Tham Thi«n Ph± Thuyªt 

Lai Quä Thi«n Sß

Thích Duy Lñc d¸ch t× Hán Vån sang Vi®t Vån

T× Ân Thi«n Ð߶ng Hoa KÏ Xu¤t Bän Nåm 1993 Ph§t l¸ch 2536

---

97. S¹ LÝ DžNG

Sau khi li­u ngµ nhß trë s½ sanh thân th¬ tr¥n tru°ng không có mµt v§t, ðói không có ån, lÕnh không có m£c, løc cån dù mà chßa dùng ðßþc nên c¥n phäi có ð° v§t ð¬ nuôi thân, có ng߶i ð¬ sån sóc. Cûng nhß kinh nói : "Lý thì ð¯n ngµ, sñ phäi ti®m tu", cho nên c¥n phäi träi qua sñ bäo nhi®m ð¬ dÑt t§p khí. Sñ bäo nhi®m này cûng gi¯ng nhß vi®c sån sóc nuôi dßÞng thân th¬ trë s½ sanh v§y. Cho nên ng߶i có ðÕo nhß ngu nhß ng¯c. TÕi sao nhß thª ? Nói ra mµt l¶i ¡t t× trong tñ tánh lßu xu¤t, làm ra mµt S¹ ¡t cùng v¾i LÝ không trái. Cänh duyên thu§n ngh¸ch ð«u t× quy«n (phß½ng ti®n tÕm th¶i) mà ðÕt biªn (tùy c½ Ñng v§t). Hình thái m×ng gi§n cûng t× vuông vào tròn. M£c dù tâm rµng rãi nhßng cûng không ra ngoài pháp lý. H¢ng ngày vi®c dù nhi«u mà ð«u theo ðúng quy cü. Trì Ph§t gi¾i thì làm cho cái døng cüa tñ tánh kh¡p cùng vô biên thª gi¾i. Giæ oai nghi thì làm cho Ph§t pháp ðßþc quäng bà kh¡p n½i. H­ ni®m thì ni®m Ph§t tánh, H­ trì chú thì trì tâm chú. B¤t cÑ pháp môn nào cûng ð«u quy v« tñ tánh, t¤t cä Ph§t sñ ð«u nh§p vào quy cü, khiªn cho sñ lý nh¤t nhß, tánh tß¾ng b¤t nh¸.

Ði«u thiªt yªu là chÆng nên ch¤p LÝ bö S¹, Thi«n Tông qu· là "kë vác bän". Cûng chÆng nên ch¤p DžNG mà quên THŒ, b¸ m¡ng là "kë l² mãng". Thiên v« tánh thì chï chÑng Nh¸ th×a, thiên v« t߶ng lÕi thành phàm phu. C¥n phäi tánh tß¾ng song hành, sñ lý vô ngÕi, m¾i ðßþc g÷i là pháp thân trang nghiêm v§y.

98. HÓA ЀO DžNG

Tñ mình ðã phát minh ðÕi sñ li­u sanh thoát tØ, cái l¾n cüa vi®c này cä thª gian không gì so b¢ng. Ng߶i ð¶i chÆng nhæng chÆng biªt vi®c nàymà còn chÆng biªt vi®c này là vi®c cüa chình mình. Vì v§y, ngàn Ph§t ra ð¶i cûng vì mµt vi®c này, muôn T± hi®n thân cûng vì mµt vi®c này.

Mu¯n làm vi®c này, thâm s½n cùng c¯c, chùa tß, am th¤t ð«u chÆng th¬ làm ðßþc chï có Tòng Lâm m¾i có th¬ ðäm nhi®m vi­c này vì Tòng Lâm m¾i có th¬ tiªp ðÕi c½, hi¬n ðÕi døng, chuyên ho¢ng ð¯n giáo, chî ðÕo thi«n giä døng công phu ð« phòng lÕc l¯i. Nªu không ai chï ðÕo, ði b§y, chÆng phäi l¥m nam là b¡c thì cûng cho tây là ðông, cho nên mu¯n lên núi, trß¾c phäi höi ng߶i xu¯ng núi. Pháp t¡c cüa Tòng Lâm r¤t là chánh ðÕi, r¤t hþp v¾i ng߶i tu hành, có ðÕo ð¬ hành, có ng߶i ð¬ höi. Kë biªng nhác thì dùng quy cü nghiêm kh¡c c¤m chª ngay. Kë mu¯n th¯i lui thì cänh sách khuyªn khích an üi. M£c áo ån c½m có ng߶i lo dùm chÆng c¥n quan tâm, chï c¥n lo vi®c tham thi«n cüa tñ mình. Phäi biªt, làm vi®c cüa chính mình, tr× Tòng Lâm cüa Thi«n tông ra thì ng߶i ðü cån khí l¾n m¾i có th¬ tùy ch² mà tu ðßþc.

99. THA THš DžNG

THA là chï t¤t cä loài hæu tình trong m߶i phß½ng pháp gi¾i. Tho døng là th÷ døng pháp tham thi«n. Mu¯n th÷ døng ¡t phäi rõ tñ tánh

Than ôi ! Cái mê do b¤t giác làm thay ð¥u ð±i m£t khiªn cho Di®u Th÷ (pháp danh cüa Ngài Lai Quä) tôi ðâm ngñc d§m chân ðau lòng khóc to, nguy®n ðem gi÷t nß¾c m¡t này rß¾i kh¡p thân tâm cüa chúng sanh trong løc ðÕo hóa thành nß¾c cam l° khØ mê.

Tôi th߶ng nghî : Pháp cüa Thi«n Tông là mµt ðÕi pháp hiªm có, mµt tâm pháp r¤t quý. Nªu tñ bö ði tu pháp khác, thì cûng nhß là ng߶i toàn thân ð«u là cüa báu lÕi bö cüa mình mà c¥u báu cüa ng߶i khác. Thi«n Tông tham thi«n tÑc là tìm cüa báu n½i chính mình, mµt mai tìm ðßþc, thành Ph§t còn có dß th×a. Cho nên mµt pháp này, ng߶i ðÕt ðÕo bäo tôi chÆng thành Ph§t thì có th¬ ðßþc, chÑ bäo tôi chÆng ho¢ng ðÕo này thì chÆng ðßþc. Sao v§y ? Kë nghi®p nh© thì phí th¶i gi¶ ít. Kë nghi®p n£ng c¥n phäi tu th¶i gi¶ nhi«u, cu¯i cùng là con ba ba trong lu chÆng th¬ chÕy m¤t. Ng߶i hóa ðÕo c¥n phäi ðem cái s· hæu cüa mình chia cho các loài hæu tình. Tñ mình ðã ðßþc th÷ døng cûng phäi khiªn t¤t cä chúng sanh ð°ng ðßþc th÷ døng, cho nên g÷i là tha th÷ døng.

100. TU THš DžNG

Ng߶i phß½ng không, t¤t cä vi tr¥n s¯ ð°ng hß không, trong m߶i phß½ng thª gi¾i có t¤t cä chúng sanh, t¤t cä các ð¸a ngøc, ngÕ quÖ, súc sanh mu¯n th÷ nh§n sñ giáo hóa cüa pháp tôi, trß¾c tiên ån th¸t thân tôi. Nªu có mµt chúng sanh chÆng th÷ sñ giáo hóa cüa pháp tôi, chÆng ån th¸t cüa thân tôi, tôi th® chÆng thành Ph§t. Cho nên · trong nhân ð¸a hÖ xä t¤t cä, chï biªt có chúng sanh, chÆng biªt có mình.

Tñ nguy®n d¡t ng߶i mù qua c¥u, thª ng߶i què mang ð° v§t, thay ng߶i ðiªc truy«n ngôn ngæ, nói chuy®n v¾i ng߶i câm. Thây kinh Ph§t và gi¤y chæ bö b§y d߶i ð¤t, lßþm ðem c¤t và quý tr÷ng, th¤y sách v· thª gian r½i r¾t giæa ð߶ng, lßþm c¤t và kính tr÷ng, ð×ng cho ðó là nhæng vi®c nhö m÷n phi«n phÑc, công thu dù nhö, tích nhö thành to. Ng߶i xßa nói : "Ngµ ðÕi th×a, hành ti¬u th×a. M²i bß¾c ti¬u th×a tÑc ÐÕi th×a". Ъn nay th¤y ng߶i trong mµt thª gi¾i thì dùng thân ng߶i trong nhi«u thª gi¾i ð¬ cúng d߶ng. th¤y ng߶i cüa mµt hß không, dùng thân ng߶i cüa hai hß không cúng d߶ng. ng߶i ån th¸t tôi s¨ tin pháp tôi. Ng߶i ån th¸t tôi là nuôi dßÞng chúng sanh cüa tôi. Xä bö th¸t nhi«u ch×ng nào thì ðµ chúng sanh rµng ch×ng n¤y khiªn cho hß-không-gi¾i tân, chúng sanh gi¾i không ðµ tha viên tròn tñ ðµ cûng xong g÷i là tñ th÷ døng v§y.

ÐÑc Ph§t có nói r¢ng : "Theo quán nh§p vào ch² quy«n di®u chï thú sâu xa". Cho nên ðßþc ý phäi quên l¶i. L¸ch ÐÕi T± Sß truy«n ý chï Thi«n tông, Nhß Lai tiªp cån khí b§c ðªn. Nay g£p th¶i mÕt pháp nhß là røng mùa thu, ngay lúc này phäi có cáchnào làm cho Ph§t pháp hßng thÕnh nhß cá lµi dß¾i ao xuân. Tuy Ph§t giáo có theo th¶i gian mà thay ð±i, nhßng tñ tâm xßa nay không khác. M£c cho tµi l²i b¸ phiêu bÕt nhß cánh hoa trôi cûng chï là di­n sñ, phù tr¥m. Th¤y trång l£n trång m÷c cûng ð«u là vi®c qua lÕi mà thôi. Nghî v§t trong thân tþ nhß vô hình, ðµng ni®m thì khiªn thân tÕo tác. Xem ngoÕi cänh kia nhß dß½ng di®m (sñ huy­n hóa không th§t), nh¡m m¡t khoanh tay quy v« ¦n tàng. LØa gi§n b¯c cháy tr¶i S½ thi«n thành than. Sông ái v÷t ra ð¤t Nh¸ thi«n s¨ chìm lîm. Than ôi ! Thích · tha hß½ng, ð¸a ngøc, thiên ð߶ng nhß · khách sÕn, lÕi quên quê nhà. Súc sanh, ngÕ quÖ mà khen là bÕn lành. Ði kh¡p løc ðÕo không sót mµt ch², · trong tÑ sanh không có lúc d×ng. Vì v§y kiªp này th÷ thân này, kiªp khác th÷ thân khác, li«n quên thân hình cüa ð¸a ngøc, thay ð¥u ð±i m£t khó nh¾ cái tß¾ng cüa ngÕ quÖ. M· m¡t nhìn ra, bu°n th¤y sanh linh ð¥y ð¤t. Chï mµt loài trâu thôi, thäm trÕng cûng khó nói hªt, s×ng dài trên ð¥u mà quên hình dÕng x¤u xí, ðuôi · sau ðít thích xua ðu±i mu²i mòng, b¸ ðánh mµt roi, hai m¡t r½i l®, bß¾c thiªu næa bß¾c, thân b¸ ðòn ðau. Ð×ng nói biªn thành trâu là kh±, chßa b¢ng cái kh± ð¸a ngøc ðâu ! Ôi ! Ðau ð¾n thay ! Kh± vui muôn ngàn sai khác toàn do mµt ni®m, phàm thánh khác xa ð«u tÕi chính mình. Ъn hôm nay trø quä tu nhân t× thân phàm mà huân nghi®p thánh. Ъn hôm nay trø quä tu nhân, tù thân phàm mà huân nghi®p thánh. Mang nhân tu quä, ngµ tâm ð¸a mà quét cänh duyên. *** Di®u Th÷ tôi trß¾c tác sanh này là vi®c c¥n kíp trß¾c m¡t, tö bày tình th§t chï l¯i cho ng߶i tu hành. Ð¥u tiên nêu GIÄI BÁNG khØ bö gai g¯c bên ð߶ng. Kª nói PHÙ TÔNG chï con ð߶ng v« b¢ng phÆng. Ng߶i ði ð߶ng chï c¥u ðªn nhà thì ðâu ngÕi ð߶ng xa. Ng߶i xem sách này chï c¥u chánh ðÕo thì ðâu sþ phi«n phÑc. Môn GIÄI BÁNG chia Tông, Giáo, Lu§t, T¸nh (l), PHÙ TÔNG THUYŠT (2) ð¸nh mµt tråm quy ði«u. ChÆng nên th¤y mênh mông mà vµi th¯i, xem toàn quy¬n ngÕi nhi«u, nªu ch¤p nhß v§y thì ðâu b¢ng næa trang kinh trong ÐÕi TÕng. ThØ höi : T× Nam kinh ðªn Bác kinh, mµt con ð߶ng có cái phi«n cüa hành trình, cái rµng cüa trÕm nghï, cái nghiêm cüa ðò äi, cái n£ng cüa lß½ng thñc. ChÆng ngÕi gì ðem vi®c ði ð߶ng này c¦n th§n viªt thànhmµt quy¬n sách, thì s¯ câu vån, s¯ pho quy¬n so v¾i THUYŠT này ch¡c ch¡n là còn nhi«u h½n. Bu°n thay ! T× hÕng phàm phu cüa chúng ta nói ðªn ð¸a v¸ Thánh nhân, trong ðó sñ th§t trãi qua, ð¯i v¾i b§c thßþng cån im l£ng vô ngôn có th¬ ngµ ðÕo ; ð¯i v¾i hàng trung cån phäi nh¶ l¶i nói, hành r°i m¾i ngµ ðÕo ; ð¯i v¾i b÷n hÕ cån c¥n phäi chï ðÕo nhi«u cách, nói tánh nói tß¾ng, nói ð¯n nói ti®m, lâu l¡m m¾i ngµ ðÕo. Nhß lên núi l¤y cüa báu, ng߶i cån khí l¾n ngay tÕi ch² chuy¬n thân l¤y li«n ; ng߶i cån khí b§c hÕ mµt phen ði lên, lÕi ði lên, lên mãi m¾i l¤y ðßþc. Trong s¯ ðó, cûng có ng߶i ði tay không tr· v«, có ng߶i tìm chÆng th¤y cüa báu, có ng߶i bö mÕng vì c¥u cüa báu. Cån c½ không phài mµt thÑ, THUYŠT này hþp v¾i m÷i cån c½ thßþng, trung, hÕ. Th߶ng th߶ng, ng߶i không tin sách này, b®nh · ch² là sþ ngôn cú nhi«u, ð߶ng ði r¡c r¯i, tñ nh§n mình là kë ðµn cån. TÕi sao v§y ? Vì pháp môn khác, mµt câu Ph§t hi®u, ho£c mµt câu chú, trì tr÷n ð¶i xong vi®c, không có gì thêm næa. TÕi sai Thi«n tông nói quá tÖ mÛ phi«n toái mà hÕnh thì thô tÕp. ChÆng tin thì ðßþc, còn tin thì bñc bµi cau mày. Bu°n thay ! Xin m¶i ng߶i ð÷c hãy thì nghi®m mµt phen xem ! Ng߶i chßa døng công cäm th¤y d߶ng nhß vån nhi«u. Nªu ng߶i tiªn sâu e trách là nghîa cÕn, chÆng nhæng trách cÕn mà còn cho là quá s½ lßþc. Tôi trß¾c tác sách này chÆng tránh khöi sñ chê trách, song tôi chÆng n® quê mùa ðem hªt ch² th¤y cüa tôi ð¬ báo ân Ph§t. Nhßng ân Ph§t, dùng hß không vi tr¥n, mµt vi tr¥n là mµt Lai Quä tan xß½ng nát th¸t cûng khó báo hªt. Chï có h÷c Ph§t pháp, ðem pháp làm lþi chúng sanh, dçu ng߶inghi®p dày, ng߶i kh± sâu, tôi ¡t ch¸u cñc theo chúng kh±, kh± ðªn ngoài m߶i pháp gi¾i, quày ð¥u tìm mµt mäy may bùn ð¤t b¤t khä ð¡c, th§t là quy v« vô s· ð¡c v§y.

101. THI‹N PHÁP (T± Sß Thi«n)

Ði«u quan tr÷ng nh¤t cüa ng߶i tham thi«n là trß¾c tiên phäi rõ tông chï cüa Thi«n, kª ðó hi¬u cách tham.

Trong cuµc s¯ng hàng ngày cüa chúng ta, chß Ph§t và chúng sanh chï cách mµt cái v÷ng tß·ng, hæu tâm thì thành chúng sanh, ly tâm thì thành chß Ph§t. Thi«n này chính là · sau tâm chß Ph§t, trß¾c tâm chúng sanh. Chß Ph§t và chúng sanh chï cách mµt chæ Thi«n, Thi«n · giæa Ph§t và chúng sanh. CØa äi Thi«n này chßa m· thì là chúng-sanh-gi¾i, m߶i phß½ng hæu tình vô tình b¸ mµt cØa äi Thi«n này nh¯t ch£t. CØa äi Thi«n này b¸ ð§p vÞ thì thành cänh gi¾i chß Ph§t, m߶i phß½ng chß Ph§t, B° Tát, T± Sß mµt vai chung gánh, mµt th¬ th×a ðß½ng. Cho nên Thi«n Tông l¤y câu thoÕi ð¥u làm viên ngói gõ cØa, ð¶i này chÆng m·, ð¶i này gõ, ð¶i sau chÆng m·, ð¶i sau gõ, ð¶i ð¶i kiªp kiªp chÆng làm vi®c thª gian, chÆng hành pháp thÑ hai, chuyên môn tØ thü cái cØa äi Thi«n này. Gõ t¾i mµt ngày nào cØa äi m· (ngµ) thì ông già Thích Ca và Long Thiên Hµ Pháp ð«u vui m×ng khôn xiªt, nh¾ lÕi thu· trß¾c r½i l® khóc to, bu°n vui lçn lµn.

LÕi, Thi«n là mµt t¶ gi¤y möng giæa ð¸nh và loÕn. Thi«n là mµt mäy bøi giæa mê và ngµ. Thi«n là mµt ði¬m nhö giæa Ph§t và chúng sanh. Thi«n là mµt miªng gië lau giæa sÕch và nh½. Thi«n là mµt thanh kiªm báu giæa Ph§t và ma. Thi«n là chiªc thuy«n T× trong bi¬n kh±. Thi«n là thu¯c hay cho ng߶i b®nh. Thi«n là cây ðu¯c sáng trong con ð߶ng t¯i tåm. Thi«n là pháp l¾n ð¬ li­u thoát sanh tØ. Thi«n ðoÕt l¤y cái ± Niªt Bàn. Thi«n là con ð߶ng l¾n thành Ph§t. Thi«n là cái búa bén ð§p phá hß không. Thi«n là täng ðá n£ng ðè chìm ðÕi ð¸a. Thi«n di®t tham sân si. Thi«n quét kiªn ch¤p nhân ngã. Thi«n sanh m߶i phß½ng Ph§t. Thi«n nói pháp nhi«u nhß vi tr¥n. Thi«n nuôi dßÞng thanh-t¸nh-Tång.

Phäi biªt, tam thª chß Ph§t, chß ðÕi B° Tát, l¸ch ðÕi T± Sß, Thi®n tri thÑc xßa nay ð«u t× Thi«n này sanh. Ng߶i mê Thi«n này thì thành chúng sanh. Ng߶i ngµ Thi«n này thì thành chß Ph§t. LÕi, T± Ðông е Tây Thiên trø trong Thi«n này. M߶i phß½ng ðÕi ð¸a trø trong Thi«n này. M߶i phß½ng pháp gi¾i trø trong Thi«n này. M߶i phß½ng hß không trø trong Thi«n này. Sum la vÕn tßþng trø trong Thi«n này. Sñ l¾n lao cüa Thi«n bao trùm hß không. Thi«n là nhà · cüa Ph§t, T± và chúng sanh. Ng߶i nghe ðßþc mµt chæ Thi«n, th¤y mµt chæ Thi«n, nói mµt chæ Thi«n ð«u gieo tr°ng hÕt gi¯ng Ph§t. Cho nên kinh nói : "Xßng mµt tiªng Nam Mô Ph§t ð«u ðã thành Ph§t ðÕo" tÑc là nghîa này v§y.

102. TU T€P H€NH

Ng߶i tham thi«n giæ ch¡c mµt môn làm công phu. Chuyên tham thi«n này hªt mµt ð¶i còn chßa d­ gì làm xong, ðâu nên nay làm vi®c này mai làm vi®c khác. Phäi nhß con chuµt g£m quan tài, chï g£m mµt ch, hôm nay cûng g£m, ngày mai cûng g£m, ð¶i này cûng g£m, ð¶i sau cûng g£m, ch¸u khó lâu dài, mµt mai g£m lûng, ðßþc th÷ døng nhß ån ð° ngon, nhß v§y m¾i là tay tài giöi. Nªu g£m bên ðông chÆng lûng, li«n qua bên tây, g£m dß¾i ðáy chÆng lûng, lÕi hß¾ng lên trên nóc g£m, dçu cho ông g£m ba mß½i nåm vçn là mµt cái quan tài không lûng mà chï b¸ nát vö mà thôi. Ngay lúc g£m nªu tâm tß phi«n não thì dçu cho nh¸n ðói ch¸u khát, bò t¾i mà g£m, giöng ðít mà g£m, g£m ðªn chóng m£t tr÷n chÆng th¬ lûng , sau mà ngu si kh± não nhß thª ! Nhß nghe ng߶i nói lÕy Ph§t hay, li«n lÕy Ph§t, nghe ng߶i nói ni®m Ph§t hay, li«n ni®m Ph§t, nghe ng߶i nói xem kinh t¯t, li«n xem kinh, nghe ng߶i nói tham thi«n t¯t, li«n tham thi«n, nghe ng߶i nói ði hành hß½ng t¯t, li«n ði hành hß½ng, r¯t cuµc là b¸ chuy¬n theo l¶i cüa ng߶i, chï làm u±ng phí th¶i gi¶, h²n loÕn pháp môn.

Nhß thª nào m¾i chÆng u±ng phí th¶i gi¶, chÆng h²n loÕn pháp môn ? ThØ höi :"LÕy Ph§t là ai ?" biªt chång ? "Xem kinh là ai ?", "Ni®m Ph§t là ai ?", "Tham thi«n là ai ?", "Ði hành hß½ng là ai ?" biªt chång ? Ngµ ðßþc ng߶i lÕy Ph§t, ngµ ðßþc ng߶i xem kinh, ngµ ðßþc ng߶i ni®m Ph§t, ngµ ðßþc ng߶i tham thi«n, ngµ ðßþc ng߶i hành hß½ng, ch² hành nhß thª chuy¬n ðßþc t¤t cä, chÆng b¸ t¤t cä chuy¬n. Ðây g÷i là chÆng u±ng phí th¶i gi¶, cûng g÷i là chÆng h²n loÕn pháp môn. Nªu tu t¤t cä tÕp hÕnh, c¥n phäi ngµ tâm tu, chÆng nên mê tâm tu. Ngµ tâm tu tÕp hÕnh thành løc ðµ vÕn hÕnh. Mê tâm tu tÕp hÕnh thành luân h°i sanh tØ. Nªu ngµ tâm tu thì chÆng c¥n höi. Nªu mê tâm tu thì phäi mau mau chÕy vào cØa Thi«n Tông ðem tâm tu ngµ, r°i m¾i có th¬ tu tÕp hÕnh. Có ng߶i höi : "Thª nào là mê tâm ? Thª nào là ngµ tâm ?" Ðáp : "H­ hæu tâm ð«u g÷i là mê tâm. Tâm v¯n vô sanh, m¾i g÷i là ngµ tâm. Ng߶i tu hành c¥n phäi xét kÛ !

103. C…U TH…N THÔNG

Ng߶i tham thi«n tham thÆng chÆng nghï, tham thông tñ li­u ngµ. Ngay lúc tham, chÆng ðßþc có tâm ch¶ ngµ, chÆng ðßþc c¥u huy«n di®u, chÆng ðßþc chê pháp chÆng linh, chÆng ðßþc sanh phi«n não, chÆng ðßþc sanh hoan hÖ, chÆng ðßþc sanh sþ hãi, chÆng ðßþc c¥u th¥n thông.

Th߶ng th߶ng, ng߶i h÷c pháp c¥u th¥n thông tính h÷c th¥n thông r°i có th¬ bäo hµ qu¯c gia, gìn giæ phú quý, có th¬ dÕo ch½i phß½ng khác, có th¬ báo oán c×u, có th¬ ðßþc tr߶ng th÷, có th¬ làm phát ðÕt, có th¬ mßu sñ nghi®p, có th¬ khöi b¸ ng߶i hiªp ðáp. Nhß thª ð«u b¸ g÷i là kiªn giäi cüa kë ngu. Sao v§y ? QuÖ th¥n · kh¡p n½i ð«u có, h­ c¥u thì có th¬ ðßþc th¥n thông, song r¯t cuµc chÆng phäi cüa mình có. Nhß ð¶i Ð߶ng có ngài Tam TÕng ÐÕi Nhî ðªn Kinh, tñ xßng có th¥n thông. Nam Dß½ng Hu® Trung Qu¯c sß lúc ðó · tÕi tri«u, li«n höi Tam TÕng ÐÕi Nhî : - nghe nói Tam TÕng có th¥n thông phäi chång ? V¸ Tam TÕng này ðáp : Phäi. - Xin höi ông : Tâm tôi · tÕi ch² nào ? - ÐÕi sß là th¥y cüa mµt nß¾c, ðâu nên · trên c¥u Thiên Tâm xem hát xi®c. Qu¯c sß có nghî nhß thª, nên ðáp : Ðúng. R°i Qu¯c sß nh§p Na-già ð¸nh, höi Tam TÕng. Tam TÕng câm mi®ng, không ðáp ðßþc. Qu¯c sß qu· r¢ng : - Ông ðã h° tinh (con ch°n hoang) này ðªn làm la÷n Ð߶ng tri«u. Bèn ðu±i ra.

ThØ höi : Ng߶i ðã có th¥n thông còn b¸ trøc xu¤t, chúng ta là ng߶i tu mù luy®n ðui, c¥u th¥n thông ðã nu¯t bao nhiêu kh±, ðã t¯n bao nhiêu ti«n còn khó có lúc ðªn tay. Dçu cho th¥n thông ðªn tay còn chÆng bäo ðãm ðßþc sñ lâu dài cüa nó. Nghî nhß thª r°i, hãy mau mau tham thi«n, ðem cái công phu cùng v¯n liªng c¥u th¥n thông ð¬ c¥u tham thi«n thì tß½ng lÕi r¤t có tri¬n v÷ng.

LÕi nói, ng߶i khai ðÕi ngµ ðáng l¨ phäi có th¥n thông, th¥n thông lµ bên ngoài không có, th¥n thông th¥m bên trong cûng phäi có. Nªu th§t không có th¥n thông mà nói khai ðÕi ngµ thì ng߶i ta không tin. ThØ höi : Thª gian l¤y pháp lþi sanh, chßa nghe nói l¤y th¥n thông lþi sanh. La Hán có th¥n thông còn chÆng trø thª. B° Tát l¤y pháp lþi sanh th߶ng trø thª gian. LÕi, Chß T± ð¶i trß¾c ða s¯ có th¥n thông, chï tñ chÆng nói tôi có th¥n thông. Ng߶i ÐÕi th×a cho th¥n thông là ð° bán ª ðß½ng c½. Ng߶i Ti«u th×a thì cho th¥n thông là kÏ ð£c, hy hæu. Th§t là chßa biªt ch² tr÷ng yªu cüa c½ giáo v§y.

104. HIŠU TH�NG

Ng߶i tham thi«n chï lo chân th§t tham thi«n, n² lñc công phu. Lúc ðánh m¤t công phu, l¤y ð¥u ð§p vào cµt, ho£c ð§p ð¥u xu¯ng ð¤t, nß¾c m¡t tuôn d¥m d« trên má, m¾i có tß cách tham thi«n.

Nªu chÆng · trên b±n tham g¤p lo døng công phu mà chuy¬n · ngoài công phu khoe tài, tôi cao, ông th¤p, tôi làm ðßþc, ông không làm ðßþc. Nhß v§y, th§t là u±ng phí th¶i gi¶, Nhß t÷a hß½ng, ng߶i ng°i hôn tr¥m, ta ng°i tïnh táo. Ng߶i bäo hß½ng cúi ð¥u, ta bäo hß½ng ngay thÆng. Ng߶i ðÑng d§m chân, ta ðÑng thÆng nhß t߶ng vách. Ng߶i ngü du²i chân, ta n¢m kiªt t߶ng. Ng߶i su¯t ngày nói chuy®n, ta su¯t ngày không m· mi®ng. Ng߶i ði ð߶ng quay ð¥u, ta ði ð߶ng oai nghi. Ng߶i phÕm quy cü b¸ phÕt, ta giæ quy cü tu hành. ng߶i g£p ng߶i chào höi, ta g£p ng߶i ðøng phäi mà không biªt (có nghi tình). Ng߶i thïnh khai th¸ nhi«u, ta chßa t×ng thïnh mµt l¥n. Ng߶i ngü mê, ta chÆng n¢m. M²i ngày ng߶i ån b¯n bæa, ta ån ba bæa. Ng߶i thích ra ngoài làm ruµng, ta thích t¸nh t÷a. Ng߶i này nhân cách tuy c߶ng th¡ng, song chÆng phäi tß cách cüa ðÕo nhân. Tâm hiªu th¡ng này, có ng߶i · trên ðÕo tâm mu¯n thanh cao, có ng߶i · trên nhân ngã dành h½n thua, cûng chÆng hoàn toàn là phäi, cûng chÆng hoàn toàn là qu¤y. Nªu hoàn toàn là phäi thì không có c½ hµi khai ngµ. Nªu hoàn toàn là qu¤y thì tuy hiªu th¡ng cûng là hiªu th¡ng · trong ðÕo tràng, · trong chúng tu hành. Cho nên chï cho "hiªu tham thi«n" chÑ không cho hiªu th¡ng, m¾i là ng߶i chân th§t hiªu th¡ng.

Phäi biªt, l¾n nh¤t trên tr¶i, không ai b¢ng Thiên Vß½ng, Thiên Vß½ng l¾n nh¤t cûng không qua khöi cái chªt. Ði«u l¾n nh¤t cüa con ng߶i là s¯ng. Ði«u l¾n nh¤t cüa s¯ng chÆng qua ðßþc cái chªt. Dçu cho ng߶i c߶ng th¡ng nh¤t, anh hùng nh¤t cüa cõi tr¶i cõi ng߶i r¯t cuµc chÆng l¾n h½n sanh tØ. Ðã biªt sñ tr÷ng ðÕi cüa hai chæ SANH T¼ siêu cõi ng߶i cõi tr¶i, nªu · tÕi cõi tr¶i cõi ng߶i giành cß¾ng giành th¡ng thì chÆng phäi b§c trßþng phu xu¤t cách. C¥n phäi trø Tòng Lâm chuyên lo vi®c l¾n sanh tØ. Mµt mai vi®c l¾n này làm xong, th§t là thª gian không th¬ sánh ðßþc. Vi®c sanh tØ này, dù ông tu pháp môn nào, mu¯n li­u sanh tØ chï là gián tiªp, chï có mµt pháp tham thi«n hþp c½ b§c nh¤t, r¤t là trñc tiªp. Pháp tham thi«n không có ðÕi døng nào khác h½n là minh tâm kiªn tánh, li­u sanh tØ, thành Ph§t T±, ðµ chúng sanh ðó là chánh døng cüa tham thi«n. Bö pháp tham thi«n này ra, ð«u là pháp môn hàng nhì.

105. DžNG CÔNG PHU NGO€I ЀO

Ng߶i tham thi«n c¥n phäi quyªt tØ giæ ch£t pháp thi«n. Ng߶i chÆng biªt tha, chÆng ch¸u tham, chÆng th¬ tham, chÆng nguy®n tham, cûng chÆng bao gi¶ r¶i b±n tham.

Thª nào là b±n tham ?

B±n tham, ng߶i ð¶i có cái tham này, tång sî có cái tham này, ng߶i nguy®n tham có cái tham này, ng߶i chÆng nguy®n tham có cái tham này. Th§t vì m÷i ng߶i v¯n sÇn cái tham này (nghi tình) nên m²i ng߶i chßa t×ng r¶i cái tham này. Ng߶i không tham cûng có b±n tham, ng߶i tham cûng có b±n thamn, chßa ngµ là b±n tham, ngµ r°i cûng b±n tham, s½ tham là b±n tham, lão tham cûng là b±n tham, ð«u do m÷i ng߶i v¯n ðü tâm này, v¯n ðü tánh này, cho nên ng߶i hành ðÕo thi«n chính là có ðü b±n tham. Tâm cüa m²i ng߶i nhß v§y, nghîa cüa b±n tham cûng nhß v§y, ðây g÷i là cµi g¯c cüa sñ tham thi«n.
 

Lúc g¥n ðây, có ng߶i thu thi«n biªt rõ tham thi«n là pháp môn b§c thßþng, là h½n hªt các th×a, tñ cäm th¤y không ðü sÑc tham thi«n, tr· lÕi døng công phu ngoÕi ðÕo cüa lúc trß¾c, th§t ðáng thß½ng xót ! Tñ bö ÐÕi th×a, lßþm Ti¬u th×a, bö nhân ð¸a Ph§t, l¤y nhân ð¸a thª gian. Ng߶i tham thi«n tÕi sao có cái l¥m này ? Do ng߶i tham thi«n chÆng biªt cµi g¯c cüa tham thi«n, cho nên chÆng dám døng công sâu h÷c Ph§t, vì càng h÷c càng không. Hôm nay th¤y ðßþc cái không này lÕi sanh hoäng sþ, vì nh¾ lÕi lúc · tøc gia th߶ng nghe ng߶i ta nói : Xu¤t gia là vào cØa không mà chÆng biªt nghîa không là gì ? Ta hôm nay nªu døng công phu theo thª tøc cäm th¤y d߶ng nhß có sÑc mÕnh, lÕi còn cäm th¤y có mùi v¸ næa. Nªu døng công tham thi«n, cái này cûng quét sÕch, cái kia cûng quång hªt, khiªn cho s¡c thân mµt chút cûng chÆng trø, v÷ng tâm mµt chút cûng chÆng dính m¾i th§t là vào cØa không, chÆng b¢ng dùng công phu ngoÕi ðÕo cüa mình trß¾c kia m¾i thñc là ðúng ð¡n. ng߶i ¤y nghî nhß v§y bö chánh ðÕo theo ngoÕi ðÕo. Tu theo ngoÕi ðÕo ðßþc sanh lên cõi Tr¶i, lúc tu±i th÷ · cõi Tr¶i hªt tr· lÕi ð¥u thai vào thân ng߶i, thân heo dê. Chánh ðÕo thì thành Ph§t, vînh vi­n ra khöi sanh tØ luân h°i. ¿¾c mong ng߶i døng công phu ngoÕi ðÕo hãy so sánh lÕi thØ xem ! LÕi næa, công phu cüa ngoÕi ðÕo, ng߶i thª tøc døng có công, tång sî døng có l²i. Vì sao có l²i ? Xu¤t gia tham thi«n là ð¬ li­u thoát sanh tØ, công phu cüa ngoÕi ðÕo thêm sanh tØ, chÆng phäi l²i là gì ?

.