I. Tñ Mình Làm Hòn Ðäo (ÐÕi 2,8a) (S.iii,42)

1-2) Nhân duyên · Sàvatthi...

3) -- Hãy s¯ng tñ mình làm hòn ðäo cho chính mình, này các TÖ-kheo, hãy nß½ng tña n½i chính mình, không nß½ng tña mµt ai khác. Hãy l¤y pháp làm hòn ðäo, hãy l¤y pháp làm ch² nß½ng tña, không nß½ng tña mµt ai khác.

4) V¾i nhæng ai s¯ng tñ mình làm hòn ðäo cho chính mình, này các TÖ-kheo, nß½ng tña n½i chính mình, không nß½ng tña mµt ai khác. L¤y pháp làm hòn ðäo, l¤y pháp làm ch² nß½ng tña, không nß½ng tña mµt ai khác, hãy nhß lý quán sát: "S¥u, bi, kh±, ßu, não do ngu°n g¯c gì sanh? Do cái gì làm cho hi®n hæu?"

5) Và này các TÖ-kheo, s¥u, bi, kh±, ßu, não do ngu°n g¯c gì sanh? Do cái gì làm cho hi®n hæu?

6) — ðây, này các TÖ-kheo, kë vô vån phàm phu không th¤y rõ các b§c Thánh, không thu¥n thøc pháp các b§c Thánh, không tu t§p pháp các b§c Thánh, không th¤y rõ các b§c Chân nhân, không thu¥n thøc pháp các b§c Chân nhân, không tu t§p pháp các b§c Chân nhân; quán (samamupassati) s¡c nhß là tñ ngã, hay tñ ngã nhß là có s¡c, hay s¡c · trong tñ ngã, hay tñ ngã · trong s¡c. S¡c cüa v¸ ¤y biªn hoÕi và ð±i khác. Khi s¡c cüa v¸ ¤y biªn hoÕi và ð±i khác thì s¥u, bi, kh±, ßu, nào s¨ kh·i lên.

7) V¸ ¤y quán th÷ nhß là tñ ngã, hay tñ ngã nhß là có th÷...

8) V¸ ¤y quán tß·ng nhß là tñ ngã...

9) V¸ ¤y quán các hành nhß là tñ ngã...

10) V¸ ¤y quán thÑc nhß là tñ ngã, hay tñ ngã nhß là có thÑc, hay thÑc · trong tñ ngã, hay tñ ngã · trong thÑc. ThÑc này cüa v¸ ¤y biªn hoÕi và ð±i khác. Khi thÑc cüa v¸ ¤y biªn hoÕi và ð±i khác thì s¥u, bi, kh±, ßu, não s¨ kh·i lên.

11) Này các TÖ-kheo, biªt s¡c là vô th߶ng, biªn hoÕi, ly tham, ðoÕn di®t; v¸ ¤y th¤y t¤t cä s¡c xßa và nay là vô th߶ng, kh±, ch¸u sñ biªn hoÕi. Do th¤y nhß th§t v¾i chánh trí tu® nhß v§y, s¥u, bi, kh±, ßu, não ðßþc ðoÕn t§n. Do chúng ðßþc ðoÕn t§n, v¸ ¤y không b¸ ßu, não. Do không b¸ ßu, não, v¸ ¤y s¯ng an lÕc. Do s¯ng an lÕc, v¸ TÖ-kheo ðßþc g÷i là (Tadanganibbuto) v¸ ðã l¡ng d¸u m÷i tß¾ng ph¥n, nhÑt hß¾ng Niªt-bàn.

12) Này các TÖ-kheo, biªt th÷ là vô th߶ng, biªn hoÕi, ly tham, ðoÕn di®t, v¸ ¤y th¤y t¤t cä th÷ xßa và nay là vô th߶ng, kh±, ch¸u sñ biªn hoÕi. Do th¤y nhß th§t v¾i chánh trí tu® nhß v§y, các s¥u, bi, kh±, ßu, não ðßþc ðoÕn t§n. Do chúng ðßþc ðoÕn t§n, v¸ ¤y không b¸ ßu, não. Do không b¸ ßu, não, v¸ ¤y s¯ng an lÕc. Do s¯ng an lÕc, v¸ TÖ-kheo ðßþc g÷i là v¸ ðã l¡ng d¸u m÷i tß¾ng ph¥n.

13) Này các TÖ-kheo, biªt tß·ng là vô th߶ng...

14) Này các TÖ-kheo, biªt các hành là vô th߶ng...

15) Này các TÖ-kheo, biªt thÑc là vô th߶ng, biªn hoÕi, ly tham, ðoÕn di®t; v¸ ¤y th¤y t¤t cä thÑc xßa và nay là vô th߶ng, kh±, ch¸u sñ biªn hoÕi. Do th¤y nhß th§t v¾i chánh trí tu® nhß v§y, các s¥u, bi, kh±, ßu, não ðßþc ðoÕn t§n. Do chúng ðßþc ðoÕn t§n, v¸ ¤y không b¸ ßu, não. Do không b¸ ßu, não, v¸ ¤y s¯ng an lÕc. Do s¯ng an lÕc, v¸ TÖ-kheo ðßþc g÷i là v¸ ðã l¡ng d¸u m÷i tß¾ng ph¥n.

II. Con Ð߶ng (ÐÕi 2,8a) (S.iii,44)

1-2) Nhân duyên · Sàvatthi...

3) -- Này các TÖ-kheo, Ta s¨ giäng cho các Ông con ð߶ng ðßa ðªn thân kiªn t§p kh·i và con ð߶ng ðßa ðªn thân kiªn ðoÕn di®t. Hãy l¡ng nghe.

4) Và này các TÖ-kheo, thª nào là con ð߶ng ðßa ðªn thân kiªn t§p kh·i?

5) — ðây, này các TÖ-kheo, kë vô vån phàm phu không th¤y rõ các b§c Thánh, không thu¥n thøc pháp các b§c Thánh, không tu t§p pháp các b§c Thánh, không th¤y rõ các b§c Chân nhân, không thu¥n thøc pháp các b§c Chân nhân, không tu t§p pháp các b§c Chân nhân; quán s¡c nhß là tñ ngã, hay tñ ngã nhß là có s¡c, hay s¡c · trong tñ ngã, hay tñ ngã · trong s¡c.

6-8). .. quán th÷... quán tß·ng... quán các hành...

9). . quán thÑc nhß là tñ ngã, hay tñ ngã nhß là có thÑc, hay thÑc · trong tñ ngã, hay tñ ngã · trong thÑc.

10) Này các TÖ-kheo, ðây g÷i là con ð߶ng ðßa ðªn thân kiªn t§p kh·i. Con ð߶ng ðßa ðªn thân kiªn t§p kh·i có nghîa là: Sñ quán sát ðßa ðªn kh± t§p kh·i.

11) Và này các TÖ-kheo, thª nào là con ð߶ng ðßa ðªn thân kiªn ðoÕn di®t?

12) — ðây, này các TÖ-kheo, v¸ Ða vån Thánh ð® tØ th¤y rõ các b§c Thánh, thu¥n thøc pháp các b§c Thánh, tu t§p pháp các b§c Thánh, th¤y rõ các b§c Chân nhân, thu¥n thøc pháp các b§c Chân nhân, tu t§p pháp các b§c Chân nhân; không quán s¡c nhß là tñ ngã, hay không quán tñ ngã nhß là có s¡c, hay không quán s¡c · trong tñ ngã, hay không quán tñ ngã · trong s¡c.

13-15). .. không quán th÷... không quán tß·ng... không quán các hành...

16). .. không quán thÑc nhß là tñ ngã, hay không quán tñ ngã nhß là có thÑc, hay không quán thÑc · trong tñ ngã, hay không quán tñ ngã · trong thÑc.

17) Này các TÖ-kheo, ðây g÷i là con ð߶ng ðßa ðªn thân kiªn ðoÕn di®t. Con ð߶ng ðßa ðªn thân kiªn ðoÕn di®t có nghîa là: Sñ quán sát ðßa ðªn sñ kh± ðoÕn di®t.

III. Vô Th߶ng (TÕp 3,35, Thanh T¸nh, ÐÕi 2,21c) (S.iii,44)

1-2) Nhân duyên · Sàvatthi...

3) -- S¡c, này các TÖ-kheo, là vô th߶ng. Cái gì vô th߶ng là kh±. Cái gì kh± là vô ngã. Cái gì vô ngã, c¥n phäi nhß th§t quán v¾i chánh trí tu® là: "Cái này không phäi cüa tôi; cái này không phäi là tôi; cái này không phäi tñ ngã cüa tôi". Do nhß th§t quán v¾i chánh trí tu® nhß v§y, tâm ly tham, ðßþc giäi thoát, không có ch¤p thü các l§u ho£c.

4-6) Th÷, này các TÖ-kheo, là vô th߶ng... Tß·ng, này các TÖ-kheo... Các hành, này các TÖ-kheo...

7) ThÑc, này các TÖ-kheo, là vô th߶ng. Cái gì vô th߶ng là kh±. Cái gì kh± là vô ngã. Cái gì là vô ngã, c¥n phäi nhß th§t quán v¾i chánh trí tu® là: "Cái này không phäi cüa tôi; cái này không phäi là tôi; cái này không phäi tñ ngã cüa tôi". Do nhß th§t quán v¾i chánh trí tu® nhß v§y, tâm ly tham, ðßþc giäi thoát, không có ch¤p thü các l§u ho£c.

8) Này các TÖ-kheo, nªu v¸ TÖ-kheo ð¯i v¾i s¡c gi¾i có tâm ly tham, giäi thoát, không có ch¤p thü các l§u ho£c, ð¯i v¾i th÷ gi¾i... ð¯i v¾i tß·ng gi¾i... ð¯i v¾i hành gi¾i... ð¯i v¾i thÑc gi¾i, có tâm ly tham, giäi thoát, không có ch¤p thü các l§u ho£c. Do giäi thoát, v¸ ¤y an trú. Do an trú, v¸ ¤y tri túc. Do tri túc, v¸ ¤y không ßu não. Do không ßu não, v¸ ¤y tñ mình t¸ch t¸nh. V¸ ¤y biªt: " Sanh ðã t§n, PhÕm hÕnh ðã thành, nhæng vi®c nên làm ðã làm, không còn tr· lui trÕng thái này næa".

IV. Vô Th߶ng (TÕp 3,36, Chánh Quán Sát, ÐÕi 2,21c) (S.iii,45)

1-2) Nhân duyên · Sàvatthi...

3) -- S¡c, này các TÖ-kheo, là vô th߶ng. Cái gì vô th߶ng là kh±. Cái gì kh± là vô ngã. Cái gì vô ngã, c¥n phäi nhß th§t quán v¾i chánh trí tu® là: "Cái này không phäi cüa tôi; cái này không phäi là tôi; cái này không phäi tñ ngã cüa tôi".

4-6) Th÷, này các TÖ-kheo, là vô th߶ng... Tß·ng, này các TÖ-kheo, là vô th߶ng... Các hành, này các TÖ-kheo, là vô th߶ng...

7) ThÑc, này các TÖ-kheo, là vô th߶ng. Cái gì vô th߶ng là kh±. Cái gì kh± là vô ngã. Cái gì vô ngã, c¥n phäi nhß th§t quán v¾i chánh trí tu® là: "Cái này không phäi cüa tôi; cái này không phäi là tôi; cái này không phäi tñ ngã cüa tôi".

8) Do nhß th§t quán v¾i chánh trí tu® nhß v§y, v¸ ¤y không có các tùy kiªn v« quá khÑ. Do không có các tùy kiªn v« quá khÑ nên không có các tùy kiªn v« tß½ng lai. Do không có các tùy kiªn v« tß½ng lai, kiên trì ch¤p thü không có. Do không có kiên trì ch¤p thü, ð¯i v¾i s¡c... ð¯i v¾i th÷... ð¯i v¾i tß·ng... ð¯i v¾i các hành... ð¯i v¾i thÑc, tâm ly tham, giäi thoát, không ch¤p thü các l§u ho£c. Do giäi thoát, v¸ ¤y an trú. Do an trú, v¸ ¤y tri túc. Do tri túc, v¸ ¤y không ßu não. Do không ßu não, v¸ ¤y tñ mình ðßþc t¸ch t¸nh mµt cách viên mãn. V¸ ¤y biªt: "Sanh ðã t§n, PhÕm hÕnh ðã thành, nhæng vi®c nên làm ðã làm, không còn tr· lui trÕng thái này næa".

V. Quán Kiªn (TÕp 2,13, Giác, ÐÕi 2,11b) (S.iii,46)

1-2) Nhân duyên · Sàvatthi...

3) -- Này các TÖ-kheo, nhæng Sa-môn hay Bà-la-môn nào quán tñ ngã dß¾i nhi«u hình thÑc sai khác, quán cä nåm thü u¦n hay quán mµt trong nåm thü u¦n.

4) Thª nào là nåm? Này các TÖ-kheo, · ðây kë vô vån phàm phu không ðßþc th¤y rõ các b§c Thánh, không thu¥n thøc pháp các b§c Thánh, không tu t§p pháp các b§c Thánh, không ðßþc th¤y rõ các b§c Chân nhân, không thu¥n thøc pháp các b§c Chân nhân, không tu t§p pháp các b§c Chân nhân, quán s¡c nhß là tñ ngã, hay tñ ngã nhß là có s¡c, hay s¡c · trong tñ ngã, hay tñ ngã · trong s¡c, quán th÷... quán tß·ng... quán các hành... quán thÑc nhß là tñ ngã, hay tñ ngã nhß là có thÑc, hay thÑc · trong tñ ngã, hay tñ ngã · trong thÑc. Nªu quán nhß v§y, th¶i ði ðªn ch¤p kiªn: "Tôi là".

5) Này các TÖ-kheo, khi ði ðªn ch¤p kiªn: "Tôi là", th¶i nåm cån nh§p vào avakkanti (hi®n hæu), tÑc là nhãn cån, nhî cån, tÖ cån, thi®t cån, thân cån.

6) Này các TÖ-kheo, có ý, có các pháp, có vô minh gi¾i. Cäm xúc b·i cäm th÷, (cäm th÷ này) sanh do xúc chÕm v¾i vô minh; kë vô vån phàm phu ði ðªn ch¤p kiªn: "Tôi là", ði ðªn ch¤p kiªn: "Cái này là tôi", ði ðªn ch¤p kiªn: " Tôi s¨ là", ði ðªn ch¤p kiªn: "Tôi s¨ không là" ði ðªn ch¤p kiªn: "Tôi s¨ hi®n hæu v¾i s¡c", ði ðªn ch¤p kiªn: "Tôi s¨ hi®n hæu v¾i vô s¡c", ði ðªn ch¤p kiªn: "Tôi s¨ hi®n hæu v¾i tß·ng", ði ðªn ch¤p kiªn: "Tôi s¨ hi®n hæu v¾i không tß·ng", ði ðªn ch¤p kiªn: "Tôi s¨ hi®n hæu v¾i phi tß·ng phi phi tß·ng".

7) Nhß v§y, này các TÖ-kheo, do nåm cån an trú · ðây, nhßng ð¯i v¾i v¸ Ða vån Thánh ð® tØ, vô minh ðßþc ðoÕn tr× và minh kh·i lên. Do vô minh ðßþc vi­n ly, do minh sanh kh·i, không ði ðªn ch¤p kiªn: "Tôi là", không ði ðªn ch¤p kiªn: "Cái này là tôi", không ði ðªn ch¤p kiªn: "Tôi s¨ hi®n hæu"... "Tôi s¨ không hi®n hæu"... "Tôi s¨ hi®n hæu v¾i s¡c"... "Tôi s¨ hi®n hæu v¾i vô s¡c"... "Tôi s¨ hi®n hæu v¾i tß·ng"... "Tôi s¨ hi®n hæu v¾i vô tß·ng", không ði ðªn ch¤p kiªn: "Tôi s¨ hi®n hæu v¾i phi tß·ng phi phi tß·ng".

VI. Các U¦n (TÕp 2,23 „m, ÐÕi 2,13b) (S.iii,47)

1-2) Nhân duyên · Sàvatthi...

3) -- Này các TÖ-kheo, Ta s¨ giäng nåm u¦n và nåm thü u¦n, hãy l¡ng nghe...

4) Này các TÖ-kheo, thª nào là nåm u¦n?

5) Này các TÖ-kheo, phàm có s¡c gì quá khÑ, v¸ lai, hi®n tÕi, thuµc nµi hay ngoÕi, thô hay tª, li®t hay th¡ng, xa hay g¥n; ðây g÷i là s¡c u¦n.

6-8) Này các TÖ-kheo, phàm có th÷ gì... phàm có tß·ng gì... phàm có các hành gì...

9) Này các TÖ-kheo, phàm có thÑc gì quá khÑ, v¸ lai, hi®n tÕi, thuµc nµi hay ngoÕi, thô hay tª, li®t hay th¡ng, xa hay g¥n; ðây g÷i là thÑc u¦n.

10) Nhæng cái này, này các TÖ-kheo, ðßþc g÷i là nåm u¦n.

11) Và này các TÖ-kheo, thª nào là nåm thü u¦n?

12) Này các TÖ-kheo, phàm có s¡c gì quá khÑ v¸ lai, hi®n tÕi, thuµc nµi hay ngoÕi... ho£c xa hay g¥n, có l§u ho£c, ðßþc ch¤p thü; ðây g÷i là s¡c thü u¦n.

13-15) Này các TÖ-kheo, phàm có th÷ gì... phàm có tß·ng gì... phàm có các hành gì...

16) Này các TÖ-kheo, phàm có thÑc gì, quá khÑ, v¸ lai, hi®n tÕi, thuµc nµi hay ngoÕi, thô hay tª, li®t hay th¡ng, xa hay g¥n, có l§u ho£c, ðßþc ch¤p thü; ðây g÷i là thÑc thü u¦n.

17) Này các TÖ-kheo, ðây ðßþc g÷i là nåm thü u¦n.

VII. SONA (TÕp 1,20, Thu-læ-na, ÐÕi 2,6a) (S.iii,48)

1) Nhß v¥y tôi nghe.

Mµt th¶i Thª Tôn · Ràjagaha (Vß½ng Xá), Veluvana (Trúc Lâm), tÕi ch² nuôi dßÞng các con sóc.

2) R°i Sona, con mµt gia chü, ði ðªn Thª Tôn; sau khi ðªn, ðänh l­ Thª Tôn, r°i ng°i xu¯ng mµt bên.

3) Thª Tôn nói v¾i Sona, con mµt gia chü, ðang ng°i mµt bên:

4) -- Này Sona, nhæng Sa-môn hay Bà-la-môn nào quán s¡c vô th߶ng, kh±, biªn hoÕi là: "Ta t¯t ð©p h½n", hay quán: "Ta b¢ng nhau", hay quán: "Ta hÕ li®t h½n"; nhæng v¸ ¤y ðâu phäi là nhæng ai khác, nªu không phäi là nhæng ng߶i không th¤y nhß th§t!

5). .. quán th÷ vô th߶ng, kh±, biªn hoÕi...

6). .. quán tß·ng vô th߶ng, kh±, biªn hoÕi...

7). .. quán các hành vô th߶ng, kh±, biªn hoÕi...

8). .. quán thÑc vô th߶ng, kh±, biªn hoÕi là : "Ta t¯t ð©p h½n", hay quán: "Ta b¢ng nhau", hay quán: "Ta hÕ li®t h½n"; nhæng v¸ ¤y ðâu phäi là nhæng ai khác, nªu không phäi là nhæng ng߶i không th¤y nhß th§t!

9) Này Sona, nhæng Sa-môn hay Bà-la-môn nào không quán s¡c vô th߶ng, kh±, biªn hoÕi là: "Ta t¯t ð©p h½n", hay không quán: "Ta b¢ng nhau", hay không quán: "Ta hÕ li®t h½n"; nhæng v¸ ¤y ðâu phäi là nhæng ai khác, nªu không phäi là nhæng v¸ th¤y nhß th§t!

10-12) Này Sona, nhæng Sa-môn hay Bà-la-môn nào không quán th÷... không quán tß·ng... không quán các hành...

13) Này Sona, nhæng Sa-môn hay Bà-la-môn nào không quán thÑc vô th߶ng, kh±, biªn hoÕi là: "Ta t¯t ð©p h½n", hay không quán: "Ta b¢ng nhau", hay không quán: "Ta hÕ li®t h½n"; nhæng v¸ ¤y ðâu phäi là nhæng ai khác, nªu không phäi là nhæng v¸ th¤y nhß th§t!

14) Ông nghî thª nào, này Sona, s¡c là th߶ng hay vô th߶ng?

-- Vô th߶ng, bÕch Thª Tôn.

-- Cái gì vô th߶ng là kh± hay lÕc?

-- Là kh±, bÕch Thª Tôn.

-- Cái gì vô th߶ng, kh±, ch¸u sñ biªn hoÕi, có hþp lý chång nªu quán cái ¤y là: "Cái này là cüa tôi, cái này là tôi, cái này là tñ ngã cüa tôi"?

-- Thßa không, bÕch Thª Tôn.

15) -- Th÷ là th߶ng hay vô th߶ng?...

16) Tß·ng là th߶ng hay vô th߶ng?...

17) Các hành là th߶ng hay vô th߶ng?...

18) ThÑc là th߶ng hay vô th߶ng?

-- Vô th߶ng, bÕch Thª Tôn.

-- Cái gì vô th߶ng là kh± hay lÕc?

-- Là kh±, bÕch Thª Tôn.

-- Cái gì vô th߶ng, kh±, ch¸u sñ biªn hoÕi, có hþp lý hay chång nªu quán cái ¤y là: "Cái này là cüa tôi, cái này là tôi, cái này là tñ ngã cüa tôi"?

-- Thßa không, bÕch Thª Tôn.

19) -- Do v§y, này Sona, phàm s¡c gì quá khÑ, v¸ lai, hi®n tÕi, thuµc nµi hay ngoÕi, thô hay tª, li®t hay th¡ng, xa hay g¥n; t¤t cä s¡c c¥n phäi nhß th§t quán v¾i chánh trí tu®: "Cái này không phäi cüa tôi, cái này không phäi là tôi, cái này không phäi tñ ngã cüa tôi".

20-22) Phàm th÷ gì... phàm tß·ng gì... phàm các hành gì...

23) Phàm thÑc gì quá khÑ, v¸ lai, hi®n tÕi, thuµc nµi hay ngoÕi, thô hay tª, li®t hay th¡ng, xa hay g¥n; t¤t cä thÑc c¥n phäi nhß th§t quán v¾i chánh trí tu®: "Cái này không phäi cüa tôi, cái này không phäi là tôi, cái này không phäi tñ ngã cüa tôi".

24) Nªu th¤y v§y, này Sona, v¸ Ða vån Thánh ð® tØ yªm ly ð¯i v¾i s¡c, yªm ly ð¯i v¾i th÷, yªm ly ð¯i v¾i tß·ng, yªm ly ð¯i v¾i các hành, yªm ly ð¯i v¾i thÑc. Do yªm ly, v¸ ¤y ly tham. Do ly tham, v¸ ¤y giäi thoát. Trong sñ giäi thoát, kh·i lên chánh trí: "Ta ðã giäi thoát". V¸ ¤y biªt rõ: "Sanh ðã t§n, PhÕm hÕnh ðã thành, nhæng vi®c nên làm ðã làm, không còn tr· lui trÕng thái này næa".

VIII. SONA (TÕp 1,31, Thu-læ-na, ÐÕi 2,6c) (S.iii,50)

1) Nhß v¥y tôi nghe.

Mµt th¶i Thª Tôn trú · Ràjagala (Vß½ng Xá), Veluvana (Trúc Lâm), tÕi ch² nuôi dßÞng các con sóc.

2) R°i Sona, con v¸ gia chü, ði ðªn Thª Tôn; sau khi ðªn, ðänh l­ Ngài r°i ng°i xu¯ng mµt bên.

3) Thª Tôn nói v¾i Sona, con v¸ gia chü, ðang ng°i mµt bên:

4) -- Nhæng Sa-môn hay Bà-la-môn nào, này Sona, không biªt rõ s¡c, không biªt rõ (nappajananti) s¡c t§p kh·i, không biªt rõ s¡c ðoÕn di®t, không biªt rõ con ð߶ng ðßa ðªn s¡c ðoÕn di®t; không biªt rõ th÷... không biªt rõ tß·ng... không biªt rõ các hành... không biªt rõ thÑc, không biªt rõ thÑc t§p kh·i, không biªt rõ thÑc ðoÕn di®t, không biªt rõ con ð߶ng ðßa ðªn thÑc ðoÕn di®t; nhæng Sa-môn hay Bà-la-môn ¤y, này Sona, không nhæng không ðßþc ch¤p nh§n là Sa-môn giæa các hàng Sa-môn, không ðßþc ch¤p nh§n là Bà-la-môn giæa các hàng Bà-la-môn; nhæng v¸ ¤y trong ð¶i s¯ng hi®n tÕi, cûng không tñ mình chÑng tri v¾i th¡ng trí, chÑng ðÕt và an trú møc ðích cüa Sa-môn hÕnh hay møc ðích cüa Bà-la-môn hÕnh.

5) Còn nhæng Sa-môn hay Bà-la-môn nào, này Sona, biªt rõ s¡c, biªt rõ s¡c t§p kh·i, biªt rõ s¡c ðoÕn di®t, biªt rõ con ð߶ng ðßa ðªn s¡c ðoÕn di®t; biªt rõ th÷... biªt rõ tß·ng... biªt rõ các hành... biªt rõ thÑc, biªt rõ thÑc t§p kh·i, biªt rõ thÑc ðoÕn di®t, biªt rõ con ð߶ng ðßa ðªn thÑc ðoÕn di®t; nhæng Sa-môn hay Bà-la-môn ¤y, này Sona, không nhæng ðßþc ch¤p nh§n là Sa-môn giæa các hàng Sa-môn, ðßþc ch¤p nh§n là Bà-la-môn giæa các hàng Bà-la-môn; nhæng v¸ Tôn giä ¤y, ngay trong ð¶i s¯ng hi®n tÕi, còn tñ mình chÑng tri v¾i th¡ng trí, chÑng ðÕt và an trú møc ðích cüa Sa-môn hÕnh hay møc ðích cüa Bà-la-môn hÕnh.

IX. HÖ Ðßþc ÐoÕn T§n (S.iii,51)

1-2) Nhân duyên · Sàvatthi...

3) -- Này các TÖ-kheo, khi mµt TÖ-kheo th¤y s¡c vô th߶ng là vô th߶ng; ð¤y là chánh tri kiªn cüa v¸ ¤y. Th¤y ch½n chánh nhß v§y, v¸ ¤y yªm ly. Do hÖ ðoÕn t§n, tham ðßþc ðoÕn t§n. Do tham ðoÕn t§n, hÖ ðßþc ðoÕn t§n. Do hÖ, tham ðoÕn t§n, tâm ðßþc giäi thoát, v¸ ¤y ðßþc g÷i là v¸ ðã khéo giäi thoát.

4-6) Này các TÖ-kheo, khi mµt TÖ-kheo th¤y th÷ vô th߶ng là vô th߶ng... tß·ng vô th߶ng... các hành vô th߶ng...

7) Này các TÖ-kheo, khi v¸ TÖ-kheo th¤y thÑc vô th߶ng là vô th߶ng; ð¤y là chánh tri kiªn cüa v¸ ¤y. Th¤y ch½n chánh nhß v§y, v¸ ¤y yªm ly. Do hÖ ðoÕn t§n, tham ðßþc ðoÕn t§n. Do tham ðoÕn t§n, nên hÖ ðßþc ðoÕn t§n. Do hÖ, tham ðoÕn t§n, tâm ðßþc giäi thoát, v¸ ¤y ðßþc g÷i là v¸ ðã ðßþc khéo giäi thoát.

X. HÖ Ðßþc ÐoÕn T§n (S.iii,52)

1-2) Nhân duyên · Sàvatthi...

3) -- Hãy nhß lý tác ý s¡c, này các TÖ-kheo, hãy nhß th§t quán (samanupassati) s¡c là vô th߶ng. Này các TÖ-kheo, TÖ-kheo nào nhß lý tác ý s¡c, nhß th§t quán s¡c là vô th߶ng, v¸ ¤y yªm ly ð¯i v¾i s¡c. Do hÖ ðoÕn t§n, tham ðßþc ðoÕn t§n. Do tham ðoÕn t§n, hÖ ðßþc ðoÕn t§n. Do hÖ, tham ðoÕn t§n, tâm ðßþc giäi thoát, v¸ ¤y ðßþc g÷i là v¸ ðã ðßþc khéo giäi thoát.

4) Này các TÖ-kheo, TÖ-kheo nào nhß lý tác ý th÷... tác ý tß·ng... tác ý các hành...

5) Này các TÖ-kheo, TÖ-kheo nào nhß lý tác ý thÑc, nhß th§t quán thÑc là vô th߶ng, v¸ ¤y yªm ly ð¯i v¾i thÑc. Do hÖ ðoÕn t§n, tham ðßþc ðoÕn t§n. Do tham ðoÕn t§n, hÖ ðßþc ðoÕn t§n. Do hÖ, tham ðoÕn t§n, tâm ðßþc giäi thoát, v¸ ¤y ðßþc g÷i là ðã ðßþc khéo giäi thoát.
.