Vô Minh T× Ðâu Ra?

Nhß Thüy

27

Cüa Quí

 
 

Nß¾c T¯ng có ng߶i nh£t ðßþc viên ng÷c quí. Anh mang ðªn biªu quan tß thành là TØ Hãn. TØ Hãn không nh§n, ng߶i ðßa ng÷c c¯ nài:

- B¦m thßþng nhân, ðây là viên ng÷c quí r¤t hiªm, ai cûng phäi công nh§n ði«u ¤y. Xin ngài nh§n cho tôi ðßþc vui.

TØ Hãn ðáp:

- Chú cho ng÷c là cüa quí, còn ta, ta cho tánh không tham là cüa quí. Chú mang ng÷c cho ta, nªu ta nh§n thì cä hai ð«u m¤t cái mình cho là quí nh¤t. Chi b¢ng cüa quí cüa ai thì ng߶i ¤y giæ.

Ng߶i ðßþc ng÷c thßa:

- Chúng tôi là th߶ng nhân, mà ðßþc ng÷c thì dù biªt là cüa quí, nhßng nªu c¯ giæ thì s¨ thành h÷a vì thª m¾i mÕo muµi ðªn dâng ngài.

TØ Hãn bèn g÷i thþ ng÷c ðªn bán dùm viên ng÷c. Xong ông trao ti«n cho ng߶i ðßþc ng÷c mang v«.

__________________________________

 
 

T± Bát Nhã Ba La ðßþc nhà vua dâng cúng mµt hÕt bäo châu vô giá. Vua có ba v¸ hoàng tØ. T± c¥m ng÷c höi các v¸ hoàng tØ r¢ng:

- Trên thª gian này, còn cái gì quí h½n viên ng÷c này không?

Hai v¸ hoàng tØ l¾n ð«u ð°ng ý v¾i nhau r¢ng viên ng÷c là quí nh¤t. Duy có v¸ hoàng tØ út thßa:

- BÕch th¥y, còn mµt thÑ quí h½n næa, ðó là trí tu®.

- Làm sao chÑng minh ðßþc ði«u ðó?

- Thßa, viên ng÷c này chï là mµt v§t vô tri. Nó không th¬ tñ xác ð¸nh là quí hay ti®n. Phäi nh¶ trí tu® cüa loài ng߶i nh§n ð¸nh, nó m¾i tr· thành mµt viên bäo châu vô giá ... B¢ng không, nó chÆng h½n mµt hòn sõi.

T± khen nh§n. V« sau v¸ hoàng tØ thông minh này xu¤t gia. Ðó chính là t± B° Ы ÐÕt Ma.
 
 

Em thân mªn:

V¾i thª nhân, "cüa quí" là ngû døc, tÑc là ti«n tài, s¡c ð©p, danh v÷ng, ån ngon, ngü kÛ; kë sî biªt ðÕo thì cho "cüa quí" là nhæng ðÑc tính không tham, không sân ... Riêng tång ð° nhà Ph§t thì quí nh¤t là trí tu®. Chính nh¶ có trí tu® soi th¤u rõ bän ch¤t cüa vÕn hæu mà chúng ta m¾i biªt ðßþc tính ch¤t vô th߶ng, huy¬n äo cüa ngû døc. Cûng nh¶ trí tu® mà chúng ta hi¬u ra r¢ng thi®n, ác, t¯t, x¤u, th¸ phi ... chï là nhæng phân chia giä ð¸nh cüa loài ng߶i ... Và cûng chính trí tu® là cái b«n væng còn lÕi giæa thª gian vô th߶ng sanh di®t này. Có l¨ vì thª mà trong kinh ði¬n nhà Ph§t th߶ng nh¡c ði nh¡c lÕi r¢ng: "Duy tu® th¸ nghi®p" (nghîa là: chï có trí tu® là sñ nghi®p) chång?