|
Kinh
Ngß¶i Biªt S¯ng Mµt Mình
(D¸ch t× TÕp A Hàm,
Kinh s¯ 1071)
Thích Nh¤t HÕnh d¸ch
Ðây là nhæng ði«u
tôi nghe h°i Bøt còn · tÕi tu vi®n
C¤p Cô еc trong vß¶n cây KÏ
Ðà · thành Vß½ng Xá. Lúc
ðó có mµt v¸ kh¤t sî tên
là Thßþng T÷a (Thera) chï ßa ·
mµt mình mµt ch², v¸ này thß¶ng
ca ngþi hÕnh s¯ng mµt mình, ði kh¤t
thñc mµt mình, th÷ trai xong ði v«
mµt mình và ng°i thi«n mµt mình.
B¤y gi¶ có mµt s¯ các v¸ kh¤t
sî t¾i n½i Bøt ·, làm l dß¾i
chân Bøt, lui v« mµt bên ng°i, và
bÕch v¾i Ngß¶i:
- Thª Tôn, có mµt v¸
tôn giä tên Thßþng T÷a, v¸ này
ßa · mµt mình, ßa ca ngþi hÕnh
s¯ng mµt mình, mµt mình vào xóm
làng kh¤t thñc, mµt mình t× xóm
làng ði v« trú xÑ, mµt mình
t÷a thi«n.
ÐÑc Thª Tôn bèn bäo
mµt v¸ kh¤t sî:
- Th¥y hãy t¾i ch² mà
kh¤t sî Thßþng T÷a cß trú
và bäo v¾i ông ta là tôi g÷i
ông tÕ V¸ kh¤t sî vâng m®nh.
Lúc ¤y v¸ kh¤t sî
Thßþng T÷a li«n ðªn ch² Bøt
·, làm l dß¾i chân Bøt, lui
v« mµt bên mà ng°¸
Lúc ¤y ðÑc Thª Tôn
höi kh¤t sî Thßþng T÷a:
- Có phäi là th¥y ßa
· mµt mình, ca ngþi hÕnh s¯ng mµt
mình, mµt mình ði kh¤t thñc, mµt
mình
ra khöi xóm làng, mµt mình t÷a thi«n
phäi không?
Kh¤t sî Thßþng T÷a
ðáp:
- Thßa Thª Tôn, ðúng
v§Ü
Bøt bäo kh¤t sî Thßþng
T÷a:
- Th¥y s¯ng mµt mình nhß
thª nàö
Kh¤t sî Thßþng T÷a
ðáp:
- BÕch Thª Tôn, con chï
s¯ng mµt mình mµt n½i, ca ngþi hÕnh
s¯ng mµt mình, mµt mình ði kh¤t
thñc, mµt mình ra khöi xóm làng,
mµt mình ng°i thi«n, thª thô¸
Bøt dÕy:
- Th¥y ðúng là ngß¶i
ßa s¯ng mµt mình, tôi không nói
là không phä¸ Nhßng tôi biªt có
mµt cách s¯ng mµt mình th§t sñ
m¥u nhi®m. Ðó là quán chiªu ð¬
th¤y r¢ng quá khÑ ðã không còn
mà tß½ng lai thì chßa t¾i, an nhiên
s¯ng trong hi®n tÕi mà không b¸ vß¾ng
m¡c vào tham døc. Kë thÑc giä s¯ng
nhß thª, tâm không do dñ, bö hªt
m÷i lo âu, m÷i h¯i h§n, xa lìa hªt
m÷i tham døc · ð¶i, c¡t ðÑt
t¤t cä nhæng sþi dây ràng buµc
và sai sØ mình. Ðó g÷i là
th§t sñ s¯ng mµt mình. Không có
cách nào s¯ng mµt mình mà m¥u
nhi®m h½n thª. R°i ðÑc Thª Tôn
nói bài k® sau ðây:
Quán chiªu vào cuµc
ð¶i
Th¤y rõ ðßþc vÕn
pháp
Không k©t vào pháp nào
Lìa xa m÷i ái nhim
S¯ng an lÕc nhß thª
TÑc là s¯ng mµt mình.
Bøt nói xong, tôn giä Thßþng
T÷a l¤y làm vui m×ng sung sß¾ng,
cung kính làm l Bøt và rút lu¸
Kinh Ngß¶i
Biªt S¯ng Mµt Mình
(Bhaðekaratta Sutta, Majjhima Nikaya, 131)
Thích Nh¤t HÕnh d¸ch
Sau ðây là
nhæng ði«u tôi ðã ðßþc
nghe lúc ðÑc Thª Tôn còn lßu
trú · t¸nh xá KÏ Viên trong vß¶n
KÏ Ðà tÕi thành Xá V®; Ngài
g÷i các v¸ kh¤t sî và bäo:
- Này quý
th¥Ü
Các v¸ kh¤t
sî ðáp:
- Có chúng
tôi ðâÜ
ÐÑc Thª
Tôn dÕy:
- Tôi s¨ nói
cho quý th¥y nghe thª nào là ngß¶i
biªt s¯ng mµt mình. Trß¾c hªt
tôi nói ðÕi cß½ng, sau ðó
tôi s¨ giäi thích. Quý th¥y hãy
l¡ng ngh©
- Thßa Thª Tôn,
chúng tôi ðang l¡ng nghe ðâÜ
ÐÑc Thª Tôn dÕy:
Ð×ng tìm
v« quá khÑ
Ð×ng tß·ng
t¾i tß½ng lai
Quá khÑ ðã
không còn
Tß½ng lai
thì chßa t¾i
Hãy quán
chiªu sñ s¯ng
Trong gi¶ phút
hi®n tÕi
Kë thÑc giä
an trú
Væng chãi
và thänh th½¸
Phäi tinh tiªn
hôm nay
Këo ngày mai
không k¸p
Cái chªt ðªn
b¤t ng¶
Không th¬ nào
m£c cä.
Ngß¶i nào
biªt an trú
Ðêm ngày
trong chánh ni®m
Thì Mâu Ni
g÷i là
Ngß¶i Biªt
S¯ng Mµt Mình.
"Này quý th¥y, sao g÷i là
tìm
v« quá khÑ ? Khi mµt ngß¶i
nghî r¢ng: Trong quá khÑ hình th¬ ta
t×ng nhß thª, cäm th÷ ta t×ng nhß
thª, tri giác ta t×ng nhß thª, tâm tß
ta t×ng nhß thª, nh§n thÑc ta t×ng nhß
thª. Nghî nhß thª và kh·i tâm
ràng buµc quyªn luyªn v« nhæng gì
thuµc v« quá khÑ ¤y thì khi ¤y
ngß¶i ðó ðang tìm v« quá
khÑ."
"Này quý th¥y, sao g÷i
là không tìm v« quá
khÑ? Khi mµt ngß¶i nghî r¢ng:
Trong quá khÑ hình th¬ ta t×ng nhß
thª, cäm th÷ ta t×ng nhß thª, tri giác
ta t×ng nhß thª, tâm tß ta t×ng nhß
thª, nh§n thÑc ta t×ng nhß thª. Nghî
nhß thª mà không kh·i tâm ràng
buµc quyªn luyªn v« nhæng gì thuµc
v« quá khÑ ¤y, thì khi ¤y ngß¶i
ðó ðang không tìm v« quá khÑ.
Này quý th¥y, sao g÷i
là tß·ng t¾i tß½ng
laï? Khi mµt ngß¶i nghî r¢ng: Trong
tß½ng lai hình th¬ ta s¨ ðßþc
nhß thª kia, cäm th÷ ta s¨ ðßþc
nhß thª kia, tri giác ta s¨ ðßþc
nhß thª kia, tâm tß ta s¨ ðßþc
nhß thª kia, nh§n thÑc ta s¨ ðßþc
nhß thª kiÕ Nghî nhß thª mà kh·i
tâm ràng buµc và m½ tß·ng
v« nhæng gì thuµc v« tß½ng
lai ¤y, thì khi ¤y ngß¶i ðó
ðang tß·ng t¾i tß½ng la¸
Này quý th¥y, sao g÷i
là không tß·ng t¾i
tß½ng laï? Khi mµt ngß¶i nghî
r¢ng: Trong tß½ng lai hình th¬ ta s¨ ðßþc
nhß thª kia, cäm th÷ ta s¨ ðßþc
nhß thª kia, tri giác ta s¨ ðßþc
nhß thª kia, tâm tß ta s¨ ðßþc
nhß thª kia, nh§n thÑc ta s¨ ðßþc
nhß thª kiÕ Nghî nhß thª mà không
kh·i tâm ràng buµc và m½ tß·ng
v« nhæng gì thuµc v« tß½ng
lai ¤y, thì ngß¶i ðó trong lúc
¤y ðang không tß·ng t¾i tß½ng
la¸
Này quý th¥y, thª nào
g÷i là b¸ lôi cu¯n
theo hi®n tÕï Khi mµt ngß¶i không
h÷c, không biªt gì v« Bøt, Pháp,
Tång, không biªt gì v« các b§c
hi«n nhân và giáo pháp cüa h÷,
không tu t§p theo giáo pháp cüa các
b§c hi«n nhân, cho r¢ng hình th¬ này
là mình, mình là hình th¬ này,
cäm th÷ này là mình, mình là
cäm th÷ này, tri giác này là mình,
mình là tri giác này, tâm tß này
là mình, mình là tâm tß này,
nh§n thÑc này là mình, mình là
nh§n thÑc nàÜ.. thì khi ¤y ngß¶i
ðó ðang b¸ lôi cu¯n theo hi®n tÕ¸
Này quý th¥y, thª nào
là không b¸ lôi cu¯n
theo hi®n tÕï Khi mµt ngß¶i có
h÷c, có biªt v« Bøt, Pháp, Tång,
có biªt v« các b§c hi«n nhân
và giáo pháp cüa h÷, có tu t§p
theo giáo pháp cüa các b§c hi«n nhân,
không cho r¢ng hình th¬ này là mình,
mình là hình th¬ này, cäm th÷
này là mình, mình là cäm th÷
này, tri giác này là mình, mình
là tri giác này, tâm tß này là
mình, mình là tâm tß này, nh§n
thÑc này là mình, mình là nh§n
thÑc nàÜ.. thì khi ¤y ngß¶i
ðó ðang không b¸ lôi cu¯n theo hi®n
tÕ¸
Ðó, tôi ðã chï
cho quý th¥y biªt ðÕi cß½ng và
giäi thích cho quý th¥y nghe v« thª nào
là ngß¶i biªt s¯ng mµt mình."
Bøt nói xong, các v¸ kh¤t sî ð°ng
hoan hÖ phøng hành.
Xin tham khäo
Kinh Ngß¶i Biªt S¯ng Mµt do Nh¤t HÕnh
d¸ch và chú giäi, nhà xu¤t bän
Lá B¯i ¤n hành.
|