Ðã m¤y nåm không g£p nhau, t¤c lòng h¢ng tß·ng nh¾ ðªn cß sî. Mùa thu r°i, nhân l®nh huynh Lâm Chi Phân ði dñ kÏ hß½ng thí, có ðem th½ ðªn Ph± Ðà, tôi m¾i ðßþc biªt sñ tu trì cüa cß sî trong th¶i gian g¥n ðây. Nghe nói trong nhà b¤t hÕnh, m¤t ðÑa con yêu, nên cß sî hôm s¾m thß½ng bu°n không an, tôi mu¯n nói rõ sñ lý nhân quä, nhßng vì công vi®c biên soÕn quá g¤p, nên chï viªt th½ k¬ s½ lßþc qua. Ngày r¢m hôm nay, th¥y Tri®t Quy«n lên núi thåm, trong câu chuy®n lÕi nói ðªn tình trÕng oán trách cüa cß sî, và nhæng tà thuyªt cüa mµt vài ngß¶i tøc dña vào ðó bäo: làm lành mang h÷a, tu hành không lþi ích chi... Tôi nghe xong b¤t giác ng§m ngùi, e r¢ng b§c thßþng trí nhân vi®c này tr näi sñ tu, kë hÕ ngu lÕi dám làm ác, nên không nÕi quê hèn, xin ðem l¶i ngay ð¬ cùng nhau bày tö.
Trong Kinh Ph§t thß¶ng nói: Quä báo thông ba ð¶i và ngß¶i sanh con cái lßþc có b¯n nhân. Quä báo thông ba ð¶i g°m có: hi®n báo, sanh báo và h§u báo. Hi®n báo là ð¶i nay làm dæ, lành, ð¶i nay ðßþc h÷a phß¾c; nhß sî tØ c¥n h÷c t§p, hi®n thân ðßþc công danh. Vi®c này m¡t phàm ð«u có th¬ th¤y. Sanh báo là ð¶i nay làm dæ lành, ð¶i sau ðßþc h÷a phß¾c; nhß ông cha tr÷ng vån ch¤t, con cháu m¾i phát ðÕt, hi¬n vinh (sanh báo ß¾c n½i bän nh½n và vi®c cách ð¶i khó chï rõ, là tÕm mßþn thí dø ð¬ cho d hi¬u, xin ð×ng nhân l¶i mà hÕi ý). Vi®c này m¡t phàm không th¤y, thiên nhãn còn có th¬ th¤y ðßþc. H§u báo là ð¶i nay làm dæ, lành, ðªn ð¶i thÑ ba, thÑ tß, ho£c ngàn muôn ð¶i, cho ðªn vô lßþng vô biên h¢ng hà sa kiªp v« sau m¾i ðßþc h÷a phß¾c; nhß vß½ng nghi®p cüa ð¶i Thß½ng, Châu, th§t ra m* ð¥u t× ông T¡c, ông Khiªt. Vi®c ba, b¯n ð¶i thiên nhãn còn th¤y ðßþc, nªu vi®c tråm ngàn kiªp thiên nhãn không th¬ th¤y, nhßng ðÕo nhãn cüa hàng Thanh Vån th¤y biªt rõ ràng. Ъn nhß vi®c vô lßþng vô biên h¢ng hà sa kiªp, chï có ð¤ng Nhß Lai ngû nhãn tròn sáng m¾i nhìn sáng su¯t trß¾c sau. Cänh ¤y còn không phäi là nhãn gi¾i cüa Thanh Vån, hu¯ng chi là thiên nhãn, nhøc nhãn? Biªt ðßþc quä báo ba ð¶i, thì sñ làm lành ðßþc phß¾c, dæ mang h÷a, l¶i thánh vçn không sai, và giàu nghèo, sang, hèn, th÷, y¬u, cùng, thông ð«u có s¯ ph¥n, ðâu t×ng thiên l®ch? Nhß hình ð©p x¤u thª nào, bóng hi®n trong gß½ng cûng nhß thª ¤y, ngß¶i trí biªt sØa ð±i hình, kë ngu lu¯ng ghét h¶n v¾i bóng! Cänh ngh¸ch vçn thu§n ch¸u, là biªt vui s¯ ph¥n; không oán tr¶i trách ngß¶i, m¾i có th¬ l§p mÕng.
Con cái có b¯n nhân: báo ân, báo oán, trä nþ, ðòi nþ. Báo ân là con ð¯i v¾i cha m© ð¶i trß¾c có mang ân, vì báo ân nên ðªn làm con, tr÷n ð¶i phøc d¸ch nh÷c nh¢n, khiªn cho song thân khi s¯ng còn ðßþc phøng dßÞng an vui, lúc qua ð¶i ðßþc chôn c¤t, cúng tª. Cho ðªn ho£c con làm nhæng vi®c giúp nß¾c an dân, danh nêu thanh sØ, ð¬ cho thiên hÕ ð¶i sau nhân kính ngß¶i mà mªn tr÷ng cä cha m© nhß các ông: Tång L² Công, Tr¥n Trung Túc, Vß½ng Quy Linh, SØ ÐÕi Thành... жi nay nhæng con thäo cháu hi«n ð«u thuµc v« hÕng ¤y.
Báo oán là cha m© ð¯i v¾i con ð¶i trß¾c có ði«u phø nghîa, nó m¾i ðªn làm con ð¬ báo oán. Khi còn nhö con ðã sanh lòng ng² ngh¸ch, l¾n lên lÕi gây h÷a làm løy cho cha m©; khi song thân còn s¯ng, không cung phøng, lúc chªt, ð¬ nhøc lây ðªn kë cØu tuy«n. Th§m chí có khi, con n¡m quy«n chÑc tr÷ng yªu r°i làm ði«u trái phép, khiªn cho nhà cØa nát tan, dòng h÷ di®t tuy®t, m° mä b¸ ðào xi«ng, ð¬ thiên hÕ ð¶i sau nhân thóa mÕ ngß¶i mà ghét luôn cä cha m©, nhß b÷n Vß½ng Mãng, Tào Tháo, бng Trác, T¥n C¯i...
Trä nþ là ð¶i trß¾c con có thiªu ti«n cüa n½i cha m©, vì trä nþ nên ðªn làm con, nªu s¯ thiªu nhi«u thì trä ðªn mãn ð¶i song thân, thiªu ít ho£c ðªn nØa ch×ng r°i ði. Nhß con h÷c v×a thành danh thoÕt chªt m¤t, buôn bán m¾i ðßþc lþi b²ng lìa tr¥n.
Ðòi nþ là ð¶i trß¾c cha m© có thiªu ti«n n½i con, nay nó ðªn làm con ð¬ ðòi lÕi. Nhß s¯ nþ nhö thì cha m© chï t¯n ti«n cho con ån m£c, thu¯c men, h÷c hành, cß¾i gä, và dÕy bäo ðü ði«u mu¯n cho mai sau thành l§p, nhßng vì kÏ hÕn ðã mãn, nó li«n qua ð¶i. Nªu s¯ nþ l¾n, có khi ðÑa con xài phá tiêu tan hªt sñ sän cüa cha m© m¾i thôi.
Nay tôi xem l®nh tØ dß¶ng nhß ðòi nþ mà ðªn, may vì s¯ nþ có ít, nên v×a l¾n khôn ðã vµi t× tr¥n. V§y cß sî nên sám h¯i nghi®p ð¶i trß¾c, g¡ng sÑc tu hành. Do sñ b°i phß¾c ¤y, ch¡c có l¨ r°i ðây cß sî s¨ sanh ðßþc ðÑa con quí làm rñc rÞ tông môn ch¾ chÆng không! Xem nhß ðÑc Kh±ng TØ là thánh nh½n mà ngß¶i con mµt m¤t thu* trung niên, th¥y Nhan Uyên là b§c ðÕi hi«n, song lÕi tu±i xuân ng¡n ngüi, ông Nguyên Hiªn nghèo x½ xác, th¥y TØ Lµ b¸ tuçn nÕn. Bá Di, Thúc T« chªt ðói n½i núi Thú Dß½ng, còn ngài C× Bá Ng÷c cùng kh¯n * nß¾c V®. Cß sî cho r¢ng thánh hi«n do tu ðÑc mà b¸ tr¶i phÕt ß? Hay là s¯ng chªt, giàu sang ð«u có s¯ mÕng? V§y cß sî chï nên trách ðÑc mình chßa ðü, ch¾ höi ði«u h÷a phß¾c làm chi. Ðßþc nhß thª kiªt th¥n s¨ ðªn, tai tinh tñ nhiên lánh xa.
Trong ð¶i s¯ng, con ngß¶i có ðü tám sñ kh±, dù sanh lên cõi tr¶i cûng khó khöi nåm tß¾ng suy, chï thª gi¾i Cñc LÕc * phß½ng Tây là thu¥n vui không kh±. Biªt ðâu do cß sî có công ho¢ng dß½ng pháp môn T¸nh е nên thánh th¥n ðem ðÑa con không phß¾c th÷ ¤y, làm mµt mûi kim th¯ng tïnh ðâm trên ðïnh ð¥u, ð¬ cß sî th¤y rõ ba cõi nhß nhà lØa không an, các sñ kh± dçy ð¥y r¤t ðáng sþ, kiªp ngß¶i vô thß¶ng mau nhß ch¾p, khi ðÕi hÕn ðã ðªn không ai c¥m giæ ðßþc ai. T¤t cä pháp hæu vi nhß mµng huyn, bóng b÷t, bây gi¶ chßa tïnh ngµ c¥n tu t¸nh nghi®p thì có khác nào g² ðá vô tình? Ngß¶i có ý chí ðâu ch¸u làm kh¯i th¸t biªt ði, chÕy, ð¬ ngày kia ð°ng chªt møc v¾i cö cây? Ðâu nÞ tñ cam · cänh phàm ngu, cÑ mãi nâng cao cänh thánh? G£p duyên nh¡c nh· kh¦n yªu nhß thª mà không ph¤n phát, nghe ðßþc chánh pháp mà không ch¸u làm theo, ¤y là Ph§t phø chúng sanh hay là chúng sanh phø Ph§t?
Là ngß¶i trí hu®, mong cß sî xét nghî...