Kinh ðßþc ðÑc Ph§t nói v¡n t¡t và ngài Xá Lþi Ph¤t giäng gäi rµng tÕi tu Vi®n C¤p Cô еc, Xá V® (Savatthi). kinh thuµc loÕi vô v¤n tñ thuyªt.

Ph¥n ð¥u cüa kinh, ðÑc Ph§t cån d£n các v¸ ð® tØ có m£t hôm ðó mµt ði«u duy nh¤t : "Này các TÏ Kheo, hãy là nhæng kë th×a tñ Pháp cüa Ta, ð×ng bao gi¶ là nhæng kë th×a tñ tài v§t." ÐÑc Ph§t nói tiªp : "Nªu không ðßþc nhß v§y, th¶i không nhæng các th¥y mà ngay cä ta næa cûng tr· thành nhæng ng߶i chï biªt th×a tñ tài v§t mà không phäi là nhæng kë biªt th×a tñ Pháp." ÐÑc Ph§t chï nói v¡n t¡t có thª r°i Ngài ði nghï. Ngài Xá Lþi Ph¤t ðã thay Ph§t giäng giäi thª nào là th×a tñ Pháp và thª nào là th×a tñ tài v§t nhß sau :

1- Có 3 tr߶ng hþp mà mµt v¸ ð® tØ cüa ðÑc Nhß lai ðßþc g÷i là chï biªt th×a tñ tài v§t mà không biªt th×a tñ Pháp :

a) Tr߶ng hþp thÑ nh¤t là v¸ ðÕo sß s¯ng vi­n ly, nhßng các ð® tØ lÕi không tùy h÷c hÕnh vi­n ly cüa b§c ðÕo sß.

b) Tr߶ng hþp thÑ hai là có nhæng ác pháp, b¤t thi®n pháp v¸ ðÕo sß dÕy nên t× bö, nhßng các v¸ ð® tØ lÕi không t× bö.

c) Tr߶ng hþp thÑ ba là các v¸ ð® tØ không noi theo hÕnh thi¬u døc tri túc cüa b§c ðÕo sß, mà lÕi có mµt cuµc s¯ng phóng túng, l߶i biªng ð¬ ðßa ðªn ð÷a lÕc kh± ðau.

2- Tß½ng tñ nhß v§y, có 3 tr߶ng hþp ðáng ðßþc tán thán và ðßþc xem là v¸ ð® tØ biªt th×a tñ Pháp mà không th×a tñ tài v§t :

a) V¸ ð® tØ khéo léo h÷c theo hÕnh vi­n ly cüa b§c ðÕo sß mà không c¥n ai nh¡c nh·.

b) Nhæng ác pháp, b¤t thi®n pháp nào v¸ ðÕo sß dÕy nên t× bö, v¸ ð® tØ quyªt tâm t× bö.

c) V¸ ð® tØ tñ thúc li­m thân tâm, không s¯ng phóng túng, không s¯ng l߶i biªng, không hß¾ng v« ð÷a lÕc và dçn ð¥u v« cuµc s¯ng vi­n ly.

Ph¥n cu¯i cüa kinh, ngài Xá Lþi Ph¤t nh¤n mÕnh : Vi­n ly cái gì ? Ðó là sñ vi­n ly sanah tØ ð¬ th¬ nh§p Niªt Bàn vô sanh.

T× bö pháp gì ? Ðó là sñ t× bö các ác pháp.

Pháp nào là ác pháp ? Ðó là : tham, sân, phçn nµ, h¶n h§n, giä d¯i, não hÕi, t§t ð¯, xan lçn, man trá, phän bµi, ngoan c¯, b°ng bµt, tñ cao, tà kiªn, phóng d§t...

Phß½ng pháp nào giúp ð¬ tr× di®t các ác pháp này ? Ðó là Bát Chánh ÐÕo : Chánh Kiªn, Chánh Tß Duy, Chánh Ngæ, Chánh Nghi®p, Chánh MÕng, Chánh tinh T¤n, Chánh Ni®m, Chánh иnh.

Tám phß½ng pháp này giúp tiêu di®t các ác, b¤t thi®n pháp và khiªn phát sanh t¸nh nhãn, chân trí, thßþng trí, giác ngµ và an lÕc Niªt Bàn.

Xin tham khäo :

* Vi®t tÕng : trung Bµ kinh I, kinh Pháp Tñ, tr. 31

Trung a Hàm II, kinh C¥u Pháp, tr. 467

* Hán tÕng : CÐ I, trung a Hàm, C¥u Pháp Kinh, tr. 569/dß¾i

* anh tÕng : middle length sayings I, discourse on heirs of Dhamma,16

* Pàli tÕng : majjhima Nikàya, Dhammadayàda sutta, 3
*