I. Xu¤t Ly (S.i,185)

1) Nhß v¥y tôi nghe.

Mµt th¶i Tôn giä Vangìsa trú · Àlavi, tÕi ngôi ð«n · Aggàlava, cùng v¾i Tôn giä Nigrodha Kappa, là v¸ giáo th÷ sß.

2) Lúc b¤y gi¶, Tôn giä Vangìsa là tân TÖ-kheo, xu¤t gia chßa bao lâu, ðßþc · lÕi ð¬ coi ngôi t¸nh xá.

3) R°i mµt s¯ ðông phø næ, sau khi trang ði¬m, ði ðªn khu v߶n ð¬ xem t¸nh xá.

4) Tôn giä Vangìsa th¤y các phø næ ¤y, tâm sanh b¤t mãn, b¸ lòng døc qu¤y phá.

5) R°i Tôn giä Vangìsa suy nghî: "Th§t b¤t lþi cho ta! Th§t không lþi cho ta! Th§t b¤t hÕnh cho ta! Th§t không may cho ta! Vì r¢ng tâm sanh b¤t mãn n½i ta, và ta b¸ lòng døc qu¤y phá. Làm thª nào ngay hi®n tÕi có ng߶i khác có th¬ ðoÕn tr× b¤t mãn n½i ta và làm kh·i lên thöa mãn cho ta? Hay là ta tñ mình ðoÕn tr× b¤t mãn n½i ta và làm cho thöa mãn kh·i lên cho ta?"

6) R°i Tôn giä Vangìsa sau khi tñ mình ðoÕn tr× b¤t mãn và làm cho thöa mãn kh·i lên, li«n ngay trong lúc ¤y, nói lên nhæng bài k® này:

V¾i ta ðã xu¤t gia,

Bö nhà, s¯ng không nhà,

Tâm tß nay chÕy loÕn,

Kh·i lên t× ðen t¯i.

Con nhà b§c thßþng lßu,

Thi®n xäo trong cung pháp,

Ngàn ng߶i b¡n tÑ phía,

Vçn không bö chÕy loÕn.

Nªu phø næ có ðªn,

D¥u nhi«u h½n, ðông h½n,

S¨ không não loÕn ta,

Vì ta trú Chánh pháp,

Chính ta t×ng ðßþc nghe,

Ph§t, dòng h÷ m£t tr¶i,

Thuyªt giäng Niªt-bàn ðÕo,

— ðây ta ßa thích.

Nªu ta trú nhß v§y,

Ác ma, Ông có ðªn,

S· hành ta là v§y,

Ông ðâu th¤y ð߶ng ta,

II. Không Khoái: Arati (S.i,186)

1) Mµt th¶i...,...

2) Tôn giä Vangìsa trú · Àlavi, tÕi ngôi ð«n · Aggàvi cùng v¾i giáo th÷ sß Tôn giä Nigrodha Kappa.

3) Lúc b¤y gi¶, Tôn giä Nigrodha Kappa sau bu±i ån, trên con ð߶ng kh¤t thñc tr· v«, ði vào t¸nh xá và không ra khöi t¸nh xá cho ðªn chi«u hay ngày mai.

4) Lúc b¤y gi¶ Tôn giä Vangìa tâm sanh b¤t mãn, b¸ lòng døc qu¤y phá.

5) R°i Tôn giä Vangìsa suy nghî: "Th§t b¤t lþi cho ta! Th§t b¤t lþi cho ta! Th§t không lþi cho ta! Th§t b¤t hÕnh cho ta! Th§t không may cho ta! Vì r¢ng tâm sanh b¤t mãn n½i ta, và ta b¸ lòng døc qu¤y phá. Làm thª nào ngay hi®n tÕi có ng߶i khác có th¬ ðoÕn tr× b¤t mãn n½i ta và làm kh·i lên thöa mãn cho ta? Hay là ta tñ mình ðoÕn tr× b¤t mãn n½i ta và làm cho thöa mãn kh·i lên cho ta?"

6) R°i Tôn giä Vangìsa sau khi tñ mình ðoÕn tr× b¤t mãn và làm thöa mãn kh·i lên, li«n ngay trong lúc ¤y nói lên bài k® này:

Ta bö lÕc, b¤t lÕc,

M÷i tâm tß gia sñ,

Không tÕo mµt ch² nào,

Thành c½ s· tham døc.

Ai thoát khöi r×ng tham,

Thoát ly m÷i tham døc,

Ly tham không ð¡m trß¾c,

XÑng danh ch½n TÖ-kheo.

Phàm ð¸a gi¾i, không gi¾i,

Cä s¡c gi¾i trong ð¶i,

M÷i v§t ð«u biªn hoÕi,

M÷i sñ ð«u vô th߶ng.

Ai hi¬u biªt nhß v§y,

S· hành s¨ chân chính.

Chúng sanh th߶ng ch¤p trß¾c,

Яi v¾i các sanh y,

Яi v§t h÷ th¤y, nghe

H÷ ngØi, nªm, xúc chÕm.

— ðây, ai ðoÕn døc,

Tâm tß không nhi­m ô,

Không m¡c dính ch² này,

V¸ ¤y danh Mâu-ni.

Яi v¾i sáu mß½i pháp,

Thuµc v÷ng tß·ng phi pháp,

Phàm phu th߶ng ch¤p trß¾c,

Ch¤p thü và tham ð¡m.

TÖ-kheo không phi«n não,

Không nói l¶i ác ngæ,

Sáng su¯t, tâm th߶ng ð¸nh,

Không d¯i trá, th§n tr÷ng,

Thoát ly m÷i tham ái.

V¸ Mâu-ni chÑng ðÕt,

Cänh Niªt-bàn t¸ch t¸nh,

Ch¶ ðón th¶i m®nh chung,

V¾i tâm tß v¡ng l£ng,

Thanh thoát nh§p Niªt-bàn.

III. Khinh Mi®t Kë Oân Hòa: Pessalà Atimannanà (S.i,187)

1) Mµt th¶i Tôn giä Vangìsa trú · Àlavi, tÕi ð«n Aggàlavi, cùng v¾i giáo th÷ sß là Tôn giä Nigrodha Kappa.

2) Lúc b¤y gi¶, Tôn giä Vangìsa th߶ng hay khinh mi®t các v¸ TÖ- kheo ôn hòa khác vì khä nång bi®t tài cüa mình.

3) R°i Tôn giä Vangìsa suy nghî: "Th§t b¤t lþi cho ta! Th§t không lþi cho ta! Th§t b¤t hÕnh cho ta! Th§t không may cho ta! Vì r¢ng ta khinh mi®t các v¸ TÖ-kheo ôn hòa khác vì khä nång bi®n tài cüa ta".

4) R°i Tôn giä Vangìsa, tñ h¯i trách mình, li«n ngay khi ¤y, nói lên nhæng bài k® này:

Ю tØ Gotama,

Hãy t× bö kiêu mÕn,

Và cûng tñ bö luôn,

Con ð߶ng ðªn kiêu mÕn.

Nªu hoàn toàn ð¡m say,

Trong con ð߶ng kiêu mÕn,

S¨ tñ mình h¯i trách,

Trong th¶i gian lâu dài.

Nhæng ai khinh khi ng߶i,

V¾i khinh khi kiêu mÕn,

Ði con ð߶ng kiêu mÕn,

S¨ ð÷a lÕc ð¸a ngøc.

Nhæng ng߶i ¤y s¥u kh±,

Trong th¶i gian lâu dài,

Do kiêu mÕn d¡t dçn,

Phäi sanh vào ð¸a ngøc.

TÖ-kheo không bao gi¶

Phäi s¥u muµn bu°n thäm,

Th¡ng lþi trên chánh ðÕo,

S· hành ðßþc chân chánh,

V¸ ¤y ðßþc th÷ hß·ng,

Danh dñ và an lÕc,

Ch½n thñc ðßþc danh xßng,

Là b§c hß·ng Pháp lÕc.

Do v§y · ð¶i này,

Không thô l§u, tinh t¤n

ÐoÕn tr× m÷i tri«n cái,

S¯ng thanh t¸nh trong sÕch,

Và ðoÕn t§n kiêu mÕn,

Hoàn toàn, không dß th×a,

Ch¤m dÑt (m÷i phi«n não),

V¾i trí tu® quang minh,

Ngài ðßþc xem là b§c

S¯ng t¸ch t¸nh an lÕc.

IV. ÀNANDA (S.i,188)

1) Mµt th¶i Tôn giä Ànanda trú · Sàvatthi, Jetavana, tÕi t¸nh xá ông Anàthapinkika (C¤p Cô еc).

2) R°i Tôn giä Ànanda vào bu±i sáng ð¡p y, c¥m y bát, ði vào Sàvatthi ð¬ kh¤t thñc v¾i Tôn giä Vangìsa là Sa-môn th¸ giä.

3) Lúc bây gi¶ Tôn giä Vangìsa tâm sanh b¤t mãn, b¸ lòng døc qu¤y phá.

4) R°i Tôn giä Vangìsa nói lên bài k® v¾i Tôn giä Ànanda:

Døc ái ð¯t cháy tôi,

Tâm tôi b¸ thiêu cháy.

Th§t là ði«u t¯t lành,

Ю tØ Gotama,

Vì lòng t× thß½ng tß·ng,

Nói pháp tiêu lØa h×ng.

(Ànanda):

5) Chính vì ðiên ðäo tß·ng,

Tâm Ông b¸ thiêu ð¯t,

Hãy t× bö t¸nh tß¾ng,

H® løy ðªn tham døc,

Nhìn các hành vô th߶ng,

Kh± ðau, không phäi ngã,

D§p t¡t ðÕi tham døc,

Ch¾ ð¬ b¸ cháy dài;

Hãy tu tâm b¤t t¸nh,

NhÑt tâm, khéo ð¸nh tînh,

Tu t§p thân ni®m trú,

Hành nhi«u hÕnh y¬m ly;

Hãy t§p hÕnh vô tß¾ng,

ÐoÕn di®t mÕn tùy miên,

Nh¶ quán sâu kiêu mÕn,

HÕnh Ông ðßþc an t¸nh.

V. Khéo Nói (S.i,188)

1) TÕi Sàvatthi, Jetavana.

2) TÕi ð¤y, Thª Tôn g÷i các TÖ-kheo:

-- Này các TÖ-kheo.

3) -- Thßa vâng, Thª Tôn.

Các TÖ-kheo ¤y vâng ðáp Thª Tôn.

4) Thª Tôn nói nhß sau:

-- Ð¥y ðü b¯n ðÑc tánh, này các TÖ-kheo, l¶i nói ðßþc xem là thi®n thuyªt, không phäi ác thuyªt, vô tµi và không b¸ ng߶i có trí chï trích. Thª nào là b¯n?

5) — ðây, này các TÖ-kheo, TÖ-kheo nói l¶i thi®n thuyªt, không nói l¶i ác thuyªt, nói l¶i ðúng pháp, không nói l¶i phi pháp, nói l¶i ái ngæ, không nói l¶i ác ngæ, nói l¶i ch½n ngæ, không nói l¶i phi ch½n. Ð¥y ðü b¯n ðÑc tính này, này các TÖ-kheo, l¶i nói ðßþc xem là thi®n thuyªt, không phäi ác thuyªt, vô tµi và không b¸ ng߶i có trí chï trích.

6) Thª Tôn nói nhß v§y. Sau khi nói nhß v§y, b§c Thi®n Th®, ÐÕo Sß lÕi nói thêm:

B§c Thi®n Nh½n dÕy r¢ng:

ThÑ nh¤t là thi®n thuyªt,

ThÑ hai nói ðúng pháp,

Ch¾ nói l¶i phi pháp,

ThÑ ba nói ái ngæ,

Ch¾ nói l¶i ác ngæ,

ThÑ tß, nói ch½n thñc,

Ch¾ nói l¶i phi ch½n.

7) R°i Tôn giä Vangìsa t× ch² ng°i ðÑng d§y, ð¡p thßþng y vào mµt bên vai, ch¡p tay hß¾ng v« Thª Tôn và bÕch Thª Tôn:

-- Thª Tôn, hãy soi sáng cho con! Thi®n Th®, hãy soi sáng cho con!

8) Thª Tôn nói:

-- Này Vangìsa, mong r¢ng Ông ðßþc soi sáng!

9) R°i Tôn giä Vangìsa trß¾c m£t Thª Tôn, nói lên nhæng bài k® tán thán thích ðáng:

Ai nói lên l¶i gì,

L¶i ¤y không kh± mình,

LÕi không làm hÕi ng߶i,

L¶i ¤y là thi®n thuyªt.

Ai nói l¶i ái ngæ,

L¶i nói khiªn hoan hÖ,

L¶i nói không ác ðµc,

L¶i ¤y là ái ngæ.

Các l¶i nói ch½n th§t,

Là l¶i nói b¤t tØ,

Nhß v§y là th߶ng pháp,

T× thu· th§t ngàn xßa.

B§c Thi®n Nhân ðßþc xem,

An trú trên ch½n thñc,

Trên nghîa và trên pháp,

L¶i ð°n là nhß v§y.

L¶i ðÑc Ph§t nói lên,

ÐÕt an ±n Niªt-bàn,

Ch¤m dÑt m÷i kh± ðau,

Th§t l¶i nói t¯i thßþng.

VI. SÀRIPUTTA (Xá-lþi-ph¤t) (S.i,189)

1) Mµt th¶i Tôn giä Sàriputta trú · Sàvatthi, Jetavana, tÕi v߶n ông Anàthapindika.

2) Lúc b¤y gi¶, Tôn giä Sàriputta v¾i bài pháp thoÕi ðang tuyên thuyªt, khích l®, làm cho ph¤n kh·i, làm cho hoan hÖ các TÖ-kheo, v¾i l¶i nói l¸ch sñ, thông su¯t, không có ph«u phào, v¾i ý nghîa rõ ràng minh bÕch. Và các v¸ TÖ-kheo ¤y chú ý, chú tâm, t§p trung tâm lñc, l¡ng tai nghe pháp.

3) R°i Tôn giä Vangìsa suy nghî: "Tôn giä Sàriputta v¾i bài pháp thoÕi ðang tuyên thuyªt, khích l®, làm cho ph¤n kh·i, làm cho hoan hÖ các TÖ-kheo, v¾i l¶i nói l¸ch sñ, thông su¯t, không có ph«u phào, v¾i ý nghîa rõ ràng minh bÕch. Và các v¸ TÖ-kheo ¤y chú ý, chú tâm, t§p trung tâm lñc, l¡ng tai nghe pháp. V§y trß¾c m£t Tôn giä Sàriputta, ta hãy nói lên nhæng bài k® tán thán thích ðáng".

4) R°i Tôn giä Vangìsa t× ch² ng°i ðÑng d§y, ð¡p thßþng y vào mµt bên vai, ch¡p tay hß¾ng v« Tôn giä Sàriputta và nói v¾i Tôn giä Sàriputta:

-- Hi«n giä Sàriputta, mµt v¤n ð« ðªn v¾i tôi. Hi«n giä Sàriputta, mµt v¤n ð« ðªn v¾i tôi.

5) -- Mong r¢ng Hi«n giä Vangìsa nói lên v¤n ð« ¤y!

6) R°i Tôn giä Vangìsa, trß¾c m£t Tôn giä Sàriputta, nói lên nhæng l¶i k® tán thán thích ðáng:

Trí tu® thâm, trí giäi,

Thi®n xäo ðÕo, phi ðÕo,

Ngài Sàriputta,

Là b§c ÐÕi trí tu®.

Chính Ngài ðang thuyªt pháp,

Cho các v¸ TÖ-kheo.

Ngài giäng cách tóm t¡t,

Ngài cûng thuyªt rµng rãi.

Nhß âm thanh vi di®u,

Cüa loÕi chim Sàli,

L¶i Ngài giäng tuôn trào,

Tiªng Ngài nghe ng÷t l¸m.

V¾i gi÷ng ði®u ái luyªn,

Êm tai, và mÛ di®u,

Chúng l¡ng tai nghe pháp,

Tâm ph¤n kh·i hoan hÖ,

Này các v¸ TÖ-kheo.

VII. Tñ TÑ (S.i,190)

1) Mµt th¶i Thª Tôn · Sàvatthi, Pubbàràma (Ðông Viên), Migara - màtu pàsàda (Lµc Mçu giäng ð߶ng), cùng v¾i ðÕi chúng TÖ-kheo khoäng nåm tråm v¸, t¤t cä ð«u chÑng quä A-la-hán.

2) Lúc b¤y gi¶, Thª Tôn, nhân ngày trång tròn B¯-tát Tñ tÑ, Ngài ng°i giæa tr¶i, xung quanh chúng TÖ-kheo ðoanh vây.

3) R°i Thª Tôn, sau khi nhìn quanh chúng TÖ-kheo im l£ng, li«n bäo các TÖ-kheo:

4) -- Này các TÖ-kheo, nay Ta m¶i các Ông nói lên, các Ông có ði«u gì chï trích Ta hay không, v« thân hay v« l¶i nói?

5) Ðßþc nghe nhß v§y, Tôn giä Sàriputta t× ch² ng°i ðÑng d§y, ð¡p thßþng y vào mµt bên vai, ch¡p tay vái chào Thª Tôn và bÕch Thª Tôn:

-- BÕch Thª Tôn, chúng con không có chï trích gì Thª Tôn v« thân hay v« l¶i nói. BÕch Thª Tôn, con ð߶ng chßa sanh kh·i, Thª Tôn làm cho sanh kh·i; con ð߶ng chßa ðßþc rõ biªt, Thª Tôn làm cho rõ biªt; con ð߶ng chßa ðßþc thuyªt giäng, Thª Tôn thuyªt giäng. Thª Tôn biªt ðÕo, hi¬u ðÕo, thi®n xäo v« ðÕo; và bÕch Thª Tôn, các ð® tØ nay là nhæng v¸ s¯ng hành ðÕo, và s¨ thành tñu (nhæng pháp ¤y) v« sau. Và bÕch Thª Tôn, con xin m¶i Thª Tôn nói lên, Thª Tôn có ði«u gì chï trích con hay không, v« thân hay v« l¶i nói?

6) -- Này Sàriputta, Ta không có gì chï trích Ông v« thân, hay v« l¶i nói. Này Sàriputta, Ông là b§c ÐÕi trí. Này Sàriputta, Ông là b§c Quäng trí. Này Sàriputta, Ông là b§c T¯c trí. Này Sàriputta, Ông là b§c Ti®p trí. Này Sàriputta, Ông là b§c Nhu® trí. Này Sàriputta, Ông là b§c Th¬ nh§p trí. Này Sàriputta, ví nhß trß·ng tØ, con vua Chuy¬n luân vß½ng, ch½n chánh v§n chuy¬n bánh xe ðã ðßþc vua cha v§n chuy¬n. Cûng v§y, này Sàriputta, Ông ch½n chánh chuy¬n v§n pháp luân vô thßþng ðã ðßþc Ta chuy¬n v§n.

7) -- BÕch Thª Tôn, nªu Thª Tôn không có gì chï trích con v« thân hay v« l¶i nói, v§y bÕch Thª Tôn, ð¯i v¾i khoäng nåm tråm TÖ-kheo này, Thª Tôn có gì chï trích hay không, v« thân hay v« l¶i nói?

8) -- Này Sàriputta, ð¯i v¾i khoäng nåm tråm TÖ-kheo này, Ta không có gì chï trích v« thân hay v« l¶i nói. Này Sàriputta, trong khoäng nåm tråm TÖ-kheo này, sáu mß½i TÖ-kheo là b§c Tam minh, sáu mß½i TÖ- kheo là b§c chÑng ðßþc sáu Th¡ng trí, sáu mß½i TÖ-kheo là b§c Câu giäi thoát, và các v¸ còn lÕi là b§c Tu® giäi thoát.

9) R°i Tôn giä Vangìsa t× ch² ng°i ðÑng d§y, ð¡p thßþng y vào mµt bên vai, ch¡p tay vái chào Thª Tôn và bÕch Thª Tôn:

10) -- BÕch Thª Tôn, mµt v¤n ð« ðªn v¾i con. BÕch Thi®n Th®, mµt v¤n ð« ðªn v¾i con.

11) Thª Tôn nói:

-- Này Vangìsa, hãy nói lên v¤n ð« ¤y!

12) R°i Tôn giä Vangìsa trß¾c m£t Thª Tôn nói lên nhæng bài k® tán thán thích Ñng:

Nay ngày r¢m thanh t¸nh,

Nåm tråm TÖ-kheo h÷p,

B§c Thánh c¡t kiªt phßþc,

Vô phi«n, ðoÕn tái sanh.

Nhß vua Chuy¬n luân vß½ng,

ÐÕi th¥n h¥u xung quanh,

Du hành kh¡p b¯n phß½ng,

Фt này ðªn häi biên.

Nhß v§y, các ð® tØ,

Ðã chÑng ðßþc Tam minh,

Sát hÕi ðßþc tØ th¥n,

Nhæng v¸ này h¥u hÕ,

B§c th¡ng tr§n chiªn tr߶ng,

Chü læ hành vô thßþng.

T¤t cä con Thª Tôn,

Không ai là vô døng,

Xin chí thành ðänh l­,

B§c nh± tên khát ái,

Xin tâm thành cung kính,

B§c dòng h÷ m£t tr¶i.

VIII. Mµt Ngàn và Nhi«u H½n (S.i,192)

1) Mµt th¶i Thª Tôn · Sàvatthi, Jetavana, tÕi v߶n ông Anàthapindika (C¤p Cô еc) cùng ðÕi chúng TÖ-kheo 1.250 v¸.

2) Lúc b¤y gi¶ Thª Tôn v¾i bài pháp thoÕi liên h® ðªn Niªt-bàn, thuyªt giäng cho các TÖ-kheo, khích l®, làm cho ph¤n kh·i, làm cho hoan hÖ. Và nhæng TÖ-kheo ¤y chú tâm, chú ý, t§p trung t¤t cä tâm tß, l¡ng tai nghe pháp.

3) R°i Tôn giä Vangìsa suy nghî: "Nay Thª Tôn v¾i bài pháp thoÕi liên h® ðªn Niªt-bàn, ðang thuyªt giäng cho các TÖ-kheo, khích l®, làm cho ph¤n kh·i, làm cho hoan hÖ. Và nhæng TÖ-kheo ¤y chú tâm, chú ý, t§p trung t¤t cä tâm tß, l¡ng tai nghe pháp. V§y trß¾c m£t Thª Tôn, ta hãy nói lên nhæng bài k® tán thán thích Ñng."

4) R°i Tôn giä Vangìsa, t× ch² ng°i ðÑng d§y, ð¡p thßþng y vào mµt bên vai, ch¡p tay hß¾ng v« Thª Tôn và bÕch Thª Tôn:

-- BÕch Thª Tôn, mµt v¤n ð« ðªn v¾i con. BÕch Thi®n Th®, mµt v¤n ð« ðªn v¾i con.

5) Thª Tôn ðáp:

-- Này Vangìsa, hãy nói lên v¤n ð« ¤y!

6) R°i Tôn giä Vangìsa, trß¾c m£t Thª Tôn, nói lên nhæng bài k® tán thán thích Ñng:

H½n mµt ngàn TÖ-kheo,

H¥u hÕ b§c Thi®n Th®,

Ngài thuyªt pháp vô c¤u,

Niªt-bàn, không sþ hãi.

H÷ nghe pháp vô c¤u,

B§c Chánh Giác thuyªt giäng.

Thßþng thü chúng TÖ-kheo,

B§ch Chánh Giác chói sáng.

BÕch Thª Tôn, Thi®n Th®,

Ngài th§t b§c Long Tßþng,

B§c †n Sî thÑ bäy ,

Trong các v¸ Ân Sî.

Ngài tr· thành mây l¾n,

Mßa móc ban ð® tØ.

Con t× nghï trßa ðªn,

Mu¯n yªt kiªn ÐÕo Sß.

Ôi b§c ÐÕi Anh hùng!

Con là ð® tØ Ngài,

Con tên Vangìsa,

Ðänh l­ dß¾i chân Ngài.

7) -- Này Vangìsa, nhæng bài k® này cüa Ông, có phäi Ông suy nghî t× trß¾c hay ðßþc kh·i lên tÕi ch²?

8) -- BÕch Thª Tôn, nhæng bài k® này cüa con không phäi suy nghî t× trß¾c, chính ðßþc kh·i lên tÕi ch².

9) -- V§y này Vangìsa, hãy cho nhi«u bài k® næa, không suy nghî t× trß¾c, ðßþc kh·i lên tÕi ch².

10) -- Thßa vâng bÕch Thª Tôn.

Tôn giä Vangìsa vâng ðáp Thª Tôn và nói lên nhæng bài k® tán thán Thª Tôn; nhæng bài k® chßa ðßþc suy nghî t× trß¾c:

Th¡ng ác ma, tà ðÕo,

Ngài s¯ng chß¾ng ngÕi ðoÕn.

Hãy th¤y b§c Giäi Thoát,

Thoát ly m÷i h® phßþc,

Phân tích thành t×ng ph¥n,

H¡c, bÕch pháp phân minh.

Ngài nói lên con ð߶ng,

Nhi«u pháp môn khác bi®t,

Møc ðích giúp m÷i ng߶i,

Vßþt qua dòng bµc lßu,

Chính trên pháp b¤t tØ,

Ðßþc Ngài (th߶ng) tuyên thuyªt.

Chúng con b§c pháp kiªn,

Væng trú không th¯i chuy¬n,

B§c tÕo dñng quang minh,

Ngài thâm nh§p (các pháp),

Th¤y ðßþc ch² vßþt qua,

T¤t cä m÷i kiªn xÑ.

Sau khi biªt và chÑng,

Ngài thuyªt t¯i thßþng xÑ,

Pháp nhß v§y khéo giäng.

Ai có th¬ phóng d§t,

Khi ðßþc biªt pháp ¤y,

Pháp khéo giäng nhß v§y?

Do v§y trong giáo pháp,

ÐÑc Thª Tôn, Thi®n Th®.

Luôn luôn không phóng d§t,

Hãy ðänh l­, tu h÷c.

IX. KONDANNA: Ki«u-tr¥n-nhß (S.i,193)

1) Mµt th¶i Thª Tôn trú · Ràjagaha (Vß½ng Xá), tÕi Veluvanna (Trúc Lâm), ch² nuôi dßÞng các con sóc.

2) R°i Tôn giä Annàsi Kondanna, sau mµt th¶i gian khá dài, ði ðªn Thª Tôn; sau khi ðªn, cúi ð¥u ðänh l­ chân Thª Tôn, mi®ng hôn, tay xoa bóp chân Thª Tôn và nói lên tên cüa mình:

-- BÕch Thª Tôn, con là Kondanna. BÕch Thi®n Th®, con là Kondanna.

3) R°i Tôn giä Vangìsa suy nghî: "Tôn giä Annàsi Kondanna này, sau mµt th¶i gian khá dài, ði ðªn Thª Tôn; sau khi ðªn, cúi ð¥u ðänh l­ chân Thª Tôn, mi®ng hôn, tay xoa bóp chân Thª Tôn và nói lên tên cüa mình: 'BÕch Thª Tôn, con là Kondanna. BÕch Thi®n Th®, con là Kondanna'. V§y ta hãy · trß¾c m£t Thª Tôn, nói lên nhæng bài k® thích Ñng tán thán Tôn giä Annàsi Kondanna".

4) R°i Tôn giä Vangìsa t× ch² ng°i ðÑng d§y, ð¡p thßþng y v« mµt bên vai, ch¡p tay hß¾ng v« Thª Tôn và bÕch Thª Tôn:

-- BÕch Thª Tôn, mµt v¤n ð« ðªn v¾i con. BÕch Thi®n Th®, mµt v¤n ð« ðªn v¾i con.

5) Thª Tôn ðáp:

-- Này Vangìsa, hãy nói lên v¤n ð« ¤y!

6) R°i Tôn giä Vangìsa, trß¾c m£t Thª Tôn, nói lên nhæng bài k® thích Ñng tán thán Tôn giä Kondanna:

Sau ðÑc Ph§t hi®n tÕi,

Trß·ng lão ðßþc chánh giác,

Chính là Kondanna,

Nhi®t tâm và tinh c¥n,

ChÑng ðßþc an lÕc trú,

S¯ng vi­n ly liên tøc,

Thñc hành l¶i Sß dÕy.

Ю tØ chÑng ðßþc gì,

T¤t cä Ngài chÑng ðßþc,

Nh¶ tu h÷c tinh t¤n,

ÐÕi uy lñc Ba minh,

Thi®n xäo tâm tß ng߶i.

Ph§t tØ Kondanna,

Ðänh l­ chân ÐÕo Sß.

X. MOGGALLÀNA: Møc-ki«n-liên (S.i,194)

1) Mµt th¶i Thª Tôn trú · Ràjagaha, trên s߶n núi Isigili, tÕi núi H¡c S½n, cùng v¾i ðÕi chúng TÖ-kheo Tång khoäng nåm tråm v¸, t¤t cä là b§c A-la-hán. Tôn giä Mahà Moggallàna v¾i tâm cüa mình biªt ðßþc tâm các v¸ ¤y ðã ðßþc giäi thoát, không có sanh y.

2) R°i Tôn giä Vangìsa suy nghî: "Thª Tôn nay trú · Ràjagaha, trên s߶n núi Isigili, tÕi H¡c S½n cùng v¾i ðÕi chúng TÖ-kheo khoäng nåm tråm v¸, t¤t cä là b§c A-la-hán. Tôn giä Mahà Moggallàna v¾i tâm cüa mình ðßþc biªt tâm các v¸ ¤y ðã ðßþc giäi thoát, không có sanh y. V§y ta hãy trß¾c m£t Thª Tôn nói lên nhæng bài k® thích Ñng tán thán Tôn giä Mahà Moggallàha".

3) R°i Tôn giä Vangìsa t× ch² ng°i ðÑng d§y, ð¡p thßþng y vào mµt bên vai, ch¡p tay hß¾ng v« Thª Tôn và bÕch Thª Tôn:

-- BÕch Thª Tôn, mµt v¤n ð« ðªn v¾i con. BÕch Thi®n Th®, mµt v¤n ð« ðªn v¾i con.

4) Thª Tôn ðáp:

-- Này Vangìsa, hãy nói lên v¤n ð« ¤y!

5) R°i Tôn giä Vangìsa trß¾c m£t Thª Tôn, nói lên nhæng bài k® thích Ñng tán thán Tôn giä Mahà Moggallàna:

Cao trên s߶n ð°i núi,

Nhæng v¸ chÑng Ba minh,

Nhæng v¸ ðoÕn tØ th¥n,

Các ð® tØ h¥u hÕ,

B§c Thánh giä, Mâu-ni,

Ðã vßþt qua ðau kh±.

ÐÕi th¥n lñc Møc-liên,

Quán tâm các v¸ ¤y,

Biªt h÷ ðßþc giäi thoát,

Không còn có sanh y.

Nhß v§y h÷ h¥u hÕ,

Mâu-ni Gotama,

Ngài vßþt qua ðau kh±,

M÷i s· hành ð¥y ðü,

M÷i ðÑc tánh v©n toàn.

XI. GAGGARÀ (S,i,195)

1) Mµt th¶i Thª Tôn · Campà, trên b¶ h° Gaggarà v¾i ðÕi chúng TÖ-kheo khoäng nåm tråm v¸, v¾i bäy tråm nam cß sî, v¾i bäy tråm næ cß sî và vài ngàn chß Thiên. Giæa ðÕi chúng ¤y, Thª Tôn chói sáng vßþt b§c v« quang s¡c và danh xßng.

2) R°i Tôn giä Vangìsa suy nghî: "Nay Thª Tôn trú · Campà, trên b¶ h° Gaggarà v¾i ðÕi chúng TÖ-kheo khoäng nåm tråm v¸, v¾i bäy tråm nam cß sî, v¾i bäy tråm næ cß sî và vài ngàn chß Thiên. Giæa ðÕi chúng ¤y, Thª Tôn chói sáng vßþt b§c v« quang s¡c và danh xßng. V§y trß¾c m£t Thª Tôn, ta hãy nói lên nhæng bài k® tán thán thích Ñng".

3) R°i Tôn giä Vangìsa t× ch² ng°i ðÑng d§y, ð¡p thßþng y vào mµt bên vai, ch¡p tay hß¾ng v« Thª Tôn và bÕch:

-- BÕch Thª Tôn, mµt v¤n ð« ðªn v¾i con. BÕch Thi®n Th®, mµt v¤n ð« ðªn v¾i con.

4) Thª Tôn ðáp:

-- Này Vangìsa, hãy nói lên v¤n ð« ¤y!

5) R°i Tôn giä Vangìsa trß¾c m£t Thª Tôn nói lên nhæng bài k® thích Ñng tán thán:

Nhß m£t trång giæa tr¶i,

Mây mù ðßþc quét sÕch,

Chói sáng nhß m£t tr¶i,

Thanh t¸nh, không c¤u uª.

Cûng v§y Ngài th§t là

ÐÕi Mâu-ni Hi«n Thánh,

Danh xßng Ngài sáng chói,

Vßþt qua m÷i thª gi¾i.

XII. VANGÌSA (S.i,196)

1) Mµt th¶i Thª Tôn trú · Sàvatthi, Jetavana tÕi v߶n ông Anàthapindika (C¤p Cô еc).

2) Lúc b¤y gi¶ Tôn giä Vangìsa, chÑng quä A-la-hán không bao lâu, th÷ hß·ng giäi thoát lÕc, ngay trong lúc ¤y, nói lên nhæng bài k® này:

Thu· trß¾c ta mê th½,

Bµ hành kh¡p m÷i n½i,

T× làng này, thành này,

Qua làng khác, thành khác,

Ta th¤y b§c Chánh Giác,

Tín thành ta sanh kh·i.

Ngài thuyªt pháp cho ta,

V« u¦n, xÑ và gi¾i,

Sau khi nghe Chánh pháp,

Ta bö nhà xu¤t gia.

Vì hÕnh phúc s¯ ðông,

Vì th¤y ðÕo hành ðÕo,

Cho TÖ-kheo Tång-Ni,

B§c Mâu-ni giác ngµ,

Ngài ðã ch¤p nh§n con,

Ðßþc thành ðÕo v¾i Ngài,

Con chÑng ðÕt Ba minh,

Hành trì theo Ph§t dÕy.

Con biªt ðßþc ð¶i trß¾c,

ChÑng thiên nhãn thanh t¸nh,

Ba minh, th¥n thông lñc,

ChÑng ðÕt tha tâm thông.
.