Nan Sß
Nan Ю
Ngày xßa
có mµt v¸ th¥y tu hành ng°i mãi
mà không n¢m. Th¥y trø trì mµt
ngôi chùa l¾n. Nhi«u ð® tØ theo
h÷c r¤t ðông, nhßng không ai h÷c
ðßþc cái kh± hÕnh cüa th¥y
là chï giæ ba oai nghi : Ði, ÐÑng Ng°i
... không N¢m. M£c dù v§y, kh± hÕnh
cüa th¥y cûng änh hß·ng sâu rµng
trong hàng tÑ chúng khiªn cho không mµt
ai còn lòng dÕ nào buông lung, biªng
nhác.
Mµt
hôm có mµt Sa Di t¾i xin nh§p chúng.
Th¥y b¢ng lòng. Chú xin h¥u c§n bên
th¥y ð¬ h÷c cái hÕnh tinh t¤n.
Th¥y ch¤p nh§n, nhßng h¢ng ðêm, khi
th¥y ng°i su¯t ðêm t¾i sáng thì
chú Sa Di cûng n¢m su¯t t¾i sáng.
Th¥y ð¬ ý nhi«u l¥n nhß v§y, nhßng
xét ra v¸ Sa Di này không phäi hÕng
t¥m thß¶ng: Chú ngû r¤t tïnh, mµt
cái ðµng nh© cüa th¥y cûng làm
cho chú thÑc d§y ð¬ ðáp Ñng
nhæng sai bäo. Cho nên th¥y không có
lý do gì r¥y chú. Chï có mµt
ði«u th¥y th¤y làm tiªc, là mµt
chú ð® tØ thông minh t§n tøy nhß
thª, mà cÑ n¢m dài su¯t ðêm
mµt cách "tinh t¤n". Cu¯i cùng, th¥y
phäi nói cho chú biªt không nên tu
cái hÕnh "n¢m" nhß v§y.
- Này
Sa Di, chú n¢m mãi coi ch×ng thành r¡n
ðó.
Chú
Sa Di thßa:
- BÕch
Th¥y , th¥y ng°i mãi con cûng sþ Th¥y
thành cóc thôi!
V¸ th¥y
nhân ðó mà ngµ ðÕo.
Pothila Ông
Sß R²ng
Vào th¶i
Ph§t còn tÕi thª có mµt v¸ trß·ng
lão tên Pothila. V¸ sß này lão thông
Tam tÕng và v¥n thß¶ng tuyên ð÷c
giáo lý cho mµt nhóm 500 v¸ TÏ kheo
nghe. Chï hi«m có mµt ði«u là
sß chßa chÑng ðßþc quä Thánh
nào cä. Ь giúp sß, ðÑc Thª
Tôn thß¶ng g÷i sß là "Pothila r²ng"
m²i khi ti®n d¸p. ChÆng hÕn nhß m²i
l¥n sß ðªn bên ÐÑc Ph§t. Ngài
bäo.
-Hãy
ðªn ðây Pothila r²ng!
-Ng°i
xu¯ng ði Pothila r²ng!
-Hãy
ði ði Pothila r²ng! v.v...
Và Khi
trß·ng lão Pothila ðã r¶i khöi
ghª, ði ra, Ngài còn nói:
Trß·ng
lão Pothila th¥m nghî :"Ta
ð÷c tøng thông cä thuµc cä Tam
tÕng và chú giäi cûng rành mÕch
không kém, ta là th¥y giáo th÷ cho
500 TÏ kheo và 18 hµi chúng, v§y mà
ðÑc Thª Tôn v¥n g÷i là "Pothila
r²ng" ch¡c vì ta chßa phát tri¬n chánh
ð¸nh nên Ngài g÷i nhß thª".
Cäm
th¤y b¸ kích ðµng, sß tñ nhü:
"Ta s¨ vào r×ng ð¬ thi«n ð¸nh".
Chi«u
hôm ¤y sau khi giäng kinh xong, ðþi lúc
tr¶i nhá nhem t¯i, trß·ng lão mang
y bát, n¯i gót theo nhóm thính chúng
cu¯i cùng ra khöi pháp ðß¶ng. Các
th¥y TÏ kheo ng°i trong phòng h÷c kinh nhßng
chÆng h« hay biªt gì v« v¸ pháp
sß cüa mình.
Sau khi ði
khoäng 120 d£m ðß¶ng trß·ng lão
Pothila g£p mµt cøm r×ng là n½i
¦n cß cüa 30 v¸ TÏ kheo. Sß ðªn
chào v¸ trß·ng chúng và thßa:
-BÕch
trß·ng lão, xin Ngài hãy chï dÕy
cho con.
-Này
tôn giä, Ngài là mµt v¸ giäng
sß chúng tôi còn phäi h÷c v¾i
Ngài, sao Ngài nói thª ?
-Thßa
trß·ng lão, Ngài ð×ng t× ch¯i,
xin häy chï dÕy cho con.
T¤t cä
các v¸ TÏ kheo ngø tÕi khu r×ng này
ð«u ðã ð¡c A La Hán. V¸ trß·ng
chúng nghî th¥m "Ông sß này là
ngß¶i h÷c rµng, có l¨ ông ð¥y
lòng kiêu hãnh" nên th¥y t× ch¯i
chï dÕy và g·i Pothila xu¯ng cho ð®
nh¸ tòa. Pothila cûng cung kính xin h÷c
höi v¾i v¸ sß này, nhßng ð®
nh¸ tòa lÕi ð¦y sang ð® tam toà.
Và cÑ nhß thª, cho ðªn ngß¶i
nhö nh¤t trong chúng: mµt chú ti¬u
7 tu±i ðang ng°i khâu áo. Kiêu khí
cüa Pothila cûng tøt d¥n cho ðªn mÑc
th¤p nh¤t.
Trß·ng
lão Pothila ðªn bên chú ti¬u, ch¡p
tay cung kính:
-Thßa
Tôn giä, xin Ngài häy chï dÕy cho con.
-! Pháp
sß! Ngài nói gì thª? Ngài l¾n
h½n tôi v« tu±i tác cûng nhß
h÷c thÑc tôi còn phäi h÷c thêm
· Ngài næa mà ?
-BÕch
Tôn giä, xin Ngài ð×ng t× ch¯i.
Häy chï dÕy cho con!
-Thßa
Tôn giä, nªu Ngài có ðü kiên
nhçn làm theo l¶i tôi, tôi s¨ hß¾ng
dçn Ngài.
-Con s¨
kham nhçn t¤t cä, nªu Ngài dÕy con
nhäy vào lØa, con cûng nhäy theo.
Nhìn bµ
y phøc ð¡t giá cüa Pothila, chú ti¬u
chï mµt cái ao g¥n ðó:
-Xin Ngài
hãy ð¬ nguyên y phøc và nhäy xu¯ng
ao.
Th¤y y
phøc cüa v¸ trß·ng lão này
ß¾t ðçm, chú ti¬u bäo:
Trß·ng
lão Pothila li«n leo lên ðÑng cung kính
trß¾c m£t mµt chú ti¬u. Chú
giäng dÕy:
-Này
Tôn giä, nhß mµt cái hang có sáu
cØa ngõ. Mµt con dª chun vào hang. Ai mu¯n
b¡t nó phäi b¸t nåm cØa, chï
ch×a mµt cØa là tóm ðßþc
nó ngay. Tôn giä hãy quan sát sáu
cån cüa mình. Ðóng nåm cån lÕi
và t§p trung tr÷ng tâm vào Ý cån.
Nghe nhæng
l¶i nói cüa chú ti¬u, Trß·ng lão
h¯t nhiên tïnh ngµ, nói:
Trß·ng
lão li«n nh§p ð¸nh, ÐÑc Thª
Tôn cách ðó 120 d£m, biªt r¢ng
Tôn giä này s¨ ð¡c quä, Ngài
li«n hoá thân ðªn trß¾c m£t
Pothila, ð÷c k®. Bài k® này tr·
thành câu pháp cú 282, và ðßþc
lßu truy«n cho ðªn ngày nay: Th§t
v§y do thi«n ð¸nh trí tu® phát sinh,
không hành thi«n reí tu® phai d¥n. Thông
su¯t rõ nhæng ði«u lþi hÕi này,
hãy tñ mình làm thª nào ð¬
trí tu® phát sinh