Tà Áo Cung Tr¶i Tushita
Truy«n Thuyªt V« Cuµc жi Cüa ÐÕi lu§n Sß Vô Trß¾c ( Asanga) 

Thích Tâm Thi®n 

Chúng ta biªt r¢ng, tr߶ng phái Duy ThÑc H÷c (Vijnànavàda ) Ph§t giáo ra ð¶i vào khoäng thª kÖ thÑ V.TL ;và mµt trong nhæng ng߶i ðßþc xem là T± sß cüa tr߶ng phái này là Ngài Vô Trß¾c ( anh em cùng m© khác cha v¾i Ngài Thª Thân ) ; cä hai ð«u là ÐÕi lu§n sß cüa tr߶ng phái triªt h÷c Duy ThÑc , mµt tr߶ng phái triªt h÷c ð£c thù cüa Ph§t giáo mà t¥m vóc và sñ änh hß·ng cüa nó ,v« m£t l¸ch sØ , không thua kém gì giòng triªt h÷c Trung Quán cüa Ngài Long Th÷ (Nagàrjuna) .Bài viªt dß¾i ðây xin trích dçn mµt giai thoÕi trong cuµc ð¶i tu t§p cüa Ngài Vô Trß¾c, ðßþc gi¾i thi®u trong "CANG -SKYA ON YOGACARA , nguy®n bän tiªng Tây TÕng cüa CANG SKYA .YESHES BSTAN PAI' I SGRON ME , bän d¸ch Anh ngæ cüa JOE WILSON.

Ph¥n I . K® vån

Trong Manjushri Root Tantra( Manjushrimlakapa ) truy«n tøng r¢ng, ÐÑc Thª Tôn trß¾c khi vào di®t ðµ, Ngài ðã cho biªt trß¾c r¢ng , 900 nåm sau, s¨ có mµt ÐÕi sÛ ra ð¶i xi¬n dß½ng Lu§n tÕng , tên là Asanga.Bài k® tiên ðoán ðó ðßþc ghi lÕi nguyên vån nhß sau:

" Chín tråm nåm sau có mµt ng߶i tång sÛ,
V¸ ¤y tên là Asanga ,
Ngài s¨ chuyên chú vào giáo nghîa cüa lu§n thß
Và s¨ khéo bi®n bi®t giäi thuyªt.
V¾i bi®n tài vô ngÕi,
V¸ th¥y cüa thª gian,
S¨ có thiên tß v« lu§n thuyªt,
Sñ tñu thành cüa thông tu® này
S¨ ðªn t× sÑc th¥n cüa MÕn ðà la-
Mµt v¸ næ sÑ giä cüa Sla;
Thông qua nång lñc này mà thi®n tâm tr±i d§y;
Ngài s¨ t§p hþp các giáo nghiã tr÷ng yªu cüa lu§n thß.
Th÷ mÕng cüa Ngài s¨ kéo dài mµt tråm nåm mß½i nåm,
{R°i sau ðó} khi thân Ngài tan rã;
N½i Thiên cung , Ngài lÕi tr· v«;
V¾i ni«m phúc lÕc vô biên,
Ngài dÕo ch½i trong vòng hi®n hæu.
Và cu¯i cùng, ÐÕi sÛ s¨ chÑng ngµ tu® giác vô thßþng".

Nguyên tác tiªng Tây TÕng :

Thogs Med Ces Bya'i Dge Slong Ni
Bstan Bcos De Ni Don La Mkhas 
Mdo Sde Nges Don Drang Ba'i Don
Rnam Pa Mang * Po Rab Tu 'Byed
'Jig Rten Rig Pa Ston Bdag Nyid
Gzung 'Byed Ngang Tshul Can Du 'Gyur
De Yi Rig Pa Grub Pa Ni 
Sa La'i Pho Nya Mo Zhes Brjod
De Yi * Sngags Kyi Mthu Yis Ni
Blo Ni Bzang Po Skye Bar 'Gyur
Bstan Pa Yun Ring * Gnas Bya'i Phyir
Mdo Yi De Nyid Don Sdud Byed
Lo Ni Brgya Dang Lnga Bcur 'Tsho
De Lus Zhig Nas Lha Yul 'Gro 
'Khor Ba Rnams Su 'Khor Ba Na
Yun Ring Bde * Ba Rjes Myong Nas
Bdag Nyid Chen Po Mthar Gyis Te
Byang Chub 'Thob Par 'Gyur * Ba Yin
Zhes Gsungs Pa'o*

Bän d¸ch Tiªng Anh:

[When nine hundred years have passed,] 
A monk named Asanga 
Will be expert in the meaning of the treatises 
And will in many ways discriminate 
The sütras of definitive and interpretable import. 
By disposition a teacher of worldly knowledge, 
He will have a nature of explaining the texts. 
The achievement of the knowledge for that 
Will come through the power of the mantra 
Of she called Lady Messenger of Sâla; 
Through its power good mind will arise. 
In order that the teaching might long remain 
He will condense the essential meaning of the sutras. 
He will live one hundred and fifty years 
And, his body disintegrating, 
will go to a country of the gods. 
Having long experienced bliss 
Travelling in cyclic existence, 
This great being will finally attain enlightenment.

Ph¥n II. Giai thoÕi

Truy®n k¬ r¢ng, sau ba l¥n n±i d§y cüa các nhàtß tß·ng tiªn bµ ( abhidharma ) th¶i ðó1 tÕi „n е, lúc b¤y gi¶,có mµt ng߶i ðàn bà ðÑc hÕnh phi th߶ng thuµc dòng Bà la môn tên là T¸nh ÐÑc ( Gsal Ba'I Tshulkhrims ). Bà nghî r¢ng, chánh pháp ðã ðªn h°i suy vong do sñ lÕm thuyªt cüa các h÷c phái; nhßng ta ,mang ph§n ðàn bà, làm sao có th¬ xi¬n dß½ng "giáo nghîa thß "ð¬ bäo v® chánh pháp. Suy nghî nhß thª, bà quyªt ð¸nh dùng sinh thÑc tu® giác cüa mình ð¬ truy«n cho con trai.Sau khi quyªt ð¸nh, bà ðã l¤y mµt ng߶i ðàn ông dòng Kshatriya và hÕ sinh Vô Trß¾c. Sau ðó, bà l¤y mµt tu sÛ Bà la môn (brahmin ) và hÕ sinh ðÑa con thÑ hai là Thª Thân. Trong su¯t th¶i gian sinh dßÞng hai ng߶i con, bà không ng×ng rèn luy®n tâm thÑc chúng theo ý ð° cüa bà. Khi hai ng߶i con trß·ng thành, chúng höi bà r¢ng:

- Thßa m©, cha cüa chúng con thuµc hÕng ng߶i nào ,và chúng con phäi ch÷n ngh« gì ð¬ n¯i nghi®p cha ?

-Bà trä l¶i : Ta sinh dßÞng các con không phäi ð¬ n¯i nghi®p cha,mà ð¬ h÷c ðÕo và truy«n ðÕo.

Sau ðó, Thª Thân ðã ðªn Kashmir h÷c ðÕo v¾i Th¥y Samghabhadra.Còn VôTrß¾c thì vào tu kín trong ðµng · núi Chân Chim ð¬ tìm Th¥y Maitreya h÷c ðÕo. Su¯t ba nåm tu luy®n trong ðµng, nhßng Vô Trß¾c không h« th¤y ðßþc mµt d¤u hi®u khä quan nào , và ði«u ðó ðã làm cho Ngài chán nän . Suy ngî nhß thª ,Ngài vµi bö hang ðµng ra ði. Khi v×a bß¾c ra, Ngài li«n g£p mµt ông già ðang mài thanh s¡t l¾n làm kim. Ngài höi : Ông làm cái gì v§y ? Ông lão ðáp k® trä l¶i :

" Khi mµt ng߶i tu t§p ,rèn luy®n nµi tâm,
Thì không có ði«u gì mà không thành tñu,
Cho dù núi non có tr· thành các bøi,
SÑc mÕnh cüa tâm thÑc s¨ vßþt qua t¤t cä".

Nghe xong bài k®,tâm Ngài tr· nên tß½i tïnh ,ph¤n ch¤n, và Ngài quyªt ð¸nh tr· lÕi hang ðµng ð¬ tu t§p .Thª r°i, ba nåm trôi qua , Ngài cûng không tìm th¤y ðßþc ði«u gì, trong lòng bu°n phi«n ,Ngài lÕi bö hang ðµng ra ði. Lúc ¤y Ngài chþt th¤y änh tßþng cüa nhæng gi÷t nß¾c ðang sói mòn vách ðá trong hang ðµng, b²ng dßng tâm Ngài b×ng tïnh; r°i Ngài tr· lÕi hang tu t§p.Mµt l¥n næa, ba nåm lÕi trôi qua, gi¶ ðây trß¾c m¡t Ngài ð¥y dçy n²i ßu phi«n,Th¥y Maitreya vçn bi«n bi®t tung tích.Ngài bèn bö hang ðµng ra ði. Lúc ¤y ,Ngài lÕi th¤y änh tßþng cüa mµt vách ðá b¸ sói mòn b·i nhæng cánh chim bay, tâm thÑc Ngài b²ng dßng ð¸nh tïnh, và quyªt chí tr· lÕi hang ðá tu t§p. Thª r°i , ba nåm næa lÕi trôi qua, bu°n phi«n và chán nän lÕi kéo v« trong tâm thÑc , r°i Ngài lÕi t× giä ra ði. Nhßng l¥n này, khi v×a bß¾c ra khöi hang ðá,Ngài lÕi g£p mµt con chó sói tµi nghi®p ðang n¢m dài , qu¢n quÕi.Ph¥n næa thân sau cüa nó thì ðang lÞ lói b·i sñ g£m nh¡m cüa côn trùng, ph¥n næa thân trß¾c cüa nó thì ph«u phào rên rî .Nhìn th¤y cänh ðó b²ng nhiên tình thß½ng th¯ng thiªt cüa Ngài trào dâng mµt cách phi th߶ng ; và Ngài bèn tìm cách cÑu giúp nó.Lúc ðó , Ngài nghî r¢ng , ta nên c¡t b¾t th¸t cüa mình, r°i dùng nó ð¬ d¶i nhæng côn trùng ðang g£m nh¡m trên thân con cho sói tµi nghi®p này. Ngài li«n ði mßþn mµt con dao và tñ tay c¡t th¸t cüa Ngài. Th¸t ðã c¡t xong, nhßng vì sþ r¢ng, nªu l¤y tay mà b¡t nhæng côn trùng thì s¨ làm chúng chªt , và làm cho con chó sói càng ðau ð¾n thêm. Сn ðo suy nghî mµt lúc, Ngài quyªt ð¸nh dùng chính cái lßÞi cüa mình ð¬ liªm nhæng côn trùng ra khöi nhæng ch² b¸ l· trên thân con chó sói .Trong lúc Ngài v×a liªm vào vªt l·, thì b²ng dßng B° Tát Maitreya ( Di LÕc ) xu¤t hi®n.

-Vô Trß¾c li«n höi: 

" Con ðã tu t§p qúa lâu trong hang ðá ð¬ ch¶ Ngài, nhßng tÕi sao không h« th¤y mµt d¤u hi®u nào cüa Ngài ? "

-B¯ Tát ðáp: 

"Ta ðã · trong ðó t× lúc ban ð¥u, nhßng do tâm thÑc cüa ngß½i b¸ ngån che b·i các døc v÷ng ,ßu phi«n nên ngß½i không nhìn th¤y ta ðó thôi. Nay do ngß½i phát kh·i mµt tình thß½ng vô b¶ nên m÷i chß¾ng ngÕi trong tâm thÑc cüa ngß½i ðã bång tiêu, vì thª mà ngß½i th¤y ta ".

B¤y gi¶ Vô Trß¾c c¥u xin B° Tát truy«n pháp tu hành, B° Tát bäo Vô Trß¾c hãy n¡m l¤y tà áo cüa Ngài , r°i h÷ cùng bay lên cung tr¶i Tushita ( Ðâu Su¤t ). Trên cung ði®n nhà tr¶i ,Vô Trß¾c · lÕi mµt bu±i sáng ð¬ h÷c ðÕo, lúc tr· v« tr¥n gian m¾i hay r¢ng , mình ðã · trên cung tr¶i 53 nåm r°i.2

Trên cung tr¶i Tushita, B° Tát Maitreya ðã truy«n tâm pháp toàn thi®n cho Vô Trß¾c và nåm ph¥n giáo3, mà sau này Ngài ðem v« truy«n bá · tr¥n gian .

Ph¥n .III .K® Tán

Tôi kính l­ ÐÕi sÛ Vô Trß¾c
Ng߶i cÑu ðµ tr¥n gian,
Ðã tiªp nh§n ngu°n mÕch di®u âm t× dòng thánh thi®n
Thúc d§y t× sÑc mÕnh cüa su¯i ngu°n ðÕi ð¸nh,
Dòng su¯i ngu°n (giáo nghîa ) thiêng liêng
Tuôn chäy t× mi®ng cüa B° tát Maitreya tôn qúi.

Nguyên bän Tiªng Anh:

I bow down to he , called Asanga who, 
in order to help all the world, 
Received with the vessel of listening, 
the stream of nectar 
Drawn by the power of the meditative stabilization 
of the Stream of Doctrine- A stream of nectar poured from the vessel [whose] mouth [was] the noble Maitreya.
 

1 Th¶i kÏ Ph§t giáo Lu§n thß, xem Tâm Lý H÷c Ph§t Giáo,Thích Tâm Thi®n, NXB.Tp.HCM,1998

2 Trong chú thích bän c±- Lu§n thß cüa Asanga ghi chú r¢ng, " mµt bu±i sáng( hôm ðó ) trên cung ði®n nhà tr¶i b¢ng sáu tháng · tr¥n gian .

3 Nåm ph¥n giáo: nguyên bän tiªng Tây TÕng g°m có : MDO SDE RGYAN.P5521,MNGON RTOGS RGYAN.P5184,DBUS MTHA'RNAM 'BYED.P5522,CHOS DANG CHOS NYID RNAM 'BYED.P5523,RGYUD BLA MA.P5525.