Mhtl-7 Ajahn Chah
M£t H° Tînh L£ng
TÏ kheo Khánh-HÖ chuy¬n d¸ch
Nguyên tác: "A still forest pool - The insight meditation of Ajahn Chah",
compiled and edited by Jack Kornfield and Paul Breiter

Bæa ån tuy®t v¶i
Cái c¯c cüa ngài Ajahn Chah
Mµt bu±i l­ thiêng liêng, và mµt ngày nóng bÑc
Chân phép m¥u
Pháp hành cüa ng߶i chü nhà
Vô ngã
Ng¡n và thÆng
Nß¾c ng¥m
Ni«m vui cüa ÐÑc Ph§t
Lßþm xoài
Tôi nói ngôn ngæ Zen

Bæa ån tuy®t v¶i

Mµt s¯ sinh viên höi tÕi sao Ajahn Chah r¤t ít khi nói v« Niªt Bàn mà chï dÕy v« Trí Tu® trong ð¶i s¯ng th߶ng nh§t. Nhi«u thi«n sß khác th߶ng giäng dÕy v« sñ chÑng ngµ và ngu°n an lÕc vô biên cüa Niªt Bàn. Ajahn Chah trä l¶i:

-- Mµt s¯ ng߶i thß·ng thÑc mµt bæa c½m ngon và sau ðó k¬ lÕi sñ tuy®t v¶i cüa bæa c½m cho b¤t kÏ ai mà h÷ g£p. Mµt s¯ khác cûng ån và thß·ng thÑc mµt bæa c½m tß½ng tñ, nhßng h÷ cäm th¤y không c¥n phäi ði k¬ cho m÷i ng߶i nghe v« bæa c½m mà mình ðã ån r°i.
 

Cái c¯c cüa ngài Ajahn Chah

Ajahn Chah bäo r¢ng ngài chÆng m½ gì næa. Mµt ðêm ngài chï ngü vài tiªng trên mµt cái c¯c cao cÆng. Bên dß¾i c¯c là mµt sân rµng tr¯ng träi ð¬ tiªp khách.

Nhæng v¸ khách ðªn thåm ngài th߶ng mang theo quà. Ngoài thÑc ån, y áo, h÷ còn ðem dâng ngài nhæng pho tßþng c±. Nhi«u pho tßþng ðßþc chÕm tr± nhæng hoa vån bi¬u tßþng Ph§t giáo r¤t công phu và mÛ thu§t.

Mµt v¸ sß Tây phß½ng, nguyên là mµt nhà sßu t¥m ð° c±, r¤t say mê nhæng tác ph¦m mÛ thu§t Á châu, l¤y làm sung sß¾ng ðßþc nh§n lãnh nhi®m vø quét d÷n sÕch s¨ c¯c cüa ngài Ajahn Chah hàng ngày. Nhà sß nghî r¢ng ðây là c½ hµi t¯t ð¬ th¥y thß·ng thÑc nhæng ngh® thu§t ph¦m mình h¢ng ßa thích. Nhà sß nh§n chìa khóa, lên c¯c m· cØa, nhßng chï th¤y ðµc mµt chiªc gi߶ng nhö và cái mùng che mu²i. Nhà sß khám phá ra r¢ng m²i khi Ajahn Chah nh§n ðßþc t£ng ph¦m gì, ngài li«n phân ph¯i ngay sau ðó, càng s¾m càng t¯t. Achan Chah không dính m¡c vào b¤t cÑ cái gì.
 

Mµt bu±i l­ thiêng liêng, và mµt ngày nóng bÑc

Ngay th¶i kÏ ÐÑc Ph§t, các nhà sß vçn ðßþc m¶i ði làm l­ ban phß¾c hay ðem lÕi sñ an lành cho tín ð° trong nhæng lúc h÷ g£p khó khån. Kinh ði¬n có ghi chép chính ÐÑc Ph§t ðã theo tøc l® c± truy«n räy nß¾c thiêng và ban phúc cho thi®n nam tín næ.

Vì ph¥n l¾n các nhà sß hi®n nay · Thái Lan chï thích nghiên cÑu h÷c höi kinh ði¬n và l­ lÕc mà không chú tr÷ng ðªn vi®c hành thi«n nên ngài Ajahn Chah th߶ng g÷i ðùa nhæng nghi l­ này là "Ði ngßþc ð߶ng." Tuy thª, Ajahn Chah cûng dùng nghi l­ khi c¥n thiªt. Mµt bu±i chi«u nóng nñc, Ajahn Chah ðßþc m¶i xu¯ng ph¯ ð¬ thuyªt pháp và làm l­ ban phß¾c cho mµt s¯ tín ð° và h÷c sinh. Sau ph¥n tøng kinh và thuyªt pháp th߶ng l®, Ajahn Chah bßng mµt bát nß¾c b¢ng ð°ng, n¯i li«n v¾i mµt sþi chï chuy«n qua tay tám v¸ sß khác, dçn ðªn bÑc tßþng Ph§t l¾n · tß thª ng°i thi«n. Sau ph¥n tøng kinh và l­ dâng hß½ng ðèn, Ajahn Chah ðÑng d§y dùng mµt nhánh lá c÷ räy nß¾c thiêng ð¬ chúc lành cho m÷i ng߶i ðªn tham dñ bu±i thuyªt pháp.

Môt nhà sß Tây phß½ng trë trong phái ðoàn chß tång ðªn tham dñ kh·i tâm b¤t bình. Sau ðó, không th¬ kiên nhçn ðßþc v¾i bu±i l­, than trách v¾i Ajahn Chah:

-- TÕi sao Ngài lÕi làm nhæng nghi l­ vô b± và chán ng¡t, chÆng phù hþp v¾i vi®c hành ðÕo chút nào?

Ajahn Chah trách lÕi:

-- Dî nhiên phäi làm, vì mµt ngày nóng nñc nhß thª này, m÷i ng߶i ðªn tham dñ ð«u mu¯n t¡m mát.
 

Chân phép m¥u

Dân làng và Ph§t tØ s¯ng quanh tu vi®n Wat Pah Pong k¬ r¤t nhi«u chuy®n v« phép m¥u cüa ngài Ajahn Chah. H÷ nói r¢ng Ajahn Chah có th¬ phân thân ðªn nhi«u n½i trong cùng mµt lúc. Có ng߶i quä quyªt ðã th¤y Ajahn Chah phân thân thành hai. H÷ nói r¢ng Ajahn Chah ðã dùng phép m¥u ð¬ chæa b®nh; Ajahn Chah có nhãn thông ðã thu¥n thøc trong vi®c nh§p ð¸nh.

Ajahn Chah c߶i khi nghe ðßþc nhæng chuy®n này. Phép m¥u là v¤n ð« mà nhæng ng߶i chßa giác ngµ cûng nhß nhæng ng߶i chßa thông hi¬u sâu xa Ph§t pháp th߶ng mong c¥u và quan tâm. Ajahn Chah nói:

-- Chï có mµt loÕi Chân Pháp M¥u. Ðó là Giáo Pháp, nhæng l¶i dÕy có khä nång giäi thoát tâm và ch¤m dÑt kh± ðau. Nhæng pháp m¥u khác chï là äo tß·ng, thu§t tráo bài, mà m¡t khiªn ta ði tr§t ð߶ng. Ð߶ng chính cüa chúng ta liên quan ðªn con ng߶i, chªt s¯ng và tiªn ðªn giäi thoát. — Wat Pah Pong chï dÕy có Chân Pháp M¥u mà thôi.

Mµt d¸p khác Ajahn Chah nói v¾i chß tång:

-- Dî nhiên, mµt khi thi«n ð¸nh thu¥n thøc, có th¬ dùng thi«n ð¸nh vào nhæng møc tiêu khác nhß luy®n th¥n thông, làm nß¾c thánh, phúc chúc, làm bùa, tiên ðoán vi®c tß½ng lai, v. v. Nªu ðÕt tâm ð¸nh các sß có th¬ làm ðßþc ði«u ðó. Nhßng hành thi«n nhß thª chÆng khác nào u¯ng thu¯c ðµc, u¯ng rßþu. Thª thì còn ðâu là chánh ðÕo, con ð߶ng ÐÑc Ph§t ðã ði? — ðây, thi«n ð¸nh (thi«n v¡ng l£ng) chï dùng làm cån bän cho thi«n minh sát, vì v§y không c¥n phäi ðÕt ðªn mÑc thi«n ð¸nh th§t cao. Chï c¥n quan sát nhæng gì sinh ra, tiªp tøc quan sát nhân và quä, cÑ thª tiªp tøc quan sát. B¢ng cách này chúng ta dùng sñ chú tâm ð¬ quan sát hình s¡c, âm thanh, mùi v¸, sñ xúc chÕm và nhæng hoÕt ðµng cüa tâm ý và cu¯i cùng s¨ tìm th¤y Pháp Giäi Thoát.
 

Pháp hành cüa ng߶i chü nhà

жi s¯ng cüa gia ðình th§t khó mà cûng th§t d­. Khó làm nhßng d­ hi¬u. ChÆng khác nào bÕn ðªn ðây và than phi«n v« cøc than ðö mà bÕn ðang n¡m trong tay. Tôi chï ð½n giän bäo bÕn hãy v¤t nó ði. BÕn không ch¸u và cãi lÕi:

-- Không, tôi không mu¯n bö. Tôi mu¯n nó tr· nên lÕnh c½.

BÕn có th¬ ch÷n mµt trong hai cách: v¤t bö nó ði, ho£c kiên nhçn ch¸u ðñng. BÕn s¨ phân vân höi lÕi:

-- Làm thª nào tôi có th¬ vÑt bö ðßþc?

BÕn có th¬ bö gia ðình bÕn ðßþc không? Ðßþc. Bö ph¥n nµi tÕi trong tâm bÕn. Bö sñ dính m¡c bên trong thôi. Gi¯ng nhß con chim ðë trÑng. BÕn có trách nhi®m phäi ¤p trÑng. Nªu không trÑng s¨ th¯i.

Có th¬ bÕn mu¯n m÷i ng߶i trong gia ðình n¬ phøc và cäm thông bÕn, biªt rõ tÕi sao bÕn làm nhß thª này mà không làm nhß thª kia, v. v. Nhßng có th¬ h÷ không cäm thông ðßþc bÕn. Thái ðµ cüa bÕn có th¬ thiªu hòa ái. Tâm h°n bÕn có th¬ ch§t h©p. Nªu cha m© là mµt tên trµm và con không hß·ng Ñng, phäi chång con là ðÑa trë hß höng? Hãy giäi thích và tìm hi¬u m÷i chuy®n xäy ra trong chi«u hß¾ng t¯t ð©p. C¯ g¡ng thành th§t, sau ðó hãy ð¬ m÷i chuy®n tñ nhiên. Nªu bÕn b¸ b®nh và quyªt ð¸nh ðªn g£p bác sî, nhßng sau khi t§n tâm chæa tr¸ b¢ng m÷i loÕi thu¯c, b®nh bÕn vçn không khöi, bÕn phäi làm thª nào ðây? BÕn không còn cách nào h½n là phäi ch¤p nh§n thñc trÕng và ð¬ tâm tñ nhiên.

Nªu bÕn nghî ðªn các danh t× "gia ðình tôi," "vi®c hành thi«n cüa tôi," bÕn s¨ g£p r¡c r¯i vì nhæng hình thÑc tñ ngã này là nguyên nhân cüa ðau kh±. Ð×ng nh÷c công ði tìm hÕnh phúc, d¥u bÕn ðang s¯ng v¾i nhæng ng߶i khác hay ðang s¯ng mµt mình. Hãy s¯ng v¾i giáo pháp, hÕnh phúc s¨ tñ tìm ðªn. Ph§t Pháp giúp bÕn giäi quyªt v¤n ð«, nhßng chính bÕn phäi tñ thñc hành và khai m· trí tu® trß¾c. BÕn không th¬ có c½m b¢ng cách chï bö nß¾c và gÕo vào n°i, r°i bäo nó chín ngay. BÕn phäi nhúm lØa và ð¬ c½m có ðü th¶i gi¶ chín. V¾i trí tu® m÷i v¤n ð« cu¯i cùng ð«u có th¬ giäi quyªt. Khi hi¬u rõ ð¶i s¯ng gia ðình, bÕn có th¬ hi¬u rõ ðßþc nghi®p báo và nhân quä, và nh¶ thª bÕn có th¬ quán xuyªn và cäi thi®n m÷i hành ðµng cüa bÕn trong tß½ng lai.

Hành thi«n chung nhóm v¾i m÷i ng߶i · thi«n vi®n hay trong nhæng khóa thi«n là nhæng vi®c làm không m¤y khó khån. Vì · ð¤y m÷i ng߶i ð«u hành thi«n, bÕn phäi tinh t¤n theo h÷, phäi ng°i thi«n, phäi kinh hành nhß m÷i ng߶i. Nhßng lúc v« ðªn gia ðình, bÕn g£p khó khån. BÕn bäo r¢ng lúc · nhà bÕn làm biªng. BÕn hãy bö hªt quy«n lñc cüa chính bÕn, chuy¬n quy«n hành ðó kë khác, cho s· làm, cho nhæng v¸ th¥y · ngoài bÕn. Hãy tïnh d§y! BÕn tÕo ra mµt thª gi¾i riêng cüa chính bÕn. Mà ði«u quan tr÷ng là bÕn có thích hành thi«n không ðã?

Là sß sãi, chúng tôi phäi c¯ g¡ng giæ gi¾i lu§t và hành hÕnh ð¥u ðà. Thñc hành nghiêm chïnh gi¾i lu§t là con ð߶ng dçn ðªn giäi thoát. Các bÕn cß sî cûng phäi c¯ g¡ng giæ gi¾i lu§t nhß v§y.

Các bÕn hành thi«n · nhà nên giæ gìn trong sÕch nhæng gi¾i cån bän. C¯ g¡ng ki¬m soát hành ðµng và l¶i nói. Th§t sñ tinh t¤n và hành thi«n liên tøc không gián ðoÕn. Mu¯n t§p trung tâm ý bÕn phäi rán tinh t¤n. Ð×ng th¤y chï m¾i c¯ g¡ng mµt hay hai l¥n mà không t§p trung tâm ý ðã sinh ra chán nän.

TÕi sao không thØ c¯ g¡ng lâu h½n? BÕn ðã ð¬ tâm trí ði lang bÕt bao lâu theo ý nó mà không ki¬m soát ðßþc? BÕn có bån khoån r¢ng mµt hay hai tháng chßa ðü ð¬ luy®n tâm an t¸nh không?

Dî nhiên, tâm r¤t khó hu¤n luy®n. Mu¯n dÕy mµt con ngña b¤t kham, hãy cho nó nh¸n ðói mµt lát, nó s¨ ðªn g¥n bÕn h½n. Khi nó ðã b¡t ð¥u nghe l¶i, hãy cho nó ån chút ít. ÐÕo s¯ng cüa chúng ta có cái hay cái ð©p là có th¬ hu¤n luy®n ðßþc tâm. V¾i n² lñc ðúng, chúng ta có th¬ ðÕt ðßþc trí tu®.

Sông ð¶i s¯ng cß sî và thñc hành chánh pháp là s¯ng trong thª gian, nhßng · trên thª gian. Gi¾i b¡t ð¥u b¢ng nåm ði«u h÷c cån bän. M÷i gi¾i ð«u quan tr÷ng -- là cha m© cüa m÷i ði«u t¯t ð©p.

Ði«u cån bän là loÕi bö khöi tâm m÷i sai l¥m, quét sÕch m÷i nguyên nhân gây ra phi«n muµn và dao ðµng. Phäi giæ gi¾i lu§t th§t kiên c¯. Sau ðó hãy tham thi«n khi c½ hµi ðªn. Ðôi lúc vi®c hành thi«n tiªn tri¬n t¯t ð©p, ðôi lúc không. Ðó là chuy®n tñ nhiên. Ð×ng b§n tâm v« vi®c này. CÑ tiªp tøc. Nªu nghi ng¶ kh·i lên, hãy xem chúng cûng nhß nhæng chuy®n khác cüa tâm ð«u vô th߶ng cä.

Khi bÕn tiªp tøc hành thi«n ð«u ð£n thì s¨ có ð¸nh tâm. Dùng tâm ð¸nh này phát tri¬n trí tu®. Nhìn sñ yêu ghét kh·i d§y t× các giác quan mà không dính m¡c vào chúng. Ð×ng b§n tâm nghî ðªn kªt quä hay sñ tiªn bµ. Cûng ð×ng mong ngóng ao ß¾c tiªn bµ mau chóng. Cûng nhß ðÑa trë mu¯n chÕy phäi t§p bò và t§p ði trß¾c ðã. CÑ giæ gi¾i th§t trong sÕch và tiªp tøc hành thi«n.
 

Vô ngã

Яi v¾i ng߶i không hi¬u sñ chªt, cuµc s¯ng chÑa ðñng nhi«u r¡c r¯i. Nªu thân th¬ ta thñc sñ là cüa ta, nó hÆn ðã nghe theo m®nh l®nh mà ta ðßa ra. Khi ta bäo, "Ð×ng có già" hay "Ta c¤m ngß½i không ðßþc ðau," nó có nghe l¶i ta không? Không, nó chÆng thèm ð¬ ý ðªn. Ta chï là ng߶i thuê cån nhà này, chÑ không phäi chü nhà. Nªu nghî r¢ng cån nhà này thuµc v« ta, ta s¨ ðau kh± khi phäi r¶i bö nó. Nhßng thñc ra chÆng có gì g÷i là ta, chÆng có cái gì g÷i là bän ngã th߶ng t°n. Không có gì væng ch¡c, b¤t biªn mà chúng ta có th¬ n¡m giæ ðßþc.

ÐÑc Ph§t phân bi®t cho chúng ta th¤y rõ hai loÕi chân lý -- chân lý r¯t ráo và chân lý ß¾c ð¸nh. Ý ni®m v« mµt cái ngã chï là mµt khái ni®m, mµt ß¾c ð¸nh. Ng߶i MÛ, ng߶i Thái, th¥y giáo, h÷c sinh, t¤t cä chï là sñ chª ð¸nh mà thôi. Mµt cách r¯t ráo thì chÆng có gì cä. Chúng chï là ð¤t, nß¾c, gió, lØa -- nhæng yªu t¯ tÕm th¶i kªt hþp lÕi v¾i nhau.

Chúng ta g÷i cái c½ th¬ này là ta, nhßng mµt cách r¯t ráo, chÆng có gì là ta cä, chï có "ANATTA," vô ngã mà thôi. Mu¯n biªt rõ sñ vô ngã, bÕn phäi hành thi«n. Nªu bÕn chï suy tß tìm hi¬u, ð¥u bÕn s¨ n± tung. Mµt khi bÕn hi¬u rõ vô ngã, tÑc kh¡c gánh n£ng cüa cuµc s¯ng s¨ ðßþc nh¤c ði. жi s¯ng cüa gia ðình bÕn, công vi®c cüa bÕn,..., t¤t cä ð«u tr· nên d­ dàng h½n. Khi không có cái nhìn ch§t h©p v« ngã næa, bÕn s¨ không còn dính m¡c vào hÕnh phúc. Và khi bÕn không còn dính m¡c vào hÕnh phúc, bÕn b¡t ð¥u có hÕnh phúc thñc sñ.
 

Ng¡n và thÆng

Mµt bà già mµ ðÕo t× mµt tïnh kª c§n ðªn Wat Pah Pong hành hß½ng. Bà thßa v¾i ngài Ajahn Chah r¢ng bà chï có th¬ · ðây mµt th¶i gian ng¡n thôi vì bà còn phäi tr· v« chåm sóc m¤y ðÑa ch¡t cüa bà. Bà cûng thßa v¾i ngài là vì bà ðã quá già nên xin ngài ban cho mµt th¶i pháp ng¡n.

Ngài Ajahn Chah mÕnh m¨ trä l¶i: Này, bà cø hãy l¡ng tai nghe. — ðây không có ai hªt, chï nhß v§y thôi. Không ai là chü nhân, không có ai già, không có ai trë, không có ai t¯t, không có ai x¤u, không có ai mÕnh, không có ai yªu. Chï có v§y thôi, v§y thôi. T¤t cä ð«u tr¯ng r²ng, chï có các yªu t¯ khác nhau cüa thiên nhiên, chúng nó tác døng h² tß½ng v¾i nhau thôi. Không có ai sinh ra và chÆng có ai chªt ði. Ng߶i nào nói v« cái chªt là ng߶i ðó nói chuy®n nhß ðÑa con nít không hi¬u gì hªt. Trong ngôn ngæ cüa Tâm, nghîa là ngôn ngæ cüa Ph§t Pháp, không có chuy®n ðó.

Khi chúng ta gánh mµt gánh n£ng, gánh ðó th§t n£ng n«, nhßng khi không có ai gánh cái gánh n£ng ðó thì chÆng có v¤n ð« gì trên ð¶i này næa. Ð×ng tìm kiªm ði«u t¯t, ði«u x¤u hay b¤t cÑ ði«u gì hªt. Ð×ng là gì hªt. Không có gì næa hªt. Chï có v§y.
 

Nß¾c ng¥m

Ph§t Pháp không riêng cüa ai; Ph§t Pháp không có s· hæu chü. Ph§t Pháp phát kh·i khi thª gi¾i hi®n kh·i, nhßng ðÑng riêng ðµc l§p mµt mình nhß sñ th§t muôn ð¶i. Ph§t Pháp luôn luôn có m£t n½i ðây, không d¶i ð±i, không biên cß½ng, dành sÇn cho m÷i ng߶i mu¯n tìm ðªn v¾i nó. Ph§t Pháp cûng nhß nß¾c ng¥m trong lòng ð¤t: ai ðào giªng s¨ b¡t g£p ch² nß¾c ng¥m ðó. D¥u bÕn có ðào giªng hay không, nß¾c ng¥m vçn luôn luôn · ð¤y, ¦n tàng sau lßng m÷i v§t.

Khi tìm kiªm Ph§t Pháp, chúng ta có khuynh hß¾ng tìm kiªm quá xa, chúng ta rß¾n quá ðµ, v¾i quá xa, nên bö qua ph¥n c¯t tüy. Ph§t Pháp không phäi · ðàng kia, hay · ch² nào xa l¡c xa l½, phäi ði mµt chuyªn th§t xa, hay phäi dùng vi­n v÷ng kính, m¾i tìm th¤y ðßþc. Ph§t Pháp · ngay tÕi ðây, r¤t g¥n v¾i chúng ta, là yªu tính th§t sñ cüa chúng ta, là vô ngã. Khi chúng ta nhìn th¤y yªu tính này, m÷i v¤n ð« không còn næa, m÷i r¡c r¯i biªn m¤t hªt. T¯t, x¤u, sß¾ng, kh±, sáng, t¯i, ta, ng߶i,..., chï còn là nhæng hi®n tßþng tr¯ng r²ng. Nªu chúng ta biªt ðßþc ði«u thiªt yªu này, ý thÑc xßa cû cüa chúng ta v« tñ ngã s¨ không còn næa và chúng ta tr· nên th§t sñ tñ do.

Chúng ta thñc hành sñ xä bö, chÑ không trì thü. Nhßng trß¾c khi có th¬ xä bö Thân và Tâm, chúng ta phäi biªt rõ bän ch¤t cüa nó. Khi ¤y sñ xä bö xäy ra tñ nhiên.

Không có gì là ta hay cüa ta; t¤t cä ð«u vô th߶ng. TÕi sao chúng ta không th¬ nói Niªt Bàn là cüa ta? B·i vì nhæng kë chÑng ngµ Niªt Bàn không còn có tß tß·ng v« cái ta vàcüa ta næa. Nªu còn có tß tß·ng v« ta và cüa ta, h÷ không th¬ nào th¤y ðßþc Niªt Bàn. D¥u h÷ biªt r¢ng m§t là ng÷t, nhßng h÷ không còn nghî: Tôi ðang nªm v¸ ng÷t cüa m§t.

Con ð߶ng Ph§t Pháp là phäi bß¾c t¾i hoài, nhßng Chân Ph§t Pháp không ði t¾i, không ði lui, cûng không ðÑng yên mµt ch².
 

Ni«m vui cüa ÐÑc Ph§t

Nªu m÷i sñ ð«u vô th߶ng, b¤t xÑng ý và vô ngã, møc tiêu cüa sñ s¯ng là gì? Mµt ng߶i ng¡m nhìn dòng sông chäy qua. Nªu anh ta không mu¯n nó chäy, không mu¯n dòng sông liên tøc thay ð±i theo bän ch¤t cüa nó, anh ta s¨ phäi nh§n ch¸u sñ ðau kh± l¾n lao. Mµt ng߶i khác, ý thÑc ðßþc r¢ng bän ch¤t cüa dòng sông là thay ð±i không ng×ng, dù mình có thích nhß v§y hay không, anh ta s¨ không cäm th¤y ðau kh±. Biªt ðßþc sñ s¯ng cûng nhß dòng sông này, không có sñ vui sß¾ng lâu dài, không có tñ ngã, chính là tìm ðßþc chân lý væng b«n và không có sñ ðau kh±, chính là tìm ra ðßþc sñ an t¸nh th§t sñ trên ð¶i.

Ng߶i ta có th¬ nói, "Thª thì ý nghîa cüa cuµc ð¶i là gì?" "Con ng߶i sinh ra làm chi?" Tôi không th¬ trä l¶i các câu höi ðó. TÕi sao bÕn ån? BÕn ån ð¬ không phäi ån thêm næa. BÕn sanh ra ð¬ không phäi sanh ra næa.

Giäi thích bän ch¤t thñc sñ cüa sñ v§t, v« sñ tr¯ng r²ng cüa chúng ta, là mµt vi®c khó khån. Nghe ðßþc giáo pháp, con ng߶i phäi tìm ra phß½ng cách ð¬ hi¬u.

TÕi sao chúng ta hành thi«n? Nªu chúng ta không höi tÕi sao, chúng ta ðßþc an nhiên tñ tÕi r°i ðó. Bu°n r¥u ðau kh± không th¬ xäy ðªn v¾i ng߶i hành thi«n nhß thª này.

Ngû u¦n là nhæng kë giªt ng߶i. Bám l¤y thân thì s¨ bám l¤y tâm, và ngßþc lÕi. Chúng ta hãy ngßng lÕi, ð×ng tin tß·ng tâm cüa chúng ta næa. Hãy dùng gi¾i lu§t và sñ an t¸nh tâm ð¬ giæ gìn chánh ni®m và tïnh thÑc th߶ng trñc. Khi ¤y bÕn s¨ nh§n chân ðßþc r¢ng m÷i sñ ð«u vô th߶ng, b¤t xÑng ý và tr¯ng r²ng, cùng lúc bÕn s¨ nhìn th¤y hÕnh phúc và ðau kh± xäy ra riêng r¨. Trong sñ tînh l£ng ðó, ni«m vui chân thñc cüa ÐÑc Ph§t s¨ ðªn.
 

Lßþm xoài

Khi bÕn có ðßþc trí tu®, sñ tiªp xúc v¾i ð¯i tßþng giác quan, cho dù t¯t hay x¤u, vui sß¾ng hay ðau kh±, cûng gi¯ng nhß ðÑng dß¾i g¯c cây xoài lßþm trái trong khi có kë khác leo lên cây rung cho bÕn. Chúng ta chï vi®c lña xoài t¯t và xoài thúi mà chÆng nh÷c công vì chúng ta không phäi leo lên cây.

Nhß v§y nghîa là gì? M²i ð¯i tßþng giác quan ðªn v¾i chúng ta, mang lÕi cho chúng ta kiªn thÑc. Chúng ta không c¥n phäi làm ð©p chúng. Tám ng÷n gió cüa thª gian -- ðßþc m¤t, vinh nhøc, khen chê, ðau kh± và vui sß¾ng, cÑ t¾i tñ nhiên. Nªu tâm cüa bÕn ðã phát tri¬n ðßþc sñ yên tînh và trí tu®, bÕn có th¬ lßþm và lña mµt cách thoäi mái. Cái mà ng߶i khác có th¬ g÷i là t¯t hay x¤u, ðó hay ðây, vui sß¾ng hay ðau kh±, ð«u lþi lµc cho bÕn, b·i vì kë khác leo lên cây xoài rung cho bÕn, và bÕn chÆng có ði«u gì phäi sþ hãi.

Tám ng÷n gió thª gian cûng gi¯ng nhß nhæng trái xoài r¾t xu¯ng cho bÕn. BÕn hãy dùng ð¸nh lñc và tâm yên t¸nh ð¬ chiêm ngßÞng và thu th§p. Biªt trái xoài nào t¯t, trái xoài nào thuí, chính là trí tu®, tÑc là sñ minh sát (vipassana). BÕn không tÕo ra trí tu®. Khi có trí tu®, nµi quán (insight) tñ nhiên phát sinh. D¥u r¢ng tôi g÷i nó là trí tu®, bÕn không nh¤t thiªt phäi cho nó mµt cái tên.

Tôi nói ngôn ngæ Zen

Mµt thi«n sinh Zen höi Ngài Ajahn Chah:

- Sß bao nhiêu tu±i? Sß s¯ng · ðây quanh nåm su¯t tháng, phäi không?

Ngài Ajahn Chah trä l¶i:

- Tôi không s¯ng · ðâu hªt. Ông không kiªm ra tôi · ðâu hªt. Tôi không có tu±i tác gì hªt. Mu¯n có tu±i tác thì phäi hi®n hæu, mà nghî r¢ng mình hi®n hæu là chu¯c l¤y r¡c r¯i r°i. Chúng ta không tÕo ra v¤n ð« thì thª gi¾i cûng không có r¡c r¯i. Ð×ng tÕo ra cái tñ ngã. ChÆng có gì ðáng nói thêm næa.

Có l¨ thi«n sinh Zen này nhìn ra ðßþc r¢ng c¯t tüy cüa Thi«n Minh Sát (vipassana) không khác bi®t v¾i c¯t tüy cüa Zen. 

..
[Møc Løc][Gi¾i Thi®u][Mhtl-1][Mhtl-2][Mhtl-3[Mhtl-4][Mhtl-5][Mhtl-6][Mhtl-7][Mhtl-8]
.