoÕi ðßþc dñng lên b·i kÛ ngh® th¸t và kÛ ngh® b½ sæa. Thñc tª cho biªt, chúng ta không c¥n nhi«u protein, nh¤t là protein th¸t. Có nhi«u lý do t¯t trong vi®c gi¾i hÕn protein. Nhß nh¸ v¸ bác sî McDougall và Rosenthal ðã giäi thích, chª ðµ dinh dßÞng nhi«u protein th¸t ðem lÕi hai h§u quä là: b®nh th§n (kidney disease) và b®nh x¯p xß½ng (osteoporosis). Ån thñc ph¦m chÑa nhi«u protein b¡t bµ ph§n th§n làm vi®c n£ng nh÷c h½n trong n² lñc loÕi bö ch¤t ammonia, phó sän cüa tiªn trình biªn dßÞng thñc ph¦m và có th¬ dçn ðªn vi®c hß th§n s¾m h½n. Nhi«u protein cûng tÕo nên tình trÕng th¤t thoát calcium qua ðß¶ng ti¬u (urine).[4] Calcium Calcium là mµt ch¤t khoáng r¤t c¥n thiªt ð¬ tång trß·ng và bäo trì h® th¯ng xß½ng c¯t và rång cüa con ngß¶i. Vào khoäng giæa tu±i trung niên và tu±i già, sñ thiªu høt ch¤t vôi s¨ dçn ðªn tình trÕng xß½ng d b¸ x¯p và gçy mà danh t× y khoa g÷i là "osteoporosis". Chính vì ði«u này mà các nhà sän xu¤t sæa ðã thúc døc dân chúng Hoa KÏ nên ߯ng ba ly sæa mµt ngày vì sæa có chÑa nhi«u ch¤t calcium. Nªu ði«u trên ðúng thì chúng ta phäi th¤y nhæng khu vñc dân s¯ u¯ng nhi«u sæa nhß Thøy Ði¬n, Na Uy, Tân Tây Lan và Hoa KÏ, dân chúng không b¸ b®nh x¯p xß½ng. Thñc tª trái lÕi, nhæng qu¯c gia này u¯ng nhi«u sæa bò và ån nhi«u protein th¸t nh¤t trên thª gi¾i lÕi có tÖ l® b¸ b®nh x¯p xß½ng nhi«u nh¤t. Các nhà nghiên cÑu khoa h÷c ðã cho biªt r¢ng dinh dßÞng b¢ng protein th¸t là nguyên nhân làm th¤t thoát calcium qua sñ bài tiªt. H÷ cho hay, càng ån nhi«u protein th¸t, càng nhi«u lßþng calcium b¸ th¤t thoát ra ngoài.[5] Ь kªt lu§n, chúng ta có th¬ th¤y rõ ràng r¢ng n½i nhæng qu¯c gia ån nhi«u protein có ngu°n g¯c thñc v§t, ån ít th¸t, m£c d¥u s¯ lßþng calcium vào c½ th¬ ít h½n, xß½ng c¯t dân chúng vçn cÑng cáp h½n qua tÖ xu¤t b¬ xß½ng th¤p h½n. Các qu¯c gia này theo khuyªn cáo cüa World Health Organization là giæ mÑc calcium · 400 và 500 mg mµt ngày, trong khi ðó, Hoa KÏ khuyªn cáo dân chúng là 800 ðªn 1200 mg mµt ngày. Có l¨ chúng ta không c¥n nhi«u nhß v§y, chúng ta chï c¥n nhi«u h½n ð¬ phát tri¬n xß½ng c¯t trong th¶i kÏ còn trë và c¥n v×a ðü ð¬ c¥m giæ · trÕng thái quân bình h¥u ngån ng×a b®nh x¯p xß½ng v« sau. Tuy nhiên nên nh¾, calcium chï là mµt trong các yªu t¯ tác døng ðªn xß½ng c¯t. Hàm lßþng tiêu thø calcium änh hß·ng b·i loÕi protein chúng ta ån, cûng nhß thói quen t§p th¬ døc và dinh dßÞng. Hoa kÏ ðã chiªn ð¤u ch¯ng lÕi b®nh x¯p xß½ng b¢ng mµt loÕi vû khí không thích hþp. Chiªn ð¤u ch¯ng lÕi b®nh này ðòi höi nhæng sñ thay ð±i cån bän trong ðß¶ng l¯i ån u¯ng cûng nhß l¯i s¯ng cüa con ngß¶i. Vitamin B-12 Vitamin B-12 thß¶ng không có · nhæng thñc ph¦m chay, nên nhæng ngß¶i ån chay thu¥n túy (vegans) không dùng trÑng gà và sæa b½, c¥n phäi ån thêm các thñc ph¦m có pha trµn vitamin B-12 nhß thÑc ån sáng cereals, sæa ð§u nành Eden Soy Extra cüa Eden Foods, Inc. hay u¯ng thêm multivitamins. Ðßþc
biªt c½ th¬ con ngß¶i cûng nhß con
v§t không th¬ tñ tÕo ra vitamin B-12, tuy
nhiên con v§t có ðßþc vitamin B-12 là
nh¶ nhæng bacteria sinh s¯ng trong mi®ng và
trong h® th¯ng tiêu hóa. Mµt vài thñc
ph¦m ð§u nành dÕng lên men nhß
miso và tempeh sän xu¤t · Á Châu
có chÑa mµt lßþng nhö vitamin B-12.
Tuy nhiên, nªu hai loÕi thñc ph¦m này
ðßþc sän xu¤t tÕi Hoa KÏ lÕi
không có vì sñ biªn chª quá
sÕch s¨ nên thß¶ng hüy hoÕi loÕi
bacteria sän sinh ra vitamin B-12.
|