Ðßþc th½, biªt ngß½i sanh lòng tin, mu¯n quy y Ph§t Pháp. Song, quy y tam Bäo phäi dÑt ði«u ác, làm vi®c lành, g¡ng giæ tr÷n luân thß¶ng, phát lòng tín nguy®n c¥u sanh v« Tây Phß½ng. LÕi phäi có lòng thß½ng xót hµ sanh, ð×ng giªt hÕi, và trì løc trai ho£c th§p trai. Nªu chßa có th¬ dùng thanh ðÕm tr÷n ð¶i, cûng ch¾ nên quá tham trong sñ ån u¯ng. Nhß thª m¾i không trái v¾i tâm t× bi cüa Ph§t. Ngß½i tên Châu Mµc, v§y nay ta ð£t cho pháp danh là Trí M§u. B·i tâm tánh ví nhß cây, do lØa phi«n não thiêu ð¯t nên cây ¤y héo khô. Nªu có trí hu® thì phi«n não không sanh, và cây tâm tánh tñ nhiên t¯t tß½i thÕnh m§u.
Mu¯n th÷ nåm gi¾i, trß¾c nên xét lÕi tâm mình, nhß có th¬ giæ ðßþc mà không phÕm, thì höi cß sî Hóa tam v« cách tñ th÷ gi¾i trß¾c bàn Ph§t, y s¨ chï lÕi cho. Ðã quy hß¾ng Ph§t Pháp, phäi xem kÛ Vån sao cüa ta, y theo thñc hành, m¾i không b¸ kë dung thß¶ng làm mê ho£c, khiªn cho sanh tâm c¥u phß¾c báo ð¶i sau, ho£c mong thành Tiên r°i tu phép luy®n ð½n v§n khí. Nªu có th¬ lãnh hµi ý nghîa trong bµ Vån Sao, thì dù có tråm ngàn ngoÕi ðÕo cûng không th¬ lay chuy¬n ðßþc tâm ngß½i. Ch¾ cho r¢ng bµ ¤y không ðü y cÑ, phäi biªt nhæng l¶i trong ðó ð«u do theo ý nghîa kinh Ph§t, ho£c thành ngôn cüa các b§c T± Sß, thi®n tri thÑc mà thu§t lÕi, không phäi tñ ta b¸a ð£t viªt ra.
Nên nh§n xét kÛ, sñ lþi ích s¨ ðßþc nhi«u.
Ngß½i ý chí r¤t kém, tâm lÕi quá cao, tuy nói vâng l¶i ta, th§t ra toàn là y theo thiên kiªn cüa mình. trong môn T¸nh е, lòng tin là cµi g¯c. tin ðßþc ch¡c, kë phÕm tµi ngû ngh¸ch th§p ác ð«u có th¬ vãng sanh; tin chßa væng, b§c thông tông thông giáo còn ho£c nghi®p cûng không duyên ph§n. Ngß½i ðã chÆng phäi là b§c thông tông giáo, có th¬ nß½ng sÑc mình tr× ho£c nghi®p ð¬ khöi sanh tØ, lÕi không tin n½i sÑc Ph§t và công ðÑc cüa tñ tánh ð«u không th¬ nghî bàn, thì làm sao ð¬ giäi thoát? Phäi biªt, nªu ðü tín nguy®n sâu thiªt c¥u v« Tây Phß½ng, không ngß¶i nào chÆng ðßþc vãng sanh. Ni®m Ph§t là pháp tròn t¡t mau l© ð¬ thoát nëo luân h°i; v¾i sñ hß¾ng thßþng cüa môn n¥y, ngß¶i còn chßa biªt, lÕi sanh lòng háo th¡ng ði nghiên cÑu Kh·i Tín Lu§n! Lu§n Kh·i Tín tuy là cß½ng yªu cüa Ph§t Pháp, nhßng khó ðem sñ lþi ích cho ngß¶i cån tánh kém và kë s½ c½. Dù cho nghiên cÑu Lu§n Kh·i Tín ðßþc thông su¯t không còn nghi, ðªn khi døng công lÕi phäi y theo phép ni®m Ph§t c¥u sanh m¾i là ±n thöa. Nªu nói v« lý giäi, lÕi còn có nhæng nghîa cüa pháp tß¾ng, thi«n, giáo r¤t nhi®m m¥u, ngß½i làm sao thông su¯t cho hªt ðßþc? Tâm ngß½i cao nhß thª, mà không biªt hÕn lßþng sñ cao theo sÑc mình! Ngß½i tñ cho r¢ng 'cån tánh hèn kém, khó mong sanh v« Tây Phß½ng, chï c¥u không ð÷a tam ð° cûng vui lòng', ðâu biªt nªu chÆng ðßþc vãng sanh, tß½ng lai s¨ b¸ ð÷a vào ác ðÕo? quan ni®m ¤y ðã không hþp v¾i giáo hu¤n cüa Ph§t, lÕi trái l¶i khuyên bäo cüa ta, mà g÷i: 'vâng theo thñc hành, mµt lòng ni®m Ph§t', là thª nào?
Nay ngß½i chÑc nghi®p t¥m thß¶ng, tß cách chßa phäi là b§c cao thßþng, sñ l§p chí nhß thª, th§t khiªn cho ngß¶i ðáng than th· và bu°n cß¶i? Nên dÑt hÆn m¯i cao v÷ng c¥u làm b§c ðÕi thông gia ¤y ði, r°i chuyên tâm nghiên cÑu các kinh sách T¸nh е và xem lÕi m¤y bÑc th½ ta gØi cho cao Thi®u Lân, T× Næ Sî trong Vån Sao, y theo ðó thñc hành. Ch¾ nên vì mình cån tánh hèn kém mà nâng cao sñ vãng sanh, ð¬ vi®c ¤y ra vòng ngoài. Phäi dùng câu ni®m Ph§t làm b±n mÕng ngß½n th¥n, tùy lúc ðµng t¸nh ð«u n¡m ch¡c ð×ng buông bö. LÕi, nhæng tâm ni®m, hành vi phäi giæ sao cho hþp v¾i tông chï: dÑt các ði«u ác, làm nhæng vi®c lành. Ngoài ra, nªu có sÑc dß, không ngÕi gì tøng trì kinh chú, nên l¤y sñ chí thành làm cµi g¯c, ð×ng g¤p mu¯n su¯t thông nghîa lý. Nªu trß¾c vµi mu¯n th¤u hi¬u, chÆng chuyên n½i sñ tøng ni®m chí thành, dù có th¤u hi¬u cûng không th§t ích, hu¯ng chi khó th¤u hi¬u ß? Ъn nhß các môn pháp tß¾ng, thi«n, giáo, nghiên cÑu tr÷n ð¶i cûng khó n¡m ðßþc ch² quy thú, dù ðßþc, còn phäi dÑt sÕch hªt ho£c nghi®p m¾i thoát khöi luân h°i. Nói ðªn vi®c n¥y, e r¢ng mµng không thành mµng ðó thôi! Bµ Vån sao cüa ta, ngß½i xem chßa kÛ, nên l¶i nói ra, cao thì t¾i mây xanh, th¤p lÕi t§n ðáy bi¬n thÆm. trong ¤y, luôn luôn nh¡c ðªn nhæng kinh sách nên xem, cách thÑc xem nhß thª nào, và sñ khó ðßþc lþi ích cüa các môn pháp tß¾ng, thi«n, giáo. S· dî có sñ khó d vì pháp môn T¸nh е nß½ng nh¶ sÑc t× cüa Ph§t, các pháp môn khác chï dùng sÑc mình. Nhæng môn kia ð«u là giáo lý thông thß¶ng, nhß sî phu trong ð¶i do tài ðÑc mà làm quan cao th¤p. Môn T¸nh е là giáo lý ð£c bi®t, nhß thái tØ m¾i sanh ðã tôn quí h½n qu¥n th¥n. Vì thª, hai bên không th¬ sánh nhau, mà phàm phu nghi®p chß¾ng vçn nhi«u, há chÆng dè d£t trong sñ lña ch÷n pháp môn ð¬ tu hành ß?
Ngß½i ðã tñ nh§n nång lñc kém hèn, kiªp ngß¶i có hÕn, sao còn mãi theo cao v÷ng cüa mình? Vi®c ¤y ta không ép, nªu ngß½i làm ðßþc b§c ðÕi thông gia thì cûng hân hÕnh cho Ph§t giáo, sþ e khi làm chÆng xong, môn T¸nh е lÕi chßa tin ch¡c, r°i ra höng m¤t cä ðôi. Giä sØ ð¶i nay có tu ðßþc chút ít công ðÑc, kiªp sau nh¤t ð¸nh s¨ lÕc vào vòng phß¾c báo cüa thª gian. Ngß½i thØ nghî: ngß¶i giàu sang ðã m¤y ai không tÕo nghi®p? Nhß ngày nay v§n nß¾c nguy biªn, dân chúng l¥m than, ð«u do b·i änh hß·ng phß¾c báo cüa nhæng ngß¶i ð¶i trß¾c tu hành không trí hu®. khi ðã lÕc vào kiªp sau, ngß½i làm thª nào bäo ðäm ðßþc mình khöi mê l¥m, không ð÷a ác ðÕo? Nªu chÆng sanh v« Tây Phß½ng, mµt ð¶i không ð÷a còn có th¬, hai ð¶i không ð÷a r¤t ít l¡m ðó!
Ph§t nói kinh chú r¤t nhi«u, ðâu có ai th÷ trì cho hªt ðßþc. Nên ngß¶i xßa chï lña nhæng thÑ c¥n yªu ð¬ làm nh§t khóa. S¾m thì tøng Lång Nghiêm, ÐÕi Bi, Th§p Chú, Tâm Kinh, xong lÕi ni®m Ph§t h°i hß¾ng Tây Phß½ng. T¯i ðªn tøng kinh di Ðà, vån ÐÕi Sám H¯i, Mông S½n, r°i ni®m Ph§t h°i hß¾ng. Hi®n nay các chùa ð«u b¾t công phu, th¶i mai chï tøng Lång Nghiêm, Tâm Kinh; th¶i hôm tøng kinh di Ðà, vån Mông S½n, cách ngày lÕi tøng kinh ÐÕi Sám H¯i, Mông S½n. Ngß½i nói nghi nh§t tøng trong tòng lâm kinh chú r¤t nhi«u, ðó là nhæng thÑ phø løc ngoài hai th¶i khóa. Ngß¶i cß sî tÕi gia có th¬ y theo th¶i khóa cüa nhà thi«n, ho£c tùy ý mình l§p riêng. Nhß s¾m t¯i ð«u tøng kinh di Ðà, chú Vãng Sanh, ni®m Ph§t; ho£c s¾m tøng chú ÐÕi Bi, ni®m Ph§t, t¯i tøng kinh di Ðà, chú Vãng Sanh, ni®m Ph§t, hay trì kinh kim cang cûng ðßþc. Nhßng không lu§n tøng ni®m kinh chú chi, ð«u phäi ni®m Ph§t h°i hß¾ng, m¾i hþp v¾i tông chï tu T¸nh Nghi®p.
Nhæng ði«u ngß½i bày tö, tuy cûng là ý t¯t, song th§t ra không có chü ð¸nh, chï theo hoàn cänh ð±i d¶i. kinh nào, chú nào, lÕi chÆng ngþi khen công ðÑc thù th¡ng? theo quan ni®m cüa ngß½i, tøng kinh n¥y s¨ m¤t kinh kia, trì chú này t¤t buông chú n÷, bö hªt nghî tiªc u±ng, tøng trì cä sÑc lÕi không kham. Nhß thª có ðßþc g÷i là ngß¶i ch½n tu hi¬u lý hay chång? suy rµng ra, nªu ngß½i g£p nhà tu Thi«n khen pháp Thi«n, bác T¸nh е, cûng b¡t chß¾c h÷ tham thi«n; cho ðªn các môn khác nhß: Thiên Thai, M§t Tông, Pháp Tß¾ng, Hi«n Thü, m²i khi g£p b§c tri thÑc ð« xß¾ng, t¤t ngß½i s¨ m¤t chü ð¸nh bö ðây theo kia. ChÆng biªt ngß½i cån tánh b§c nào, mà mu¯n thông su¯t hªt các pháp nhß thª? ta chï e cho ngß½i nghi®p sâu trí cÕn, khi làm nhà ðÕi thông gia không ðßþc, lÕi bö luôn cä pháp nß½ng sÑc Ph§t vãng sanh cüa môn T¸nh е, ð¬ lúc lâm chung nªu chÆng ði ðªn vÕc d¥u lò lØa, quyªt lÕc vào bøng ngña thai l×a! Giä sØ may m¡n không m¤t thân ngß¶i chång næa, lÕi do ð¶i nay tuy có công tu song thiªu chánh trí, nên nhân ðó hß·ng ðßþc si phß¾c, r°i tÕo nghi®p ác, khi vô thß¶ng ðªn, cûng ði thÆng vào tam ð°. Ch×ng ¤y mu¯n nghe tên tr¶i, ð¤t, cha, m© còn không ðßþc, hu¯ng næa là biªt pháp môn T¸nh е ß? Ngß½i xem Vån sao cüa ta hi¬u nhß thª nào? Phäi biªt, mµt câu a di Ðà Ph§t, nªu trì ni®m ðªn ch² cùng cñc, thành Ph§t còn có dß. Ngß½i cho r¢ng tøng kinh di Ðà và ni®m Ph§t, không th¬ di®t ðßþc ð¸nh nghi®p hay sao? Ph§t Pháp cûng nhß ti«n, tÕi ngß¶i khéo dùng; ngß½i có ti«n, làm vi®c gì lÕi không ðßþc? Nªu ngß½i có th¬ chuyên tu mµt pháp, c¥u sñ chi lÕi chÆng thành? Lña là phäi khång khång trì chú này tøng kinh kia m¾i ðßþc công ðÑc nhß thª, ngoài ra không ðßþc nhæng công ðÑc khác hay sao? Nªu khéo th¬ theo l¶i ta, tñ nhiên hi¬u mµt vi®c rõ tråm vi®c; b¢ng chÆng thª, dù nói cho nhi«u, tâm ngß½i cûng không chü ð¸nh, nào có ích gì?
Phàm phu · trong mê, lòng tin không væng, nên thß¶ng có nhæng vi®c khi tu hành khi tÕo nghi®p, thoÕt tin tß·ng thoÕt nghi ng¶. Ðó cûng b·i lúc ban s½ ngß¶i dÕy không biªt cách, nªu trß¾c tiên ðem vi®c nhân quä thi¬n c§n chï bäo l¥n l¥n, thì ðâu ðªn ð²i có sñ mê l¥m trái ngßþc nhß thª! Nhßng tµi ðã qua tuy r¤t n£ng, nªu hªt lòng sám h¯i sØa ð±i, y theo sñ hi¬u biªt ch½n chánh, chí quyªt tu t¸nh nghi®p, lþi mình lþi ngß¶i, thì tµi chß¾ng tiêu mòn, tâm tánh sáng tö. Nên kinh nói: 'Trong ð¶i có hai b§c anh dûng, mµt là ngß¶i không tÕo tµi, hai là kë ðã tÕo mà biªt sám h¯i.' Mµt chæ h¯i phäi tñ ðáy lòng phát lµ, nªu không th§t tâm ån nån ch×a cäi, dù nói l¡m cûng là th×a. Ví nhß ngß¶i ð÷c phß½ng thu¯c mà không ch¸u u¯ng, làm sao b®nh ðßþc lành? Nªu có th¬ y theo cách tr¸ dùng thu¯c, ch¡c ch¡n b®nh s¨ tiêu tr×, thân tâm yên ±n. Chï lo cho kë l§p chí chÆng b«n, thành ra cänh mµt ngày ph½i n¡ng mß¶i ngày ð¬ lÕnh, r°i cûng lu¯ng có danh suông, không ph¥n th§t ích mà thôi!