"Con Ð߶ng HÕnh Phúc", Viên Minh & Tr¥n Minh Tài 
Nhß Lai Thi«n Vi®n, San Jose, Hoa KÏ (1993) 
 

Cúng d߶ng cao thßþng

Mµt ði¬m ð£c bi®t ðáng ð¬ ý là trong tám muôn b¯n ngàn giáo pháp cüa ÐÑc Ph§t g°m trong tam tÕng Kinh, Lu§t, Lu§n không th¤y ð« c§p ðªn nhæng hình thÑc l bái, th¶ phßþng cúng d߶ng (hi¬u theo nghîa thông th߶ng). Do ðó m²i qu¯c ðµ có mµt l¯i l bái cúng d߶ng riêng. Các hình thÑc l bái này phän änh phong tøc t§p quán cüa t×ng ð¸a phß½ng. Cách thiªt trí bàn th¶ Ph§t, cách hành l, cách tøng kinh, nhæng l cø ð¬ ði«u hòa tiªng kinh câu k® m²i n½i mµt khác. Âm nhÕc cüa qu¯c gia cûng änh hß·ng ðªn l nghi th¶ lÕy · chùa chi«n. B·i l¨ kinh ði¬n không ¤n ð¸nh mµt hình thÑc l bái nào nên nhi«u n½i, vì änh hß·ng cüa các tôn giáo khác, cüa tøc l® c± truy«n, nhæng nghi thÑc mang ðày tính cách d¸ ðoan mê tín ðßþc du nh§p khiªn kë bàng quan d có mµt nh§n ð¸nh sai l¥m v« ÐÕo Ph§t. 

Hi®n nay vçn còn nhæng l¯i l bái, tª l mà hàng ngoÕi ðÕo ngày xßa hay dùng ðªn, l¯i l bái mà ÐÑc Ph§t và hàng Thánh nhân th߶ng chê trách. — Vi®t Nam ta trß¾c kia và mãi ðªn ngày nay, mµt vài ð¸a phß½ng vçn còn giæ tøc ð¯t vàng mã · chùa, làm bùa y¬m ðÕo, làm chay ðàn phá ngøc... Nhi«u ng߶i ðªn chùa l bái ð¬ c¥u Ph§t ban phúc, c¥u ðßþc buôn bán phát tài, c¥u sinh con trai, c¥u ðßþc ð¥y ðü sÑc khoë... Nhßng d¥u sao nhæng l¯i l bái mang n£ng tính ch¤t mê tín d¸ ðoan ¤y, nhæng hình thÑc cúng d߶ng b¸ änh hß·ng n£ng n« b·i phong tøc t§p quán l²i th¶i, không th¬ mµt s¾m mµt chi«u sØa ð±i ðßþc. Chï mong sao nhæng l nghi tôn cách ¤y không quá ra ngoài giáo lý cüa ÐÑc Ph§t, khiªn cho nhæng kë si mê chï bám víu vào ðó, chï nô l® vào nhæng hình thÑc ðó mà sinh ra c¯ ch¤p, xao lãng hay làm l®ch hß¾ng ði ðÕo thu¥n khiªt cüa ð¤ng T× Phø. 

ÐÑc Ph§t chê trách nhæng l¯i cúng d߶ng b¢ng hình thÑc ¤y. Kinh Kim Cang có ghi: 

Nhßþc dî s¡c kiªn ngã, 
Dî âm thanh c¥u ngã.
Th¸ nhân hành tà ðÕo.
B¤t nång kiªn Nhß Lai. 

(Nªu dùng s¡c ð¬ th¤y Nhß Lai, dùng âm thanh ð¬ c¥u Nhß Lai ðó là kë làm tà ðÕo, không th¬ th¤y Nhß Lai). 

V§y chúng ta phäi cúng d߶ng ÐÑc Ph§t b¢ng cách nào m¾i g÷i là cúng d߶ng cao thßþng? 

Trong t§p Digha Nikàya (Tr߶ng Bµ Kinh), kinh ÐÕi Niªt Bàn, nói ðªn nhæng ngày cu¯i cùng cüa ÐÑc Ph§t, có chép (ðoÕn này xäy ra vào ngày ÐÑc Ph§t ðã 80 tu±i, sau h½n 45 nåm chu du dñng ðÕo, giáo hóa chúng sanh): 

Mµt bæa n÷ ðªn g¥n thành Kusinàrà, sau khi dùng c½m trßa cüa Cunda dâng cúng, ÐÑc Thª Tôn th÷ b¸nh kiªt lÜ. B®nh tr¥m tr÷ng nhßng Ngài vçn g¡ng gßþng ð¬ ðªn Kusinàrà, vào ngø trong r×ng Sàlà cüa ÐÑc vua Mala. Khi ðªn n½i Ngài nói v¾i ÐÕi ÐÑc Ananda: 

-- Này Ananda, Nhß Lai m®t möi mu¯n n¢m nghï, hãy träi ch² n¢m cho Nhß Lai, ð¥u xây v« hß¾ng B¡c, giæa hai cây Song Th÷ (Sàlà). 

-- Xin vâng, BÕch ÐÑc Thª Tôn ÐÕi ÐÑc Ananda nghe theo l¶i Ph§t dÕy, träi ch² n¢m ð¥u hß¾ng v« phía B¡c, giæa hai cây Song Th÷. R°i ÐÑc Thª Tôn n¢m xu¯ng, nghiêng mình v« bên phäi, dáng n¢m nhß con sß tØ, chân trái gác trên chân m£t, giæ tâm ni®m và hoàn toàn giác tïnh. 

Lúc b¤y gi¶, m£c d¥u trái mùa, hai cây Sàlà vçn tr± hoa, hoa n· tràn ð¥y cành lá. Hoa röi vãi trên thân ÐÑc Thª Tôn ð¬ cúng d߶ng Ngài. Hoa MÕn Thù (Mandarava) t× trên không trung nh© nhàng r½i xu¯ng, r°i tung lên gieo vãi trên thân ÐÑc Ph§t. NhÕc tr¶i t¤u vang l×ng, nhæng bän thiên ca tr±i d§y ð¬ cúng d߶ng Ngài. 

ÐÑc Ph§t g÷i Ananda ðªn dÕy : 

-- "Này Ananda, các cây Sàlà tr± hoa trái mùa và hoa n· tràn ð¥y cành lá. Nhæng ðóa hoa này tung kh¡p và r½i vãi trên thân th¬ Nhß Lai ð¬ cúng d߶ng. Hoa MÕn thù t× trên không trung r½i xu¯ng và tung vãi kh¡p mình Nhß Lai ð¬ cúng d߶ng. Bµt chiên ðàn t× trên không r½i xu¯ng, r°i tung lên gieo vãi trên thân Nhß Lai, nhÕc tr¶i vang l×ng, nhæng bän thiên ca t× hß không tr±i lên ð¬ cúng d߶ng Nhß Lai. 

Thª nhßng, này Ananda không phäi nhß v§y là tôn kính, sùng bái cúng d߶ng làm vë vang Nhß Lai ðâu. Này Ananda, b¤t lu§n TÏ Kheo, TÏ Kheo Ni, thi®n nam hay tín næ nào thñc hành ðúng Chánh Pháp, s¯ng ch½n chánh trong Chánh Pháp, giæ gìn ph¦m hÕnh thanh cao, ¤y là ng߶i tôn kính sùng bái, cúng d߶ng và làm vë vang Nhß Lai b¢ng cách cao thßþng. Thª nên, này Ananda, phäi g¡ng công tu t§p, thñc hành theo chánh pháp, s¯ng ch½n chánh trong Chánh Pháp, giæ gìn ph¦m hÕnh thanh cao." 

Cao quí thay! T¯t ð©p thay l¶i nói vàng ng÷c cu¯i cùng cüa ÐÑc Ph§t. Cho ðªn gi¶ phút chót, Ngài vçn còn tìm d¸p nh¡c nh· Chúng Tång: 

"Sau khi Nhß Lai t¸ch di®t, các con hãy l¤y gi¾i lu§t làm th¥y. Thñc hi®n ðÑng ð¡n nhæng l¶i Giáo hu¤n cüa Nhß Lai. Ðó là cách cúng d߶ng Nhß Lai cao thßþng nh¤t." Th¡p nén hß½ng cúng d߶ng Tam Bäo, không phäi chúng ta dâng cúng ðªn chß Ph§t b¢ng mùi th½m cüa hß½ng tr¥m, cüa bông hoa, mà b¢ng hß½ng th½m cüa Gi¾i, cüa иnh, cüa Hu® và cüa Tri kiªn (gi¾i hß½ng, ð¸nh hß½ng, dæ hu® hß½ng, giäi thoát, giäi thoát trí kiªn hß½ng, quang minh vân ðài biªn pháp gi¾i, cúng d߶ng th§p phß½ng chß Ph§t ...).  -- Không có hß½ng nào th½m b¢ng hß½ng cüa Gi¾i.
-- Không có hß½ng nào th½m b¢ng hß½ng cüa иnh.
-- Không có hß½ng nào th½m b¢ng hß½ng cüa Hu®.
-- Không có hß½ng nào th½m b¢ng hß½ng Tri Kiªn.  Chúng ta hãy dùng mùi th½m cüa Gi¾i, cüa иnh, cüa Hu® ð¬ kªt thành mµt ðài hß½ng toä rµng kh¡p ta bà thª gi¾i cúng d߶ng ðªn Chß Ph§t. 

Nhßng làm thª nào ð¬ có ðßþc ba thÑ hß½ng th½m cao quí ¤y? Mu¯n có ðßþc cái hß½ng th½m tinh khiªt ¤y ð¬ cúng d߶ng Chß Ph§t, mu¯n có mùi th½m cao quí ¤y ð¬ làm phß½ng ti®n giäi thoát hãy thñc hành nhæng ði«u Ph§t dÕy. 

Giáo Pháp cüa ÐÑc Ph§t r¤t nhi«u nhßng tñu trung không ngoài công vi®c tu trì Gi¾i, иnh, Hu® ð¬ t§n di®t THAM, SÂN, SI. ÐÑc Ph§t ðã tóm t¡t giáo pháp cüa Ngài b¢ng 4 câu k® sau ðây : 

Sabbapàpassa Akaranam
Kusalassa Upasampadà
Sacitta Pariyodapanam
Etam Buddhàna Sàsanam (Dhammapadà -- Kinh Pháp Cú, 183) 

Chß ác mÕc tác
Chúng thi®n phøng hành
Tñ t¸nh kÏ ý
Th¸ chß Ph§t giáo 

Ð×ng làm ði«u ác 
Làm nhæng vi®c lành 
Giæ tâm trong sÕch
L¶i chß Ph§t dÕy 

Chï ch×ng ðó thôi sao? Vâng, chï ch×ng ðó. Rõ ràng, giän d¸, d thñc hành, d nß½ng theo. Nªu làm ðßþc, s¨ tr· nên cao thßþng. 

Tùy theo cån cö, tùy hÕng ng߶i, ÐÑc Ph§t dÕy mµt l¯i thñc hành khác nhau nhßng vçn ði ðªn mµt møc tiêu là Giäi Thoát. 

Hàng tÕi gia cß sî, Ngài dÕy th÷Tam Qui, trì Ngû gi¾i, hành Th§p thi®n và B¯ thí, Tham thi«n ðó là phß½ng thÑc thoát kh±, là con ð߶ng dçn ðªn n½i an vui. 

-- Thân: không trµm c¡p, không tà dâm, không sát sanh. 
-- Khçu: không nói d¯i, không nói l¶i ðâm th÷c, không nói l¶i vô ích, m¡ng nhiªc chØi rüa. 
-- Ý: không tham lam, không sân h§n, không si mê.  Thñc hi®n nhæng ði«u ðó là cúng d߶ng ÐÑc Ph§t b¢ng cách cao thßþng. 

Gi¾i là bß¾c ð¥u cüa Ph§t tØ. Gi¾i nång sinh иnh, иnh nång sinh Hu®. Gi¾i có trong sÕch m¾i mong có иnh và Hu®. Có giæ ðßþc ngû gi¾i m¾i mong tái sanh làm Tr¶i, làm ng߶i, nªu không trì ngû gi¾i b¯n ác ðÕo s¨ không xa m¤y: "Ngû gi¾i b¤t trì nh½n thiên lµ tri®t" 

Tóm lÕi, phß½ng pháp cúng d߶ng cao thßþng nh¤t, quí báu h½n m÷i cách cúng d߶ng là thñc hi®n giáo Pháp cüa ÐÑc Ph§t. Tuy thª nhæng hình thÑc l bái không phäi là không c¥n thiªt, nó là cö hµi ð¬ d¤y lòng t× thi®n t× trong ti«m thÑc cüa con ng߶i, là thói quen ð¬ con ng߶i làm vi®c thi®n, là nhæng giây phút hÕnh phúc, là cö hµi ð¬ thân, kh¦u, ý xa dàn v¾i ngû døc, là d¸p ð¬ cõi lòng m· rµng ðón nh§n ánh ðÕo vàng. B·i v§y trong nhæng khi Ph§t TØ ðªn chùa l bái, các v¸ có trách nhi®m hß¾ng dçn tinh th¥n cho Ph§t TØ c¥n nhân d¸p này nhþc nh· thi®n tín làm lành, lánh dæ, b¯ thí, trì gi¾i, tham thi«n. Có nhß thª vi®c ðªn chùa l bái cüa thi®n tín m¾i ðem lÕi nhi«u lþi ích cho kiªp hi®n tÕi lçn v¸ lai. Nhæng hình thÑc l bái cúng d߶ng thông th߶ng nªu ðßþc h² trþ b¢ng sñ cúng d߶ng cao thßþng tÑc là h² trþ b¢ng cách thñc hành giáo Pháp cüa ÐÑc Ph§t, thì con ð߶ng ðªn n½i an vui không xa m¤y: 

"Thñc hành Giáo Pháp cüa Nhß Lai là cúng d߶ng Nhß Lai cao thßþng nh¤t."

(hi®u ðính 06/99)

.
[Index][00] [01] [02][03][04][05][06][07][08][09][10][11][12][13][14][15][16][17][18][19][20][21][22]
.