I. KOLITA (TÕp, ÐÕi 2, 132a) (S.ii,273)

1) Nhß v¥y tôi nghe.

Mµt th¶i Thª Tôn · Sàvatthi, Jetavana, tÕi v߶n ông Anàthapindika.

2) TÕi ð¤y, Tôn giä Mahà Moggallàna g÷i các TÖ-kheo:

-- Này các Hi«n giä TÖ-kheo.

-- Thßa vâng, Hi«n giä.

Các TÖ-kheo ¤y vâng ðáp Tôn giä Mahà Moggallàna.

3) Tôn giä Mahà Moggallàna nói:

-- — ðây, này Hi«n giä, trong khi tôi ðµc trú tînh cß, tâm tß·ng tß duy nhß sau ðßþc kh·i lên: "Thánh im l£ng ðßþc g÷i là Thánh im l£ng. Thª nào là Thánh im l£ng?"

4) R°i này các Hi«n giä, tôi suy nghî nhß sau: "— ðây, TÖ-kheo di®t t¥m và tÑ, chÑng và trú Thi«n thÑ hai, mµt trÕng thái hÖ lÕc do ð¸nh sanh, không t¥m, không tÑ, nµi tînh nh¤t tâm". Nhß v§y g÷i là Thánh im l£ng.

5) R°i này các Hi«n giä, tôi di®t t¥m và tÑ, chÑng và trú Thi«n thÑ hai, mµt trÕng thái hÖ lÕc do ð¸nh sanh, không t¥m, không tÑ, nµi tînh nh¤t tâm. Này các Hi«n giä, khi tôi an trú v¾i sñ an trú nhß v§y, các tß·ng câu hæu v¾i t¥m, các tác ý hi®n kh·i và hi®n hành.

6) R°i này các Hi«n giä, Thª Tôn b¢ng th¥n thông ðªn v¾i tôi và nói: "Moggallàna, Moggallàna, ch¾ có phóng d§t. Này Bà-la-môn, ð¯i v¾i Thánh im l£ng, hãy an trú tâm vào Thánh im l£ng, hãy chú nh¤t tâm vào Thánh im l£ng, hãy chú ð¸nh tâm vào Thánh im l£ng".

7) R°i này các Hi«n giä, sau mµt th¶i gian, tôi di®t t¥m và tÑ, chÑng và trú vào Thi«n thÑ hai, mµt trÕng thái hÖ lÕc do ð¸nh sanh, không t¥m không tÑ, nµi tînh nhÑt tâm. Này các Hi«n giä, nªu ai nói mµt cách ch½n chánh, s¨ nói nhß sau: "Ðßþc b§c ÐÕo Sß h² trþ, v¸ ð® tØ chÑng ðÕt ðÕi th¡ng trí". Ng߶i ¤y nói mµt cách ch½n chánh, s¨ nói v« tôi: "Ðßþc b§c ÐÕo Sß h² trþ, v¸ ð® tØ chÑng ðÕt ðÕi th¡ng trí".

II. UPATISSA... (S.ii,274)

1) Nh½n duyên · Sàvatthi.

2) TÕi ð¤y, Tôn giä Sàriputta g÷i các TÖ-kheo:

-- Này các Hi«n giä TÖ-kheo.

-- Thßa vâng, Hi«n giä.

Các v¸ TÖ-kheo ¤y vâng ðáp Tôn giä Sàriputta.

3) Tôn giä Sàruputta nói:

-- — ðây, này các Hi«n giä, trong khi tôi ðµc trú tînh cß, tâm tß·ng tß duy nhß sau ðßþc kh·i lên: "Có cái gì trong ð¶i, khi b¸ biªn hoÕi, trÕng hu¯ng ð±i khác, có th¬ kh·i lên n½i ta s¥u, bi, kh±, ßu, não?".

R°i này các Hi«n giä, tôi suy nghî: "Không có cái gì trong ð¶i, khi b¸ biªn hoÕi, trÕng hu¯ng ð±i khác, có th¬ kh·i lên n½i ta, s¥u bi kh± ßu não".

4) Khi ðßþc nói v§y, Tôn giä Ànanda nói v¾i Tôn giä Sàriputta:

-- B§c ÐÕo Sß, này Hi«n giä Sàriputta, khi b¸ biªn hoÕi, trÕng hu¯ng ð±i khác, có th¬ kh·i lên n½i Hi«n giä s¥u, bi, kh±, ßu, não.

5) -- B§c ÐÕo Sß, này Hi«n giä Ànanda, khi b¸ biªn hoÕi, trÕng thái ð±i khác, không có th¬ kh·i lên n½i ta s¥u bi kh± ßu não. Nhßng ta có th¬ suy nghî: "Mong r¢ng b§c ÐÕi Thª Lñc, b§c ÐÕo Sß có ðÕi th¥n thông, có ðÕi uy lñc ch¾ có biªn di®t! Nªu b§c Thª Tôn ¤y an trú lâu dài, th¶i nhß v§y th§t là hÕnh phúc cho qu¥n sanh, th§t là an lÕc cho qu¥n sanh, vì lòng t× mçn cho ð¶i, vì lþi ích, vì hÕnh phúc, vì an lÕc cho chß Thiên và loài Ng߶i".

6) -- Nhß v§y ð¯i v¾i Tôn giä Sàriputta, ngã kiªn, ngã s· kiªn, ngã mÕn, tùy miên ðßþc khéo ðoÕn tr× ðã lâu ngày.

7) Do v§y, ð¯i v¾i Tôn giä Sàriputta, d¥u cho b§c ÐÕo Sß có biªn hoÕi, trÕng hu¯ng có ð±i khác, cûng không kh·i lên s¥u, bi, kh±, ßu, não.

III. Cái Ghè (TÕp 18-14 T¸ch Di®t, ÐÕi 2, 132c) (S.ii,275)

1) Nhß v¥y tôi nghe.

Mµt th¶i Thª Tôn · Sàvatthi (Xá-v®), Jetavana (KÏ-ðà Lâm), tÕi v߶n ông Anàthapindika (C¤p Cô еc).

2) Lúc b¤y gi¶, Tôn giä Sàriputta và Tôn giä Mahà Moggallàna cùng · Ràjagaha (Vß½ng Xá), Veluvana (Trúc Lâm) tÕi ch² nuôi dßÞng các con sóc, chung mµt t¸nh xá.

3) R°i Tôn giä Sàriputta, t× ch² ðµc cß Thi«n t¸nh ðÑng d§y, ði ðªn Tôn giä Mahà Moggallàna; sau khi ðªn, nói lên v¾i Tôn giä Mahà Moggallàna nhæng l¶i chào ðón höi thåm; sau khi nói lên nhæng l¶i chào ðón höi thåm thân hæu bèn ng°i xu¯ng mµt bên.

4) Ng°i xu¯ng mµt bên, Tôn giä Sàriputta nói v¾i Tôn giä Mahà Moggallàna:

-- Này Hi«n giä Moggallàna, các cån cüa Hi«n giä th§t là t¸ch t¸nh; s¡c m£t th§t là thanh t¸nh, trong sáng. Có phäi hôm nay Tôn giä Mahà Moggallàna an trú v¾i sñ an trú t¸nh lÕc?

-- Thßa Hi«n giä, hôm nay tôi an trú v¾i sñ an trú thô thi¬n. Tôi có ðßþc mµt cuµc pháp thoÕi.

5) -- V¾i ai, Tôn giä Mahà Moggallàna có ðßþc mµt cuµc ðàm lu§n v« Chánh pháp?

-- Thßa Hi«n giä, tôi có mµt cuµc pháp thoÕi v¾i Thª Tôn.

6) -- — xa, thßa Hi«n giä, là Thª Tôn. Hi®n nay Thª Tôn · Sàvatthi, Jetavana, tÕi v߶n ông Anàthapindika. Có phäi Tôn giä Mahà Moggallàna ði ðªn Thª Tôn b¢ng th¥n thông hay Thª Tôn ði ðªn Tôn giä Mahà Moggallàna b¢ng th¥n thông?

7) -- Thßa Hi«n giä, tôi không ði ðªn Thª Tôn b¢ng th¥n thông. Và Thª Tôn cûng không ði ðªn tôi b¢ng th¥n thông. Tôi nhß thª nào th¶i Thª Tôn ðßþc thiên nhãn thanh t¸nh, cä thiên nhî næa nhß v§y! Thª Tôn nhß thª nào th¶i tôi ðßþc thiên nhãn thanh t¸nh, cä thiên nhî næa nhß v§y.

8) -- Nhß thª nào là cuµc pháp thoÕi giæa Tôn giä Mahà Moggallàna v¾i Thª Tôn?

9) -- — ðây, thßa Hi«n giä, tôi bÕch v¾i Thª Tôn:

"-- BÕch Thª Tôn · ðây tinh c¥n, tinh t¤n, ðßþc g÷i là tinh c¥n, tinh t¤n. Nhß thª nào bÕch Thª Tôn là tinh c¥n, tinh t¤n?".

10) Khi ðßþc nói v§y, thßa Hi«n giä, Thª Tôn nói v¾i tôi:

"-- — ðây, này Moggallàna, TÖ-kheo s¯ng tinh c¥n, tinh t¤n: 'D¥u cho da, dây gân và xß½ng có khô héo, d¥u th¸t và máu có héo tàn trên thân tôi, cái gì có th¬ l¤y sÑc lñc cüa ng߶i, tinh t¤n cüa ng߶i, n² lñc cüa ng߶i có th¬ ðÕt ðßþc; nªu chßa ðÕt ðßþc, th¶i tinh t¤n s¨ không bao gi¶ d×ng nghï'. Nhß v§y, này Moggallàna, là sñ tinh c¥n, tinh t¤n".

11) Nhß v§y, này Hi«n giä, là cuµc pháp thoÕi giæa Thª Tôn và tôi.

12) Ví nhß, này Hi«n giä, mµt ð¯ng hòn sÕn nhö ðem ð£t dài theo Hy-mã-lÕp s½n, vua các loài núi. Cûng v§y, là chúng tôi ðßþc ðem ð£t dài theo Tôn giä Mahà Moggallàna. Mong r¢ng Tôn giä Mahà Moggallàna, b§c ðÕi th¥n thông, ðÕi uy lñc, nªu mu¯n hãy s¯ng cho ðªn mµt kiªp.

13) Ví nhß, này Hi«n giä, mµt n¡m mu¯i nhö ðßþc ðem ð£t dài theo mµt ghè mu¯i l¾n. Cûng v§y, là chúng tôi ðßþc ðem ð£t dài theo Tôn giä Sàriputta.

14) Tôn giä Sàriputta ðßþc Thª Tôn dùng nhi«u phß½ng ti®n xßng tán, tán thán, tán dß½ng:

Nhß v¸ Xá-lþi-ph¤t,

V« trí tu®, gi¾i lu§t,

Và cä v« t¸ch t¸nh,

Ông là b§c ð® nh¤t.

TÖ-kheo ðÕt bï ngÕn,

Cûng là b§c t¯i thßþng.

15) Nhß v§y, hai b§c Long Tßþng ¤y (Nàgà) cùng nhau hoan hÖ, tán thán trong câu chuy®n khéo nói, khéo thuyªt.

IV. Tân TÖ Kheo (ÐÕi 2, 277c, 376a) (S.ii,277)

1) Trú · Sàvatthi.

2) Lúc b¤y gi¶, mµt tân TÖ-kheo sau bu±i ån, trên con ð߶ng kh¤t thñc tr· v«, ði vào t¸nh xá, ränh r²i, yên l£ng, phân vân (không biªt làm gì), không phø vi®c v¾i các TÖ-kheo trong th¶i gian may y.

3) R°i nhi«u TÖ-kheo ði ðªn Thª Tôn; sau khi ðªn, ðänh l­ Thª Tôn r°i ng°i xu¯ng mµt bên.

4) Ng°i xu¯ng mµt bên, các TÖ-kheo ¤y bÕch Thª Tôn:

-- — ðây, bÕch Thª Tôn, có mµt tân TÖ-kheo sau bu±i ån, trên con ð߶ng kh¤t thñc tr· v«, ði vào t¸nh xá, ränh r²i, im l£ng, phân vân (không biªt làm gì) không phø vi®c v¾i các TÖ-kheo trong th¶i gian may y.

5) R°i Thª Tôn g÷i mµt TÖ-kheo:

-- Hãy ðªn, này TÖ-kheo, nhân danh Ta, hãy g÷i TÖ-kheo ¤y và nói: "Này Hi«n giä, b§c ÐÕo Sß cho g÷i Hi«n giä".

6) -- Thßa vâng, bÕch Thª Tôn.

TÖ-kheo ¤y vâng ðáp Thª Tôn, ði ðªn TÖ-kheo kia; sau khi ðªn nói v¾i TÖ-kheo ¤y:

-- Thßa Hi«n giä, b§c ÐÕo Sß cho g÷i Hi«n giä.

7) -- Thßa vâng, này Hi«n giä.

TÖ-kheo ¤y vâng ðáp TÖ-kheo kia, ði ðªn Thª Tôn; sau khi ðªn, ðänh l­ Thª Tôn r°i ng°i xu¯ng mµt bên.

8) Thª Tôn nói v¾i TÖ-kheo ðang ng°i xu¯ng mµt bên:

-- Có th§t chång, này TÖ-kheo, sau bæa ån, trên con ð߶ng ði kh¤t thñc tr· v«, sau khi vào t¸nh xá, Ông ränh r²i, im l£ng, phân vân (không biªt làm gì), không phø vi®c v¾i các TÖ-kheo trong th¶i gian may y?

-- BÕch Thª Tôn, con làm vi®c cüa con.

9) R°i Thª Tôn, v¾i tâm cüa mình biªt tâm TÖ-kheo ¤y, li«n g÷i các TÖ-kheo:

-- Này các TÖ-kheo, các Ông ch¾ có bñc phi«n v¾i TÖ-kheo này. Này các TÖ-kheo, TÖ-kheo này chÑng ðßþc không có khó khån, chÑng ðßþc không có m®t nh÷c, chÑng ðßþc không phi«n phÑc b¯n Thi«n thuµc tång thßþng tâm, hi®n tÕi lÕc trú. V¸ ¤y còn tñ mình ngay trong hi®n tÕi, chÑng tri, chÑng ngµ, chÑng ðÕt và an trú vô thßþng cÑu cánh PhÕm hÕnh mà vì møc ðích này, con các lß½ng gia ch½n chánh xu¤t gia, t× bö gia ðình, s¯ng không gia ðình.

10) Thª Tôn thuyªt nhß v§y. B§c Thi®n Th® sau khi nói xong, b§c ÐÕo Sß lÕi nói thêm:

Kë s¯ng buông thä này,

Kë ít ngh¸ lñc này,

Không th¬ ðÕt Niªt-bàn,

Giäi thoát m÷i kh± ðau.

V¸ TÖ-kheo trë này,

Là mµt ng߶i t¯i thßþng,

Chiªn th¡ng ma quân xong,

Th÷ trì thân t¯i h§u.

V. Thi®n Sanh (TÕp, ÐÕi 2, 276a, 374a) (S.ii,278)

1) Trú · Sàvatthi.

2) R°i Tôn giä Sujàta ði ðªn Thª Tôn.

3) Thª Tôn th¤y Tôn giä Sujàta t× ð¢ng xa ði ðªn; th¤y v§y, li«n g÷i các TÖ-kheo:

4) -- Cä hai phß½ng di®n, này các TÖ-kheo, thi®n nam tØ này th§t sñ chói sáng. V¸ ¤y ð©p trai, ßa nhìn, khä ái, ð¥y ðü v¾i nhan s¡c t¯i thßþng. V¸ ¤y còn ngay trong hi®n tÕi tñ mình chÑng tri, chÑng ngµ, chÑng ðÕt và an trú vô thßþng cÑu cánh PhÕm hÕnh, mà vì møc ðích này, con các lß½ng gia ch½n chánh xu¤t gia t× bö gia ðình, s¯ng không gia ðình.

5) Thª Tôn nói nhß v§y xong... B§c ÐÕo Sß, lÕi nói thêm:

TÖ-kheo này sáng chói,

V¾i tâm tß chánh trñc,

Ly kiªt sØ, ly ách,

Không ch¤p, không sanh lÕi,

Chiªn th¡ng ma quân xong,

Th÷ trì thân t¯i h§u.

VI. BHADDI (TÕp 38.2, � S¡c, ÐÕi 2, 276a, 374a) (S.ii,279)

1) Trú · Sàvatthi.

2) R°i Tôn giä Lakuntaka Bhaddiya ði ðªn Thª Tôn.

3) Thª Tôn th¤y Tôn giä Lakuntaka Bhaddiya t× xa ði ðªn; sau khi th¤y, li«n g÷i các TÖ-kheo:

4) -- Các Ông có th¤y không, này các TÖ-kheo, TÖ-kheo kia ðang ði ðªn, x¤u xí, khó nhìn, còm lßng, b¸ các TÖ-kheo khinh mi®t?

-- Thßa có, bÕch Thª Tôn.

5) -- TÖ-kheo ¤y, này các TÖ-kheo, có ðÕi th¥n thông, có ðÕi uy lñc. Th§t không d­ gì ðÕt ðßþc chÑng ð¡c mà trß¾c kia v¸ TÖ-kheo ¤y chßa ð¡c. Và cä ðªn møc ðích mà con mµt lß½ng gia xu¤t gia, t× bö gia ðình s¯ng không gia ðình. TÑc v¸ ¤y còn tñ mình, ngay trong hi®n tÕi, chÑng tri, chÑng ngµ, chÑng ðÕt và an trú vô thßþng cÑu cánh PhÕm hÕnh mà vì møc ðích này, con các lß½ng gia xu¤t gia, t× bö gia ðình, s¯ng không gia ðình.

6) Thª Tôn thuyªt nhß v§y, B§c Thi®n Th® nói xong, b§c ÐÕo Sß lÕi nói thêm:

Thiên nga, cò, chim, công,

Voi và nai có ch¤m,

T¤t cä sþ sß tØ,

D¥u thân không ð°ng ð«u.

Cûng v§y, giæa loài Ng߶i,

Nªu kë có trí tu®,

— ð¤y v¸ ¤y l¾n,

Không nhß thân kë ngu.

VII. VISÀKHA (TÕp, 38.8, Ban Xà Vån, ÐÕi 2, 277b,377c) (S.ii,280)

1) Nhß v¥y tôi nghe.

Mµt th¶i Thª Tôn · Vesàli (TÏ-xá-ly), tÕi Mahàvana (ÐÕi Lâm) ch² Trùng Các giäng ð߶ng.

2) Lúc b¤y gi¶ Tôn giä Visàkha, thuµc dòng h÷ Pancàla, trong giäng ð߶ng ðang thuyªt pháp thoÕi cho các TÖ-kheo, khích l® làm cho ph¤n kh·i, làm cho hoan hÖ, v¾i nhæng l¶i l­ ðµ, thân hæu, không phun nß¾c miªng, giäi thích nghîa lý, thích hþp, không ch¤p trß¾c.

3) R°i Thª Tôn vào bu±i chi«u, t× ch² t¸nh cß ðÑng d§y, ði ðªn giäng ð߶ng; sau khi ðªn, ng°i trên ch² ðã soÕn sÇn.

4) Sau khi ng°i, Thª Tôn bäo các TÖ-kheo:

-- Này các TÖ-kheo, trong hµi tr߶ng, ai ðã thuyªt giäng pháp thoÕi cho các TÖ-kheo, khích l®, làm cho ph¤n kh·i, làm cho hoan hÖ, v¾i nhæng l¶i l­ ðµ, thân hæu, không phun nß¾c miªng, giäi thích nghîa lý, thích hþp, không ch¤p trß¾c?

5) -- BÕch Thª Tôn, Tôn giä Visàkha thuµc dòng h÷ Pancàla, trong hµi tr߶ng thuyªt giäng pháp thoÕi cho các TÖ-kheo, khích l®, làm cho ph¤n kh·i, làm cho hoan hÖ, v¾i nhæng l¶i l­ ðµ, thân hæu, không phun nß¾c miªng, giäi thích nghîa lý, thích hþp, không ch¤p trß¾c.

6) R°i Thª Tôn cho g÷i Tôn giä Visàkha, thuµc dòng h÷ Pancàla và nói:

-- Lành thay, lành thay, Visàkha! Lành thay, này Visàkha! Ông thuyªt pháp thoÕi cho các TÖ-kheo, khích l® làm cho ph¤n kh·i, làm cho hoan hÖ... không ch¤p trß¾c.

7) Thª Tôn thuyªt nhß v§y, b§c Thi®n Th® thuyªt nhß v§y, b§c ÐÕo Sß lÕi nói thêm:

H÷ biªt b§c Hi«n triªt,

Khi v¸ này lçn lµn,

V¾i các kë ngu si,

D¥u v¸ này không nói.

Và h÷ biªt v¸ ¤y,

Khi v¸ này nói lên,

Nói lên l¶i thuyªt giäng,

Liên h® ðªn b¤t tØ;

Hãy ð¬ v¸ ¤y nói,

Làm sáng chói Chánh pháp;

Hãy ð¬ v¸ nêu cao

Lá c¶ các b§c Thánh.

Lá c¶ b§c Hi«n Thánh,

Là nhæng l¶i khéo nói,

Lá c¶ b§c Hi«n Thánh,

Chính là l¶i Chánh pháp.

VIII. NANDA (ÐÕi, 2, 277a, 375a) (S.ii,281)

1) Trú · Sàvatthi.

2) R°i Tôn giä Nanda, con di mçu cüa Ph§t, ð¡p nhæng y khéo üi, khéo là, bôi v¨ m¡t, c¥m bát sáng chói, ði ðªn Thª Tôn; sau khi ðªn, ðänh l­ Thª Tôn r°i ng°i xu¯ng mµt bên.

Thª Tôn nói v¾i Tôn giä Nanda ðang ng°i xu¯ng mµt bên:

3) -- Nhß v§y không xÑng ðáng cho Ông, này Nanda, là con mµt lß½ng gia, vì lòng tin xu¤t gia, t× bö gia ðình, s¯ng không gia ðình, lÕi mang nhæng y khéo üi, khéo là, bôi v¨ con m¡t và mang bát sáng chói. Nhß v§y là xÑng ðáng cho Ông, này Nanda, là con mµt lß½ng gia, vì lòng tin xu¤t gia, t× bö gia ðình, s¯ng không gia ðình, tÑc là s¯ng trong r×ng, s¯ng ði kh¤t thñc, s¯ng m£c áo ph¤n täo, và s¯ng không mong ðþi các døc v÷ng.

4) Thª Tôn thuyªt giäng nhß v§y, B§c Thi®n Th® nói nhß v§y xong, b§c ÐÕo Sß lÕi nói thêm:

Ta mong ðßþc nhìn th¤y,

Nanda s¯ng trong r×ng,

M£c áo ph¤n täo y,

S¯ng v¾i nhæng ð° ån,

Biªt là ðã vÑt bö,

Không mong ch¶ døc v÷ng.

5) R°i Tôn giä Nanda, sau mµt th¶i gian, tr· thành mµt v¸ s¯ng trong r×ng, ån ð° ån kh¤t thñc, mang y ph¤n täo, không mong ðþi các døc v÷ng.

IX. TISSA TÕp 38.7, Oa? Sß, ÐÕi 2,277b, 375b. (S.ii,281)

1) Trú · Sàvatthi.

2) R°i Tôn giä Tissa, cháu cüa phø vß½ng Thª Tôn ði ðªn Thª Tôn, ðänh l­ Thª Tôn, r°i ng°i xu¯ng mµt bên, kh± ðau, s¥u muµn, nß¾c m¡t tuôn chäy.

3) R°i Thª Tôn nói v¾i Tôn giä Tissa:

-- Này Tissa, vì sao Ông ng°i kh± ðau, s¥u muµn, nß¾c m¡t tuôn chäy?

4) -- Vì r¢ng, bÕch Thª Tôn, các v¸ TÖ-kheo nh¤t loÕt m¡ng nhiªc và nhÕo báng con.

5) -- Vì r¢ng, này Tissa, Ông nói t¤t cä và không kham nhçn ng߶i khác nói.

6) Nhß v§y không xÑng ðáng cho Ông, này Tissa, là con mµt lß½ng gia, vì lòng tin xu¤t gia, t× bö gia ðình, s¯ng không gia ðình, lÕi nói t¤t cä và không kham nhçn ng߶i khác nói. Nhß v§y là xÑng ðáng cho Ông, này Tissa, là con mµt lß½ng gia, vì lòng tin xu¤t gia, t× bö gia ðình, s¯ng không gia ðình, tÑc là ðã nói l¶i kham nhçn ng߶i khác nói.

7) Thª Tôn nói nhß v§y, Thi®n Th® nói nhß v§y xong, b§c ÐÕo Sß lÕi nói thêm:

Sao Ông lÕi phçn nµ?

Ch¾ có nên phçn nµ,

Không phçn nµ, Tissa,

Th§t t¯t ð©p cho Ông.

Hãy nhiªp phøc phçn nµ,

Kiêu mÕn và xan tham,

HÞi Tissa, hãy s¯ng,

S¯ng ð¶i s¯ng PhÕm hÕnh.

X. Tên Trß·ng Lão (TÕp 38.19, Trß·ng Lão, ÐÕi 2, 278a, 376b) (S.ii,282)

1) Mµt th¶i, Thª Tôn trú · Ràjagaha (Vß½ng Xá), Veluvana (Trúc Lâm), tÕi ch² nuôi dßÞng các con sóc.

2) Lúc b¤y gi¶ mµt TÖ-kheo tên là Theranàmaka s¯ng ðµc trú và tán thán hÕnh s¯ng ðµc trú. V¸ ¤y ði vào làng kh¤t thñc mµt mình, ði v« mµt mình, ng°i v¡ng l£ng mµt mình, ði kinh hành mµt mình.

3) R°i các TÖ-kheo ði ðªn Thª Tôn; sau khi ðªn, ðänh l­ Thª Tôn r°i ng°i xu¯ng mµt bên.

4) Ng°i xu¯ng mµt bên, các TÖ-kheo ¤y bÕch Thª Tôn:

-- — ðây, bÕch Thª Tôn, có TÖ-kheo tên là Theranàmaka s¯ng ðµc trú và tán thán hÕnh s¯ng ðµc trú... ði kinh hành mµt mình.

5) R°i Thª Tôn bäo mµt TÖ-kheo:

-- Này TÖ-kheo, hãy ðªn, hãy nhân danh Ta g÷i TÖ-kheo Thera: "Này Hi«n giä Thera, b§c ÐÕo Sß g÷i Hi«n giä".

-- Thßa vâng, bÕch Thª Tôn.

TÖ-kheo ¤y vâng ðáp Thª Tôn r°i ði ðªn TÖ-kheo Thera.

6) Sau khi ðªn, TÖ-kheo ¤y nói v¾i TÖ-kheo Thera:

-- Này Hi«n giä Thera, b§c ÐÕo Sß g÷i Hi«n giä.

-- Thßa vâng, Hi«n giä.

Tôn giä Thera vâng ðáp TÖ-kheo ¤y và ði ðªn Thª Tôn.

7) Sau khi ðªn, v¸ ¤y ðänh l­ Thª Tôn và ng°i xu¯ng mµt bên.

8) Thª Tôn nói v¾i Tôn giä Thera ðang ng°i mµt bên:

-- Có th§t chång, này Thera, Ông s¯ng ðµc trú và tán thán hÕnh ðµc trú?

-- Thßa có, bÕch Thª Tôn.

9) -- Nhß thª nào, này Thera, Ông s¯ng ðµc trú và tán thán hÕnh s¯ng ðµc trú?

10) -- — ðây, bÕch Thª Tôn, con ði vào làng kh¤t thñc mµt mình, con ði v« mµt mình, con ng°i v¡ng l£ng mµt mình, con ði kinh hành mµt mình. Nhß v§y, bÕch Thª Tôn, con s¯ng ðµc trú và tán thán hÕnh s¯ng ðµc trú.

11) -- Фy là s¯ng ðµc trú, này Thera, Ta không nói ð¤y không phäi v§y. Này Thera, có mµt cách làm viên mãn ðµc trú v¾i các chi tiªt. Hãy nghe và suy nghi®m kÛ, Ta s¨ nói.

-- Thßa vâng, bÕch Thª Tôn.

12) -- Này Thera, thª nào là ðµc trú ðßþc làm viên mãn v¾i các chi tiªt? — ðây, này Thera, cái gì ðã qua ðßþc ðoÕn t§n; cái gì s¡p ðªn ðßþc t× bö; ð¯i v¾i nhæng tñ ngã, lþi ð¡c hi®n tÕi, døc tham ðßþc khéo nhiªp phøc. Nhß v§y, này Thera, là ðµc trú ðßþc làm viên mãn v¾i các chi tiªt.

13) Thª Tôn thuyªt giäng nhß v§y, Thi®n Th® nói nhß v§y xong, b§c ÐÕo Sß lÕi nói thêm:

Ai chiªn th¡ng t¤t cä,

Ai hi¬u biªt t¤t cä,

Ai là b§c Thi®n trí,

M÷i pháp không ô nhi­m.

Ai t× bö t¤t cä,

Ái t§n ðßþc giäi thoát,

Ta nói chính ng߶i ¤y,

Th§t là v¸ ðµc trú.

XI. KAPPINA (S.ii,284)

1) Trú · Sàvatthi.

2) R°i Tôn giä Mahà Kappina ði ðªn Thª Tôn.

3) Thª Tôn th¤y Tôn giä Mahà Kappina t× ð߶ng xa ði ðªn.

4) Sau khi th¤y, Thª Tôn li«n g÷i các TÖ-kheo:

-- Các Ông có th¤y không, này các TÖ-kheo, v¸ TÖ-kheo kia ði ðªn, da bÕc tr¡ng, ¯m yªu, v¾i cái mûi cao?

-- Thßa có, bÕch Thª Tôn.

5) -- TÖ-kheo ¤y, này các TÖ-kheo, có ðÕi th¥n thông, có ðÕi uy lñc. Th§t không d­ gì ðÕt ðßþc sñ chÑng ð¡c mà trß¾c kia v¸ TÖ-kheo ¤y chßa chÑng ð¡c. V¸ ¤y còn ngay trong hi®n tÕi, tñ mình v¾i th¡ng trí, chÑng ngµ, chÑng ðÕt và an trú vô thßþng cÑu cánh PhÕm hÕnh, mà vì møc ðích này, con các lß½ng gia ch½n chánh xu¤t gia, t× bö gia ðình, s¯ng không gia ðình.

6) Thª Tôn thuyªt nhß v§y, Thi®n Th® thuyªt nhß v§y xong, b§c ÐÕo Sß lÕi nói thêm:

Sát-lÜ là t¯i thßþng,

Giæa m÷i loài chúng sanh,

V¾i nhæng ai nß½ng tña,

Vào v¤n ð« giai c¤p.

B§c Minh HÕnh cø túc,

T¯i thßþng giæa Tr¶i, Ng߶i,

Ngày, m£t tr¶i chói sáng,

Ðêm, m£t trång chói sáng,

Trong t¤m áo chiªn bào,

Sát-lÜ ðßþc chói sáng.

Trong Thi«n ð¸nh, Thi«n tri,

Bà-là-môn chói sáng,

Nhßng su¯t cä ðêm ngày,

Ph§t chói sáng hào quang.

XII. Thân Hæu (S.ii,285)

1) Trú · Sàvatthi.

2) R°i hai TÖ-kheo thân hæu, ð® tØ cüa Tôn giä Mahà Kappina, ði ðªn Thª Tôn.

3) Thª Tôn th¤y hai TÖ-kheo ¤y t× ðàng xa ði ðªn.

4) Th¤y v§y, Thª Tôn li«n g÷i các TÖ-kheo:

-- Các Ông có th¤y không, này các TÖ-kheo, hai TÖ-kheo thân hæu ¤y ðang ði t¾i, cä hai là ð® tØ cüa Tôn giä Mahà Kappina?

-- Thßa có, bÕch Thª Tôn.

5) -- Hai TÖ-kheo ¤y có ðÕi th¥n thông, có ðÕi uy lñc. Th§t không d­ gì ðÕt ðßþc sñ chÑng ð¡c mà trß¾c kia nhæng TÖ-kheo ¤y chßa chÑng ð¡c. Các v¸ ¤y còn ngay trong hi®n tÕi, tñ mình v¾i th¡ng trí, chÑng ngµ, chÑng ð¡c và an trú vô thßþng cÑu cánh PhÕm hÕnh, mà vì møc ðích này, con các lß½ng gia ch½n chánh xu¤t gia, t× bö gia ðình, s¯ng không gia ðình.

6) Thª Tôn thuyªt giäng nhß v§y, Thi®n Th® nói nhß v§y xong, b§c ÐÕo Sß lÕi nói thêm:

TÖ-kheo thân hæu này,

Lâu ngày cùng chung s¯ng,

Chung s¯ng trong di®u pháp,

Di®u pháp, Ph§t thuyªt giäng.

Tôn giä Kappina

Khéo léo hu¤n luy®n h÷,

Trong Chánh pháp vi di®u,

Do b§c Thánh thuyªt giäng,

Chiªn th¡ng ma quân xong,

Th÷ trì thân t¯i h§u.
.