|
Bt Nh Tm Kinh
Bt Nh Tm Kinh
Bui sng, chng ta mi hc qua tiu-s cc v thnh-ni thi Pht. Nhng bi sm mai chng ta hc c tnh-cch ging nh chng ta hc mt ngܩi bnh nng ܮc a vo bnh-vin, sau thi-gian nm bnh-vin ht bnh m còn tr v thnh bc-sï na. y chng ta ch hc tm-tt cuc ǩi ca cc ngi thi m hon ton chng ta khng bit l cc ngi tr-liu bng cch no, th chiu nay chng ta së hc ci cch cc v ung thuc mau ht bnh, li cn c th tr thnh bc-sï na; th ci cch l chng ta p-dng bi kinh Bt-nh. Trܧc ht, ti xin gii-thiu v-tr ca Bt-nh trong vn-hc ca Pht-gio. Bt-nh l ting Phn, dch sang ting Trung-hoa c ngha l tr-hu, ting Vit-nam mnh cng gi ch l tr-hu. Ti c ni hi sm mai ci qu nht trn th-gian ny l tr-hu; tc l mt ngܩi du Ëp, du giu, du tr hay khe mnh cch my m nu tr-hu ngܩi khng c th gi-tr ca ngܩi cng khng cn. S d con ngܩi hn vn-vt l nh c tr-hu; Nj phc-hi ci tr-hu th nh Pht c cch tu l lm sao cho chng ta cng ngy cng sng sut v minh-mn; v mi thnh-qu tt Ëp nht trn th-gian ny NJu l sn-phm ca tr-hu, cho nn tr-hu ܮc coi l "m ca ch Pht", tc l ch Pht cng nh m ܮc gic-ng. Thnh ra ci hc tu ca nh Pht l ly tr-tu lm s-nghip. Bi kinh Bt-nh ny thuc v h i-tha; m h i-tha v h nguyn-thy khc nhau nh th no? Hi thi Pht cn ti th, chng ta khng bit ch tng v ch ni tu ra sao, m ch bit sau c mt s kinh-in cn Nj li; ci s kinh-in cn Nj li u tin gi l h nguyn-thy. Sau h nguyn-thy c ci h gi l b-phi, tc l mi a-phng ty theo cn-c, ty theo quc-Ƕ, c nhng li tu khc nhau, cho nn c ljn hai chc trܩng-phi. Sau , ljn ci thi cch y khong hai ngn nm - tc l sau Pht chng nm hoc su trm nm - th chng ta thy c mt phong-tro l lm sao p-dng Pht-gio m rng ra cho tt c mi ngܩi cng tu ch khng phi ch dnh cho mt thiu-s khng bn bu gia-duyn. Nh hi sm mai qu v theo dõi lch-s cc v thnh-ni th thy cc v ny khi i tu NJu khng c gia-nh, khng c ph-tng, ch v ri nghe tu mt mnh mnh; cng khng nghe ni ljn chuyn cc ngi gio-ha Ƕ-sinh ra sao, v hon ton chng ta khng thy NJ-cp ljn ci ǩi sng ca ngܩi tu-s ti-gia l c th tu bng cch no. Nhng m y thi i-tha, ...... ci gii-php c th p-dng cho mi tng lp mi ngܩi dn-chng, tc l khng k a-phng, khng k tui tc, khng k nam n, khng k tng hay tc, m khi p-dng NJu c kt-qu nh nhau ht. V ci bi kinh quan-trng nht trong h bt-nh, coi nh tm tt i-, th thuc v vn-hc ca thi i-tha. Kinh dch t ch Phn sang ch Hn th do ngi ܩng Huyn-trang dch t nm su trm bn chn - ngha l cch y hn mt ngn ba trm nm - n gm tt c hai trm su mi ch, v v no hay tng trong thin-vin l thuc lng ht ri; m ngay ljn chng ti, ti cng thuc. Ti thuc bi kinh ny vo nm ti mi c su tui, v ljn khi ti bt u džc tng, tc l khi ti v cha tu - tc l nm mܩi lm, mܩi su tui - th ti thuc nm lng thm nhng b kinh khc; v ti thy c mt iu l khi chng ti v cha tu th ci iu-kin Nj tu m trong cha bt buc l mnh phi thuc hai thi cng-phu, ch Lng-nghim, thuc kinh Di-, thuc kinh Ph-mn. Nhng m ci thuc ca chng ta n khng dnh lu g ljn ci tr-liu v p-dng ht; cho nn ti c my ngܩi bn rt thng-minh v rt ham tu, khi v cha xin tu, th trong cha mi a ra hai thi cng-phu - tc l a ra mt s kinh phi hc thuc lng - v cc v hc mt thi-gian, ngn qu, ri b cuc ht! M trong khi , nu chng ta p-dng, th ch mt bn kinh Bt-nh l p-dng c ǩi thi. Ti a ra th d ny Nj qu v thy: chng hn nh c ngܩi b au bng, c ngܩi by cho mnh th ny: Ngܩi ni rng: "C mt b tn l Nguyn th Ba, b Ba v au bng cho nn ܮc ng thy thuc cho mt toa thuc, toa thuc gm nhng v thuc nh sau: ... ri b v nh, b ung thuc mt thi-gian th ht au bng." Ci toa thuc sau khi ܮc truyn ming t ngܩi ny qua ngܩi khc th ܮc chp thnh vn, v ngܩi bnh-nhn au bng cm ci toa thuc džc, mt ngy džc ba ln, v sau na tng ln ngy džc su ln, cho ljn khi džc c trm ln, nhng m bng vn au, cho nn sau mt thi-gian ngܩi b cuc! Ti sao ngܩi ny džc ci toa thuc m khng ht bnh? L v qu v bit ci bnh y l phi ung thuc ch khng phi džc toa thuc, nn chng ta c džc hng trm hng ngn ln vn khng ht au. y cng vy, nhng bn kinh l gii-thiu chng ta mt ci toa thuc ngܩi xa tu v p-dng kiu no m h ܮc bt phin-no; m chng ta th ch džc toa thuc, do m chng ta khng ܮc thin-nghip, v cng ngy chng ta cng thy toa thuc ny ngn qu, hoc coi nh n khng th kham. Ngܩi khc gii-thiu mt ci toa thuc hay hn na th chng ta kim nhiu toa thuc thi; ci bnh l ci bnh m hi sm mi Pht ry ngi B-da l d ni ngn hng, thuc hng ngn bi k, m khng cht li-ch, khng bng nghe xong mt li m ܮc tnh-lc. Ci toa thuc chiu nay th ti thy l thy c bn kinh m qu v ghi li; bi ging ca thy v bi kinh Bt-nh th ti thy ti khng c sc Nj m ging hay hn, hay l r hn; c iu ti ging bi kinh l theo kinh-nghim tu ca ti, ti thy nh th no, v ti ung thuc ra sao th ti by cho qu v. Thnh ra ci bi kinh ny ti nhn mnh v ci phng-din thc-hin, n nm ci cn-c khi ti cn l c-s, ljn khi ti bt u xut-gia ti p-dng tu ra sao, v khi theo thy ti tu ra sao m ti thy ht bnh; thnh ra bi ny l ci bi cng ly t toa thuc ca c Pht m ti cng nghin-cu ung v thy n c gim au th ti ni theo ci kinh-nghim ca mt ngܩi ung thuc, ca mt ngܩi ung thuc ch khng phi kinh-nghim ca ngܩi qung-co toa thuc. Qu v no mun tm hiu rng hn th džc bi Bt-nh Tm-kinh ca thy ging, cn y ti ch ging trong ci phng-din ung thuc thi. M u bn kinh chng ta s thy c nhng vn-t nh th ny (bn kinh ny ti chia ra lm ba phn nh toa thuc vy): 1- C mt v B-tt tn l Qun-t-ti; v ny do dng tr-hu bt-nh soi thy nm un l khng cho nn ngi vܮt qua tt c kh. Ging ht nh l ci toa thuc ni rng "c mt ngܩi tn l Nguyn-th-Ba trng au bng, b ny mi dng ci toa thuc gm nhng v nh sau ny ... sau thi-gian th b ܮc ht bnh", tc l li gii-thiu. 2- Ri sau Pht phn-tch l ci toa thuc c nhng ci g. 3- Cui cng Pht khuyn-khch ch v B-tt NJu nhn ni ci tr-hu Bt-nh ny m ܮc thnh Pht; l li khuyn-khch ca Ngi. Ti phn on nh trn y. TRÐC HT MNH I THEO L I GII-THIU CA PHT.u tin, v sao chng ta i cha, v sao chng ta tu? Qu v thy, ci giai-on u-th, tc l thi con nt, ci thi m coi nh sung sܧng nht ca mt ǩi ngܩi, l hon ton chng ta khng thc-mc mnh sinh ra Nj lm g, hoc cht ri i v u, g ht! Nhng khi ln ln, bt u va chm vi nhng cnh kh ca th-gian, khi chng ta mi c nhng ci bc-xc, nhng ci qun-qui, nhng ci kh m khng ai gii-quyt, v do chng ta mi i tm bng cch g ca tn-gio. Thnh ra c ln thy dy chng ti "Nu ti con sng hoi khng cht c l l ti con khi tu, m nu cht ri khng ti-sinh th chng ta cng khi tu." Chng ta bit, by gi ci thn nht ca chng ta l ci thn ny mnh s b i, v ci thn th hai l thn-quyn cng s t-gi ra i, v lc lm-chung mnh i mt mnh, khng tin khng ca, khng b con bu bn g ht, gi pht ra sao chng ta khng bit! Lun lun chng ta pht tm tu, hc o l do chng ta chm ljn ci kh u tin ht m trong nh Pht gi l "bt kh" - v no theo di nhng bi hc trܧc th c nh - bi hc T-lj. Trong bt kh c chia ra kh th nht l kh thn, kh th hai l kh tm. Th ci thn ca chng ta c mt s bt k nam n gi tr, sang hèn giu ngho, chng ta NJu b chi-phi bi nhng ci kh: 1- th nht l sinh, th ci kh mnh vܮt qua ri. 2- th hai l ci gi, th ci gi ny khng phi l ngܩi ln tui mi gi, m tht ra ci thn xc ca chng ta gi ci trong tng hi th, phi khng? Ngܩi nm tui gi hn lc ba tui, hai mi tui gi hn lc mܩi tui, v nm mi gi hn lc bn mi chng hn, c ngha l thay ǰi trong tng giy pht, th l ci kh th hai. 3- th ba na l ci bnh, ci bnh ny khng phi sau khi gi ri mi bnh m lc no cng c th bnh ܮc. 4- ri cui cng l ci cht.
By gi v tm th chng ta c nhng kh nh sau: 5- th nht l "i-dc-ly", nhng ngܩi m mnh thng mnh phi xa la, xa v cht hoc l xa ǩi sng sinh-ly. 6- th hai l nhng ngܩi mnh ght, l "on-tng-hi" l nhng ngܩi mnh khng a m c phi gp mt hoi, khng thch. Trong kinh Pht c dy thng phi chia la cng kh, ght m phi gp cng ru; thnh ra "on-tng-hi" l nhng ngܩi mnh khng a m c phi gp hoi, c phi chung, th y cng l ci kh. 7- th ba l "cu-bt-ǡc", c ngha l nhng ci m chng ta cu, chng ta ܧc mong, NJu cng khng ܮc, cho nn l ci kh th ba. 8- cn ci th t l ci kh theo danh-t l "ng-m x thnh", th ci ny chng ti ܮc nhiu ngܩi ging song khng hiu r; nhng th nm va ri thy c ging v "ng-m x thnh" rt l hay; "x" l ly lng, "thnh" cng l ly lng, coi nh n hp v mnh, ch nho n vy thi. Nhng ci ch "ng-m" ny l ci thn gm c xc thn mnh - l sc, th, tܪng, hnh, thc - m ta gp trong bi kinh Bt-nh ny, y thy ch ging gin-d l ngay khi c thn tm n l kh ri; ging nh Lo-t ni l s d mnh c tt c tai-ha xy ra l v mnh c thn, ch nu mnh khng c ci thn v tm ny th tai-ha do u m c! Nh vy th ci kh ca chng ta l cu mang mt ci xc thn m khng ܮc va , cho nn trong ny c ch ni "ng-m x thnh" l nm ci m ny n chng tri nhau cho nn n lm chng ta kh; m ring thy hm trܧc - th nm ny - gii-thch cho chng ti thy "ng-m x thnh" l mang ci thn ny t bn-cht n l kh ri ch khi cn ci kh thm g ht na. Nh vy, chng ta thy v kh nn chng ta mi tm cch hc o. Nhng m khi hc s cc v thnh tng, thnh ni, thy l khi cc ngi chng o th cc ngi ch ni l "sinh tn, vic lm xong" coi nh l dt kh v ܮc nit-bn; vy th chng ta trong khi hc o, chng ta lm sao Nj c th tr ci kh ny? Nh Pht c a ra mt ci gii-thch nh th ny:
Nhc li: chng ta kh v chng ta mang thn v tm ny, m "ng m x thnh" l n gm ht tm ci kh ny. Khi m cc tng-s thi Pht xut-gia, nh hi sm mai mnh thy, cc v thnh-ni m Ƕng-lc thc y ngܩi ta ljn cha khng phi v thy Pht p, khng phi v thy cha thanh-tnh, khng phi v nghe Pht thuyt-php hay, m ch v kh qu nn ngܩi ta chy ljn cha. Nh vy nguyn-do chng ta pht-tm xut-gia l b ci kh bc bch, m ci kh l do c thn tm m kh, ch khng phi l v khng c thn tm; nh vy th chng ta c th cn gi mt cht xu thi l "kh v mang ci thn ny", v ci kh ܮc gi ci kh ng un. Nh vy y khuyn cc v tu mt ci gi l "chnh-kin" tc l thy ng; th y bi kinh Bt-nh gi l "chiu-kin", tc l thy ng. Thy cho r l chiu-kin. Qu v thy li ny tht-bi! Ti sao tht-bi? Trܧc mt mnh c rt ng ngܩi m coi nh khng c ai ht th u c ܮc! Thnh ra ci thy ny u phi l ci thy ng, m thy sai ch g? Trܧc mt nh th ny m ti ni "coi nh khng c ai ht" tc l thy sai ri. Ngܩi ta c ng m! Thnh ra li ny tht-bi. Kÿ sau na mi p dng mt cch khc na. Qu s b mi by cho v th ny: "Coi nh l b con thn-thuc ca mnh!"
Ni ra iu ny cng sai, v gi s nh ngܩi l m ti th khi cn ni ti cng coi b nh m ti. Thnh ra y, chng ta nhn ra s tht ra sao th y nh vy l ng, cn mnh phi nhn khc i ci ngh ca mnh ngay hin-ti, ci thy ca mnh ngay hin-ti, th ci l sai. Chnh-kin y l thy ng: qu v hin-din nh th ny, ti thy qu v hin-din th gi l thy theo chnh-kin. Cn gi s nh by gi ti coi nh qu v khng c, hoc l nh b con ca ti, th ny th khc v.v... th nhng ci l c gng bp mo s tht i. Theo nh Pht, y chnh-kin l thy ng nhng s tht hin-din; v ci thy y c ngha l thy r ci lm chng ta kh l ci thn v tm ny cu-to bi ci g? Trܧc ht bi kinh ܮc c Pht gii-thiu nguyn-bn ch nho: "Qun t ti B tt hnh thm Bt nh Ba la mt a thi, chiu kin ng un giai khng, Ƕ nht thit kh ch" Ti dch ra l: "C mt v B-tt tn l Qun-t-ti - tc l c Pht gii-thiu cho mnh tn v B-tt - ngi do dng tr-tu soi thy nm un l khng nn dit ܮc ht tt c kh." l li gii-thiu. By gi, theo bi kinh ny, mun gii-quyt ci kh, chng ta phi thy chng ta kh l do c ci thn ny. Theo s phn chia t-tܪng n-Ƕ thi , thn ny ܮc cu-to bng nm yu-t sau y, m danh-t chuyn-mn gi l ng un. Ng un gm c sc, th, tܪng, hnh, thc. Phi thy cho r nm yu-t nh th no - m thy bng tr-hu - th chng ta s vܮt qua Nj ht kh. By gi qu v theo ti Nj thy ln ln. 1- Sc: Chng ta thܩng dch l mu thi. Sc y l xc thn, xc thn ny cu-to bng ci g? Trong kinh k l t-i, bn thnh phn: cht rn, cht lng, cht hi, v cht nng, cu-to nn ci thn ny. By gi qu v thy ci xc thn mnh ܮc cu-to nh th , nhng m n c thܩng hay khng, hay l n bin-chuyn? N c bin-chuyn tng giy ch g! a b thng trܧc thp, thng ny cao c tc; ngܩi gi thng trܧc t gi, by gi gi nhiu, ch khng ai cng ngy cng tr ht. Con nt th ln ln. Thy r mi vt nh n hin-din; thy nh vy gi l chnh-kin. C ai cng ngy cng tr p u? Ai cng cng ngy cng suy tn i, phi khng? Chng ta thy r xc thn mnh nh n hin-din th gi l chnh-kin; chnh-kin ci xc thn ny. y mnh cng thy nh n hin-din ch khng phi bp mo i, c ngha l chng ta cng ngy cng tr p m chng ta thy cng gi cng xu l sao? M chng ta nhn n nh n hin-din gi l chnh-kin (thy ng), phi khng? lm sng t ci s thay ǰi xc thn th Pht a th d th ny: C thng b c chng by tui, b nh i chi. i chi ri bun ng qu mi gh miu th-thn ng. Trong khi ng nh th th tri ti lc no n khng hay. Cho nn ng ljn na m thc dy, nhng tri ti qu n khng dm v. Khi cht n thy c mt con qu en. Con qu en vc thy ca mt ng gi su mi, i t ngoi v; v trong, n qung ci thy xung . Mt lt sau con qu trng cng t ngoi chy v. Hai con qu dnh thy ng gi Nj n tht. Hai con ginh ti ginh lui, v con no cng nht-nh ginh c ci thy ng gi. Khi con qu en ny mi hi thng nh: "Ci thy ny ai em v trܧc?" Thng nh ni:
Lc ng qu trng sng qu cho nn ng qu trng mi rt cnh tay thng nh Nj n tht; l v con qu n c php m! Con qu en thy thng nh bnh mnh cho nn n b n tht, nn ng rt cnh tay xc cht th v, tay ca ng gi cho nn n di hn tay kia ca a nh. Con qu trng rt lun tay ny na, th qu en mi th v cnh tay mt cnh tay na. Ln lܮt n ܮc thay ljn u mnh tay chn. n khi g va gy sng, hai con qu bin mt. Ci thy thng nh b con qu trng n tht ln ln ri. Nhng m xc thn ng gi ܮc NJn ln ln v cho n, m NJu bng sc qu, cho nn sng hm sau thng nh ny cng qun l n cng ǰi thn i, n chy v nh. Va g ca, ku: "M i!" th ba m n ra cho n, hi: "Tha c, c kim ai?" Pht k cu chuyn Nj ch rng trong mt m thi, thng b by tui bin thnh ng gi su mi. S thay ǰi qu mau cho nn mnh thy l mnh gi qu mau. Nhng y mnh thy con qu en tܮng trng cho m, con qu trng tܮng trng cho ngy. m v ngy ti lui rit ri n ǰi mnh thnh gi lc no m mnh khng hay. Qu v c lu lu gi an-bum ra th thy ngy thng no mnh nh xu th ny, by gi ti sao mnh ln th ny. S thay ǰi ny dܩng nh mnh khng thy, nhng thit ra n thay ǰi tng ngy tng m, v ljn by gi chng ta gi hi no m chng ta khng hay, qu v c thy khng? y t c gng soi, cho nn ti c tܪng ti ging nh hi ti mi v y, tc l hi ti mi hai mi my tui. Nhng m lu lu v nh soi king vc dng mnh, ti ht hn. Nhn v king, ti thy mnh l mt b gi, trong khi mnh ng mnh hai mi, hai mt tui thi. Thnh ra s thay ǰi qu chm cho nn chng ta khng thy, nhng thit ra n thay ǰi tng ngy. V no c hc vn-vt hc lp mܩi hai hi xa, th ni ch cn by ngy Nj chng ta ǰi ht tt c t-bo thnh mt con ngܩi mi ri. Nh vy th nhn ci xc thn ny thay ǰi theo tng giy pht, khng lc no l bn b ht, ci l chnh-kin, phi khng? Thy n thay ǰi, sinh-dit tng giy tng pht, ljn by gi chng ta cha kp ngh g ht th mnh gi ri. Nh vy th ci xc thn ny thay ǰi, khng bn chc, qu v thy r rng, ܮc gi l chnh-kin. 2- Qua im th hai l Th, chng phi chnh-kin bng cch no? Th l cm-gic. Chng ta c nhng cm-gic vui, bun, hoc khng vui khng bun. Nhng m cm-gic ny khng c-nh. Qu v Nj im ny: cm-th n ty theo duyn thi. Chng hn nh qu v nh ao t m xp bng nh vy chc l kh d lm; m v y mnh chen ܮc mt ch, thy vui, l ti sao? Cng ch ngi m mnh nh mnh, mnh khng thm ginh; mnh nm c phng nh mnh, mnh thy cn cht. V y ngi ch c mt cht mnh thy ܮc hnh-phc. Ci cm-th ny khng ty thuc ngoi-cnh m ty theo quan-nim ca mnh. Th hi qu v, su ring ngon hay d? C ngܩi cho su ring l thi, c ngܩi khen su ring l thm. Cn rܮu l ngon hay d? Hm trܧc i ra H-ni trong bui chiu-i, ngܩi ta c mi ung la-de, ti tܪng l ngon lm, t ra l n ǡng d lm, n khng ngon g ht! C-ph cng ǡng na, nh vy m c nhng ngܩi b tin ra ung c-ph, ung la-de ch g? Ht thuc l na! Ti nghe ni c ngܩi mi ngy b ra my trm ng Nj ht thuc, m ti thy khi thuc c ngon g u! Cng l mt ci sc , cng l mt ci cnh m c ngܩi thy vui, c ngܩi thy bun. C ngܩi mnh ch nghe ting chi th thi l mnh thy pht gin ri, thy kh chu; vy m c ngܩi chi th c ngy c m ri sao? Tc l c ci g h thy khoi h mi chi ch! Cng c ngܩi nghe nim Pht th vui, c k nghe nim Pht th bun. Thnh ra ci cm-th ny n ty-thuc vo ngoi-cnh. Ti nh lc cn nh i hc, c mܩi bn, mܩi lm tui, hc cng lp my a con trai ly ko chewing gum n chi ln u ti, lc tc dnh c chm, phi ly dao lam ct qung i my ui tc. Ti nh ti khc, khc i l khc, khc ljn ni thy gio phi bt my ti con trai quÿ gi ht. Sau Ƕ mt nm, ti co nguyn ci u; khi ti bn trai mi ljn hi tui: "Sao by gi ch dm co nguyn ci u, m trܧc ti lm ch t c my cng tc m ch lm cho ti quÿ ct c nh vy?" Nh vy ci cm-th ca chng ta gm c vui, bun, khng vui khng bun, nhng ci ny n ty-thuc vo ngoi-vi na phi khng? Thnh ra ci ny n cng v-thܩng, n khng c-nh. Nhng iu ny hm qua chng ta thy l vui, m ba nay thy l bun ri. Thnh ra ci ny mnh thy n v-thܩng. Ti sao c nhng ngܩi t-t? Ti v h tܪng ci vui hay bun ny n c nh vy hoi cho nn chu khng ni. C nhng ci bun mnh chu hoi khng ni cho nn mnh trn i, bng cch t-t, hoc l i ung rܮu, hay l say sa g . By gi thy r ci vui hay l ci bun ny l ngoi-cnh cho nn chng ta bit m tm cch chuyn n; chuyn ܮc ch g? Nh vy con trai bin n b mt vin v trong bng th n au nhc. Nhng con yu s cht v vt thng, nhng con mnh s tit ra mt cht bao bc chung quanh vt thng . Cng vy, nu chng ta l mt ngܩi m, khng bit, gp mt cn bun th ch nm trm mn m khc thi, hoc l say sa trc tng Nj n qua cn bun; nhng m nu bit, chng ta chuyn ci bun . Nh vy th ngoi-cnh c ljn c i, c tc-hi ljn mnh, nhng m vui bun gin ght hay khng l ci quyn ca mnh ch. Mnh x-dng ci quyn ܮc khng? Cm-th l nhng cm-gic vui bun hay l khng vui khng bun, NJu ty-thuc ni mnh. Cng mt vn-NJ m i vi mnh khi vui khi bun; th by gi ci ngoi-cnh m vui bun gin ght hay khng l quyn ca mnh, mnh x-dng ܮc hay khng? Vy, tu y l phc-hi tr li ci quyn t-ch ca mnh. Hm trܧc, ti c k cho qu v nghe my b ni liu . Ti thy mt b bng thng bnh tiu i bn bn xe Vn-thnh. My a nh bn thuc l ku "qung i b, qung i" ci b ta qung xung; ch snh, n ku: "B b, khiu-v i b!" ci b ta nhy thi l nhy. Lt sau chng n b i, c ca b ta h d ht. Th l b ta ng khc, v chi. Nh vy chng ta thy, b ny hon ton khng t-ch. Bng thng i bn m ti con nt bo qung l b qung, ch snh ly m bo leo vo nhy, l mt t-ch. By gi chng th sao? Bui sng c ngܩi ta bo "B hai, vui i b!" l chng ta vui. Bo cܩi mnh cܩi, bo khc mnh khc; nhng m h biu khng trc-tip nh b liu , tc l h tm cch nh k chuyn no , Nj chng ta nghe thi. Th d nh mun b ny bun, ch cn ni "B hai i, ti ni b iu ny nghe, c ngܩi chi ln b!" Mun b vui, h ni "B hai i, ti ni iu ny nghe, c ngܩi khen b!" Thit ra c ai khen u, v thit ra c ai chi u! Ch nghe ming ca ngܩi ni thi m chng ta liu ri, phi khng no? Nh vy ci cm-gic ny mnh thy r n thay ǰi. Tu l lm sao lm ch ci cm-th ny, ng Nj cho n chi-phi mnh, vui bun hay khng l ty quyn ca mnh. Thnh ra ci cm-th ny c hai phn, mt phn thuc v thn, mt phn thuc v tm. Thn mnh c ngha l ai m gp la th cng thy nng, cm nܧc thy lnh, d l bc thnh i na cng c cm-gic . Cn cm-th vui bun ca con ngܩi l do tm, nn chng ta thy chng ta c th t-ch ܮc. Hm trܧc ti džc bi kinh cho qu v nghe , k c mt ng gi i ljn gp Pht v than vi Pht l ng kh qu, ti v au bnh r r. Pht mi dy cho ng bi kinh, ng ta hc thuc lng v i ra mng vui qu, v ng ta džc ti džc lui hoi. Ngi X-li-pht gp mi hi:
"Pht ni nh th ny 'Mt ngܩi Pht-t ch c kh thn m khng c kh tm, ch c bnh v thn m khng bnh v tm' thnh ra ti vui qu, v Pht biu ti hc thuc lng bi , cho nn ti i v!"
"Nhng m bnh v tm th ra sao?" Ông ta mi ni:
Nhn ngi X-li-pht mi dy ci kh v tm, ci bnh v tm, tc l b ci tham (tc l s khao kht), sn (l s bc bi) chi-phi. Nh vy, ch ny chng ta thy Pht dy, mt ngܩi Pht t d ci thn m kh th chng ta vn c. Nhng m kh tm hay khng th chng ta c th c trn quyn khng kh. Nh vy, th chng ta thy "chiu-kin ng un" u tin phi l sc th thy n v thܩng, thay ǰi. V cm-gic th chng ta thy ty duyn. Cm-gic m ca thn kh th ci ai cng c ht. c Pht cng tri qua nhng cn bnh nh mnh ch g. Bt c thnh phm g cng c bnh khi c thn. Ci kh v thn ny c ri. Nhng m ci kh v tm ny th nn Nj . Chng ta c quyn t-ch. Thܩng thܩng ci kh v tm ny l do s tܪng-tܮng nhiu hn. Cho nn ci th n khng xut-hin mt mnh m n phi i km vi ci tܪng ny. 3- Tܪng l s tܪng-tܮng, suy tܪng; ci Tܪng ny thܩng thܩng chng ta hay thot ra ci cnh hin-ti, tܪng-tܮng v qu-kh hay tng-lai. y ti a th d, ngܩi bn ti k chuyn l khi v min ty chung vi c bn gi. Hai ngܩi cng i, i ngang rung. C bn gi b a eo, c ta gi ng qun ln hi ngܩi bn "Con g eo chn ca em m en en, nht nht, m g khng ra?" Ngܩi bn ni "Con a !" tc th c ta nho xung xu lin, thnh ra ngܩi bn trai phi vc c ta i cp cu. Ông ta v than th th ny: "n b con gi ti khng hiu sao, con a eo c ting ng h khng sao, ti ch ni tn ca n th b ta xu. Ti m bit b ta xu nh vy ti Ǯi v nh ti mi ni, ti v b ta mp qu, khin ti vc gn cht lun!" Nh vy, qu v thy, ci con a b ny khng bit, nhng nghe ngܩi ta ni con a kinh khng th c ta s con a v cng; khi m con a eo tht-s th khng c g tn-hi ht, n chy mu thit nhng m n khng ljn ǰi lm c ta xu; lc nghe ngܩi bn nhc rng y l con a th c ta xu. Nh vy c ta xu l do a eo hay l do s tܪng ca c ta? Do c ta nh ra ch g. Cm-th con a eo v thn c ta khng thy, khng xu, c ta cn hi con g p qu, d thng, nhng m khi nghe tn n c ta xu; ci xu ny l do mt phn c ta cng-tc ch! Thnh ra ci tܪng ny n hi d lm, m trong khi ci tܪng th v-thܩng. Gi s nh c ta khng tܪng-tܮng v n, c ta u c kh! Cng nh qu v thy, khi mnh b t tay, ngay lc t tay mnh thy au mt cht xu, mnh bng ri th thi; nhng m gi s mnh ngi tܪng-tܮng lc con dao n ca ngn tay ca mnh th lc kinh khng thit. Ngܩi b t vng hay t xe, ngܩi thy l kinh khng, hoc l b st nh trng, th tܪng tܮng chc l s lm. Hm trܧc ti b t vng, ti thy khng ng s lm, l v cha kp hay g ht trn l ti thy nm trn t ri. N xy ra rt mau. Lt sau nh li ti thy gh tht. Ci vng treo cao m t dy t bch xung gh tht. Tai-nn xy ra cho mnh tht ra khng lm cho mnh s lm. Nhng m ci hi tܪng ca mnh lm cho mnh s; th l ci tܪng v qu kh ch g? By gi thm ci tܪng v tng-lai. Th d trong chung-c , ng gi tng dܧi, ch thanh-nin tng trn, khi m ch thanh-nin i lm v ch lt i giy ch qung rm rm xung sn nh, lm ng gi ng ta nghe bc qu i. Cho nn sng hm sau, ng ln ni vi ch thanh-nin th ny: "Ba no ch i v, ch nh Nj hai chic giy cho n ng hong, ch ti ni cho ch bit ti b au tim! Ch vt kiu c ba ch NJn nhn-mng !" Cu thanh-nin ny ha ba sau s i m i hn. Qua hm sau i v, cu ta ci chic giy ra, va vt ci rm th cht nh ra rng mnh ha vi ng gi ri, thnh ra chic th hai cu thanh-nin ny mi Nj thit nh xung. Khong ting ng h sau, thy ng gi m ngc ln th hn hn ni: "Cu i, cu vt gim chic th hai, ch ny gi ti Ǯi mt qu!" Nh vy th qu v thy chuyn chic giy rt xung n lm cho mnh git mnh c mt cht , m mnh ngi mnh Ǯi th kh s v cng. Qu v no i coi bi ni "cui nm nay cht "; ngi t y m Ǯi cho ti thng mܩi hai, thi-gian kh d lm. Chng no cht th cht i, ch ch Ǯi kh s khn cng. Vy m c ngܩi chng hn h ni: "Nm nay l nm hn ca b, t thng ging ljn thng chp, th nht l coi chng xe ng, th hai l ngܩi ta chi, th ba l b git hi, th t l mc n, coi chng cht v.v..." Th ngܩi ny mt nm di mܩi hai thng ng m tim kiu ng gi . Th chng no n vt ci rm mnh git mnh mt ci thi, ch ng ny ngi Ǯi chic giy n rt xung, bit chng no n rt. Ci tܪng tܮng ny l do chng ta suy gm v qu kh, v tng lai, v n cng vi ci cm-gic cho nn lun lun n lm cho chng ta kh. Nh vy qu v c bit ti sao thy hay ry mnh l ng hay vng-tܪng khng? Trong khi ci tht khng ng s, ci tܪng n khng khip v cng. Chuyn con a k, qu v thy v l ch g! Nhng m thܩng thܩng chng ta hay nh vy. Con a eo c ting ng h ri, khi nghe ngܩi ta ni con a th xu. Gi s nh by gi, ngy nay qu v khng c Bnh-dng; lc nm gi chiu, qu v va v ti nh th c ngܩi b hng xm ti ni:
B ta ni hi by gi, mnh nghe xong mnh bun sut c thng tri. Qu v thy, b ta ni xu mnh lc by gi, m nu thc s ci ni xu n lm kh mnh th ngay lc by gi dܧi ny mnh xu ri. M khng c! Ti nm gi chiu, b ta i u mt ri, i v mnh nghe li mnh xu! Ci ny cng y nh chuyn con a vy. Nghe con a mnh thy v l, cn chuyn ny c l hng ngy ch g? Ri mi ngy c nhc ti nhc lui, nhc qua nhc li, v mnh lun lun hnh-h ci cm th ca mnh, lm cho mnh kh. Ngoi ci kh thn mnh cn ci kh tm. Nh vy ci kh tm ny do mnh hay l do ngoi cnh? Qu v thy khng ? y chnh ci tܪng ny l do chng ta ch Ƕng ch g? Ci thn ny l do mnh iu khin, ci tm ny do chng ta ch-Ƕng, vy m chng ta chuyn mn nh my b liu Nj bn ngoi git dy khng ! Ngܩi ta git giy mnh, mnh git giy ngܩi ta, rt cuc chng ta liu ht trn! Thnh ra c Pht tng mnh hai ch "in o". Ny gi ti phn tch cho qu v thy ci kh tm ca mnh, kh thn ca mnh th c. Cn sanh, gi, bnh, cht th ai cng b chi-phi ht. Nhng m ci kh tm ny c th thot ܮc m; th thi trong cnh kh thot ܮc ci no Ǫ ci . Sc v-thܩng, cm th cng v-thܩng. Tܪng ny cng ty duyn ch u phi lc no cng chi-phi mnh. Nh vy m Nj cho n chi-phi, Nj ri chng ta au kh v n. t c ai m ta thy kh do bnh-hon, m bnh c kh khng no? Bnh d nhin l kh ch g? Gi s au bng th au bng thi. Ti nh c ln ti au bng, ti kh v cng, ti mun b cha i, ti ǰi ci thn khc chng hn. Sau ti mi sc nh tr li, l mnh au bng, s d kh l trong lc ngi au bng nh ngy hm qua au ri, nay au na, mai au na; ri ngi tnh ti tnh lui thnh ra kh. Nhng m lc , khi mnh au, mnh ch au thi ch ng ngh, ng tܪng na; ng tܪng-tܮng v vi thm na th mnh ch chu ǿng cn au ca thn m tm khng au. Qu v thy khng, ci tܪng ny n ng gp, n lm hi mnh d lm! 4- By gi qua ci Hnh. Ci Hnh ny thܩng thܩng mnh gi l i, nhng m y l s din-tin lin-tc ca tm-thc, n mau ljn ni mnh tܪng n l lin-tc. Qu v t mt cy nhang, n ch t mt u chy cht xu thi; mnh quay mt vng th thy c mt vng trn, mnh tܪng nh c mt vng la. Nhng tnh tht qua nhng m la quay lin-tc, n ni lin nhau thnh mt ci vng. Hoc th d mt thp nܧc ang chy, hoc vi nܧc phng-tn, mnh thy n chy mt dng th ny, lc no cng c mt ln thng. Thc ra ch c nhng git nܧc ni vi nhau, mau ljn ǰi mnh thy c mt ܩng lin-tc. y cng vy, ci chng ta gi l ci tm ca mnh n gm c mt ci ln nh th ny, ܮc ni bi nhng tm-nim, m by gi mnh ngh. V d, qu v nghe ti nhc ljn v a, th ngay khi nghe nhc ti a tc th qu v bt u nh " , mnh lm rung Bnh-dng cng c a". Ngay lc th qu v bt u i v rung "Khng bit tri trn c ma hay khng, rung c nܧc hay khng, ma hay l nng; mnh v tt nܧc hay ri phn. , ri tip theo mnh s mua phn u n? Ngܩi bn phn cho mnh h bn phn gi hay thit n? Ngܩi ny l n b hay n ng, d thng hay d ght n?" Nh vy qu v thy gm ton nhng ci nim, l nhng u Ng mnh S ni vi nhau lin-tc nh th , m mnh tܪng l ci ging suy-t mch lc, nhng thc ra cht n ra tng khc th thy l u Ng mnh S.Thnh ra khi mnh nm ng, qu v thy, nm m ang ng y, lt vt ra ch kia, n hon ton khng mch lc g ht v l biu-hin nhng din-bin ca tm-thc n biu-hin qua gic mng; nh khi thy thn heo m u nga chng hn, qu v ch thc mc g v mnh lun lun em hnh nh ny ni qua hnh nh kia, v chnh nhng ci ny din-tin mau qu cho ljn ǰi mnh thy ci tm mnh l mt ci g ng-nht, bt-bin. Khi no qu v b ra thi-gian chng nm pht, nhn tr li thy hon ton n khng c g l mch lc ht. Nhng m ci khng mch lc chng ta li tܪng l ci tm ca mnh. Tht ra n ch l s din-bin tip ni tng hnh nh vi nhau thi. Nh vy ci Hnh ny ch l s din-bin ca tm-thc, n i mau ljn ǰi chng ta tܪng l n ng-nht, n bt-bin, nhng tht ra n bin ǰi trong tng nim. Nim l khong tm thc ngn chng mt giy ng h thi. Nh vy th thy r nh th gi l "chiu kin", l "chnh-kin", l thy ng ci xc thn ny thay ǰi, thy cm-th thay ǰi, thy tܪng-tܮng thay ǰi, thy hnh thay ǰi, tc l s din-bin tm-thc ǰi qu mau. 5- By gi l yu-t th t, l Thc . Thc y l nhn bit cc gic-quan i vi cnh hin-ti. Th d ti ng y, ti nhn thy, Thc y l ci bit ca con mt, ci bit ca tai, ci bit ca mi, ci bit ca lܫi, ci bit ca thn; tm chia ra nh vy. Cng nh qu v tm chia ra mt tun lm by ngy. Chng ta ǥt ra l th hai, th ba, th t v.v... nhng tht ra cc ngy u c gch ni vi nhau, u c ci dt khot gia ngy ny qua ngy kia. Cng nh nh mnh chia ra mt ngy mܩi hai gi g , th nhng gi tm chia ra n l mt ging lin-tc. y mnh thy ngܩi n-Ƕ chia ra thn ny lm nm thnh phn. Thnh phn xc thn gi l sc, phn tm gi l th, tܪng, hnh, nhng tht ra th, tܪng, hnh, thc ny n lin-kt vi nhau ch khng bao gi n hin-din tng ci mt. Tܪng-tܮng xong l thy kh. Thy kh xong tnh mt hi th l hnh. Do tnh mt hi m ta nhn bit nhng s kin hin-din, nhn bit trܧc mt mnh thnh sai lm ht gi l Thc. Mt v khc ljn nh, ng ta ch g vo bng ku cc cc th ny hi:
Nh vy, thy nghe hiu bit chng ta NJu ging ht cc ngܩi i ng? C iu l do s din-bin ca th, tܪng, hnh v ci sai lm no khng bit chng ta thnh m. y khi m nhn r sc l xc thn, th l cm-gic tܪng l tܪng-tܮng qu-kh hoc l tng-lai, hnh l s din-bin lin-tc ca tm-thc. Thc l nhng s nhn bit trong hin-ti. iu thy rt l v-thܩng, khng c ci no l bn, th ci ܮc gi l "chiu-kin ng un giai khng", thy r nm un l khng. Nh vy, by gi y mnh phi hiu "Khng" khng c ngha l khng c hon ton, m c ngha l n bt-nh, ty theo ci duyn bn ngoi m thay ǰi. Chng hn qu v thy ti ngi y mp, th ci mp ny khng c-nh. Ln sau qu v xung, c th l ti tri qua mt trn bnh hoc l ti n khng ܮc th ti s m, hoc l ti n nhiu ti s mp hn. Nh vy ci mp ca xc thn ny cng khng c-nh. Th d kÿ ny qu v thy ti en nhng thi-gian sau qu v thy ti ln bt trng hn chng hn; th nh vy r rng ci en ci mp, ci m, ci trng v.v... tt c ci g thuc v thn v tm ny cng ty duyn ch khng c ci g c-nh. Thy r ci gi l hiu l "Khng". Nh vy ci "Khng" ny d hiu ch? iu ny mnh c th thy r rng ch! Nhng m ch kt mt cht cho nn mnh ng ng tr thnh m . Ci kt ny l ch no? Ni xc thn, Pht cng c xc thn, thy mnh c xc thn, mnh cng c xc thn. Thy thy nghe hiu bit ra sao, mnh cng thy nghe hiu bit nh vy, m mnh c th cn gii hn thy na! Thy u bit ting Anh, ting Php. Mnh bit ting Anh, ting Php. Ông thy u c bit li xe Honda. Mnh cn bit i xe Honda na. Nhng th vui nh coi ht, coi tivi, nghe cassette, thy u c nhng th vui ; m sao mnh phin-no, ng thy khng c phin-no? Nh vy ci b-quyt n khc nhau ch no? Tm ra ci b-quyt l gii-p ܮc cu hi, tc l chuyn m khai ng. Ch ny s trnh-by ci "Khng" mnh tܪng u l xa xi, thc ra nhn n n ng nh n hin-din. Xc thn v tm chng ta thay ǰi v thܩng ty duyn. Ci ܮc gi l hiu ܮc l khng. Thnh ra ngܩi m nhn bit ci thc ny c rt quan trong. Ngܩi m s thy ci g? Chng hn, v d mt ngܩi ang nm m, ng ta nghe ting con ong bay v v. Con ong bay bn ngoi nhng ng ta thy c chic my bay bay qua. Lt sau, ng ta ng ng ta lm sao ci ly bn cnh b b. Ông ta nm m thy my bay lm rt xung tri bom n. By gi, chn ng ta b mui cn, ng ta nm m thy lin bom n, mnh bom vng ming lm ng ta gy chn. Qu v thy bn ngoi l ong bay, ly b, mui cn. M bn trong my bay, di bom, mnh bom trng ng ta gy chy, ng ta i bnh-vin, ng ta kh v cng. Cnh ngoi khng n thua g ht m cnh bn trong rt kh, khi ng ta thc dy, my bay bin thnh con ong, tri bom n bin thnh ci ly b, v chn gy ch l mt vt mui cn. C phi ng ta ht kh l v ng ta thy s tht khng? Tr li mnh, qu v c nghe ni "a-nghi nh To-tho" khng? Ti sao ngܩi ta ni cu ? Bi v ng To-tho i nh trn thua; ng i ngang qua mt trang tri. Khi i qua trang tri , ngܩi ch tri mi sai con i mua rܮu, ng ch tri ch thn i mi dao lm heo i To-tho. Ông To-tho nghe ting nhc nga i mua rܮu th ng ta suy ngh ra lin, rng ngܩi ny i bo quan Nj bt mnh. Ông ta nghe ting mi dao, ngh rng ngܩi ta mi dao Nj git mnh. Nghe ting ngܩi ta thc dy nhn nhao v nghe ngܩi y t hi "Git mt hay l git ht?" ng ch nh bo "Git ht mi ". Th l To-tho ngh "Ri, h sp ra tay!" thnh ra To-tho ku quan qun thc dy, git ht c nh ca ngܩi ch trang tri . V rܮt theo git thng con na. Lt sau mi khm ph ra ngܩi ta mua rܮu git heo l Nj i To-tho m ng li git ht c nh ngܩi ta. Thnh ra git xong v bit ܮc t s To-tho mi than mt cu th ny: "Chng th ta ph cc ng cn hn Nj cc ng ph ta." Nh vy gic m ny mnh thy r l nhm mt, v gic m To-tho l m mt. Ngha l ng ta ngi r rng nhng m ci tm rt a-nghi. To-tho l gian-hng hay hi ngܩi khc lm. Thnh ra nghe v suy gm cc hnh-Ƕng chung quanh v ng ta cho l hi ng ta, nn ng ta lm lm nh th . Cng nh gic m ch g? V do l do ci m ca To-tho m git lm nhng ngܩi ny. Mi y ti nghe mt c Pht-t ljn l Pht v k ti nghe mt cu chuyn. C ta chung vi mt ngܩi bn, hai ngܩi cng l Pht-t v c hai cng tu. C ta thy mnh rnh thi-gian, c ta mi hc nghi-thc. Hc nghi-thc nhng c ta gi qu khng nh, cho nn c ta mi ghi ln tm bng u giܩng, ch ci t.
Ngܩi bn c ta mi din dch ra l c y ghi Nj chi xo, thnh ra chi c ta qu chng! Nh vy qu v thy, do ci suy gm ca mnh m mnh trng php bin thnh trt ht. Thnh ra tnh bn ca hai ngܩi st m l v ngܩi bn c ta qu a-nghi! Ngܩi bn c y ngh l c ta mun chi xo bng cch ghi ci ch o-c gi l mun chi ngܩi bn chung. M tht ra l c ta ghi Nj c ta hc ci danh-t nghi-thc m thi. Nh vy, ci Thc ny l ci bit , mnh gi l c chnh-kin, l mnh nhn ng; nhng tht ra lun lun nhn qua ci suy gm ca mnh thi. Gi s mnh i qua bi mng-cu no , thy hai ngܩi bn ang ni chuyn vi nhau; mnh i ch ti, mnh thy h lm thinh; h lm thinh nn mnh khng bit h lm ci g, v lun lun mnh suy gm th ny: "Chc h ang ni ln mnh thnh ra mnh i qua h lm thinh!" thnh ra h b ghi mt im. Hm sau na, mnh qua sng nܧc ra chn, h ang ni xn xao, h thy mnh ti ci l h lm thinh; th l mnh ni: "Hai ln h ni ln mnh!" v ln th ba, ln th t, v ri mnh ljn mnh gy ln vi ngܩi ta. M tht ra khng c g ht! Hai ngܩi ang tnh chuyn i chi, thy mnh ti h s mnh mt thnh ra h nn; v mnh suy gm ra h ni ln mnh. Nh vy, ci Thc ny l ci nhn bit nhng cnh sai lm l do s tܪng-tܮng ca mnh. Do chng ta cng c ci thn v tm mnh cng nh bao nhiu ngܩi khc, nhng m nhng ci thn v tm ta s dng ci tm ca ta ra sao khng bit m ch lm kh mnh v kh ngܩi. M ring my b l rt s-trܩng v ci tܪng tܮng ny. Ti thy mt trm gia-nh s d tan v, khng hnh-phc, l ti v ngܩi v hay ngܩi chng tܪng-tܮng nhiu qu thnh ra pht ghen, m chnh ci ghen ny n lm ǰ v ch g? Thnh ra qu v ljn cha qu v thy vui v, v ni nh mnh bun, ci bun l do mnh ng gp mt phn. M ngܩi ng gp h khng thy r, chnh h ph v hnh-phc gia-nh ca chnh h. Chng hn c mt chuyn gin-d. Ngܩi chng ljn than vi ti nh th ny. Ông ta i ra ܩng thy c ngܩi bng tc ca v mnh, mc b p, may kiu p. V nh, ng y mi ni vi v: " , anh ra ܩng thy c ngܩi mc b mu , p lm. Thnh ra anh thy em nn may kiu !"B v nghe khoi lm, i ch mua vi may lin. Ba sau, b ta mi suy din ra: "Anh ra anh thy ai, thy hi no? Nhn u, u m bit ngܩi ta p, bn kiu ny? Anh phi ngi gn mi nhn bit ܮc. Con nh u, anh ni cho ti nghe!" Ông chng t v sau ht dm ni. Ông ta ch cn ni i ljn nh ai, thy pha c-ph ngon v nh by cho v; hoc l thy ai n ngon ci g, v nh by cho b v l b v chp hi "Ri n sao? V nh ch no ung c ph? Ti sao hi no gi khng sanh tt ch khen, m by gi khen ch l c ci g ri!" v ay nghin nhc nhi c m di. Ông chng i lm cc kh, v nh mun ngh, m v nh l b b v cn nhn. Ni m khng nghe th b v bo: "Thi thi ti ri! R rng l c bng chng ri!" V b ta i rnh na! Rnh theo kiu To-tho th r rng cch i, cch ng ny c d-tm. Gia-nh b ta bt u xo trn l do b v ng gp. Ông chng i lm v c NJ-phng, mun ni, mun lm bt c ci g cng NJu phi un lܫi hai ba ln, khng bit ni ra c b ci g hay khng. Mt bn v-tnh, mt bn hu-. Lu dn ng ta mt qu phi b cuc na chng. Nhng ci kh ny, nh vy l do mnh to ra ch u c phi l bn ngoi. Ch ny ti ch gii-thiu bi kinh u tin thi. C mt v B-tt, v ny khng bit l nam hay n, tng hay tc, ch bit tn l Qun-t-ti. Ngi dng tr-tu soi thy nm un l khng th Ngi vܮt qua tt c kh. By gi c Pht mi gii-thiu dn, ni mnh cng phi tu nh Ngi th chng ta cng s vܮt qua kh. Ny gi ti gii-thiu nm un cho qu v th thy rng mnh kh nhiu ri. Kh thn khng ai thot ܮc. H c thn l c bnh c kh. Nhng m ci kh tm th chng ta c th sa ܮc. Do , trong kinh-in i-tha mi NJ-ngh mnh bin phin-no thnh b-NJ, bin ta-b thnh tnh-Ƕ. Cn nu m khng kho th ci cnh ta-b coi nh tnh-Ƕ mnh s bin thnh ta-b, ci cnh thanh-tnh mnh s bin thnh phin-no. Nh b v m ti gii-thiu, b y quy rit hoi ng chng mt mi qu, s lm mt, v nh cn b ay nghin th t-nhin ng ta phi gh ch no m m hn ch g? Qu v thy iu ny? Hiu r iu ny, chng ta p-dng lm sao trong cnh kh th chng ta nn gip cho nhau sng an-lc mt cht ch ng tܪng-tܮng qu m lm kh mnh v kh ngܩi. Qu v thy nm un l khng , u phi g l cao xa, mnh nhn thy n r l n thܩng bin-ǰi, khng bao gi c mt gi-tr c-nh cng chc ht. Thn ny thay ǰi v tm thay ǰi, cm-gic thay ǰi, nhn bit cng thay ǰi. Cng l s kin m khi vui mnh thy khc, khi bun mnh thy khc. Cng nh ci bng ny l p khi qu v vui, thy n p, v khi ni quo th thy n xu. Nh vy th lun lun l ty duyn thi. Do m hiu r ci ty duyn ny, do nhn-duyn m n to thnh cnh vui, cnh bun, cnh thng, cnh ght, cnh gin, cnh hn, th ny th khc v.v... Hiu ܮc ci gi l hiu l khng. Nh vy l khng l khng kh phi khng? V Pht dy tip:
"X-li-t, sc bt d khng, khng bt d sc, sc tc th khng, khng tc th sc, th, tܪng, hnh, thc, dic phc nh th." Tc l Ngi ni nh vy th ci sc ny n cng bin ǰi ty duyn. Ci th, tܪng, hnh, thc n cng NJu khng ht, c ngha l n khng c-nh. Ci tܪng tܮng, ci cm-gic ca thn v tm hon ton n khng c c nh. Ci nhn bit cng khng c gi-tr tht s na. Hiu ܮc nh th tc l hiu ܮc ci l khng, v by gi, Pht ni tip: "Ny X-li-t, ci khng tܧng khng ca cc php n khng sanh, khng dit, khng d, khng sch, khng tng, khng gim." M by gi mnh mi thy n, Nhng ci mnh lun lun ni l ci sinh, ci dit, ci d, ci sch, ci tng, ci gim l khi chng ta ni ljn mt ci gi-tr coi nh khng bin ǰi, nhng m y a ra nu m ngܩi hiu ܮc ci l khng ri th thy khng c ci g trn th-gian ny m c ci gi-tr bt-nh ht, c-nh ht, m n lun lun thay ǰi. Chng hn mnh ni ci ngon nht trn th-gian ny l su ring th - iu ny xin li - c ngܩi h chu khng ni ci mi ca n u! C nhng c trong cha m chng ti em tri su ring v cng, c ta bo c ta khng c tng kinh, v c ta nghe mi c ta nhc u, chu khng ni. Chng hn th ngoi th-gian ngܩi ta thch nht l c ph, thuc l, rܮu, th ba th ny, ti chu khng ni ri! Nh vy th qu v thy nhng ci mnh cho n c mt ci gi-tr c-nh, thc ra n khng c-nh m n ty duyn, bi v ngܩi ny thch nn cho l ng, v ngܩi kia khng thch cho nn h thy l sai. Thnh ra mnh phi thy nhng s thin c, phi quy, tt xu... Nhng ci n khng c c-nh. Thy Nj ng c chp. Ti nh lc m ti Linh-chiu ny lc no ti cng nhn thy ti c mt tiu chun c-nh ht. Chng hn nh ci thng xch nܧc m xch xong theo ti tt nht l phi p tr li cho n ǫ h. Ti v Nj nh vy n nong nܧc n s st v mau mc. Khi no, thy my c xch xong nܧc Nj nga ra th ti bc d lm, ti ni l ph phm. Ti i ra ngoi ti thy dng chn hay dao na qung ba bi khng em v, ti cng bc trong bng. Bi v tiu-chun ti ni l phi gn gng, ngn np, th ny th khc chng hn. Nhng m khi ti i ljn ni khc nh v min ty mt thng tri, ti tr v, ti thy u ngܩi ta cng c thng xi, ngܩi ta cng c chn Nj dng, dao Nj dng... ch ngܩi ta khng c cht, m mnh tܪng khng c mnh coi, khng c bc bi, khng c gin hn th chc ngܩi ta ht xi, ngܩi ta cht ht trn ri! T ra ngܩi ta cng vn sng! Ti i nhiu ch, ljn ch no ti cng a ra mt tiu-chun, mnh c tr trn ch mnh lo, ri mnh gin hn thng ght th; ti v mnh thy mnh ngh ng qu, tt qu m ngܩi khc lm sai i. Ti cn ci bnh na l hi ti dy v v-sinh, v vn-vt hc, dy v truyn-nhim ca bnh sn li , thnh ra ti quen, ti bt ra rau phi ra ba ln v ngm thuc tm, nu khng th ngm nܧc mui. Ri nܧc ung th ung nܧc thit chn, khi n cm phi ra tay. Ti thy ai sai nhng nguyn-tc l ti bc d lm. V ti ngh rng nu khng theo ng nguyn-tc v-sinh, ngܩi s bnh cht hoc bng s y nc li i. Nhng m sau , ljn nm 1983, khi m ti i cng-tc trn Tr-an, ln sut mt tun, ti v c Thanh-chu chng tm, chng ra g ht trn; ljn hi n cm, xc go ǰ nܧc v, mc nܧc snh lng trong Nj ǰ v go, cn rau th ch luc; cn tay mt, chn cng th hon ton khi ra g ht, m ti thy trn ngܩi ta vn sng, chng ai cht ht trn! Vy m hi tra ljn gi mnh vn bc bi v nhng th . Thnh ra khi hiu ch ny, Pht ni dܩng nh chng ta thy nh ni v ci g u: "Ci tܧng khng ca cc php n khng sanh, khng dit, khng cu, khng tnh, khng tng, khng gim ..." Mnh tܪng l ci tܧng n nm u, nhng tht ra ni y, ch a ra cho chng ta thy cc php n vn sinh dit v ty duyn, n khng c gi-tr no tuyt-i ht. Ci thi ti khong mܩi bn, mܩi lm tui, ti nh ci lm p lc nht c l l ln g ci u, ri nh ri xt keo ln, v ti cho l p nht. By gi y th khc, ti nh c ln ti un tc, ti un ci u m kiu tc n qun nn ti phi Ƕi khn lng ti ra ܩng, ch ti khng dm b khn ra. By gi ti nhn kiu tc hi xa , by gi h gi l kiu x lng nhm. Nh vy ci xu hi trܧc by gi thnh ci p, ci p by gi coi chng mai mt thnh ci xu. Nh vy th nhng gi-tr d sch, phi quy, tt xu, n c l gi-tr vnh-vin khng? Hon ton u c gi-tr! Cho nn mnh nhn bit n l ty duyn, th t nhin ta khng a ra mt thܧc o no Nj bit cuc ǩi ny bin ǰi cho mnh ht. Qu v c nh hm trܧc ti c k cu chuyn tܧng cܧp Hy-lp khng? Anh chng c ci giܩng nm. Anh ta ǥt gia ܩng, dܧi chn ni. Ai i qua anh cng bt leo ln ci giܩng ny. Ngܩi no di hn th anh ta cht bt mt khc i, m ngn hn th anh ta ko cho di ra. M cht hay l ko kiu th cng cht con ngܩi ta ri. Ngܩi no nm va trong ci giܩng ny th anh ta th cho v; bng cch qung-co th anh tܧng cܧp ni danh ngang ci giܩng ny, v ai i ngang qua y cng run ht trn. Qu v mi thy ci giܩng ny o theo ci tm ca anh tܧng cܧp ny, m trn th-gian ny, ngܩi ln ngܩi cao, ch ai u mt kiu nh vy? M h gp mt ci l anh bt leo ln. Mnh c ci giܩng nh vy khng? C ch sao khng! ti ch cho qu v thy. Hm trܧc c my c y cn nhn: "Tha thy, my Pht-t Bnh-dng y i hc c mt nhm khng chu i hc, ra vܩn da tm tnh ngoi y!"Thy mi ni:
C mi qu v leo ln ci giܩng ri. Ci giܩng ca c ta l khng ܮc tm-tnh. V mnh thy ngܩi ta tm-tnh ri mnh bc ch g! "Hi xa ai cm duyn b, by gi b gi b cm duyn ti!" Thnh ra mnh tܪng ci giܩng ca tn cܧp l chuyn thn-thoi Hy-lp; ch thit ra chuyn ny ni ln mi chng ta c mt khun kh no , gp ngܩi no l chng ta bt leo ln. Va nhn ngܩi ny thy hp mt hai im no l ri "A! Hn lu mi gp tri-m!" Nhng m xch li gn mnh thy ci tt ca h, h s th tay chn ra khi ci giܩng ca mnh; th l mnh sng, mnh hi "Ti sao b thay ǰi? Hi trܧc y khng c m by gi sao t qu!" Nhng m ci giܩng ca ng ny cn c ci thܧc o c-nh, v bng g n khng c n. Cn mnh, hm nay mnh vui v mnh khng c a nhng ngܩi c ci mt mt ng, nhn v thy nh l ai n ht ca; nhng ngy mai mnh bun, mnh khng a nhng ngܩi ni nhiu, ci ming ta lia nh vy ai m chu ni! Nh vy, ngܩi bn mnh lc mnh mun h cܩi ni nh mnh, lc th mnh mun h im m, m khi h cng thay ǰi nh mnh. H cng bt mnh theo ci khun ca h. Do m chng ta lm kh ln nhau. Thnh ra y ti a ra ci cu ny, c ngha l phi nhn cc php n bin chuyn, n ty duyn ch khng th lc no cng vy. Chng hn nh chng ta, y p dng ci ny trong tu vin. C nhng ngܩi mi v cha th rt l sing nng, mnh sai ci g cng ܮc ht, m h ba bn nm mnh sai khng ܮc, tc th mnh ni sao thay ǰi. "Nht nin Pht ti tin, bit nh vy hi mnh khng c nhn n v tu!" M nu ch cn p-dng ci khng ny thi th mnh s thng-cm vi ngܩi ny. Hi mi v n khc. Hi v lu n khc. C th lu ngy ri mt mi i, hoc l bnh hon cho nn mnh sai n, n khng nhm l. l iu th nht. iu th hai na, gi s ngܩi mi v mt mnh mnh sai, c th ba chc, bn chc ngܩi sai ܮc; m h lm rit h cng ui ch g? Lu lu v lm biu-din th ܮc, ch biu-din ba bn nm tri c thnh hay l ngܩi my cng phi r. Thnh ra ci kiu ty duyn ny chng ta thng-cm v cng. Khng c phi tri, tt xu no c-nh m l do duyn thi. Hiu r nh vy tc l hiu ܮc tܧng Khng ca cc php. Chng hn nh by gi, mt ng chng mi cܧi ܮc mt c v tht p. Thi-gian sau than: "V ti ba nay b y thnh khng-long, b chng!" Nhng m phi hiu ti sao mt c thiu-n p c m v nh mnh by gi bin thnh b chng. C y hi nh vi ba m sng ng ti chn gi dy ri bn i chi, tra v c sn cm n, thnh ra c ta khng p nh tin sao ܮc! M by gi mܩi mt gi khuya c ta cn xt chui cho heo n, ba gi thc dy thay t cho con, nm gi git , ri lm vic, va lo cho chng va lo nui con, va chm sc gia-nh hai mi bn trn hai mi bn, khng c mt gi ngh ngi, thnh ra khng bin thnh b chng sao ܮc! Ri c v khoe: "Chng em hi xa ho hoa phong-nh, d thng ht sc, m by gi nhn ng ta ti pht chn, nh ng nghin vy!" Khng nghin sao ܮc! Hi xa, n nh vi ba m bn p mi ra ܩng chi, by gi va chy go, va nui con, va nui v, m lm n hai mi bn trn hai mi bn, khng th gi ngh ngi, v nh b v sai tm heo, tm con na, i mua go na, thnh ra rm nh ng ht x-ke l phi ri! Nh vy, chng ta thy, cc php khng bao gi c-nh mt ch, khng ch nm un ca mnh thi m nm un thn v tm mnh cng thay ǰi. Hiu r Nj thy khng bao gi c ci g nht-nh trong , th hiu nh vy l hiu ci tܧng khng ca cc php. Ci ny l biu mnh nhn s vt y nh n hin-din, khng mo m. Nh vy th gi s nh mnh gp ngܩi bn mnh hm qua ng gy ln, ci mt b ta ng ni sn m ngy nay mnh ljn mnh gp b ta ang vui v th ng c bao gi em ci hnh nh ca ngy hm qua gn cho ngy hm nay. Thܩng thܩng gi s mnh c ngܩi bn no , mt ngy h c bit bao nhiu tm-nim, m ch chp mt ci tm-nim l sn thi v mnh kt ti cho rng ngܩi ny l ci ngܩi sn, v kt ti nh vy l ngܩi khng hiu l khng. Chng hn qu v v y, thܩng thܩng y mt tun l, ch nht l ti tip khch c-s, cn su ngy kia ti ch dy cc c em ti thi. Qu v ljn y, ngy ch nht c th ti rng ti biu-din, ti vui v ht mnh. Ti v ti ch c biu-din mܩi hai ting ng-h thi. Nhng m sau , qu v ljn y , tܪng ti lc no cng vui th l lm. Ci vui ny cng ty duyn. Khi no biu-din mi vui, ch ngy thܩng cng quu d lm! Hiu r ci ty duyn ny Nj chng ta khng kt mt php no c-nh mt v-tr no ht. Cho nn y mi ni l khng phi hn l sinh dit, l sch, l d, l tng, l gim m nhng ci i i hon ton khng c-nh. Hiu nh vy l hiu ci tܧng khng. "Cho nn trong ci khng khng c sc, th, tܪng, hnh, thc; khng c nhn, nh, t, thit, thn, khng c sc, thanh, hng, v, xc, php, khng c nhn gii, cho ljn khng c thc gii, khng c v-minh, cng khng c dit v-minh, cho ljn khng c lo-t cng khng c ht lo-t; khng c kh tp dit o, cng khng c tr cng khng c ǡc. V khng c g ǡc ht." Nh vy y mi ch rng trong ci khng hon ton cng khng c nhng ci php nh sau: 1-Php th-gian a) Ng m: sc, th, tܪng, hnh, thc. Nh l khng c, y khng c ngha hon ton khng c m ch ty duyn thi. Ty duyn m chng ta c ci thn v tm nh th ny. Mai mt ǰi ci duyn khc, ta c ci thn v tm khc. b) Lc cn: Mt, tai, mi, lܫi, thn, c) Lc trn: L nhng i tܮng ca su cn. Qu v hiu su cn. V d con mt nhn thy tm bng th y gi l mc-trn, nghe ting g th y l thinh-trn, hi thy mi phn th mi phn l hng-trn, r thy nhm th y l xc-trn, le lܫi thy mn nht th l v-trn, khng nhn thy tm bng m mܩng tܮng thy tm bng th l php-trn. Thy qu v ang ngi y gi l sc-trn. Nghe ting lao xao ca qu v l thinh-trn. Mi m hi ca qu v gi l hng-trn. Lim m hi mn gi l v-trn. R thy qu v l xc-trn. Qu v ra v ri m cn nghe ܮc mi m hi th l php-trn. Tt c nhng ci NJu ty duyn ch khng c g c-nh ht. d) Mܩi tm gii: Su cn tip xc vi su trn s sinh ra su ci nhn bit. Nhng ci nhn bit ny cng v-thܩng ht. Chng hn con mt nhn v ci bng ny p, ngy mai bun ti ni ci bng ny thy gh. Nhng ci nhn bit cng sai lm v khng c gi-tr c-nh. Mܩi tm gii bao gm su cn, su trn, su thc. Ci ny cng thuc v ci khng, c ngha l khng c-nh. 2- Php xut th: a) Mܩi hai nhn-duyn
l Pht tm ǥt ra thi ch tht ra u c g c-nh. Nh vy th php th-gian v php xut th-gian v chn ci ǡc ny n hon ton khng c mt gi-tr c nh m ch ty duyn thi. l li m c Pht gii thm. V c Pht kt lun bng li khuyn khch nh th no. Khuyn khch nh th ny l: "Ch v B-tt NJu nng theo Bt-nh Ba-la-mt a ny cho nn tm cc ngi khng h qui ngi. Do khng qui ngi cho nn khng h s hi, xa la ht in o mng tܪng cu cnh Nit-bn." Nh vy, by gi c Pht mi xc nh: Ch v B-tt do nng Bt-nh nn c nhng kh-nng nh sau: 1- Cc ngi v-ngi. Ngi v v ngi khc nhau. Gi s ti i ljn y gp ci bng ti i khng ܮc th gi l ci bng lm ngi ti. Ci ngi ca thn khng ni l v B-tt v ngi ch ny ci ngi ca tm: V d i ra Thin-chiu gh mua dm mt h nܧc tng, qu v ni khng ti khng ti ܮc. Ni sao? Bo ti ngi lm. Sao ngi, tr li, ti trܧc y gy ln vi c bn tng . Nh vy ci v ngi y ܮc ch: Khi chng ta cn m lm th chng ta c nhiu tr ngi lm. C nhiu con ܩng mnh i qua khng ܮc, khng phi ngܩi ta ro km gai, m ti c ngܩi mnh khng a ng . Ci l ci ngi ch g? Nhng ci ngn ngi ny l nhng ci ngi ca tm-l, khi m chng ta hiu bng tr-tu bt-nh ri th khng c g ngi chng ta trn th-gian ny ht. Nh vy th tt c tr ngi v thn th c m tr ngi v tm th khng. Ci ngi v tm thܩng thܩng lm mnh kh. Lun lun c mt ci g ngn ngi lm cho chng ta nhn mi ngܩi khng c r rng. Qu v thy, c nhng ngܩi mnh ght, mnh gp mt mnh ng ch khc , khng bit ai cm m mnh nhn khng ܮc! Ni chuyn th ni trn tri dܧi t, ni trng trng, ch khng ni vi h ܮc. Ci gi l "ngi". M nu vܧng vo tr-tu ny th chng ta s ht ngi. Bng cch no? L v con ngܩi , thn cng thay ǰi, tm cng thay ǰi, ngy m mnh gy ln vi h l h sn, m ba nay l h h, th mnh cng thay ǰi. V ngܩi khc cng thay ǰi. Th mnh chp, m sao chp ngܩi ta m khng chp mnh? Hiu nh vy cho nn chng ta mi t ljn ci v-ngi. L phi qun mi ht ܮc. Chuyn mt v thin-s l ngi Bch-n, khi ngi tu v ܮc ni danh l Pht sng, thin-h ljn quy-y v cng kin ngi bit bao nhiu m k; tnh c trong lng c mt c gi b mang bu, m c ta khng khai tc-gi ci bo thai l ai. Cha m tra kho rit ri c ta mi ch "ng Pht sng l ta a nh trong bng ti y!" Khi ngܩi ta mi n rng ngi Bch-n l "ng Pht cht", m ngi cng lm thinh, ngi khng ni nng g ht. Ba n, khi c sinh ra a con th b ngoi thng b mi m n b trܧc am ngi. Ngi nh phi nui a con, m khng c sa, hn na ngi sng theo kht-thc; mi ba m bnh-bt i xin cm th phi dt a con nt i v xin b thp. Chuyn xy ra tht l tri tai gai mt, nhng m bit b n cho ai. Ngi nui a b nh Quan-m Th-knh nui vy . B Quan-m l n b, nui khng c g ti-nghip nhiu, m ngi l n ng ngi nui rt l ti-nghip. Ngܩi ta k rng khi ngi ngi thin, thng b n b lm ngm quanh ngi, tc l sn sc rt l cc ci thng b . Cho ljn khi ba thit ca n tr v th c m cܧi xy ra, v ngܩi ta mi ljn xin li ngi, b thng b i. Khi a b ܮc bng i ri, ngܩi ta mi n ngi l "ng Pht sng" tr li. Nh vy, qu v thy ngi l ng Pht sng hay Pht cht? L do ci d-lun bn ngoi ǥt, ch tht ra i vi ngi, hiu r xc thn ny v-thܩng, tm ca mnh cng sinh dit v-thܩng, cho nn ngi hon ton khng gin g ht. V ngi hon ton khng ni, khng gii-thch, khng minh-oan g ht. Nhng mnh trong trܩng-hp chc tht c t-vn qu! Oan mun cht, phi khng? S d chng ta khng hiu ܮc nhng ci cn ngi, khng nhn ܮc nhng ci l v chng ta thy nm un mnh l c-nh. Thnh ra ci danh nu mnh khng c, khng bit lm th g ht m ngܩi ta gi mnh l thi-s th mnh nhn ܮc, nhng m mnh khng n cp ngܩi ta bo mnh n cp th mnh khng chu. L v ci danh thi-s n lm cho con ngܩi mnh ho hoa phong-nh ra, cn ci danh n cp m l mang vo thn b ngܩi ta ch; cho nn chng ta ch nhn ܮc trong hon-cnh chng ta khng c m n em li lc, l danh hoc l ti, cn nu m nhng ci g n lm hi mnh v thn v tm th mnh thy kh chu. Nhng m y, v B-tt ny hiu r ng-un l ty duyn nn thy n khng c ci g cng chc c-nh trong ; cho nn hiu nh vy ri, cc Ngi v-ngi. Cho nn mun lܧt thng ht tr ngi do cu-bt-ǡc, on-tng-hi th chng ta phi lm sao nng vo tr-tu ny, thy r nm un ca mnh l bin chuyn. Ngܩi bn mnh gp ngy hm qua h sn, nhng ba nay h h, h ang vui v, h cܩi vi mnh, th mnh cܩi vi h ch c g phi ngi, quay mt i ch khc! Cc v B-tt, do nng vo Bt-nh, thy nm un l sinh dit, l ty duyn, cho nn cc ngi mi t ljn ci v-ngi. 2- Do v-ngi nn khng s, khng cn s mt ci g ht! Thܩng thܩng mnh s ci g? S gi, s bnh, s cht, s khng thnh tht chng hn, tc l hiu r ci thn ca mnh l n gi th d c s n cng gi, c s n cng cht. M by gi ting khen, ting ch hon ton khng c mp bo g thm th by gi chng ta hiu r ܮc ci ri chng ta khng cn s ci g trn th-gian ny. Mnh s l s xy ra cho mnh, ch xy ra cho ngܩi khc mnh chu ni ch! Thnh ra hiu r nm un ny l ty duyn v khng thit ri th chng ta t ljn ci khng s. 3- Ci iu na l thy ng ǡn cho nn khng gi l in o. in-o l thy sai lm i. Ngܩi ta bin ch ra l do ngܩi ta hc, m mnh dch ra l ngܩi ta chi mnh, ri gy ln vi ngܩi ta. Ci tc l in-o ch g? Ngܩi ta git ln, mua rܮu i mnh, m din ra l ngܩi ta phn mnh ri git ngܩi ta, th ci l in-o. y, thy ng, sai thc ra sao, mnh hiu r nh vy th ci gi l thy ng chnh-kin cho nn khng in-o, v do m t ܮc tch-dit Nit-bn, c ngha l tm vng lng khng cn phin-no; v t ܮc v tm khng cn phin-no, do pht-huy kh-nng nh qu-kh, bit tng-lai, gi l thin-nhn v tc-mnh-thng. Sau khi trnh-by nh vy ri, c Pht gii-thiu cho mnh: Thy r tnh khng ca cc php c ngha l bt c s vic g, chng ta cng bit n khng c mt gi-tr c-nh, n ty duyn thay ǰi. Hiu ܮc nh vy ri, c Pht mi ni: ch v B-tt NJu do ni m cc Ngi ܮc v-ngi, ܮc khng s hi v khng in-o, t ljn ci tm an-lc. Ngi ni tip: "Ba ǩi ch Pht cng nh vo m ܮc thnh o." Cui cng c cu thn-ch; cu ny nu ta tho theo vn-hc th ljn thi B-la-mn gio phc-hng th h xi thn-ch, th h c nhng ch gi l ch i-thn, ch i-minh, v džc ln n linh v cng. c Pht mi ni: "Ci tr bt-nh ny l thn ch ln, minh ch ln, l ch v thܮng ch, ta ch nng vo n l vܮt qua ܮc tt c kh." Thnh ra tr-tu Bt-nh n c cng-nng cn hn my thn-ch na. l li xc-nh Nj chng ta vng nim tin v Nj theo truyn-thng Pht-gio th gi nguyn cu ch Phn khng dch li l: "Yt lj, yt lj, ba la yt lj, ba la tng yt lj, b-NJ tt b ha" Nu dch ra c ngha l "C gng, c gng, c gng vܮt qua b bn kia" Trong khun kh thi-gian ch c mt gi ba mi pht, ti ch c gng trnh-by cho qu v toa thuc nh th ny: C nhng ngܩi trܧc nh mnh kh, cc ngi p dng li Pht dy m ht kh. Áp dng bng cch no? Cc kh thn ny khng c cch no chng ta trnh ܮc. C bnh phi i nh thng ung thuc, nhng m ci kh chng ta trnh ܮc y l ci kh tm. Nhng thܩng thܩng kh thn khng lm cho chng ta kh, m ci kh tm ny n lm cho mnh kh lm. Ngܩi ta i, cha cht, nhng mt cn bun c th lm cho mnh t-vn cht lin. Nh vy Nj gii-quyt ci kh tm ny cn mt iu l thy cho r nm un ca mnh l khng, khng c mt ci g cng chc m lun lun thay ǰi theo thi-gian, theo khng-gian. Nm vng ci , chng ta Nj tu ri. ܮc gi l qun-chiu bt-nh. By gi l cch thc-hnh. Cch thc-hnh y ܮc chia ra lm ba loi, v qu v thy cch no hp vi mnh th thc-hnh: Cch th nht gi l tht-tܧng bt-nh.
Trܧc khi hiu ba cch v danh-t: Tht-tܧng, Qun-chiu, Vn-t, ti xin mܮn ba th-d: C anh chng in, do in cho nn ni m mnh l k th. Do thy b m l k th cho nn c mun git b m thi. Mun cha bnh anh chng in ny, mnh mi ni th ny: "B m anh mun git l m ca anh!" Thit ra b y sinh ra anh thit, m khng bit khng hay sao m anh ta thy b y l k th mnh. Thnh ra by gi, lm sao gip anh ta b nh git, anh phi ni th ny: "B ny l m ti, b ny l m ti". Cho nn anh chng in v nh c ni th ny "B ny l m ti, b ny l m ti", m ti sao phi ni nh vy? L ti v in qu i, h ngng ni l anh ta git m. Thnh ra khi cn ni vy l cn in. Trong khi ni nh vy, anh ta qun chiu b ny nh l m mnh. Nhng thc ra b ta l m thit. V thy l k th cho nn rng qun l b m mnh. Cho ljn khi anh ta ht in ri, th anh ta khi cn ni lm nhm "B ny l m mnh", m cng khng rng coi l m, v thit s l m ri. Nh vy mnh thy s tht lc no chng ta cng c tr-hu bt-nh ht, m khng bit sao chng ta qu mo m cho nn by gi, thܩng thܩng mnh phi ni l "Nm un l khng". Phi ni Nj trn-an, nu khng n thnh ra c. M cn ni lm nhm nh vy l cn thy thit, cn kh. Khi no chng ta hon ton khng cn kh na th sng vi tht-tܧng ny, lc khng cn c s dng-cng na. Thnh ra ci php th nht l ci php khng c dng cng m hng sng vi n gi l v-cng dng-hnh. L nhng ngܩi tnh, khng cn qun m mnh l m mnh. Cng nh by gi, ti thy ght qu v, ti khng cn ni li phn bua g ht. Gi s ba no ti ku b T-ha, ti ni: "C T-ha li y, ti ni cho c nghe, ti khng c chp nht, ti khng c gin hn, ti khng c ni ci g c ht!" Th c T-ha s hiu khn rng l ti c ci g trong bng, ti mi ni kiu . Cn ti cn thit tnh, ti khng cn ku ni g ht. C g lm ti sng trong bng ti mi ni kiu . Cn ti khng sng thit tnh, ti khng cn ku ni g ht. Thnh ra khng cn tu, khng cn dng cng qun chiu th ngܩi trng-thi Tht-tܧng Bt-nh. Hng ny qu v no v ܮc y? Khi ni! Nhng hai hng ny l cch chng ta ang lm y. THT-TÐNG BÁT-NH Hm trܧc, ni th d v bn tay, k rng c anh chng i ra trn, b ngܩi ta bn gy tay, tr v, ngha l bn tay ny khng c, ngha l cn cnh tay thi, nhng khng bit c chng bnh ra sao, m m no ng, anh cng nhc ch bn tay ct ny. Bn tay khng c m thy nhc nhi ch bn tay. Bnh l bnh tܪng ch g? Anh ta mi ljn gp ng bc-s. Bc-s hi anh au lm sao? Anh ta mi rn, ni: "au qu, n khng ܮc ng khng ܮc, nhc nhi qu!" Bc-s bo:
Ti v bn tay khng c th bnh khng c, bnh khng c th thuc khng c. Anh ny sau khi gp bc-s v ht bnh lun. Trܩng hp ny l trܩng hp s mt. Trܩng-hp ca t B-NJ-t-ma gp t Hu-kh, ni rn nh mnh n:
Xong mt ln gp g th thnh t lin. Ging nh anh bnh , ljn kim khng ra bn tay Nj a cho bc-s khm l ht bnh. Trܩng-hp th hai, nh ngi Tng-xn ljn vi ngi Hu-kh:
Trܩng-hp th ba l ngi o-tn. o-tn ljn hi ngi Tng-xn:
Ngi lin ht bnh. Nu chng ta ܮc ci hng ny, chng ta rn no tm mnh bt an, xao-xuyn, mt-mi, ngܩi ny n hip mnh, ngܩi kia lm phin mnh, ni xu mnh; th ng thy cao tay n bo: "Ci ngܩi u, ch cho ti coi?" Th thy mnh i ti ch c mt mnh mnh thi, nhng mnh vu-oan gi ha cho khng bit bao nhiu ngܩi. Thnh ra ngay lc thy r l do mnh t to ra, mnh tܪng-tܮng, mnh cm tܪng ra l mnh phin-no, th ngay lc mnh thy r nm un l khng, thc ra n u c thit. Nhng ngܩi lm phin mnh, nhng cnh lm phin mnh, hin by gi khng c, t mnh tܪng-tܮng ra mnh kh thi. Ngay khi khm-ph r ra iu ri, thy r nm un l khng ri, ngܩi y ht bnh. Mt ln thi l ri. L hng nht, khi ht ri nh vy h s sng vi ci thy bit cng nh ngy xa, nhng c ci khc l khng phin-no. Gi l Tht-tܧng Bt-nh. QUÁN-CHIU BÁT-NH Trܩng hp th hai. Cng anh bnh nh vy. n bc-s cng ni bt mch y vy nhng khng ht. Anh ni vi bc-s th ny, ti bnh bc-s c a thuc cho ti i. Ông bc-s mi a hai gi, mt gi trong ung, mt gi ngoi thoa. Nhng m ung anh ta bit b v ming ch g, nhng m thoa, thoa ch no? Thnh ra em thuc v ung, anh ta b v ming. Nhng khi thoa anh ta tm khng ra ci ch thoa. Trong lc kim hoi khng ra ch thoa, anh mi khm ph ra ci au ny l gi tܪng. V bn tay khng c th ly g au? Cho nn anh ta tr li mc NJn ng bc-s, bt tr li tin thuc. Tay ti khng c m bn thuc xc tay. Bn thuc nh vy l li ng thy v bt tr li tin. y l trܩng hp ca cc ng Thin-s, sau thi-gian dng cng tu, i ng ri i kim ng thy mc NJn. Thnh ra c nhng v Thin-s, khi nj-t hi thy dy con php an-tm hay tu-hnh. Ông bo: "Tao khng ch u, ch ri, mai mt ng ng, ng chi tao cht!" y, qu v i tu, ti ni nh vy: "May b-on hai tc, sm mt tm ta-c, n chay, l bi ..." qu v lm ܮc. Khi xoay qua bt chܧc sa ǰi thn mnh v sa ǰi hon-cnh bn ngoi, tc l trong ung th ܮc, nhng ci thoa ny ci kh ny bt ngun t ch no? Trong khi loay hoay tm ci tm Nj thy ci kh th khng c. l do ci tܪng-tܮng, th mnh s ht bnh nh ci hng ny. Gi l Qun-chiu Bt-nh. Sau thi-gian dng cng, chng ta s t ljn trng-thi qun-chiu. VN-T BÁT-NH Trܩng-hp th ba ny l bnh nng, ng thy a thuc no cng khng tr ni. Bnh c bnh lin-tu bt tn, au bt k ngy m, lc no cng thy phin-no ht trn. Ông thy mi hi:
" , v mua b phim , khi no thy au qu d ra coi." Anh ta gi ra coi; coi ljn Ƕ thuc lng b V-tc-thin ny, anh ta va coi va ng gc, l anh ta au tr li. Khi ljn ng thy, hi:"C phim no mi hay khng?" Thy bo: "C phim mi!" Anh ta ht au. M phim thuc lng c ri th anh ta au. y l loi ny, y l li tu ti a ra cho qu v thy. By gi lc no mnh cng rn, mnh kh, mnh bun ht trn; m chng-sinh thuc loi ny n quy d lm, n lm kh n m cn lm kh chung-quanh na. By gi ng thy mi a vo: "Con n, y l ci phi quy-y; khng cn tn l b Bng na ngheo, m con tn l Diu-hoa, nghe khng?" Khi m ngܩi ta nhc l b Bng th c quyn chi ln, nhng khi ni l b Diu-hoa th nh l mnh tu ri. Ngha l phi c ci php-danh, quy-y ci ; em v mng ci phi quy-y Nj dm ln thy m bt chi ln vi ngܩi ta i. By gi khi no mnh bn thܩng th mnh c th gy ln, chi ln, nhng bn o trng hay o vt khch m mnh d qu ngܩi ta s ni "Tu g? Tu h!" V nh vy bt buc phi mc tu v, ǥng khi no mnh d th ngܩi ta s ni "Tu m bn o , m d qu, khng ܮc!" Nh vy th hn-ch bt hng chng-sinh d ny i. By gi, sm mt ci chung, mt ci m, khi no gin ai qu th ly m m g, cho n h hi. t ra nhng cun kinh Nj ngܩi ta va tng va la cho n h hi mt lt. Trong lc tng nh th , tm mnh bt tham, sn, si ... ./. |