M¶t ngày kia tôi hÕi QuÆn hÀu r¢ng :"Ngày nào thì tôi ÇÜ®c tr© vŠ ?". QuÆn hÀu Çáp :"S¡p có cÖ Çó". Tôi låi hÕi :"Trܧc kia tôi Çã ÇŒ trình hai bài thÖ, không bi‰t tôn š có thuÖng cho không ?". QuÆn hÀu nói r¢ng :"Cha tôi džc Çi džc låi mÃy lÀn, khen ng®i mãi không thôi. Cha tôi bäo r¢ng š ông m¶t m¿c ch£ng muÓn l‡i ܧc v§i rØng núi vÆy. Cái tình Ãy ch£ng nên cÜ«ng ép, Ç‹ rÒi ta liŒu mÜu ÇÒ cho !". Tôi nghe l©i nói Çó, ch£ng khác chi ÇÜ®c cûa báu, lòng vui mØng xi‰t k‹. Tôi sai pha trà cùng QuÆn hÀu ÇÓi Äm. B‡ng thÃy m¶t ngÜ©i áo mÛ h£n hoi, ÇÙng ª cånh tôi, dÜÖng m¡t nhìn. QuÆn hÀu cä cÜ©i lÃy tay trÕ ngÜ©i n†, låi lÃy tay trÕ tôi, rÒi låi lÃy tay trÕ lên mÒm. NgÜ©i n† lÃy tay trÕ tôi, låi ÇÜa tay s© lên trán, rÒi hai tay ÇÆp phành phåch nhÜ chim bay, hai tay nhún nhÄy nhÜ ng¿a chåy. Tôi s® hãi mà r¢ng :" Sao ngÜ©inày ch£ng khác gì kÈ si kÈ ngÓc là c§ gì vÆy ?".
QuÆn hÀu nói r¢ng :"H¡n là ngÜ©i vØa Çi‰c vØa câm, sÃm vang ch£ng nghe thÃy, nºa ti‰ng cÛng ch£ng nói ÇÜ®c, låi không bi‰t ch», không bi‰t sao h¡n låi có lŒnh triŒu mang ljn Çây". Tôi nói :"Tay chân h¡n ÇŠu vùng vÅy, là c§ gì ?". QuÆn hÀu Çáp :"H¡n våch trên trán là nói nhà vua Çó, trÕ tay vào miŒng là có chÌ triŒu Çó, tay vÅy là låi, chân nhäy là Çi Çó". Tôi nghe vÆy thì cÛng cä cÜ©i. Lúc Çó có viên tri huyŒn cÛ huyŒn CÄm Giang cÛng ngÒi Çó. QuÆn hÀu bäo tôi làm m¶t bài thÖ, và bäo viên tri huyŒn cùng vÎnh Ç‹ ghi lÃy cái s¿ lå lùng k‹ trên. Lúc Çó lòng tôi hân hoan, không nghï ng®i tìm tòi gì. ThÖ r¢ng :
 |
Tåo vÆt d» nhân phú dï tuyŠn NhÜ hà thº bÓi Ç¡c kÿ thiên Khä ÇÒng D¿ Nhu®ng trung quân nhÆt Hà dÎ Hàn hÀu dÅn th† niên Vån lš lôi Çình tâm t¿ nhÜ®c Bách ban th‰ s¿ š nhÜng nhiên Thº sinh nhÃt møc vô dÜ s¿ Thû chÌ hi truyŠn bí chÌ tuyên |
| Tåo vÆt sinh ngÜ©i vÓn vËn tuyŠn Anh này tính khí c§ sao thiên ? Khác chi D¿ NhÜ®ng toàn trung ti‰t CÛng t¿a Hàn hÀu chúc th† niên Vån d¥m lôi Çình chi Çáng k‹ Træm chiŠu th‰ s¿ cÛng không s©n M¡t coi m†i viŒc không vÜÖng vÃn Tay chÌ ÇÀu nghiêng m‡i lŒnh truyŠn ! |
Nguyên ông Ãy là ngÜ©i h† v® tôi, tôi g†i b¢ng cÆu, ª Hoài An, NguyÍn xã, gi» chÙc tri phû Tiên HÜng. ThÜ©ng nhÆt chúng tôi kính yêu nhau l¡m. Hôm sau, ông sai ngÜ©i nhà ljn trao cho tôi m¶t bài thÖ ng¡n và nói là thuÓc tÍ Çã dùng h‰t; các chÙng bŒnh giäm b§t ljn tám, chín phÀn, chÌ có æn uÓng là chÜa ÇÜ®c, và còn xin thêm thuÓc dùng. Tôi ch‰ cho thuÓc cao và thuÓc hoàn. ThÖ nhÜ sau :
 |
Tam thÆp niên tiŠn h»u cÓ tri Âm dung vån lš cºu hà tÜ VÜÖng kÿ kim nhÆt thanh danh tr†ng Hånh Ç¡c lÜÖng phÜÖng th† lão quy |
| Ba mÜÖi næm g¡n bó tØ xÜa Vån d¥m âm dung nh»ng tܪng mÖ Danh ti‰ng kinh kÿ nay Çã kh¡p LÜÖng phÜÖng th† lão Ç‹ ngÜ©i nh© |
Nguyên viên quan Ãy cùng tôi lúc thi‰u th©i là bån tâm giao. Tôi xa cách ông ta Çã ba mÜÖi næm mà chÜa ÇÜ®c g¥p låi. Lúc tôi ljn kinh Çã sai ngÜ©i dò hÕi, nhÜng vì ông Ãy có công vø ª nÖi khác, nên chÜa kÎp báo cho bi‰t tin vŠ tôi. Bªi vÆy khi ông ta trª vŠ kinh, bi‰t tôi cÛng ª Çây, m§i cho tìm hÕi tôi kh¡p nÖi. Låi nói chuyŒn b†n lính Çi rÒi, ch£ng ÇÜ®c bao lâu quä thÃy viên quan Ãy ljn. Tôi ra cºa nghênh ti‰p, cùng cÀm tay d¡t nhau vào nhà. Ông Ãy hÖn tôi m¶t tu°i. Tuy ÇÀu tóc Çã m¶t nºa båc, ræng Çã røng h‰t, nhÜng thÀn khí còn tráng kiŒn. Trong lúc ngÒi v§i nhau, chúng tôi k‹ n‡i hàn huyên, lúc vui lúc buÒn, khÕi phäi nói. Låi hÕi ljn nh»ng viŒc cÛ, thì vÆt Ç°i sao d©i, mÜ©i phÀn ljn tám, chín. NgÜ©i xÜa có nói :"NgÜ©i anh hùng trong lúc ly biŒt không rÕ lŒ". Còn nhÜ kÈ khuÃt ngÜ©i còn (thân b¢ng) thì bi‰t làm sao ÇÜ®c bây gi© ? - Trông nhau cÀm lŒ, chÌ nh»ng buÒn thäm. Tôi Çem nh»ng bài ÇŠ vÎnh trong lúc Çi ÇÜ©ng và nh»ng bài xܧng h†a cûa khách khÙa bån bè ra Ç‹ phê bình cÙu xét, cÓt Ç‹ giäi mu¶n. ñêm Ãy, viên quan này n¢m ngû chung v§i tôi. Nºa vách Çèn tàn và ba chén trà Ç¥c, cùng nhau luÆn c° Çàm kim, gà gáy m§i nh¡m m¡t. Tr©i vØa sáng, viên quan trª dÆy và nói :"Quan quân cûa vŒ tôi có lŒ phäi ch¿c ª trong triŠu", rÒi tØ biŒt ra Çi. Bu°i tÓi, viên quan Ãy cho Çem nh»ng th¿c phÄm ngon ljn bi‰u kèm theo m¶t lá thÜ. Tôi mª ra coi thì thÃy bài thÖ h†a nguyên vÆn bài thÖ tôi soån lúc vŠ kinh :
 |
Bän lai sÖ lãn bäo thiên chân Kÿ tÆp Hiên Kÿ nhiŒm phú bÀn La bŒ ích kiên Sào Phû chí Chi‰u thÜ så khuÃt Tº Læng thân Lâm tuyŠn kh£ng phø l¶c mi h»u Thành thÎ hà kham danh l®i nhân ThÀn hå thÓn Çan vô khä nåi Hành tàng phÆn n¶i ngÜ«ng minh quân |
| Buông tuÒng tØ trܧc gi» thiên chân ChÌ tÆp Hiên Kÿ m¥c phú bÀn Hoa cÕ thêm bŠn Sào Phû chí Chi‰u thÜ b‡ng ép Tº Læng thân HÜÖu nai rØng núi vui giai hÙng D Danh l®i phÒn hoa ngán th‰ nhân Tôi m†n tÃc son khôn dãi tÕ Hành tàng gi» phÆn cÆy minh quân |
M¶t ngày kia, vào sáng s§m, quân lính huyŒn CÄm Giang mang nhiŠu ngu©i Çi theo ljn ch‡ tôi ngø thÜa r¢ng : Có quan Hi‰n sÙ Kinh b¡c (ngÜ©i Hoan Châu là ông Huy Khiêm) nhân dÎp trª låi kinh thành, nghe danh quš sÜ muÓn ljn y‰t ki‰n, s® r¢ng quÃy nhiÍu nÖi nhà tr†, trܧc h‰t giao cho kÈ hÀu cùng tòng nhân ljn Çón ch©, có soån m¶t bài c° thi. Bài Ãy do viên quan gªi ÇŒ trình nhÜ sau :
 |
LÜÖng y ÇÓi lÜÖng tܧng Dong dÎ khªi tu lai Di chúc cÓ c¿u thÌnh Thº š khªi tÜÖng sai Giang san h»u Chuy‰t ông Sài phi bÃt hÜ khai Häi thÜ®ng h»u Lãn ông Håc giá d» loan hài Lãn lai diŒc Chuy‰t thÌnh …m trác Çô an bài |
| LÜÖng y v§i lÜÖng tܧng ChÜa dÍ Ç‰n cùng nhau ñã nh¡c tình cÓ c¿u Ai ng© š Ãy Çâu Non sông có ông Vøng Cºa Çóng Çã tØ lâu Häi thÜ®ng ông LÜ©i Çó Giày loan xe håc ch© LÜ©i qua do Vøng thÌnh …m trác cÛng nhiŒm mÀu |
 |
Lão tܧng sùng lÜÖng cänh ñình Çài hܧng thûy biên Song minh Ça Ç¡c nguyŒt Thu lão thÜ®ng khai liên DiŒp låc du ngÜ dÜ®c Hoa tùng dã håc miên Danh trà yêu khác Äm ñàm ti‰u xuÃt hÜÖng yên |
| Lão tܧng Üa u nhã ñình Çài hܧng nܧc mây Song thÜa træng chi‰u sáng Lá røng cá vùng nhÄy Hoa dày håc ngû say Cºa Çóng Çã tØ lâu Trà ngon m©i khách cån CÜ©i nói ngát hÜÖng bay |
 |
Chiêu yêu vân håc l» Nhàn thích thûy vân biên Häo khách thùy thanh nhãn TrØng ba thܪng båch liên Kÿ phÜÖng ÇiŠu tích dång Häo cú khªi cao miên Nhã Ãp xuân phong t†a Lung sinh ngÛ s¡c yên |
| M©i m†c bån vân håc Nhªn nhÖ thú nܧc mây M¡t xanh tình khách thÕa Sen tr¡ng nܧc trong Çây ThuÓc lå trØ tÆt dÍ Câu thÀn ngû giÃc say Gió xuân ngÒi cùng hܪng Næm s¡c khói tuôn bay |
Møc
Løc
PhÀn
Trܧc
PhÀn
Sau
