Lßþc Giäng kinh kim cang Bát-Nhã Ba-La-M§t
Hòa Thßþng Tuyên Hóa
tÕi Ph§t Giáo Giäng Ð߶ng, san francisco t× tháng 11 nåm 1968 ðªn tháng 4 nåm 1969.
(tiªp theo)
Ph¥n Nåm:
Nhß Lý Thñc kiªn
Tu B° Ы, ß ý vân hà? Khä dî nhân tß¾ng kiªn Nhß lai phü? Ph¤t dã, Thª Tôn! B¤t khä dî nhân tß¾ng ð¡c kiªn Nhß Lai. Hà dî c¯? Nhß lai s· thuyªt thân tß¾ng tÑc phi thân tß¾ng. Ph§t cáo tu B° Ы: Phàm s· hæu tß¾ng giai th¸ hß v÷ng. Nhßþc kiªn chß tß¾ng phi tß¾ng t¡c kiªn Nhß Lai.
Tu-b°-ð«! Ý ông nghî sao? Có th¬ · n½i thân tß¾ng mà th¤y ðßþc Nhß-lai chång?Lßþc giäi:Thßa không, Thª-tôn! Không th¬ · n½i thân tß¾ng mà th¤y ðßþc Nhß-lai.
Vì sao? Nhß-lai nói thân tß¾ng ðó, tÑc chÆng phäi thân tß¾ng.
Ph§t bäo Tu-b°-ð«: Phàm nhæng gì có hình tß¾ng, ð«u là hß v÷ng. Nªu th¤y các tß¾ng chÆng phäi tß¾ng, thì th¤y Nhß-lai.
Tu-b°-ð«! Ý ông nghî sao? Có th¬ · n½i thân tß¾ng mà th¤y ðßþc Nhß-lai chång?ÐÑc Ph§t lÕi bäo ông Tu-b°-ð«: "Ông Không-Sinh! theo nhß ý cüa ông thì thª nào? Ông có l¤y ba mß½i hai tß¾ng t¯t, và tám mß½i vë ð©p ð¬ th¤y Nhß-lai chång? Ông có cho là ba mß½i hai tß¾ng t¯t v¾i tám mß½i vë ð©p là pháp thân cüa Nhß-lai không?" Ông Tu-b°-ð« ðáp: "Thßa Thª-tôn! Không nên l¤y thân tß¾ng mà th¤y Nhß-lai."
Thßa không, Thª-tôn! Không th¬ · n½i thân tß¾ng mà th¤y ðßþc Nhß-lai.
Trß·ng lão Tu-b°-ð«, vì ðã chÑng ðßþc lý "không," chÑng ngµ ðßþc "nhân không" và "pháp không" nên biªt rõ không th¬ l¤y ba mß½i hai tß¾ng mà coi là tß¾ng Ph§t. Không th¬ l¤y ba mß½i hai tß¾ng t¯t cùng tám mß½i vë ð©p mà th¤y Nhß-lai, vì Nhß-lai là vô tß¾ng. ChÑng ð¡c ðßþc pháp thân lý th¬ thì có tß¾ng mà không ch¤p vào tß¾ng.
Vì c¾ sao? Nhß-lai nói thân tß¾ng ðó, tÑc chÆng phäi thân tß¾ng.Không th¬ nói l¤y ba mß½i hai tß¾ng mà th¤y Nhß-lai, vì lý do gì v§y? Nhß-lai nói ba mß½i hai tß¾ng, tám mß½i vë ð©p, chÆng phäi là pháp thân chân chánh cüa Nhß-lai. Thân tß¾ng cüa Nhß-lai chính là vô tß¾ng, chÆng phäi là có tß¾ng.
Ph§t bäo Tu-b°-ð«: Phàm nhæng gì có hình tß¾ng, ð«u là hß v÷ng. Nªu th¤y các tß¾ng chÆng phäi tß¾ng, thì th¤y Nhß-lai.Ph§t nghe trß·ng giä Tu-b°-ð« giäi thích nhß v§y, cho là ðúng r°i bäo ông Tu-b°-ð« nhß sau: "Phàm cái gì có hình, có tß¾ng thì ð«u là hß v÷ng, có tß¾ng thì ð«u là giä, ð«u b¸ hß hoÕi, chung quy s¨ ðªn ch² hüy di®t. Nªu nhß có th¬ th¤y ðßþc m÷i tß¾ng là không có, · ngay tß¾ng mà lìa tß¾ng, nghîa là ngay tÕi tß¾ng li«n biªt rõ nó chï là không, thì ðó là th¤y ðßþc Pháp thân cüa Nhß-lai." Pháp thân cüa Nhß-lai là vô hình vô tß¾ng, mà nay lÕi l¤y tß¾ng ð¬ th¤y Nhß-lai, tÑc là mµt ði«u sai l¥m. B·i v§y trong mµt ðoÕn sau cüa kinh, có m¤y câu k® nhß v¥y:
D¸ch nghîa:Nhßþc dî s¡c kiªn ngã
Dî âm thanh c¥u ngã
Th¸ nhân hành tà ðÕo
B¤t nång kiªn Nhß-lai.
"S¡c" tÑc là hình tß¾ng. L¤y hình tß¾ng mà th¤y Nhß-lai, ho£c l¤y âm thanh mà c¥u Ph§t, kiªm Ph§t tÑc là kë ðó ðã ðem nhæng gì có hình, có tß¾ng, có thanh âm, có s¡c ð¬ kiªm Ph§t, thì ng߶i ðó hành ðÕo tà, không th¬ th¤y ðßþc Nhß-lai. Trí hu® cüa bát-nhã v¯n là lìa các tß¾ng, quét sÕch m÷i tß¾ng, không trø vào mµt tß¾ng nào, ðó là Bát-nhã chân chánh. Bài k® trên cûng bi¬u th¸ câu trong kinh: "Phàm ch² có tß¾ng, ð«u là hß v÷ng. Nªu th¤y các tß¾ng chÆng phäi tß¾ng, thì th¤y Nhß-lai."Nªu l¤y s¡c mà th¤y ta,
L¤y âm thanh mà c¥u ta,
Ng߶i ðó theo ðÕo tà,
Không th¬ th¤y Nhß-lai.
T× nay v« sau, nhß quí v¸ có ði ðªn mµt n½i nào ð¬ nghe kinh, nên nh¾ mµt ði«u là không
bao gi¶ nên chøm ð¥u to nhö thì thào v¾i nhau, b·i nhß v§y s¨ làm cho tinh th¥n cüa ng߶i khác phân tán, khiªn h÷ không th¬ chuyên tâm nghe Ph§t-pháp mµt cách rõ ràng. Vì chß¾ng duyên do quí v¸ gây ra, khiªn ng߶i khác không hi¬u Ph§t-pháp ðó! B·i v§y, t¾i b¤t cÑ pháp hµi nào giäng kinh, ta không nên chøm ð¥u to nhö, cûng không nên giæa pháp hµi mà r¶i ch² ng°i, cái ðó g÷i là có thüy mà không có chung. H½n næa, mµt khi ðã nghe kinh thì phäi nghe t× ð¥u cho ðªn cu¯i, không th¬ nghe t¾i nØa ch×ng r°i bö ði.
Xem Tiªp V-KcangLG8