Chß½ng 38
Sanh TÑc Hæu
Di®t
(Có Sanh T¤t
Có Di®t)
Kinh Vån: Ph§t
v¤n nh¤t Sa-môn: "Nhân mÕng tÕi
kÖ gian?"
Яi viªt:
"S¯ nh§t gian."
Ph§t ngôn: "TØ
v¸ tri ÐÕo."
Phøc v¤n nh¤t
Sa-môn: "Nhân mÕng tÕi kÖ gian?"
Яi viªt:
"PhÕn thñc gian."
Ph§t ngôn: "TØ
v¸ tri ÐÕo."
Phøc v¤n nh¤t
Sa-môn: "Nhân mÕng tÕi kÖ gian?"
Яi viªt:
"Hô h¤p gian."
Ph§t ngôn: "Thi®n
tai! TØ tri ÐÕo hÛ."
D¸ch Nghîa:
ÐÑc Ph§t
höi mµt v¸ Sa-môn: "MÕng ng߶i
ðßþc bao lâu?"
Ðáp r¢ng:
"Thßa, trong khoäng vài ngày."
ÐÑc Ph§t
dÕy: "Ông chßa hi¬u ÐÕo!"
LÕi höi mµt
v¸ Sa-môn khác: "MÕng ng߶i ðßþc
bao lâu?"
Ðáp r¢ng:
"Thßa, trong khoäng mµt bæa ån."
ÐÑc Ph§t
dÕy: "Ông chßa hi¬u ÐÕo."
LÕi höi mµt
v¸ Sa-môn khác: "MÕng ng߶i ðßþc
bao lâu?"
Ðáp r¢ng:
"Thßa, trong khoäng mµt h½i th·."
ÐÑc Ph§t
dÕy: "Lành thay! Ông ðã hi¬u ÐÕo
r°i v§y!"
giäng nghîa:
ÐÑc Ph§t
höi v¸ Sa-môn: "MÕng ng߶i ðßþc
bao lâu?" — ðây, ÐÑc Ph§t c¯ ý
ð£t ra mµt cuµc v¤n ðáp. ÐÑc
Ph§t v¯n không c¥n phäi höi ng߶i
khác v« v¤n ð« này, và cûng
không phäi vì Ngài không biªt nên
c¥n phäi höi các th¥y Sa-môn ð¬
có ðßþc mµt ðáp án rõ
ràng. Th§t ra, b·i biªt r¢ng chÆng ai
biªt tánh mÕng con ng߶i có th¬
kéo dài trong bao nhiêu lâu, cho nên ÐÑc
Ph§t m¾i có ý höi th¥y Sa-môn:
"MÕng ng߶i ðßþc bao lâu? Ông
cho r¢ng con ng߶i s¯ng ðßþc bao lâu?"
Ðáp r¢ng,
th¥y Sa-môn này bÕch v¾i ÐÑc
Ph§t r¢ng: "Thßa, trong khoäng vài ngày.
Ch×ng mµt vài hôm là có th¬
chªt. жi ng߶i không dài l¡m
ðâu!"
ÐÑc Ph§t
dÕy, ÐÑc Ph§t nói v¾i th¥y Sa-môn
này r¢ng: "Ông chßa hi¬u ÐÕo. Ông
vçn còn chßa hi¬u ðßþc ÐÕo!"
ÐÑc Ph§t
lÕi höi mµt v¸ Sa-môn khác: "MÕng
ng߶i ðßþc bao lâu?" Sanh mÕng
con ng߶i dài ðµ bao nhiêu?
Ðáp r¢ng,
th¥y Sa-môn bÕch v¾i Ph§t: "Thßa, trong
khoäng mµt bæa ån." Nghîa là trong
th¶i gian b¢ng ch×ng ån xong mµt bæa
c½m, sanh mÕng con ng߶i có th¬ không
còn næa!
ÐÑc Ph§t
dÕy. ÐÑc Ph§t nói v¾i th¥y ¤y:
"Ông chßa hi¬u ÐÕo." Ông vçn chßa
hi¬u rõ ÐÕo!
ÐÑc Ph§t
lÕi höi mµt v¸ Sa-môn khác: "MÕng
ng߶i ðßþc bao lâu?" Trong quäng
th¶i gian bao lâu thì mÕng s¯ng con ng߶i
kªt thúc?
Ðáp r¢ng,
th¥y Sa-môn này trä l¶i ÐÑc Ph§t:
"Thßa, trong khoäng mµt h½i th·." Th÷
mÕng cüa con ng߶i chï nµi trong mµt
h½i th· ra vô mà thôi!
ÐÑc Ph§t
dÕy, ÐÑc Ph§t nói v¾i v¸ Sa-môn
¤y: "Lành thay! Th§t t¯t l¡m thay! Ông
ðã hi¬u ÐÕo r°i v§y." Ông ðã
th¤u rõ ðßþc ÐÕo r°i!
Thu· trß¾c,
tÕi „n-е có mµt v¸ vua sùng
tín ngoÕi ðÕo. Phái ngoÕi ðÕo
th߶ng tu nhi«u loÕi kh± hÕnh; nhß
có ng߶i thì trì ngßu-gi¾i
(s¯ng theo cách cüa bò), có ng߶i
thì trì c¦u-gi¾i (s¯ng theo cách
cüa chó), có ng߶i thì l¤y
tro bôi kh¡p mình m¦y, có ng߶i
thì ngü gi߶ng ðinh...H÷ tu nhæng
kh± hÕnh cüa phái du-già, tñ hành
xác theo ðü m÷i hình thÑc. Trái
lÕi, các th¥y TÏ-khßu tu theo Ph§t Pháp
thì trông có vë thanh nhàn, và h÷
không phäi tu t§p nhæng kh± hÕnh ¤y.
Vì thª, v¸
vua n÷ höi các ð® tØ cüa ÐÑc
Ph§t: "Trçm tin r¢ng m£c dù phái ngoÕi
ðÕo tu nhi«u thÑ kh± hÕnh nhß
thª, h÷ vçn chßa th¬ ðoÕn tr×
ðßþc lòng tham mu¯n s¡c døc. TÏ-khßu
các th¥y tùy ti®n nhß thª thì làm
sao mà ðoÕn tr× ðßþc phi«n
não và lòng dâm døc? Ch¡c ch¡n
là các th¥y không th¬ nào ðoÕn
tr× ðßþc!"
Có mµt v¸
Pháp-sß trä l¶i nhà vua r¢ng: "Xin B®-hÕ
hãy cho g÷i mµt tù nhân có án
tØ hình còn b¸ giam giæ trong ngøc
ðªn, và phán r¢ng: "Trçm giao cho ngß½i
mµt bát d¥u. Ngß½i phäi bßng bát
d¥u này b¢ng hai tay và ði trên ð߶ng
ph¯. Trong lúc ði nhß thª, nªu ngß½i
làm nhiu mµt gi÷t d¥u ra khöi bát,
Trçm s¨ cho ðem ngß½i ra xØ tØ;
còn nªu nhà ngß½i không làm
ð± mµt gi÷t d¥u nào cä, thì
khi ngß½i tr· v«, Trçm s¨ tha tµi
chªt và ngß½i s¨ ðßþc phóng
thích." Sau ðó, B®-hÕ hãy cho mµt
s¯ mÛ næ ðªn ðàn hát trên
con ð߶ng mà tên tØ tµi bßng
bát d¥u s¨ phäi ði qua. Ðþi ðªn
khi tên tù ðáng tµi chªt kia ði
hªt con ð߶ng, B®-hÕ hãy xem xét
bát d¥u cüa h¡n. Nªu d¥u có b¸
ð±, thì ðß½ng nhiên là
h¡n phäi b¸ giªt. Tuy nhiên, nªu mµt
gi÷t d¥u cûng không ð±, thì B®-hÕ
hãy höi h¡n ðã trông th¤y nhæng
gì · d÷c ð߶ng, thØ xem h¡n
trä l¶i ra sao."
Nhà vua li«n
làm theo ðúng nhß thª. Vua cho g÷i
mµt tù nhân ðã b¸ kªt án
tØ hình ðªn và truy«n: "Hôm nay
ðáng l¨ nhà ngß½i s¨ b¸ xØ
tØ, nhßng nay Trçm cho nhà ngß½i
mµt c½ hµi có th¬ thoát ðßþc
tµi chªt. Nhß thª nào ß? Trçm
s¨ giao cho ngß½i mµt bát d¥u; và
ngß½i phäi bßng bát d¥u trên tay
mà ði diu qua ð߶ng ph¯. Nªu ngß½i
không ð¬ cho mµt gi÷t d¥u nào sánh
ra ngoài, thì khi tr· v«, ngß½i
s¨ ðßþc min tµi chªt. Còn nªu
nhß ngß½i làm ð± dù chï
mµt gi÷t d¥u, thì lúc tr· v«,
Trçm s¨ chiªu theo bän án khi trß¾c
mà xØ tØ nhà ngß½i! V§y ngß½i
hãy ði thØ ði.!"
Ng߶i tù
nhân theo l®nh vua. Sau khi h¡n ði hªt con ð߶ng
và quay tr· v«, bát d¥u cüa h¡n
vçn còn nguyên v©n, không ð±
mµt gi÷t!
Nhà vua bèn
höi: "Khi ði trên ð߶ng ph¯, ngß½i
ðã trông th¤y nhæng gì?"
Ng߶i tØ
tù ðáp: "Tôi không trông th¤y
gì khác ngoài bát d¥u này! T×ng
giây t×ng kh¡c tôi mäi lo canh ch×ng
bát d¥u, giæ cho d¥u khöi sánh ra ngoài.
NgoÕi tr× d¥u trong cái bát này ra,
tôi chÆng th¤y và cûng chÆng nghe
gì cä."
Nhà vua höi
v¸ Pháp-sß: "Nhß thª là ngø
ý gì?"
Nhà Sß ðáp:
"Ng߶i tØ tù ¤y ví nhß nhæng
b§c Sa-môn xu¤t gia  b·i nh§n th¤y
sanh tØ là ðÕi sñ, là v¤n
ð« quan tr÷ng h½n cä, nên h÷
không có thì gi¶ ð¬ v÷ng tß·ng
v« s¡c døc. H÷ chï nghî ðªn
chuy®n sanh tØ, tß½ng tñ nhß ng߶i
tØ tù kia v§y  nªu h¡n s½
ý ð¬ sánh ra ngoài mµt gi÷t d¥u
ho£c có mµt chút phi«n não, thì
phäi ch¸u chªt. Các b§c Sa-môn xu¤t
gia cûng thª  tÕi sao h÷ có th¬
ðoÕn tr× ðßþc dâm døc? B·i
vì h÷ xem v¤n ð« sanh tØ là
tr÷ng ðÕi! Vì sao nhæng kë ngoÕi
ðÕo không th¬ dÑt bö lòng ham mê
s¡c døc? Vì h÷ không th¬ hi¬u
ðßþc v¤n ð« sanh tØ, không
biªt r¢ng sanh tØ là mµt sñ vi®c
l¾n lao. Do ðó, h÷ không ðoÕn
tr× ðßþc lòng dâm døc."
Vì sao quý
v¸ tu ÐÕo mà chßa ðoÕn tr×
ðßþc tâm dâm døc? Vì quý
v¸ chßa chân chánh nh§n thÑc ðßþc
r¢ng sñ vô th߶ng cüa sanh tØ
s¨ xäy ðªn. Nªu biªt ðßþc tánh
cách c¤p bách cüa l¨ vô th߶ng
ð¯i v¾i v¤n ð« sanh tØ, hÆn
quý v¸ s¨ chÆng có thì gi¶ ð¬
kh·i các v÷ng tß·ng v« s¡c
døc và cûng chÆng có thì gi¶
ð¬ sanh phi«n não v« v¤n ð«
¤y!
ڜ
Chß½ng 39
Giáo H¯i Vô
Sai
(Sñ DÕy Bäo
V¯n Không Phân Bi®t)
Kinh Vån: Ph§t
ngôn: "H÷c Ph§t ÐÕo giä, Ph§t s·
ngôn thuyªt, giai ßng tín thu§n. TÖ nhß
thñc m§t, trung biên giai ði«m, ngô Kinh
di®c nhî."
D¸ch Nghîa:
ÐÑc Ph§t dÕy: "Ng߶i h÷c ÐÕo
Ph§t, ð¯i v¾i nhæng l¶i Ph§t nói
ð«u phäi nên tính thu§n. Ví nhß
ån m§t, trong ngoài ð«u ng÷t; kinh ði¬n
cüa Ta cûng v§y."
giäng nghîa:
Chß½ng thÑ
ba mß½i chín dÕy r¢ng chúng ta nên
tin tß·ng và th÷ trì t¤t cä
kinh Ph§t. Chúng ta không nên phân bi®t
ÐÕi-th×a hay Ti¬u-th×a, ð¯n (mau) hay
ti®m (ch§m), ho£c so ðo bµ kinh nào quan
tr÷ng và bµ kinh nào không quan tr÷ng.
Ch¾ sanh ra nhi«u tâm phân bi®t nhß
thª!
T¤t cä kinh
ði¬n do ÐÑc Ph§t thuyªt giäng nói
chung thì không vßþt ra ngoài hai thÑ
Quy«n giáo2 và Thñc-giáo3. Quy«n-giáo
ðßþc nói ra là vì Thñc-giáo.
Vì Thñc-giáo nên Ph§t m¾i thuyªt
giäng Quy«n-giáo. Nªu nói v« Quy«n-giáo
mµt cách tï mï, c£n k¨ thì s¨
hi¬n xu¤t Thñc-giáo; cho nên, Quy«n
và Thñc th§t ra chï là mµt!
Kë h÷c Ph§t
Pháp không nên phân bi®t ÐÕi-th×a,
Ti¬u-th×a. Vì v§y, lúc · Los Angeles
tôi ðã nói v¾i v¸ TÏ-khßu
t× Thái-lan r¢ng: "Trong Ph§t Pháp v¯n
không có sñ phân bi®t giæa ÐÕi-th×a
và Ti¬u-th×a. ChÆng qua là vì trong
Ph§t-giáo có mµt s¯ Ph§t-tØ c¯
ch¤p, không mu¯n chân chánh h÷c Ph§t
Pháp, cho nên m¾i phân chia ra ÐÕi
v¾i Ti¬u, tr· thành nhæng ð® tØ
b¤t hiªu cüa Ph§t." Ðó cûng là
ý chính cüa chß½ng này.
ÐÑc Ph§t
dÕy: "Ng߶i h÷c ÐÕo Ph§t, ð¯i
v¾i nhæng l¶i Ph§t nói ð«u phäi
nên tín thu§n." T¤t cä quý v¸,
nhæng ng߶i h÷c t§p ÐÕo Ph§t,
ð«u phäi tin tß·ng và thu§n theo
các kinh ði¬n, giáo pháp do ÐÑc
Ph§t thuyªt giäng mà hành trì, ch¾
nên có tâm phân bi®t.
Ví nhß ån
m§t, trong ngoài ð«u ng÷t; kinh ði¬n
cüa Ta cûng v§y. M§t ð߶ng thì
· giæa ng÷t mà trên m£t cûng
ng÷t; cho nên cä trong lçn ngoài ð«u
có hß½ng v¸ ng÷t ngào nhß
nhau, gi¯ng nhß giáo ði¬n cüa Ta v§y.
Kinh ði¬n do Ta thuyªt giäng ð«u là
'vi Thñc thí Quy«n, khai Quy«n hi¬n Thñc'
 vì Thñc-giáo mà ban b¯ Quy«n-giáo
và l§p ra Quy«n-giáo ð¬ làm hi¬n
lµ Thñc-giáo  nh¢m giáo hóa
chúng sanh, khiªn t¤t cä chóng thành
Ph§t ÐÕo! T¤t cä ð«u n¢m trong
ðÕo lý này."
Chß½ng 40
Hành ÐÕo
TÕi Tâm
(Tâm Phäi Thñc
Hành Theo ÐÕo)
Kinh Vån: Ph§t
ngôn: "Sa-môn hành ÐÕo, vô nhß
ma ngßu, thân tuy hành ÐÕo, tâm ÐÕo
b¤t hành. Tâm ÐÕo nhßþc hành,
hà døng hành ÐÕo?"
D¸ch Nghîa:
ÐÑc Ph§t dÕy: "B§c Sa-môn hành
ÐÕo ð×ng nhß con trâu kéo xay,
tuy thân hành ÐÕo nhßng tâm lÕi
chÆng theo ÐÕo. Nªu tâm theo ÐÕo
thì c¥n gì hành ÐÕo?"
giäng nghîa:
Chß½ng thÑ
b¯n mß½i nói rõ r¢ng tu ÐÕo
là · tâm ch¾ không phäi ·
hình thÑc. Nªu không ð£t hªt tâm
trí vào ÐÕo, chï chú tr÷ng
t¾i vi®c phô trß½ng bên ngoài,
thì chúng ta s¨ gi¯ng nhß con trâu kéo
bàn xay  su¯t ngày trâu cÑ ði
vòng quanh cái c¯i xay, mäi miªt kéo
t¾i kéo lui, không h« r¶i khöi nhà
xay lúa.
ÐÑc Ph§t
dÕy: "B§c Sa-môn hành ÐÕo ð×ng
nhß con trâu kéo bàn xay." Th¥y TÏ-khßu
tu hành ÐÕo vô-thßþng không nên
gi¯ng nhß con trâu kéo bàn xay - cÑ
ru rú trong nhà xay mà kéo t¾i kéo
lui, quanh ði qu¦n lÕi mãi bên cái
c¯i xay, chÆng ra ðßþc t¾i bên
ngoài.
"Tuy thân hành
ÐÕo nhßng tâm lÕi chÆng theo ÐÕo."
Tuy r¢ng bên ngoài thì thân cüa quý
v¸ vçn tu hành theo ÐÕo  lÕy
Ph§t, tøng Kinh, trì Chú, nhßng bên
trong thì tâm cüa quý v¸ lÕi không
làm và cûng không chú ý ðªn
nhæng công hÕnh ¤y.
"Nªu tâm theo
ÐÕo thì c¥n gì hành ÐÕo."
Nªu tâm cüa quý v¸ th§t sñ mu¯n
tu ÐÕo, nªu quý v¸ có th¬ tu ÐÕo
mµt cách chuyên nh¤t, không kh·i
v÷ng tß·ng, và nªu quý v¸
có th¬ luôn luôn · trong иnh,
thì quý v¸ c¥n gì phäi hành
ÐÕo? Trong tr߶ng hþp này, quý
v¸ không tu ÐÕo cûng chÆng sao!
— ðây ngø
ý là quý v¸ ðã hàng phøc
ðßþc tâm mình. Nªu trong lòng
quý v¸ không còn d¤y kh·i nhæng
v÷ng tß·ng v« s¡c døc næa,
tÑc là tâm cüa quý v¸ ðã
ðßþc ði«u phøc r°i. Còn nªu
quý v¸ cÑ tiªp tøc kh·i các
v÷ng tß·ng v« s¡c døc, tuy b«
ngoài ra vë hi«n lành, th§t thà, nhßng
bên trong lÕi không thành th§t, cÑ
móng tâm v÷ng tß·ng chuy®n s¡c
døc; nhß thª thì b« ngoài dçu
có t¯t ð©p thª nào ði næa cûng
chÆng có ích lþi gì cä!
Cho nên, tu hành
c¥n phäi chú tr÷ng · cái tâm.
Hàng phøc ðßþc tâm mình thì
s¨ chÑng ðßþc quä v¸ r¤t chóng.
Nªu không hàng phøc ðßþc tâm
mình, cÑ kh·i các v÷ng tß·ng
v« s¡c døc, thì quý v¸ chÆng
khác gì con trâu kéo bàn xay 
cÑ quanh qu¦n bên cái c¯i xay mà
kéo t¾i kéo lui, v¤t vä nh÷c nh¢n
hªt sÑc nhßng chÕy không thoát, không
ra khöi nhà xay ðßþc!
Chß½ng 41
Trñc Tâm Xu¤t
Døc
(Ngay ThÆng DÑt
Tr× Døc V÷ng)
Kinh Vån: Ph§t
ngôn: "Phu vi ÐÕo giä, nhß ngßu phø
tr÷ng, hành thâm nê trung. Bì cñc,
b¤t cäm tä hæu c¯ th¸. Xu¤t ly
Ñ nê, nãi khä tô tÑc. Sa-môn
ðß½ng quán, tình døc th§m ß
Ñ nê, trñc tâm ni®m ÐÕo, khä
min kh± hÛ."
D¸ch Nghîa:
ÐÑc Ph§t dÕy: "Ng߶i hành ÐÕo
ví nhß con trâu ch· n£ng ði trong bùn
sâu. Trâu hªt sÑc möi m®t, chÆng
dám nhìn phäi ngó trái; ra khöi ch²
bùn l¥y r°i m¾i ðßþc thß thä.
B§c Sa-môn phäi quán tß·ng tình
døc còn h½n cä bùn l¥y. Phäi
trñc tâm ni®m ÐÕo thì m¾i có
th¬ thoát ðßþc sñ kh±."
giäng nghîa:
Trong chß½ng
thÑ b¯n mß½i m¯t này, ÐÑc
Ph§t dÕy chúng ta nên dùng trñc
tâm mà tu ÐÕo và suy nghî v«
ÐÕo. Trong m²i ni®m, chúng ta nên l¤y
vi®c thoát vòng tình døc làm møc
tiêu cüa mình. ái tình và døc
v÷ng chính là bùn l¥y; chúng ta
c¥n phäi vßþt ra khöi vûng bùn ¤y.
ÐÑc Ph§t
dÕy: "Ng߶i hành ÐÕo, t¤t cä
ðÕi chúng, nhæng kë tu ÐÕo, ví
nhß con trâu ch· n£ng ði trong bùn
sâu." Trên lßng ðã ch¤t ð¥y
nhæng ð° v§t r¤t n£ng n«, lÕi
còn phäi lµi qua vûng bùn r¤t sâu,
nên trâu b¸ sa l¥y, không tñ kéo
chân ra ðßþc  h rút ðßþc
chân này lên thì chân kia b¸ lún
xu¯ng; kéo ðßþc chân kia ra thì
chân n÷ lÕi lún sâu h½n!
"Trâu hªt sÑc
möi m®t, chÆng dám nhìn phäi ngó
trái." Trâu m®t möi vô cùng, m®t
möi ðªn cñc ði¬m, m®t ðªn n²i
nó không dám nhìn ngó hai bên.
"Ra khöi ch² bùn
l¥y r°i m¾i ðßþc thß thä." Chï
ðªn khi ðã lµi qua khöi vûng bùn,
trâu m¾i có vë thänh th½i, thoäi
mái ðôi chút.
"B§c Sa-môn,
các v¸ Sa-môn xu¤t gia  TÏ khßu,
TÏ-khßu ni  ð«u phäi quán tß·ng
tình døc còn h½n cä bùn l¥y."
So v¾i vûng bùn l¥y lµi, thì lòng
ham mu¯n tình døc và các v÷ng tß·ng
v« s¡c døc còn nguy hÕi, ðáng
sþ h½n nhi«u! Cho nên, "phäi trñc
tâm ni®m ÐÕo, phäi mµt lòng mµt
dÕ, chï có mµt cái tâm ngay thÆng
ð¬ suy nghî v« ÐÕo và vi®c tu
ÐÕo, thì m¾i có th¬ thoát ðßþc
sñ kh±, tránh khöi n²i th¯ng kh±
b¸ sa l¥y."
Chß½ng 42
ÐÕt Thª
Nhß Huyn
(Hi¬u Ðßþc
Cõi жi Là Hß Huyn)
Kinh Vån: Ph§t
ngôn: "Ngô th¸ Vß½ng H¥u chi v¸
nhß quá khích tr¥n; th¸ kim ng÷c chi
bäo nhß ngõa l¸ch; th¸ hoàn t¯
chi phøc nhß t® bÕch; th¸ ðÕi
thiên gi¾i nhß nh¤t ha tØ; th¸ A-n§u
trì thüy nhß ðô túc du."
D¸ch Nghîa:
ÐÑc Ph§t dÕy: "Ta xem ngôi v¸ Vß½ng,
H¥u nhß bøi qua k¨ h·; xem vàng ng÷c
quý báu nhß ngói gÕch vÞ; xem y
phøc b¢ng t½ løa nhß väi thô;
xem ðÕi thiên thª gi¾i nhß mµt
hÕt ha; xem nß¾c h° A-n§u nhß d¥u
thoa chân.
giäng nghîa:
Chß½ng thÑ
b¯n mß½i hai, chß½ng cu¯i cùng,
nói rõ r¢ng ÐÑc Ph§t bình ðÆng
quán sát t¤t cä các pháp và
phá tan m÷i ch¤p trß¾c cüa chúng
sanh. Mµt tråm nåm · cõi nhân gian
chúng ta chï là mµt ngày và mµt
ðêm · cõi tr¶i Ðao-Lþi; mµt
ðÕi kiªp · thª gi¾i Ta-Bà này
cûng chï b¢ng mµt ngày và mµt
ðêm · thª gi¾i Cñc-LÕc mà
thôi. Cho nên, t¤t cä ð«u là hß
huyn, không th§t.
ÐÑc Ph§t
dÕy: "Ta xem ngôi v¸ Vß½ng, H¥u nhß
bøi qua k¨ h·." "Vß½ng" là Qu¯c-vß½ng,"
tÑc là vua cüa mµt nß¾c. "H¥u",
hay "chß h¥u", là vua cüa nß¾c nhö
(nß¾c chß h¥u). So v¾i Hoàng-ðª
thì ngôi v¸ Chß-h¥u có kém thua
mµt chÑc  Hoàng-ðª thì cûng
nhß T±ng-th¯ng, và chß h¥u thì
nhß Tïnh-trß·ng v§y. Nói chung, ðó
ð«u là nhæng ð¸a v¸ r¤t cao
sang, quy«n quý. Thª nhßng, ÐÑc Ph§t
xem các ð¸a v¸ Qu¯c-vß½ng và
Chß-h¥u này ð«u nhß bøi b£m
trong l² h±ng v§y  chúng chÆng
có giá tr¸ gì cä, và cûng
chÆng có gì ðáng ð¬ ch¤p
trß¾c, b¤t quá chï là nhæng
hÕt bøi trong khe h· mà thôi!
"Xem vàng, ng÷c
quý báu nhß ngói gÕch vÞ." ÐÑc
Ph§t nhìn nhæng thÑ vàng, bÕc, ng÷c
thÕch cûng nhß nhìn gÕch ngói vÞ.
Яi v¾i Ngài, các thÑ châu báu
chÆng qua chï là các mänh vÞ cüa
thÑ ngói lþp nhà!
"Xem y phøc b¢ng
t½ løa nhß väi thô." Nhæng y phøc
may b¢ng t½ løa là thÑ y phøc ð©p
ð¨ nh¤t, song ÐÑc Ph§t chï coi nhß
mänh väi thô rách nát, chÆng có
gì ðáng ð¬ ch¤p trß¾c!
"Xem ðÕi thiên
thª gi¾i nhß mµt hÕt ha." ÐÑc
Ph§t coi cä tam thiên ðÕi thiên thª
gi¾i chï l¾n b¢ng mµt hÕt ha mà
thôi! (HÕt ha là hÕt cüa trái ha-lê-l£c
và r¤t nhö chï cÞ trái trám
hay trái cà-na).
"Xem nß¾c h°
A-n§u nhß d¥u thoa chân." Nß¾c trong
h° A-n§u v¯n r¤t nhi«u, Song ÐÑc
Ph§t th¤y nó chï b¢ng lßþng d¥u
ít öi ðü ð¬ thoa chân chÑ không
phäi là nhi«u l¡m.
Nhæng ðÕo
lý này ðßþc nêu ra nh¢m khuyên
chúng ta t× bö sñ ch¤p trß¾c.
Quý v¸ ð×ng nên cái gì cûng
cho là quan tr÷ng, r°i sanh lòng ch¤p trß¾c
mµt cách quá ðáng. H ch¤p trß¾c,
chÆng th¬ buông bö, thì s¨ không
th¬ nào thành tñu ðßþc ÐÕo-quä!
Kinh Vån: "Th¸
phß½ng ti®n môn nhß hóa bäo tø;
th¸ Vô-thßþng Th×a nhß mµng kim
bÕch; th¸ Ph§t ÐÕo nhß nhãn ti«n
hoa; th¸ Thi«n иnh nhß Tu-di trø; th¸
Niªt-bàn nhß trú t¸ch ngø; th¸
ðäo chánh nhß løc long vû; th¸
bình ðÆng nhß Nh¤t-chân ð¸a;
th¸ hßng hóa nhß tÑ th¶i mµc."
D¸ch Nghîa:
"Xem môn phß½ng ti®n nhß ð¯ng châu
báu hóa hi®n; xem Vô-thßþng Th×a
nhß gi¤c mµng vàng løa; xem Ph§t
ÐÕo nhß hoa trß¾c m¡t; xem Thi«n
иnh nhß trø Tu-di; xem Niªt-bàn nhß
ngày ðêm ð«u thÑc; xem sñ ðäo
và chánh nhß sáu con r°ng múa lßþng;
xem sñ bình ðÆng nhß mµt chân-ð¸a;
xem sñ hßng hóa nhß cây c¯i b¯n
mùa."
giäng nghîa:
"Xem môn phß½ng
ti®n nhß ð¯ng châu báu hóa hi®n."
T¤t cä các v§t døng trên cõi
ð¶i ð«u ðßþc làm b¢ng th¤t
bäo. Th¤t bäo là bäy nguyên li®u
quý giá; vàng, bÕc, lßu ly, pha lê,
xa c×, xích châu, mã não.
— thª gi¾i Cñc-LÕc,
m£t ð¤t ð«u b¢ng vàng ròng.
Khi B°-tát Di-L£c thành Ph§t, m£t ð¤t
cüa chúng ta s¨ biªn thành lßu ly. Hi®n
tÕi thì m£t ð¤t cüa chúng ta
là b¢ng ð¤t, ðá, nên r¤t
thô cÑng. Яi v¾i vÕn sñ vÕn
v§t, nªu quý v¸ th¤y chúng là
t¯t thì chúng s¨ t¯t, và nªu quý
v¸ nghî chúng là x¤u thì chúng
cûng s¨ tùy theo tâm cüa quý v¸
mà biªn ð±i. T¤t cä m÷i thÑ
ð«u "duy tâm s· hi®n"  ð«u
t× trong chân tâm cüa chính quý v¸
biªn hi®n ra; vì thª, quý v¸ ð×ng
ð¬ cho mình b¸ mê-ho£c b·i sñ
giä d¯i, hß v÷ng.
Nhæng gì là
giä d¯i, hß v÷ng? T¤t cä hình
tß¾ng bên ngoài (ngoÕi tß¾ng)
ð«u là hß v÷ng, duy chï có bän
tánh cüa chính quý v¸ là chân
th§t mà thôi! Vì thª, ð×ng nên
"ch¤p v÷ng mê-chân"  ð×ng
bám víu vào cái giä tÕm mà
quên m¤t cái chân th§t!
Môn phß½ng
ti®n tÑc là Pháp-môn Tam-Th×a do chß
Ph§t ð£t ra, bao g°m các pháp phß½ng
ti®n cüa Thanh-vån, Duyên-giác, B°-tát.
Nªu chúng sanh tu hành theo các pháp môn
này thì s¨ chÑng ðßþc quä-v¸,
ðßþc thành Ph§t. ÐÑc Ph§t "Vi
Thñc thí Quy«n"  vì Thñc-pháp
mà ban b¯ Quy«n-giáo, dùng giáo
pháp tÕm th¶i làm phß½ng ti®n
ð¬ dçn ðªn giáo pháp chân th§t,
r¯t ráo. Cho nên, Ngài xem pháp môn
phß½ng ti®n chÆng khác gì mµt
ð¯ng châu báu ðuþc biªn hóa
ra.
"Xem pháp Vô-thßþng
Th×a nhß gi¤c mµng vàng løa." Vô-thßþng
Th×a v¯n là chân th§t, và cûng
là thÑ ðÕo lý sÇn có trong
tñ tánh cüa chúng sanh. B·i chï có
· trong chÑ không · ngoài tâm chúng
sanh, cho nên nói:
"Viên mãn B°-ð«,
quy vô s· ð¡c."
Mµt khi B°-ð«
ðã viên mãn, sñ giác ngµ ðã
tr÷n v©n, thì cái gì cûng không
còn næa. Do ðó, ÐÑc Ph§t coi Vô-thßþng
Th×a chÆng khác gì vàng bÕc, løa
là trong gi¤c chiêm bao. Nhæng vàng bÕc
trong mµng thì ð«u là giä, là
hß huyn cä.
"Xem Ph§t ÐÕo
nhß hoa trß¾c m¡t." T¤t cä nhæng
gì ðßþc nói ðªn trong Ph§t
ÐÕo ð«u là vì hÕng phàm
phu. Nªu không có phàm phu thì Ph§t
ÐÕo tr· nên vô døng; vì thª
mà g÷i là "Vô-vi." Pháp Vô-vi thì
"Vô-kh·i di®t"  không có sñ
sanh kh·i mà cûng chÆng có sñ t¸ch
di®t  và cûng chÆng th§t, nhß
bóng hoa trong hß không. Do ðó, ÐÑc
Ph§t xem Ph§t ÐÕo chÆng khác nào
hoa giæa không trung v§y.
"Xem Thi«n иnh
nhß trø Tu-di." Núi Tu-di vß½n cao trên
m£t bi¬n cä và không sóng gió
nào có th¬ lay chuy¬n ðßþc nó.
Ng߶i tu Thi«n иnh c¥n có ðßþc
thÑ ð¸nh lñc "b¤t ðµng" nhß
núi Tu-di v§y. Th§t ra thì núi Tu-di không
phäi là mµt thÑ pháp chân th§t
ð¬ có th¬ chÑng ð¡c; nó chÆng
qua chï là mµt thí dø ð¬ so sánh
mà thôi. Khi th§t sñ chÑng ðßþc
quä v¸, quý v¸ s¨ th¤y m÷i thÑ
ð«u là không!
ÐÑc Ph§t
nói r¢ng: "Ta xem môn phß½ng ti®n nhß
ð¯ng châu báu hóa hi®n." Яi
v¾i ÐÑc Ph§t thì pháp môn phß½ng
ti®n "vi Thñc thí Quy«n, khai Quy«n hi¬n
Thñc" gi¯ng nhß mµt h²n hþp g°m
nhæng châu báu ðßþc biªn hóa
ra.
"Xem pháp Vô-thßþng
Th×a nhß gi¤c mµng vàng løa." ÐÑc
Ph§t xem pháp ÐÕi-th×a vô thßþng
gi¯ng nhß gi¤c m½ mà th¤y vàng,
bÕc, châu báu.
"Xem Ph§t ÐÕo
nhß hoa trß¾c m¡t." ÐÑc Ph§t quán
tß·ng Ph§t ÐÕo cûng nhß hoa ðóm
trß¾c m¡t, không có cái gì
là th§t cä.
"Xem Thi«n иnh
nhß trø Tu-di." ÐÑc Ph§t xem Thi«n иnh
nhß núi Tu-di ðÑng s×ng sæng giæa
bi¬n, không h« lay ðµng, chao ðäo.
"Xem Niªt-bàn
nhß ngày ðêm ð«u thÑc." ÐÑc
Ph§t xem pháp môn Niªt-bàn gi¯ng nhß
cä ban ngày lçn ban ðêm ð«u thÑc,
tïnh táo, không h« ngü v§y.
"Xem sñ ðäo
và chánh nhß sáu con r°ng múa lßþn."
Яi v¾i ÐÑc Ph§t, sñ ðiên
ðäo và chánh ðáng chÆng khác
gì sáu con r°ng múa lßþn mµt
cách h²n loÕn. Khi quý v¸ ðiên
ðäo, Løc-cån (m¡t, tai, mûi, lßÞi,
thân, ý) li«n chÕy theo các cänh
gi¾i cüa Løc-tr¥n (s¡c, thanh, hß½ng,
v¸, xúc, pháp). B¤y gi¶, sáu cån
gi¯ng nhß sáu con r°ng ðang múa may u¯n
lßþn v§y.
"Xem sñ bình
ðÆng nhß mµt chân-ð¸a." ÐÑc
Ph§t coi pháp môn bình ðÆng gi¯ng
nhß mµt chân-ð¸a  n«n täng
cüa sñ chân th§t.
"Xem sñ hßng
hóa nhß cây c¯i b¯n mùa." ÐÑc
Ph§t xem sñ hßng hóa Ph§t Pháp, ho¢ng
dß½ng Ph§t Pháp, gi¯ng nhß cây
c¯i trong b¯n mùa v§y. Vào mùa xuân
thì cây c¯i ðâm ch°i. Sang mùa hÕ
thì cây phát tri¬n, l¾n lên; qua mùa
thu thì lá røng; và t¾i mùa ðông
thì cây tr½ cành trøi lá. Do ðó,
sñ hßng th¸nh cüa Ph§t Pháp cûng
có chu kÏ, th¶i ði¬m cüa nó.
ÐÑc Ph§t
giäng nhß th¬ ð¬ dÕy m÷i ng߶i
không nên ch¤p trß¾c vào cái
gì cä. Phàm h có s· ch¤p thì
không th¬ nào ðÕt ðßþc cänh
gi¾i "nhân không, pháp không" là
không th¤y có ng߶i; "pháp không"
tÑc là không th¤y có pháp. HÕng
phàm phu chÆng cho r¢ng ng߶i và pháp
ð«u không  v¾i cái nhìn
cüa h÷ thì có ng߶i, có pháp.
Mu¯n chÑng ð¡c
quä v¸ cüa hàng thánh nhân, quý
v¸ c¥n phäi th¤y ðßþc ng߶i
và pháp ð«u là không. Không
th¤y có ng߶i, không th¤y có
pháp, thì sñ ch¤p trß¾c vào
ng߶i không còn và sñ ch¤p
trß¾c vào pháp cûng chÆng hi®n
hæu. Khi cä hai thÑ ch¤p trß¾c ¤y
không còn t°n tÕi tÑc là quý
v¸ ðã phá ðßþc m÷i s·
ch¤p, hi¬u ðßþc ðÕo lý v«
tánh không cüa t¤t cä m÷i thÑ.
V§y, ng߶i là không và pháp
cûng là không. Nªu quý v¸ chÆng
th¤y ðßþc ng߶i là không
thì chÆng th¬ chÑng ð¡c thánh-quä,
và chÆng th¤y ðßþc pháp là
không thì chÆng th¬ ðÕt ðßþc
trí hu® cüa hàng thánh-nhân!
ÐÑc Ph§t
giäng chß½ng này nh¢m dÕy chúng
ta t× bö m÷i v÷ng tß·ng, ch¤p
trß¾c. Nªu quý v¸ buông bö ðßþc
hªt thì s¨ ðÕt ðßþc sñ
tñ tÕi chân chánh. ÐÕt ðßþc
sñ tñ tÕi chân chánh tÑc là
ðÕt ðßþc sñ tñ do chân chánh.
Có ðßþc sñ tñ do chân chánh
r°i, quý v¸ mu¯n s¯ng thì s¯ng,
mu¯n chªt thì chªt. Ъn, ði tñ
do; t¾i, lui tùy ý. Tñ do hành ðµng,
tñ do trong t¤t cä m÷i sñ vi®c, hoàn
toàn không b¸ bó buµc. Ðây là
sñ tñ do chân chánh chÑ không phäi
là thÑ tñ do giä tÕo!
Hªt chß½ng
42 tr÷n bµ
.
[00][01][02][03][04][05][06][07][08][Next]