Gi¾i Thi®u

H¥u nhß ng߶i Vi®t nam chúng ta ai ai cûng biªt ð§u hû nhßng ít ai biªt ðªn ch¤t isoflavone và các hóa ch¤t thäo mµc khác trong ð§u nành, có khä nång phòng ng×a và tr¸ li®u mµt s¯ b®nh nhß b®nh ðau tim, b®nh tai biªn mÕch máu não, b®nh ung thß vú, ung thß nhiªp hµ tuyªn và ung thß kªt tràng.

Vì tính ch¤t ða nång và ða hi®u cüa ð§u nành do nhæng khám phá g¥n ðây cüa khoa h÷c nên chúng tôi ðã c¯ g¡ng soÕn thäo t§p tài li®u dß¾i ðây ð¬ c¯ng hiªn quý bÕn và ð°ng th¶i cûng ð¬ làm sáng tö nghi v¤n ån ð§u hû không t¯t cho nhi«u ng߶i. T¤t cä nhæng ði«u chúng tôi trình b¥y ð«u l¤y t× các ngu°n tß li®u có th¦m quy«n nhß kªt quä cüa các công trình khäo cÑu khoa h÷c cüa Vi®n Ung Thß Qu¯c Gia và các vi®n ðÕi h÷c danh tiªng · MÛ

L¸ch sØ ð§u Nành

Чu nành xu¤t hi®n ð¥u tiên tÕi Trung Hoa khoäng 5000 nåm trß¾c ðây nhßng mãi ðªn nåm 300 trß¾c Thiên Chúa giáng sinh m¾i ðßþc ghi vào c± thß là mµt nông ph¦m chính cüa mi«n B¡c Trung Hoa. T× ðây, ð§u nành ðßþc lan truy«n qua Tri«u Tiên, Nh§t Bän, xu¯ng mi«n Nam Trung Hoa và các nß¾c Ðông Nam Á Châu. Ъn Nh§t Bän vào thª kÖ thÑ 8 sau Tây l¸ch và khoäng mµt ngàn nåm sau ðó qua ðªn Âu Châu.

B·i vì ð§u nành sän sinh nhi«u protein h½n b¤t cÑ loÕi nông sän nào nên nó ðßþc ßa chuµng và tr· thành thñc ph¦m chính cüa nhi«u qu¯c gia Á Châu. Nhæng thñc ph¦m ðßþc biªn chª t× ð§u nành nhß sæa, ð§u hû và t¥u hû ky ðã có t× hai ngàn nåm trß¾c ðây, ngày nay ð§u hû là món thñc ph¦m ðßþc ßa chuµng và ph± thông nh¤t trên thª gi¾i. TÕi mµt vài thành ph¯ Trung Hoa, các xß·ng làm sæa ð§u nành vào sáng s¾m ð¬ giao sæa nóng ðªn t×ng nhà, và cho ðªn g¥n ðây, sæa ð§u nành tiêu thø · H°ng Kông ðã nhi«u h½n s¯ tiêu thø Coca-Cola. Ng߶i Trung Hoa tin r¢ng ð§u nành có khä nång chæa lành các chÑng b®nh v« th§n, phù thûng, da, tiêu ch¦y, anemia và leg ulcers.

Чu nành ðßþc du nh§p vào løc ð¸a Hoa KÏ nåm 1765 nhßng chï ðßþc xem là mµt loÕi hÕt ð§u m¾i mà thôi cho ðªn khi Dr. John Harvey Kellog cách mÕng thÑc ån sáng cüa ng߶i Hoa KÏ b¢ng sæa ð§u nành, cereal và các thÑc ån biªn chª t× protein ð§u nành vào nhæng nåm 1920s.

Nåm 1931, Dr. A.A. Horvath xu¤t bän tài li®u mang nhan ð« là "Soya Flour as a National Food." Trong tài li®u này ông nói r¢ng dinh dßÞng b¢ng thñc ph¦m ð§u nành r¤t là b± khöe và có giá tr¸ cao.

Nh¶ nhæng n² lñc cüa ông mà ngày nay Hoa KÏ sän xu¤t trên 12 tÖ dollars ð§u nành m²i nåm tÑc khoäng 50 tri®u metric tons, hay b¢ng phân nØa s¯ lßþng sän xu¤t trên thª gi¾i. B¤t hÕnh thay, ngoÕi tr× 1/3 ðßþc xu¤t cäng qua các nß¾c nhß Nh§t Bän v..v.., chúng ta ðã dùng 95% s¯ lßþng còn lÕi ð¬ làm thÑc ån cho súc v§t, thay vì cho ng߶i ån !

Nhæng Qu¯c Gia Ån Nhi«u Чu Nành

TÕi các qu¯c gia vùng Vi­n Ðông, các thñc ph¦m biªn chª t× ð§u nành ðã cách mÕng l« l¯i ån u¯ng cüa dân chúng, h÷ dùng thñc ph¦m ð§u nành hàng ngày nhß là ngu°n dinh dßÞng chính. Nhæng thÑ này g°m có: ð§u hû, sæa ð§u nành, miso, tempeh, tß½ng, chao, phù trúc và d¥u..v..v..

Trung bình mµt ng߶i trß·ng thành Nh§t Bän (adult) ån khoäng 50 pounds ð§u hû m²i nåm. Ngày nay nhi«u nhà khoa h÷c và nghiên cÑu gia Tây phß½ng ðã xác nh§n và ðánh giá t¯t ði«u mà các y sî Trung Hoa tin tß·ng trß¾c ðây v« khä nång cüa ð§u nành trong vi®c phòng ng×a và tr¸ li®u mµt vài chÑng b®nh. Nhæng b®nh nhß: tim mÕch, ung thß, ti¬u ð߶ng, x¯p xß½ng và th§n ít xäy ra tÕi nhæng vùng dân s¯ tiêu thø nhi«u ð§u nành. Hãy xem mµt vài con s¯ th¯ng kê dß¾i ðây:

TÕi Nh§t Bän tÖ l® chªt v« b®nh ung thß vú chï b¢ng mµt ph¥n tß Hoa KÏ, tÕi Trung Hoa là 1/5 và · ÐÕi Hàn là 1/10.

Chï có 10% phø næ Nh§t Bän có hi®u chÑng nóng ph×ng (hot flash) vào th¶i kÏ mãn kinh và tÖ l® b¸ b®nh b¬ xß½ng hông th¤p h½n phø næ Hoa KÏ.

TÕi ÐÕi Hàn tÖ l® phái nam b¸ b®nh ung thß trñc tràng chï b¢ng 1/4 Hoa KÏ và b®nh ung thß nhiªp hµ tuyªn là 1/10 so v¾i Hoa KÏ.

Sñ thñc, có nhi«u b¢ng chÑng cho th¤y r¢ng sñ tiêu thø các thñc ph¦m ð§u nành h¢ng ngày làm giäm nguy c½ xäy ra các chÑng b®nh ung thß vú, nhiªp hµ tuyªn, ung thß kªt tràng, dÕ dày, da..v..v..

Thª còn b®nh tim mÕch bao g°m chÑng nh°i máu c½ tim (heart attack) và tai biªn mÕch máu não (stroke) thì sao? Theo mµt nghiên cÑu khoa h÷c thì cÑ hai ng߶i Hoa kÏ chªt có mµt ng߶i chªt v« b®nh này, trong khi ðó tÕi Shanghai chï có mµt ng߶i trong s¯ 15 ng߶i chªt.

Có r¤t nhi«u nghiên cÑu khoa h÷c ðã khuyªn cáo ng߶i dân Hoa KÏ nên thay thª protein th¸t ðµng v§t b¢ng protein ð§u nành nh¢m làm giäm lßþng cholesterol trong máu và ngån ng×a các chÑng b®nh v« tim mÕch và ung thß.

Hóa Thäo Чu Nành

H¥u nhß ai cûng biªt ð§u nành có chÑa r¤t nhi«u protein bao g°m t¤t cä 8 loÕi amino acids thiªt yªu. Чu nành cûng là ngu°n phong phú cung c¤p calcium, ch¤t x½, ch¤t s¡t và ch¤t sinh t¯ B.

Cái mà các khoa h÷c gia thích thú nh¤t trong nhæng nåm nghiên cÑu g¥n ðây là sñ khám phá ra các hóa ch¤t thäo mµc, mà chúng tôi tÕm g÷i là hóa thäo (PHYTOCHEMICALS), có trong ð§u nành và nhæng Ñng døng cüa chúng, trong lãnh vñc y khoa tr¸ li®u.

Vi®n Ung Thß Qu¯c Gia Hoa KÏ, Vi®n ÐÕi H÷c Havard, Vi®n ÐÕi H÷c Alabama, Minnesota, Iowa và Helsinki, Finland, ðã thñc hi®n nhi«u công trình khäo cÑu khoa h÷c ð¬ xác ð¸nh nhæng lþi ích cüa các hóa thäo ð§u nành này. H÷ ðã th¤y r¢ng sñ tiêu thø nhæng ch¤t này không nhæng có khä nång ngån ng×a mà nó còn có khä nång tr¸ li®u các b®nh nhß ðã nói t¾i · trên. Nhæng hóa thäo ð§u nành g°m có: protease inhibitors, phytates, phytosterols, saponins, phenolic acids, lecithin, omega 3 fatty acids, và isoflavones (phytoestrogens).

PROTEASE INHIBITORS - có khä nång ngån ng×a sñ tác ðµng cüa mµt s¯ gene di truy«n gây nên chÑng ung thß. Nó cûng bäo v® các tª bào c½ th¬ không cho hß hÕi gây nên b·i nhæng môi tr߶ng s¯ng xung quanh nhß tia n¡ng m£t tr¶i và các ch¤t ô nhi­m trong không khí. Nåm 1980 các khoa h÷c gia ðã khám phá ra ð§u nành nguyên ch¤t có tác døng ngån cän không cho b®nh ung thß phát tri¬n n½i các loài ðµng v§t và nhæng nåm sau ðó h÷ ðã xác nh§n sñ tác døng ch¯ng ung thß cho nhi«u loÕi b®nh ung thß. Tuy nhiên protease inhibitors b¸ m¤t b¾t ði sau khi ð§u nành ðßþc biªn chª qua phß½ng pháp làm nóng. Thí dø nhß sæa ð§u nành loÕi dehydrated soymilk còn lÕi 41%, ð§u hû còn lÕi 0.9% so v¾i bµt ð§u nành nguyên ch¤t.

PHYTATES - là mµt hþp th¬ phosphorus và inositol, có khä nång ngån tr· tiªn trình gây nên b®nh ung thß kªt tràng (colon cancer) và ung thß vú (breast cancer). Ngoài ra nó cûng còn có khä nång tr× khØ nhæng ch¤t làm cho tª bào d­ b¸ ung thß (oxygen free radicals) và phøc h°i nhæng tª bào ðã b¸ hß hÕi. Ðßþc biªt ch¤t s¡t th£ng dß trong c½ th¬ th߶ng sän sinh ra oxygen free radicals, nhßng khi có sñ hi®n di®n cüa phytate, ch¤t này s¨ b¸ hüy di®t khä nång sän sinh và vì thª phytate hành xØ gi¯ng nhß ch¤t antioxydants.

Cûng nên biªt, sau nhi«u nåm lßu ý dân chúng r¢ng phytate có th¬ gây phß½ng hÕi ðªn tình trÕng thiªu ch¤t s¡t trong c½ th¬ vì nó ngån cän sñ h¤p thø chúng, nay các nhà khoa h÷c ðã khám phá ra r¢ng phytate bäo v® chúng ta khöi có quá nhi«u ch¤t s¡t.

PHYTOSTEROLS - cûng có khä nång phòng ng×a các b®nh v« tim mÕch b¢ng cách ki¬m soát lßþng cholesterol trong máu, ð°ng th¶i nó cûng có khä nång làm giäm thi¬u sñ phát tri¬n các bÑu ung thß kªt tràng và ch¯ng lÕi ung thß da. Nhæng nhóm dân s¯ tiêu thø nhi«u sän ph¦m ð§u nành nhß Nh§t Bän, Tri«u Tiên và Giáo hµi C½ Яc Phøc Lâm Hoa KÏ ðã có tÖ l® th¤p cån b®nh ung thß kªt tràng.

SAPONINS - gi¯ng nhß phytate, hành xØ nhß ch¤t anti-oxidants ð¬ bäo v® tª bào c½ th¬ chúng ta khöi b¸ hß hÕi do tác døng free radicals. Nó cûng còn có khä nång trñc tiªp ngån cän sñ phát tri¬n ung thß kªt tràng và ð°ng th¶i làm giäm lßþng cholesterol trong máu.

PHENOLIC ACIDS - là mµt dßþc ch¤t hóa h÷c anti-oxidants và phòng ng×a các nhi­m s¡c th¬ DNA khöi b¸ t¤n công b·i các tª bào ung thß.

LECITHIN - là mµt hóa ch¤t thñc v§t quan tr÷ng, ðóng mµt vai trò quyªt ð¸nh trong vi®c kích thích sñ biªn dßÞng · kh¡p các tª bào c½ th¬. Nó có khä nång làm gia tång trí nh¾ b¢ng cách nuôi dßÞng t¯t các tª bào não và h® th¥n kinh, nó làm væng ch¡c các tuyªn và tái tÕo các mô tª bào c½ th¬. Nó cûng có công nång cäi thi®n h® th¯ng tu¥n hoàn, b± xß½ng, và tång c߶ng sÑc ð« kháng. Khi h® th¥n kinh thiªu nång lßþng, ch¤t lecithin · ð§u nành s¨ phøc h°i nång lßþng ðã m¤t. ÐÕm ch¤t ð§u nành có chÑa 3 ph¥n tråm ch¤t Lecithin, b¢ng v¾i lßþng Lecithin có trong lòng ðö trÑng gà.

OMEGA-3 FATTY ACIDS - là loÕi ch¤t béo không bão hòa (unsaturated fats) có khä nång làm giäm lßþng cholesterol x¤u LDL ð°ng th¶i làm gia tång lßþng cholesterol t¯t HDL trong máu. Nhi«u nghiên cÑu khoa h÷c ðã xác nh§n tiêu thø nhi«u omega-3 fatty acids có trong các loÕi thñc v§t nhß ð§u nành, hÕt pumpkin, walnuts, hemp, flax và các lá rau xanh giúp ch¯ng lÕi sñ phát tri¬n các cån b®nh v« tim mÕch. Tß·ng cûng nên biªt omega-3 fatty acids còn g÷i là alpha-linolenic acid, g°m hai thÑ EPA và DHA cûng có trong mµt vài loÕi cá bi¬n và trong fish-liver oil supplements. Nhæng loÕi n¥y cûng có khä nång gi¯ng nhß omega-3 trong thñc v§t nhßng có thêm mµt cái không t¯t là nó có tác døng làm cho các phân tØ tª bào c½ th¬ tr· nên không ±n ð¸nh, tÑc sän sinh ra các ch¤t oxygen free radicals là nhæng ch¤t gây ra ung thß và gây xáo trµn ch¤t insulin, sinh ra chÑng ti¬u ð߶ng. Vì thª các khoa h÷c gia thuµc Vi®n ÐÕi H÷c Arizona và Vi®n ÐÕi H÷c Cornell ðã công b¯ sñ nguy hi¬m cüa omega-3 fatty acid trong cá và d¥u cá.

ISOFLAVONES (phytoestrogens) - là mµt hóa ch¤t thñc v§t ðã làm các nhà khoa h÷c say mê nghiên cÑu nh¤t, vì nó có c¤u trúc tß½ng tñ nhß ch¤t kích thích t¯ sinh døc cüa phái næ. (female hormone estrogen) và sñ v§n hành gi¯ng nhß estrogen. Vì thª các nhà khoa h÷c còn g÷i nó là estrogen thäo mµc (plant estrogen).

Sau khi nghiên cÑu, các khoa h÷c gia ð«u cho r¢ng isoflavones có khä nång mãnh li®t ch¯ng lÕi các tác døng gây nên chÑng ung thß liên h® ðªn hormone.

Ðßþc biªt quá lßþng estrogen trong c½ th¬ là yªu t¯ chính dçn ðªn ung thß vú, ung thß bu°ng trÑng (ovarian), tØ cung (uterine), và ung thß c± cüa phø næ. Trong nªp s¯ng cüa ng߶i Tây phß½ng, dân chúng th߶ng có quá nhi«u estrogen b·i vì tiêu thø nhi«u protein th¸t ðµng v§t có sÇn ch¤t hormone mà ng߶i ta trích vào làm cho chúng mau l¾n và nhi«u sæa. Ph¥n nhi«u phø næ Tây phß½ng m§p vì chª ðµ dinh dßÞng nhi«u th¸t và ch¤t béo, cûng làm tång lßþng estrogen, (bu°ng trÑng tñ ðµng sän xu¤t thêm estrogen khi quá ch¤t béo c¥n thiªt). N½i ðàn ông ch¤t béo th£ng dß ðßþc biªn ð±i thành androgens và là nguyên nhân dçn ðªn b®nh ung thß nhiªp hµ tuyªn. Hi®n nay các nhà khoa h÷c ðã tìm th¤y ba ch¤t genistein, daidzein và glycetein trong isoflavones ð§u nành mà genistein là tâm ði¬m nghiên cÑu.

Theo nhi«u tài li®u nghiên cÑu, genistein có nhæng lþi ích dß¾i ðây:

1. Gi¯ng nhß nhæng isoflavones khác, hành xØ nhß là ch¯ng estrogen (anti-estrogen) b¢ng cách ngån cän không cho sän sinh estrogen khi quá lßþng estrogen c¥n thiªt trong c½ th¬.
1. Ngån ng×a sñ phát tri¬n các tª bào ung thß.
1. Kích thích các tª bào ung thß làm cho chúng tr· lÕi trÕng thái bình th߶ng.
1. Ngån tr· sñ l¾n mÕnh cüa các tª bào ung thß DNA nhßng không ngån cän sñ l¾n mÕnh cüa các tª bào bình th߶ng.
1. Hành xØ nhß là các ch¤t ch¯ng ¯c xi hóa (anti-oxidant), bäo v® các tª bào bình th߶ng khöi b¸ hß hÕi b·i sñ t¤n công cüa các ch¤t d­ gây chÑng ung thß (free radical).

Cûng có nhi«u chÑng c¾ r¢ng ch¤t genistein ðã chæa tr¸ khöi chÑng nóng ph×ng, phòng ng×a b®nh x¯p xß½ng, và có th¬ thay thª loÕi estrogen supplement trên th¸ tr߶ng nhß Premarin. Genistein cûng ngån ng×a các b®nh ðµng tim, tai biªn mÕch máu não và sñ phát tri¬n tiªn trình x½ cÑng mÕch máu (atherosclerosis). Cu¯i cùng, genistein là mµt hóa ch¤t thñc v§t khá mÕnh ch¯ng lÕi các chÑng b®nh sßng nhß b®nh kh¾p th¤p (arthritis) và các chÑng b®nh liên h® ðªn tình trÕng ðau nhÑc · các kh¾p xß½ng và b¡p th¸t nhß rheumatoid arthritis.

Ngoài genistein ra mµt ch¤t khác cüa isoflavone ð§u nành là ch¤t Daidzein cûng có nhæng lþi ích nhß genistein:

1. Có khä nång ngån ng×a sñ hao mòn xß½ng và sñ phát tri¬n chÑng b®nh x¯p xß½ng.
1. Khä nång ch¯ng ¯c xi hóa (anti-oxidant) và ch¯ng ung thß (anti-cancer)
1. Kích thích các tª bào ung thß máu ð¬ tr· thành thÑ khác và chuy¬n hoán chúng v« trÕng thái bình th߶ng.

Vì tác døng cân b¢ng hormone trong c½ th¬, isoflavone có th¬ Ñng døng cho phái næ không phân bi®t tu±i, trß¾c hay sau khi dÑt kinh.

Phòng Ng×a b®nh Tim MÕch

Trong mµt nghiên cÑu g¥n ðây ðßþc thñc hi®n b·i Dr. James W. Anderson, M.D. Professor of Medicine and Clinical Nutrition thuµc vi®n ðÕi h÷c University of Kentucky, Lexington v¾i 730 tình nguy®n viên ð¬ xem änh hß·ng cüa vi®c ån protein ð§u nành v¾i h® th¯ng mÕch máu qua vi®c ðo l߶ng ch¤t cholesterol.

Sau khi thØ nghi®m và phân tích các dæ ki®n thâu th§p, kªt quä cho th¤y là lßþng cholesterol trong máu giäm theo tÖ l® lßþng tiêu thø protein ð§u nành: nhóm ån 25 grams mµt ngày giäm 8.9 mg/dl, nhóm ån 50 grams giäm 17.4 mg/dl, và nhóm ån 75 grams protein ð§u nành giäm 26.3 mg/dl lßþng cholesterol trong máu. Tính chung theo bách phân thì lßþng cholesterol giäm 9.3%, lßþng LDL cholesterol giäm 12.9%, lßþng triglycerides VLDL giäm 10.5%, và lßþng HDL cholesterol tång 2.4%.

B·i vì m²i 1% lßþng cholesterol giäm s¨ làm giäm mÑc ðµ nguy hi¬m cüa b®nh ðµng tim và tai biªn mÕch máu não t× 2% ðªn 3%, cho nên v¾i lßþng trung bình cholesterol giäm 9.3% ðµ nguy hi¬m v« b®nh tim mÕch có th¬ xäy ra s¨ giäm ðßþc 18% ðªn 28%.

Cån cÑ theo kªt quä, giáo sß Anderson ðã khuyªn cáo nhß sau:

Phòng ng×a t±ng quát, áp døng chung cho nhæng ng߶i có sÑc khöe t¯t, 7 servings protein ð§u nành m²i tu¥n, tÑc khoäng 10 grams m²i ngày (8 oz sæa ð§u nành m²i ngày hay 4 cái soy burgers m²i tu¥n hay m²i tu¥n ån 4 l¥n ð§u hû m²i l¥n 2 servings, m²i serving là 3 ounces tÑc khoäng mµt ph¥n tß khuôn ð§u hû Hinoichi Regular.) Hay nói ð½n giän h½n, cÑ m²i ngày ån khoäng mµt miªng ð§u hû trong hµp ðñng b¯n miªng ho£c mµt ph¥n tß hµp ð§u hû Hinochi là ðü.

Phòng ng×a ð£c bi®t, áp døng cho nhæng ng߶i có b®nh ti¬u ð߶ng hay có ðµ nguy hi¬m cao v« các b®nh tim mÕch ho£c nhæng ng߶i có thân nhân b¸ các chÑng b®nh v« tim mÕch, ti¬u ð߶ng, x¯p xß½ng, 14 servings protein ð§u nành m²i tu¥n tÑc khoäng 20 grams protein ð§u nành v¾i 40 mg isoflavones ð§u nành m²i ngày, tß½ng ðß½ng v¾i khoäng 3/4 khuôn ð§u hû hi®u Hinoichi loÕi regular có tr÷ng lßþng 14 ounces (396 grams).

Tr¸ li®u cho nhæng ng߶i có b®nh tim mÕch hay b®nh x¯p xß½ng, 21 serving protein ð§u nành m²i tu¥n tÑc 30 grams protein v¾i 60 mg isoflavones m²i ngày.

Tr¸ Li®u B®nh Nhiªp Hµ Tuyªn

Trong tÕp chí Healthy and Natural Journal, Vol.2, No.2, v¾i tña ð« "Concentrated Soybean Phytochemicals," Bác sî Walker ðã t߶ng trình thành công vi®c tr¸ li®u b®nh nhiªp hµ tuyªn b¢ng tinh chª ð§u nành (concentrated soy supplement) nhß sau:

Ông Clarence Mohnehan 79 tu±i quê quán · Livonia ti¬n bang Michigan, ðã ðßþc tuyên b¯ là s¨ chªt trong vòng 60 ngày sau khi vi®c tr¸ li®u b¢ng quang tuyªn th¤t bÕi. Ung thß cüa ông ðã lan kh¡p h® th¯ng bÕch huyªt. Khi ðßþc chuy¬n qua bác sî Kenneth Pittaway ð¬ chæa thØ b¢ng ð§u nành tr¸ li®u pháp theo l¶i thïnh c¥u cüa ng߶i con trai, thì ông chï còn cân n£ng 90 lbs., r¤t yªu, ðau · ph¥n ð½n ði«n, da vàng, m¡t m¶ ðøc.

Sau 9 tháng tr¸ li®u b¢ng dinh dßÞng rau ð§u v¾i u¯ng tinh chª ð§u nành concentrated soy supplement m²i ngày, ông Mohnehan ðã bình phøc hoàn toàn. Theo các tests cüa phòng thí nghi®m, ông không còn mµt d¤u hi®u ung thß nào trong c½ th¬, da dë trông khöe mÕnh, các hoÕt ðµng c½ th¬ bình th߶ng, và cân n£ng 135 lbs lúc xu¤t vi®n tháng 12-1994.

Trên ðây là mµt case trong nhi«u case tr¸ li®u b¢ng ð§u nành thành công · Hoa KÏ. Th§t ra l¯i tr¸ li®u này ðã có t× lâu tÕi Trung Hoa nhßng m¾i ðßþc áp døng tÕi Hoa KÏ trong vài ba nåm g¥n ðây. Hi®n nay nhi«u công ty Hoa KÏ và Trung Hoa ðang chÕy ðua trong vi®c sän xu¤t dßþc li®u l¤y t× tinh ch¤t ð§u nành dß¾i hình thÑc viên tablet và capsule.

Nhæng thÑ tinh ch¤t ð§u nành supplement m¾i nh¤t có chÑa t× .5 ðªn 2.5% isoflavone và genistein.

TÕi Nh§t Bän, trung bình mµt ng߶i tiêu thø t× 20 ðªn 100 mg ch¤t isoflavones m²i ngày t× các thñc ph¦m ð§u nành. Ðßþc biªt nªu tiêu thø hàng ngày khoäng 50 mg isoflavones s¨ ngån ng×a ðßþc mµt vài thÑ b®nh ung thß.

Чu hû và tempeh, có chÑa khoäng 10 mg isoflavones m²i ounce. Ь có ðü lßþng isoflavones ð§u nành c¥n thiªt h¥u có th¬ ngån ng×a b®nh ung thß và tim mÕch, mµt ng߶i c¥n phäi tiêu thø t× 5 oz ðªn 30 oz ð§u hû hay tempeh m²i ngày, (m²i mµt hµp ð§u hû Hinoichi loÕi regular bán trên th¸ tr߶ng cân n£ng 14 ounces). Ba mß½i ounces ð§u hû có chÑa khoäng 300 mg isoflavones và trong mµt viên soy supplement có t±ng cµng 25.17 mg isoflavones.

Tß·ng cûng nên biªt, trong tiªn trình biªn chª ð§u nành thành ð§u hû ng߶i ta có thêm vào ch¤t calcium sulfate, mµt ch¤t bµt không m¥u s¡c tìm th¤y trong ðá vôi, xß½ng, rång, vö sò ho£c trong ch¤t tro cüa thñc v§t, ð¬ cho ðông ð£c, vì thª mµt hµp ð§u hû loÕi firm n£ng 14 ounces có chÑa khoäng 120 mg calcium, riêng loÕi silken chï có 40 mg. Chúng tôi có e-mail höi giáo sß bác sî James Anderson chuyên gia n±i tiªng v« dinh dßÞng tÕi Vi®n ÐÕi H÷c Kentucky v« sñ änh hß·ng cüa ch¤t này thì ðßþc giáo sß cho biªt calcium là mµt ch¤t khoáng r¤t c¥n thiªt cho c½ th¬ mà nhu c¥u calcium h¢ng ngày phäi c¥n t× 800 ðªn 1200 mg. S¯ lßþng calcium trong ð§u hû (3 ounces) chï ðáp Ñng ðßþc 10% mà thôi, c¥n phäi ån thêm nhæng thñc ph¦m khác næa m¾i ðü. Ông cûng cho biªt là trong các cuµc nghiên cÑu dài hÕn và quan sát dân s¯ các khu vñc tiêu thø nhi«u ð§u nành, ðã không tìm th¤y mµt side effect nào trong vi®c tiêu thø nhi«u thñc ph¦m ð§u nành nói chung và ð§u hû nói riêng^..

Ngày nay, dân chúng Hoa KÏ nói riêng và Tây phß½ng nói chung ðã nhìn th¤y ån chay nhß là mµt l¯i s¯ng bäo v® sÑc khöe cá nhân và gìn giæ môi sinh thª gi¾i. H÷ cûng ðã th¤y thñc ph¦m ð§u nành có giá tr¸ dinh dßÞng r¤t cao và ch¤t isoflavones cùng nhæng hóa ch¤t thñc v§t khác trong ð§u nành ðang ðßþc công nh§n là dßþc li®u phòng ng×a và tr¸ li®u nhi«u thÑ b®nh.

Thiên nhiên ðã cho chúng ta trái ð¤t 𬠷 và trái ð¤t ðã cho chúng ta nhi«u thÑ chúng ta c¥n ð¬ s¯ng khöe. Chúng ta c¥n phäi th×a nh§n sñ th§t này và nên s¯ng g¥n v¾i thiên nhiên. Có l¨ ð§u nành v¾i nhæng hóa ch¤t thñc v§t cüa nó s¨ là cái chìa khóa ð¬ nhân loÕi m· cØa bß¾c vào mµt ð¶i s¯ng an lÕc và hÕnh phúc.