|
D¸ch T× PhÕn sang Hán: Tam TÕng Pháp Sß Cßu Ma La Th§p, T× Hán sang Vi®t: TÏ Kheo Thích Duy Lñc
-Tu B° Ы! Ý ngß½i
thª nào? Nhß Lai có nhøc nhãn chång?
Ph§t bäo Tu B° Ы: -Bao nhiêu thÑ tâm ni®m cüa chúng sanh trong cõi Ph§t ¤y, Nhß Lai ð«u biªt rõ. TÕi sao? Nhß Lai nói các tâm, ð«u là phi tâm, th¸ danh là tâm (nghîa ba câu). TÕi sao? Tu B° Ы! Tâm quá khÑ b¤t khä ð¡c, tâm hi®n tÕi b¤t khä ð¡c, tâm v¸ lai b¤t khä ð¡c (Phá ch¤p tâm là th§t có). Ь lßþc giäi nghîa Ngû nhãn, có bài k® r¢ng: Thiên nhãn
thông phi ngÕi,
D¸ch nghîa: Thiên nhãn
thông chÆng ngÕi,
19. Pháp Gi¾i Thông Hóa -Tu B° Ы! Ý ngß½i thª nào? Nªu có ngß¶i ðem th¤t bØu ch¤t ð¥y tam thiên ðÕi thiên thª gi¾i dùng ð¬ b¯ thí, ngß¶i ¤y nh¶ nhân duyên ðó, ðßþc phß¾c ðÑc nhi«u chång? -BÕch Thª Tôn, ðúng thª! Ngß¶i ¤y nh¶ nhân duyên ðó, ðßþc phß¾c ðÑc r¤t nhi«u. -Tu B° Ы! Nªu phß¾c ðÑc có th§t thì Nhß Lai chÆng nói ðßþc phß¾c ðÑc nhi«u. Vì phß¾c ðÑc v¯n chÆng th§t nên Nhß Lai nói ðßþc phß¾c ðÑc nhi«u. -Tu B° Ы! Ý ngß½i thª nào? Có th¬ nh¶ s¡c thân ð¥y ðü th¤y Ph§t chång? -BÕch Thª Tôn, không. ChÆng nên nh¶ s¡c thân ð¥y ðü mà th¤y Ph§t. TÕi sao? Nhß Lai nói s¡c thân ð¥y ðü, tÑc phi s¡c thân ð¥y ðü, th¸ danh s¡c thân ð¥y ðü (nghîa ba câu). -Tu B° Ы! Ý ngß½i thª nào? Có th¬ nh¶ các tß¾ng ð¥y ðü th¤y Nhß Lai chång? -BÕch Thª Tôn, không. ChÆng nên nh¶ các tß¾ng ð¥y ðü mà th¤y Nhß Lai. TÕi sao? Nhß Lai nói các tß¾ng ð¥y ðü, tÑc phi các tß¾ng ð¥y ðü, th¸ danh các tß¾ng ð¥y ðü (nghîa ba câu). -Tu B° Ы! Ngß½i ch¾ nói Nhß Lai có nghî r¢ng "Ta phäi có thuyªt pháp," ð×ng nghî v§y. TÕi sao? Nªu ngß¶i nào nói Nhß Lai có thuyªt pháp tÑc là phï báng Ph§t, chÆng hi¬u l¶I nói cüa ta. Tu B° Ы! Nói thuyªt pháp là vô pháp ð¬ thuyªt, th¸ danh thuyªt pháp (nghîa ba câu). B¤y gi¶, Hu® MÕng Tu B° Ы thßa Ph§t r¢ng: -BÕch Thª Tôn! Nhæng chúng sanh ð¶i v¸ lai nghe ðßþc pháp này sanh lòng tin chång? Ph§t bäo: -Tu B° Ы! Nhæng chúng sanh ¤y là phi chúng sanh, phi b¤t chúng sanh. TÕi sao? Tu B° Ы! Chúng sanh cho là chúng sanh, Nhß Lai nói phi chúng sanh, th¸ danh chúng sanh (nghîa ba câu). Hu® MÕng: Pháp thân là th¬ cüa tñ tánh, hu® mÕng là døng cüa tñ tánh; sñ nghi®p ho¢ng pháp ðµ sanh chÆng gián ðoÕn g÷i là hu® mÕng. (Ghi chú hªt) 22. Vô Pháp Khä Сc Tu B° Ы thßa r¢ng: -BÕch Thª Tôn! Ph§t ð¡c Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác là vô s· ð¡c chång? -Ðúng thª! Ðúng thª! Tu B° Ы! Ta · n½i pháp Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác, th§t chÆng ð¡c mµt chút gì cä, th¸ danh Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác (nghîa ba câu). -LÕi næa, Tu B° Ы! Pháp ¤y bình ðÆng, chÆng có cao th¤p, g÷i là Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác. Vì vô ngã, vô nh½n, vô chúng sanh, vô th÷ giä mà tu t¤t cä thi®n pháp, thì li«n ðßþc Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác. Tu B° Ы! Nhß Lai nói thi®n pháp tÑc phi thi®n pháp, th¸ danh thi®n pháp (nghîa ba câu). -Tu B° Ы! Nªu có ngß¶i ðem th¤t bØu ch¤t ð¥y b¢ng núi Tu Di chúa trong tam thiên ðÕi thiên thª gi¾i dùng ð¬ b¯ thí, v¾i ngß¶i th÷ trì ð÷c tøng Kinh Bát Nhã Ba La M§t này, cho ðªn chï hành theo tÑ cú k®, và giäng giäi cho ngß¶i khác nghe, thì phß¾c ðÑc b¯ thí so v¾i phß¾c ðÑc th÷ trì chÆng b¢ng mµt ph¥n tråm, mµt ph¥n nghìn, muôn Ñc, cho ðªn toán s¯ thí dø cûng chÆng th¬ sánh b¢ng. -Tu B° Ы! Các ngß½i ch¾ cho Nhß Lai có nghî r¢ng "Ta phäi ðµ chúng sanh." Tu B° Ы, ð×ng nghî v§y! TÕi sao? Th§t chÆng có chúng sanh mà Nhß Lai ðµ. Nªu nói Nhß Lai có ðµ chúng sanh, thì Nhß Lai m¡c vào b¯n tß¾ng ngã, nh½n, chúng sanh, th÷ giä. Tu B° Ы! Nhß Lai nói có ngã tÑc phi có ngã, mà phàm phu ch¤p là có ngã. Tu B° Ы! Nhß Lai nói phàm phu tÑc phi phàm phu, th¸ danh phàm phu (nghîa ba câu). -Tu B° Ы! Ý ngß½i thª nào? Có th¬ dùng ba mß½i hai tß¾ng ð¬ quán Nhß Lai chång? Tu B° Ы ðáp: -Ðúng thª! Ðúng thª! Có th¬ dùng ba mß½i hai tß¾ng quán Nhß Lai. Ph§t bäo Tu B° Ы: -Nªu dùng ba mß½i hai tß¾ng ð¬ quán Nhß Lai thì Chuy¬n Luân Thánh Vß½ng cûng là Nhß Lai sao? (Chuy¬n Luân Thánh Vß½ng cûng có ba mß½i hai tß¾ng) Tu B° Ы thßa r¢ng: - BÕch Thª Tôn, nhß con hi¬u ý nghîa l¶i Ph§t, thì chÆng nên dùng ba mß½i hai tß¾ng ð¬ quán Nhß Lai. Khi ¤y, ÐÑc Thª Tôn nói k® r¢ng: Nhßþc dî s¡c kiªn
ngã,
D¸ch nghîa: Nªu dùng s¡c th¤y ta,
Nªu dùng s¡c
th¤y ta,
Chæ Ta · ðây là tñ tánh Ph§t. Tñ tánh b¤t nh¸, chÆng có nång s·, nên chÆng phäi s· th¤y s· c¥u. Nªu ðu±i theo cån tr¥n ð¬ th¤y ð¬ c¥u là hành theo tà ðÕo, chÆng th¬ ðÕt ðªn kiªn tánh. (Lßþc giäi hªt) 27. Vô ÐoÕn Vô Di®t -Tu B° Ы! Nªu ngß½i nghî r¢ng: "Nhß Lai vì chÆng nh¶ tß¾ng ð¥y ðü m¾i ð¡c Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác," Tu B° Ы, ð×ng nghî nhß v§y! Nói Nhß Lai vì chÆng nh¶ tß¾ng ð¥y ðü m¾i ð¡c Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác là chÆng ðúng. Tu B° Ы! Nªu ngß½i nghî nhß thª thì ngß¶i phát tâm Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác là nói các pháp ðoÕn di®t sao! Ð×ng nghî v§y. TÕi sao? Vì ngß¶i phát tâm Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác, n½i pháp chÆng nói tß¾ng ðoÕn di®t. — ph¥n 20 nói "ChÆng nên nh¶ các tß¾ng ð¥y ðü mà th¤y Nhß Lai" là phá ch¤p s¡c tß¾ng. Ph¥n 27 nói "Ch¾ nên nghî r¢ng Nhß Lai vì chÆng nh¶ tß¾ng ð¥u ðü m¾i ð¡c Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác" là phá ch¤p phäi lìa s¡c tß¾ng. Vì ch¤p s¡c tß¾ng và ch¤p lìa s¡c tß¾ng ð«u chÆng th¬ ðÕt ðªn kiªn tánh. (Lßþc giäi hªt) 28. B¤t Th÷ B¤t Tham -Tu B° Ы! Nªu B° Tát ðem th¤t bØu ch¤t ð¥y nhæng thª gi¾I nhß s¯ cát sông H¢ng dùng ð¬ b¯ thí, v¾i B° Tát biªt t¤t cä pháp vô ngã, ðßþc thành tñu pháp nhçn (lòng tin væng ch¡c), thì B° Tát này ðßþc công ðÑc h½n B° Tát kia. TÕi sao? Tu B° Ы, vì các B° Tát này chÆng th÷ phß¾c ðÑc. Tu B° Ы thßa r¢ng: -BÕch Thª Tôn! Sao nói B° Tát chÆng th÷ phß¾c ðÑc? -Tu B° Ы! Vì B° Tát làm vi®c phß¾c ðÑc chÆng sanh kh·I lòng tham, cho nên nói chÆng th÷ phß¾c ðÑc. 29. Oai Nghi T¸ch T¸ch -Tu B° Ы! Nªu có ngß¶i nói r¢ng "Nhß Lai ho£c ðªn, ho£c ði, ho£c ng°i, ho£c n¢m" thì ngß¶i ¤y chÆng hi¬u ðßþc ý nghîa l¶i ta nói. TÕi sao? Vì Nhß Lai chÆng t× ðâu ðªn, cûng chÆng ði v« ðâu, nên g÷i là Nhß Lai. Tñ tánh cùng kh¡p không gian và th¶i gian, kh¡p không gian thì chÆng có khÑ lai, nên g÷i là Nhß Lai, kh¡p th¶i gian thì chÆng có gián ðoÕn (chÆng có sanh di®t), nên g÷i là Niªt Bàn. (Lßþc giäi hªt) 30 Nh¤t Hþp Tß¾ng Lý -Tu B° Ы! Nªu có thi®n nam tín næ, ðem cõi tam thiên ðÕi thiên thª gi¾i nghi«n nát ra thành vi tr¥n, ý ngß½i thª nào? Nhæng vi tr¥n chúng có phäi nhi«u chång? Tu B° Ы thßa r¢ng: -BÕch Thª Tôn, r¤t nhi«u. TÕi sao? Nªu nhæng vi tr¥n chúng là th§t có thì Ph§t chÆng nói là vi tr¥n chúng. TÕi sao? Vì Ph§t nói vi tr¥n chúng, tÑc phi vi tr¥n chúng, th¸ danh vi tr¥n chúng (nghîa ba câu). BÕch Thª Tôn! Nhß Lai nói tam thiên ðÕi thiên thª gi¾i, tÑc phi thª gi¾i, th¸ danh thª gi¾i. TÕi sao? Nªu thª gi¾i th§t có, tÑc là nh¤t hþp tß¾ng. Nhß Lai nói nh¤t hþp tß¾ng, tÑc phi nh¤t hþp tß¾ng, th¸ danh nh¤t hþp tß¾ng (nghîa ba câu). 1. Tri Kiªn B¤t Sanh -Tu B° Ы! Nªu có ngß¶i nói Ph§t thuyªt ngã kiªn, nh½n kiªn, chúng sanh kiªn, th÷ giä kiªn là th§t, Tu B° Ы! Ý ngß½i thª nào? Ngß¶i ¤y có hi¬u ðßþc ý nghîa l¶i ta nói chång? -BÕch Thª Tôn, không! Ngß¶i ¤y chÆng hi¬u ý nghîa cüa Nhß Lai nói. TÕi sao? Nhß Lai nói ngã kiªn, nh½n kiªn, chúng sanh kiªn, th÷ giä kiªn, tÑc phi ngã kiªn, nh½n kiªn, chúng sanh kiªn, th÷ giä kiªn, th¸ danh ngã kiªn, nh½n kiªn, chúng sanh kiªn, th÷ giä kiªn (nghîa ba câu). -Tu B° Ы! Ngß¶i phát tâm Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác, ð¯i v¾i t¤t cä pháp nên tri nhß thª, kiªn nhß thª, tín giäi nhß thª, chÆng sanh pháp tß¾ng. Tu B° Ы! Nhß Lai nói pháp tß¾ng, tÑc phi pháp tß¾ng, th¸ danh pháp tß¾ng (nghîa ba câu). -Tu B° Ы! Nªu có ngß¶i ðem th¤t bØu ch¤t ð¥y vô lßþng A Tång KÏ thª gi¾i dùng ð¬ b¯ thí, v¾i thi®n nam tín næ phát tâm B° Ы th÷ trì ð÷c tøng Kinh này, cho ðªn chï hành theo tÑ cú k®, và giäng giäi cho ngß¶i khác nghe, thì phß¾c ðÑc h½n ngß¶i kia. V§y phäi giäng giäi nhß thª nào? Nên giäng giäi nhß thª này: Nhß nhß b¤t ðµng, chÆng nên ch¤p n½I tß¾ng.TÕi sao? Nh¤t thiªt hæu
vi pháp,
D¸ch nghîa: T¤t cä pháp
hæu vi,
Ph§t thuyªt Kinh này xong, trß·ng lão Tu B° Ы v¾i các TÏ Kheo, TÏ Kheo Ni, ¿u Bà T¡c, ¿u Bà Di và t¤t cä thª gian, tr¶i, ngß¶i, A Tu La, nghe l¶i Ph§t thuyªt, ð«u r¤t hoan hÖ, tín th÷ phøng hành. Lßþc Giäi Nhß Nhß B¤t еng, chÆng nên ch¤p n½i tß¾ng: Theo l¶i Ph§t thì hai chæ Nhß Nhß là nhß th§t tª, là nhß bän th¬ cüa tñ tánh. Hai chæ B¤t еng chÆng phäi ð¯i v¾i ðµng mà nói b¤t ðµng, vì tñ tánh b¤t nh¸, chÆng có biªn chuy¬n nên nói b¤t ðµng. V« b« m£t thì chÆng th¬ din tä, nªu tä theo b« trái thì chÆng ðµng chÆng t¸nh, chÆng thêm chÆng b¾t, chÆng l¾n chÆng nhö, chÆng mµt chÆng nhi«u ... Nên chï có th¬ nói là Nhß Nhß B¤t еng. T¤t cä nhæng ð¯i ðãi nhß ðµng - t¸nh, l¾n - nhö, v.v... cho ðªn B° Ы - Niªt Bàn ð«u là tß¾ng, chÆng ch¤p n½i tß¾ng m¾i ðßþc g÷i là Nhß Nhß B¤t еng. (Lßþc giäi hªt) |