VI) Ph§t s¯ng tr¸ b¸nh ðµ sanh
Ph§t s¯ng b¤t cÑ ði ðªn ch² nào, tr× hi¬n th¸ món pháp bØu ðem theo mình cüa ông là mµt câu : ''ai ni®m nam Mô a di Ðà Ph§t'' ra, lÕi còn thêm bän lînh næa là tr¸ hªt r¤t nhi«u chÑng b¸nh cho m÷i ngß¶i. Nhßng ông cûng không treo bäng quäng cáo làm th¥y thu¯c, mà cûng chÆng tuyên truy«n r¢ng mình biªt tr¸ b¸nh, chï có kë nào có duyên ðßþc g£p ông thì ông m¾i hi¬n lµ tài nång cüa mình ra. Ông không hi¬n lµ thì thôi, mµt khi ðã tr¸ b¸nh nào thì dù b¸nh ng£t ðªn ðâu ông cûng tr¸ khöi li«n. Tôi tß·ng m÷i ngß¶i g÷i ông là Ph§t s¯ng cûng là vì c¾ ông có th¬ giäi tr× b¸nh kh± cho nhi«u ngß¶i. Cách ông tr¸ b¸nh cûng nhß cách xß¾ng ni®m câu ''ai ni®m nam Mô a di Ðà Ph§t'' khác hÆn v¾i ngß¶i thß¶ng : 1) Không c¥n coi mÕch, 2) Không ra toa, 3) Không ð¯t nhang v¨ bùa, thïnh th¥n linh, ni®m th¥n chú, chï dùng bàn tay v×a l¾n v×a dày, v×a m«m mÕi nhß bông gòn cüa ông r¶ bóp vào ch² ðau cüa ngß¶i b¸nh. Nªu ngß¶i b¸nh sanh ra møt nh÷t, ðau nhÑc, thì ông ta dùng mi®ng liªm hút lên trên møt ðó. Nªu ngß¶i b¸nh ðau · trong, ông ta li«n hÖ mµt m¾ nß¾c mûi cüa ông ta và nh± thêm mµt ít nß¾c dãi næa cho ngß¶i b¸nh u¯ng, cûng g¥n gi¯ng nhß cách Tª Công HoÕt Ph§t tr¸ b¸nh ðem nhæng cáu ghét dính trong mình vò thành mµt cøc cho ngß¶i b¸nh u¯ng. xem cách ông tr¸ b¸nh theo ki¬u này, có lúc ta th¤y lþm gi÷ng mu¯n mØa, có lúc khiªn cho ngß¶i khác cäm ðµng chäy nß¾c m¡t, vì r¢ng ông liªm hút nhæng mü máu d½ dáy · trong møt nh÷t l· lói, ông không nh± nhæng thÑ ðó ra, mà nu¯t tr÷n vào trong bøng, cách hành ðµng lÕ lùng cüa ông nhß thª há r¢ng ngß¶i t¥m thß¶ng có th¬ làm n±i chång ? Chï có bà m© hi«n ð¯i v¾i con m¾i không hi«m tanh hôi d½ dáy, nên thÑ hành ðµng t× bi này cüa ông chính là cûng gi¯ng nhß câu ''Có th¬ làm cái vi®c r¤t khó, ít th¤y có · trên thª gian'' cüa chß Ph§t n½i phß½ng khác tán thán Ph§t Thích-Ca. Và ðây cûng là ch² vî ðÕi cüa Ph§t s¯ng.
(L¶i bàn cüa d¸ch giä : m¤y nåm g¥n ðây · Vi®t nam ta cûng th¤y xu¤t hi®n nhæng th¥y c¡t, th¥y r¶, th¥y liªm ð¬ tr¸ b¸nh cho thiên hÕ. Nhßng xét cho kÛ thì nhæng th¥y này ð«u là kë b¤t tài vô h÷c, lÕi không phäi là ngß¶i trong gi¾i tu hành có chút ðÕo ðÑc th¥n thông gì, chï có môn khéo quäng cáo ð¬ l×a gÕt nhæng ngß¶i mê tín ngu d¯t ð£ng lßþm ti«n, v§y ta phäi nên phân bi®t chánh tà cho rõ).
Tôi ðã t×ng th¤y t§n m¡t tÕi nhà cüa cß sî Uông gia Ðß¶ng · nam Kinh, Ph§t s¯ng tr¸ b¸nh mµt cô gái. Bæa ðó chúng tôi cùng Ph§t s¯ng ðang ni®m Ph§t, thì th¤y mµt cô gái giáng ði®u yêu ki«u cÞ ch×ng 30 tu±i ; cô này l¤y tay che bít hai con m¡t, bên cÕnh có mµt bà già ðÞ cô ði vào. khi vào t¾i n½i cô li«n höi : ''V¸ nào là Ph§t s¯ng chùa kim S½n ?'' Ngß¶i h¥u nhà ông h÷ Uông li«n trö vào Ph§t s¯ng, cô này li«n day v« phía Ph§t s¯ng quì m÷p xu¯ng. Chúng tôi ngó th¤y li«n biªt r¢ng cô này ðang có b¸nh · m¡t, xem b¸nh cô này có vë r¤t ðau ð¾n phi thß¶ng. theo thói quen cüa Ph§t s¯ng, m²i ngày ni®m Ph§t thì phäi ni®m mµt chu²i, nhßng bæa ðó ni®m xong mµt chu²i, Ph§t s¯ng lÕi tiªp tøc ni®m thêm chu²i næa. Tôi th¤y cô gái này quì · dß¾i ð¤t r¤t cñc kh±, nên tôi khuyên Ph§t s¯ng hãy tr¸ b¸nh cho cô ta trß¾c ðã, r°i sau lÕi s¨ ni®m. Ph§t s¯ng li«n ghé vào tai tôi nói nhö : ''Cô gái này phäi cho ch¸u cñc kh± nhi«u mµt chút thì b¸nh tr¸ m¾i hªt''. Tôi chÆng biªt câu nói này có ý tÑ gì, ðþi ni®m Ph§t xong mµt chu²i thÑ nhì, thì chï th¤y cô này day v« phía Ph§t s¯ng nói : ''Mµt bæa chÆng biªt vì sao c£p m¡t b²ng nhiên nhÑc nh¯i khó ch¸u, ban ð¥u còn không ð¬ ý, ðªn ngày thÑ nhì lÕi th¤y ðau bu¯t thêm lên dæ d¢n nhß là kim ðâm vào tròng m¡t, và m¡t cûng ðö ng¥u sßng húp chÆng còn m· ra n±i. Ðã m¶i r¤t nhi«u th¥y thu¯c b¡c, th¥y thu¯c tây xem b¸nh và chÕy chæa, nào chích thu¯c, u¯ng thu¯c ð«u chÆng th¤y kiªn hi®u gì, nay ðã ðau h½n hai tháng r°i, m¡t nhÑc khó ch¸u không sao ngü yên ðßþc, hªt sÑc là kh± s·, nên nay c¥u xin Ph§t s¯ng m· lòng t× bi tr¸ b¸nh cho''. nghe xong chï th¤y Ph§t s¯ng dß½ng c£p m¡t lên nhìn tr×ng tr×ng vào cô gái này, cûng chÆng nói nång gì. H°i lâu m¾i nghe Ph§t s¯ng ch¦m räi nói nho nhö : ''B¸nh này là tñ con gây ra, con có biªt con ðã làm mµt vi®c r¤t qu¤y không ? con hÕi ngß¶i chÆng ít, khiªn cho ngß¶i ta chÆng th¬ l§p gia ðình, lÕi thêm mµt mÕng chªt ði mµt cách oan u±ng, ðây là báo Ñng hi®n ti«n cüa con. may mà con còn có mµt chút thi®n cån nên ðßþc g£p ta, nhßng con phäi nghe l¶i ta thì ta m¾i có th¬ tr¸ lành b¸nh cho con ðßþc : mµt là t× nay tr· ði con phäi ån nån sám h¯i dÑt hªt tâm tµi l²i trß¾c cüa con ði, hai là con phäi qui y tam bäo, ba là con phäi phát tâm ån chay ni®m Ph§t, lÕy Ph§t'' Cô gái n¥y li«n trä l¶i : '' Chï c¥n b¸nh con tr¸ ðßþc lành, con ð«u vâng theo hªt thäy nhæng l¶i dÕy''.
Lúc ðó Ph§t s¯ng m¾i kêu cô này tr· d§y và ng°i xu¯ng, buông hai tay che m¡t ra thì th¤y hai mí m¡t cüa cô ta sßng húp lên nhß cái trÑng, khóe m¡t chäy mü, trong lòng tôi th¥m nghî b¸nh này chÆng phäi nh©, hãy xem Ph§t s¯ng tr¸ b¢ng cách nào ? Chï th¤y Ph§t s¯ng ðÑng lên, trong mi®ng nói l¥m b¥m, r°i ði t¾i bên cÕnh cô gái này, d½ hai bàn tay bñ cüa ông ta lên áp vào ð¥u cô gái, ghé mi®ng sát vào m¡t cô ta r°i mút vào tròng m¡t cô gái. Cô gái này ðau quá la khóc lên, nhßng Ph§t s¯ng hai tay càng siªt ch£t chÆng ch¸u buông ra, mút xong m¡t trái lÕi mút qua m¡t phäi, cô gái này ðau bu¯t quá ð²i c¤t tiªng kêu tr¶i kêu ð¤t lên thäm thiªt. Cách tr¸ này cûng chÆng khác gì cách cüa Tª Công HoÕt Ph§t ð¯t trùng lao. sau khi ðã mút xong hai m¡t, Ph§t s¯ng ðem nß¾c ðã mút · trong m¡t ra nh± vào mµt cái chén trà. Chúng tôi nhìn xem cái món ông ta nh± ra ðó r¤t l¤y làm kinh hãi, vì nó chÆng phäi là mü, cûng chÆng phäi máu, mà là mµt thÑ nß¾c ðen s§m nhß mñc. Ph§t s¯ng nói : ''Cái này là h§u quä vi®c con làm l¥m l²i, nên tñ con phäi nên u¯ng phân nØa nß¾c này, còn phân nØa ta m· lòng t× bi u¯ng cho con''. Nói xong cûng chÆng ðþi cô gái này ch¸u hay không ch¸u u¯ng, li«n ðem chén nß¾c này ð± vào mi®ng cô, cô gái này chï ðành c¡n rång nín th· c¯ nu¯t xu¯ng, còn dß phân nØa Ph§t s¯ng cûng ñc vào mi®ng luôn. Tiªp theo Ph§t s¯ng lÕi hÖ nß¾c mûi và nh± nß¾c dãi vào lòng bàn tay r°i ðem thoa lên mu m¡t cô gái. Thi®t là lÕ lùng ! Mí m¡t sßng bñ nhß thª mà nay l¥n l¥n ðã x©p xu¯ng, sau khi thoa xong Ph§t s¯ng höi : ''Còn nhÑc không ?'' Cô gái trä l¶i : ''Bây gi¶ thì không còn th¤y nhÑc mµt chút gì næa''. Ph§t s¯ng lÕi bi¬u cô ta m· m¡t ra, cô này m· l¾n m¡t ra r°i hªt sÑc vui m×ng nói : ''Con ðã h½n hai tháng nay · trong vòng t¯i tåm, nay m¾i th¤y ðßþc ánh sáng''. Nói xong li«n quì m÷p xu¯ng ð¤t ch¡p tay cúi ð¥u day v« phía Ph§t s¯ng lÕy nhß chày giã gÕo. M÷i ngß¶i ð«u r¤t làm kÏ d¸, Ph§t s¯ng li«n xoa ðïnh ð¥u cô này thuyªt tam qui y xong, cô ta li«n vui m×ng ði v«.
Tôi xem mµt l¾p tr¸ b¸nh này trong lòng thi®t có ch² nghi ho£c chÆng hi¬u ra sao, lÕi cûng chÆng rõ ý tÑ câu nói cüa Ph§t s¯ng ð¯i v¾i cô gái này ? R¯t cuµc cô gái này nguyên do vì sao mang b¸nh ? Cô ta làm vi®c gì l¥m l²i ? Thi®t khiªn cho ngß¶i ta nghî và ðoán không ra.
M¤y bæa sau nghe cß sî H° công Lu§t nói chuy®n lÕi, tôi m¾i hi¬u rõ ð¥u ðuôi. Nguyên cô gái này là con dâu cüa mµt gia ðình gi¥u có n±i danh tiªng · nam Kinh. Cô góa ch°ng, ch°ng cô ba nåm trß¾c ðây ðã chªt vì b¸nh lao. Cô có mµt c§u em ch°ng m¾i 19 tu±i r¤t ð©p trai lÕi hoÕt bát. khi ch°ng cô m¡c b¸nh lao thì ch¸ dâu và em ch°ng ðã có ý yêu th¥m tß·ng vøng nhau. sau khi ch°ng chªt cô cùng c§u em ch°ng li«n yêu nhau th¡m thiªt, vì quan h® l giáo nên ch¸ dâu em ch°ng chÆng th¬ công khai l¤y nhau ðßþc, chï lén lút tß thông v¾i nhau mà thôi ! cha m© ch°ng cô ta l¥n l¥n phát giác hành vi t°i bÕi này, li«n sþ chuy®n x¤u xa trong gia ðình l÷t ra ngoài, chï còn có cách ép c§u con trai này ði cß¾i vþ, tính dùng phß½ng pháp ðó ð¬ c¡t ðÑt m¯i quan h® cüa ðôi trai gái này, và che l¤p chuy®n x¤u xa này ði. Biªt ðâu r¢ng th¢ng con trai ðó ðã cùng ch¸ dâu yêu nhau th¡m thiªt gÞ ra không n±i, nên nó nh¤t ð¸nh chÆng ch¸u cß¾i vþ. Bà m© c§u này gi§n quá, khí u¤t tÑc lên ngh©t th· ðªn chªt. Nhßng tÕi sao Ph§t s¯ng lÕi có th¬ biªt ðßþc ¦n tình bí m§t này ? Ðó thi®t khó mà hi¬u n±i ! Có l¨ Ph§t s¯ng là ngß¶i có tha tâm thông chång ?
Nói ra thì lÕi càng kÏ d¸ ! ChÆng nhæng nß¾c mûi nß¾c dãi cüa Ph§t s¯ng có th¬ tr¸ khöi b¸nh, mà ðªn nß¾c ông ta t¡m gµi cûng có th¬ tr¸ hªt b¸nh ðßþc. Nªu chÆng phäi là ðích thân tôi ðßþc ngó th¤y, thì nh¤t ð¸nh là tôi nói láo, hay là nói chuy®n th¥n thoÕi. Lúc tôi cùng · chung v¾i Ph§t s¯ng n½i nhà ông h÷ H° tÕi nam Kinh, lúc ðó tiªt tr¶i r¤t nóng nñc, tôi m²i ngày phäi t¡m mµt l¥n. Còn Ph§t s¯ng thì không ßa t¡m rØa, mà chÆng t¡m rØa cûng chÆng sao, có lúc ông lÕi còn nói mµt câu khùng khùng : ''Ôi ! cái xác thân này d¥u m²i ngày t¡m rØa t× sáng t¾i t¯i cûng chÆng sÕch s¨ gì, nó chï là mµt cái túi da thút mà thôi !'' Th§t r¤t ly kÏ, tiªt tr¶i mùa hè nóng chäy mÞ ra mà ông lÕi m£c áo bông dày cµm, lÕi chÆng th¤y ông ta ð± m° hôi, ng°i g¥n ông cûng chÆng hØi th¤y mùi hôi hám gì. Có nhi«u khi ngß¶i khác thúc bách ông ði t¡m, thì ông ta cûng chï l¤y mµt ch§u nß¾c x¯i ß¾t mình t¡m s½ s½ thôi. Mµt bæa Ph§t s¯ng t¡m xong, ngß¶i t¾ gái vào trong phòng t¡m d÷n d©p ch§u nß¾c t¡m, b²ng nhiên hØi th¤y mµt mùi th½m cüa ðàn-hß½ng r¤t ngát mûi, xem trong phòng t¡m thì chÆng có ai ð¯t ðàn-hß½ng, lúc cúi ð¥u ð± ch§u nß¾c t¡m cüa Ph§t s¯ng ði, thu§n ti®n day v« phía ch§u nß¾c hØi, m¾i biªt mùi th½m này · trong ch§u nß¾c t¡m b¯c lên, bèn kinh sþ la lên : ''Nß¾c t¡m cüa Ph§t s¯ng biªn làm nß¾c ðàn hß½ng !'' Ngß¶i trong nhà li«n chÕy vào trong phòng t¡m xem, m÷i ngß¶i hØi qua ð«u th¤y r¢ng nß¾c t¡m này thi®t có mùi ðàn hß½ng. Tôi nghe nói cûng chßa tin r¢ng sao có chuy®n lÕ lùng nhß thª, nên tôi cûng vào ðem nß¾c này ra hØi thì th¤y ðúng là nß¾c có mùi ðàn hß½ng không sai. Lúc ðó Ph§t s¯ng day v« phía ngß¶i · gái này nói mµt cách nØa th§t nØa bÞn : ''Con th¤y nß¾c t¡m này th½m thì u¯ng mµt miªng ði !'' Ngß¶i t¾ gái này ð¯i v¾i Ph§t s¯ng nguyên vçn có lòng tín ngßÞng, nay nghe Ph§t s¯ng bäo cûng mu¯n thØ u¯ng xem sao, li«n cúi ð¥u xu¯ng u¯ng mµt miªng, mi®ng nói ''th½m quá ! th½m quá !'' Ph§t s¯ng lÕi nói : ''Ta sþ nß¾c con v×a u¯ng ðó còn có th¬ tr¸ hªt ðßþc b¸nh cho con !'' Ngß¶i ð¥y t¾ gái này nghe xong câu nói ðó trong tâm r¤t cäm ðµng, tñ nhiên cäm th¤y kh¡p mình m¦y nóng b×ng b×ng, h½i nóng t× bàn chân chÕy thÆng lên ðïnh ð¥u, tay chân gân c¯t nh© nhõm, trong ngß¶i có vë khoan khoái không th¬ nói ra ðßþc. Nguyên ngß¶i t¾ gái này m¤y tháng trß¾c vì kinh nguy®t chÆng ð«u, nên sanh ra chÑng kinh huyªt nhï ra d¥m d«, trong sách thu¯c g÷i là chÑng bång l§u. Ngß¶i này tr÷n ngày tinh th¥n dã dßþi b¥n th¥n, vì là b¸nh kín cüa ð¶n bà nên m¡c c· không dám c¥u xin Ph§t s¯ng tr¸ cho, mà ngß¶i trong nhà cûng không có ai nói cho Ph§t s¯ng biªt cån b¸nh cüa ngß¶i này, thª mà Ph§t s¯ng tÕi sao có th¬ biªt ðßþc ngß¶i này có b¸nh ? Ông lÕi th¸ hi®n th¥n thông biªn hóa ð¬ tr¸ hªt b¸nh cho ngß¶i này, ðó há chÆng phäi là chuy®n lÕ lùng ß ? Thi®t là kÏ quái ! Ngß¶i t¾ gái này sau khi u¯ng miªng nß¾c t¡m li«n khöi hÆn b¸nh bång huyªt.
Chuy®n trên ð°n ra, mµt truy«n mß¶i, mß¶i truy«n tråm, m÷i ngß¶i ð«u biªt nß¾c t¡m cüa Ph§t s¯ng có th¬ tr¸ hªt bá b¸nh, nên r¤t nhi«u ngß¶i t¾i xin nß¾c t¡m cüa Ph§t s¯ng ð¬ u¯ng. Ph§t s¯ng cûng chÆng cñ tuy®t, t× ðó cØa ngõ nhà ông h÷ H° t¤p n§p r¤t ðông ngß¶i chen nhau vào xin nß¾c t¡m cüa Ph§t s¯ng v« u¯ng hªt ngày này qua ngày khác. Có khi ðã ðªn g¥n bæa c½m trßa r°i mà b¸nh nhân còn ðÑng ðông ð¥y, ðþi Ph§t s¯ng t¡m xong ð¬ l¤y nß¾c. Ph§t s¯ng là ngß¶i t× xßa ðªn nay chÆng thích t¡m rØa, vì c¾ ngß¶i ta ðªn c¥u xin nß¾c t¡m nhi«u quá nên b¡t buµc ông m²i ngày phäi t¡m mµt l¥n, ðó cûng là mµt chuy®n thú v¸.
Ph§t s¯ng tr¸ b¸nh cho m÷i ngß¶i không khi nào nh§n lãnh sñ cúng dß¶ng ti«n bÕc cüa con b¸nh, có th¬ nói là ông không l¤y mµt ð°ng xu nào. Còn nªu có ai ðem trái cây lÕi cúng dßng cho Ph§t s¯ng thì ông cûng nh§n lãnh. Nhßng nhæng món ån ngß¶i ta ðem lÕi cúng dß¶ng cho Ph§t s¯ng, không khi nào ông giæ l¤y ð¬ ån mµt mình, m²i l¥n có ð° ån ông ð«u ðem chia ra cho m÷i ngß¶i cùng ån, có lúc chia hªt cho ngß¶i khác, ðªn ph¥n cüa ông thì ðã sÕch tr½n, tñ ông ta chÆng ðßþc hß·ng món gì cüa ngß¶i ta cúng. Có ngß¶i höi : ''Tôi mua bánh trái lÕi v¯n là ð¬ cúng dß¶ng ông, tÕi sao ông lÕi ðem chia cho m÷i ngß¶i ån, còn ðªn ph¥n ông thì không ðßþc hß·ng gì ?'' Ph§t s¯ng li«n trä l¶i : ''Mµt ngß¶i s· dî có b¸nh thì không b¸nh nào là chÆng phäi g¯c · tham, sân, si. Nhæng b¸nh này chï có phß½ng thu¯c t×, bi, hï, xä m¾i có th¬ tr¸ lành ðßþc. nay mình có th¬ kªt duyên hoan hï v¾i m÷i ngß¶i, thì b¸nh mình tñ nhiên có th¬ khöi''. Hành ðµng này cüa Ph§t s¯ng chÆng khác gì ông thuyªt pháp cho ngß¶i ta.
Ph§t s¯ng lÕi còn có mµt ch² ð£t bi®t lÕ lùng næa là, thß¶ng thß¶ng · ch² ngß¶i khác không hay không biªt gì mà ông tr¸ b¸nh cho h÷ và giäi thoát sñ ðau kh± cho h÷. Vi®c này ngay ðªn bän thân tôi cûng ðã có sñ kinh nghi®m. Vì khi m© tôi sanh tôi ra là con út, nên lúc tôi l÷t lòng m©, tiên thiên b¤t túc, thân th¬ r¤t hß nhßþc. Lúc tu±i nhö có r¤t nhi«u b¸nh, ðªn lúc b¦y, tám tu±i b¸ chÑng nhÑc ð¥u kinh niên, lúc b¸nh phát ra là ð¥u ðau nhÑc hªt sÑc. Mà m²i nåm khi mùa xuân ðªn là b¸nh tôi phát tr· lÕi, nªu chÆng ðau nhÑc mß¶i ngày hay nØa tháng thì b¸nh chßa giäm. Tôi ðã tr¸ ðü hªt, nào th¥y thu¯c tây th¥y thu¯c b¡c, nhßng h÷ ð«u chï có th¬ tr¸ ng÷n, chÆng th¬ tr¸ g¯c. Nên m²i khi b®nh phát lên là tôi phäi dùng sþi dây n¸t b¢ng väi qu¤n ch£t l¤y ð¥u lÕi thì m¾i th¤y h½i b¾t nhÑc; lúc b¸nh phát ra nhß thª trong ð¥u óc tôi tê bu¯t chÆng còn biªt gì, ðªn lúc hªt nhÑc thì lÕi th¤y tñ nhiên nhß thß¶ng. Vì tr¸ b¸nh u¯ng thu¯c ðã nhi«u mà chÆng th¤y công hi®u gì, nên tôi cûng chÆng bu°n nghî t¾i vi®c tr¸ b¸nh làm chi næa, chï ðành ch¸u mang t§t tr÷n ð¶i. T× sau khi tôi xu¤t gia thì cån b¸nh này cûng chßa dÑt hÆn, m²i khi ðªn mùa xuân là lúc tôi khó ch¸u nh¤t. Có biªt ðâu r¢ng chÑng c¯-t§t nan y cüa tôi này lÕi ðßþc Ph§t s¯ng tr¸ lành cho · trong ch¯n vô hình. Cách thÑc tr¸ b¸nh này cho tôi nói ra r¤t tÑc cß¶i. H°i tôi cùng Ph§t s¯ng chia tay nhau · nam Kinh, ông day v« phía tôi nói chuy®n phong cänh môn ðình cüa thi«n tông ra sao, và ông mu¯n cho tôi ðªn mùa ðông nåm này t¾i chùa kim S½n tham gia ''thi«n th¤t''. Tôi cûng ngßÞng mµ danh tiªng chùa kim S½n ðã lâu, và cûng mu¯n ði ðªn quan sát mµt l¥n cho biªt, nên mùa ðông nåm ðó tôi nh¤t quyªt ðªn chùa kim S½n ð¬ t÷a thi«n. sau khi xong kÏ thi«n th¤t tôi t× bi®t Ph§t s¯ng ð¬ ði. Ông ðßa tôi ra ðªn c±ng chùa, tôi ðã ði bµ ðßþc mµt ð²i xa thì b²ng nhiên ông ta · phía sau kêu réo tôi : ''Tr· lÕi ! Tr· lÕi !'' Tôi tß·ng là ông còn mu¯n nói gì thêm v¾i tôi, ðþi ðªn lúc tôi ðªn khít bên ông, ông li«n cß¶i h« h« chÆng nói nång gì, ðµt nhiên dùng hai tay ôm dính cÑng ngay l¤y ð¥u tôi, r°i lÕi dùng ð¥u cüa ông húc vào ð¥u tôi m¤y cái, mà ông dùng hªt sÑc ð¬ húc, ð¥u ông chÕm vào ð¥u tôi mÕnh quá ðªn n²i hai m¡t tôi hoa lên, lØa vô minh ph×ng d§y, gi§n r¢ng chÆng ðánh chØi ông ta mµt tr§n cho ðã c½n tÑc gi§n. sau khi ông ðã húc xong li«n lÕi cß¶i h« h« và nói : ''T¯t l¡m r°i, t¯t l¡m r°i ! Có th¬ ði ðßþc r°i'' Nói xong ông bö ði thÆng mµt mÕch.
Lúc ðó tôi th¤y thái ðµ ðiên ðiên khùng khùng cüa ông, tôi mu¯n gi§n cûng chÆng ðßþc mà cß¶i cûng chÆng ðßþc, xem hành ðµng kÏ quái này cüa ông ta thì chÆng biªt ông ta làm cái trò gì ?
B¸nh nhÑc ð¥u cüa tôi theo thß¶ng l® cÑ ðªn mùa xuân thì phát ra, có lúc chï phát ra mµt l¥n, có lúc hai l¥n, có lúc ba, b¯n, nåm l¥n. Nhßng lÕ thay ! Ъn mùa xuân nåm sau ðó b¸nh nhÑc ð¥u cüa tôi không còn phát tr· lÕi næa. qua khöi mùa xuân mà không th¤y phát b¸nh l¥n nào, cho ðªn ba nåm sau b¸nh nhÑc ð¥u cüa tôi cûng không còn th¤y tr· lÕi. Lúc ðó tôi m¾i h°i tß·ng lÕi, hi¬u r¢ng Ph§t s¯ng húc ð¥u cüa ông vào ð¥u tôi nåm ðó là ð¬ tr¸ b¸nh nhÑc ð¥u cho tôi, Ph§t s¯ng thi®t là t× bi !
T× nåm ðó tr· ði ðªn nay ðã träi qua hai mß½i nåm r°i, b¸nh nhÑc ð¥u cüa tôi chÆng còn phát tr· lÕi l¥n nào, Ph§t s¯ng · trong ch² vô hình ðã ban cho tôi mµt ân hu® r¤t sâu, tôi chÆng khi nào quên ½n ông ta.
M¤y chøc nåm nay, tôi · trong sñ sanh hoÕt ði hành cß¾c, ðßþc g£p r¤t nhi«u ð® tØ tÕi gia cüa Ph§t s¯ng nói chuy®n ra, thì biªt r¢ng nhæng ngß¶i này quá phân nØa ð«u ðßþc Ph§t s¯ng tr¸ lành b¸nh cho, r°i sau m¾i phát tâm qui y, tu hành, ån chay ni®m Ph§t. xem thª thì Ph§t s¯ng tr¸ b¸nh cho ngß¶i ta, ròng là chï bày ð£t ra mµt phß½ng ti®n ð¬ ðµ chúng sanh mà thôi.
VII) Ph§t s¯ng vì ðµ sanh mà phäi · tù
Ph§t s¯ng bao nhiêu nåm nay vì mu¯n cÑu ðµ chúng sanh, hªt nåm này qua nåm khác bôn ba dong ru±i · ngoài, nay ðây mai ðó chÆng lúc nào · yên mµt ch². M²i khi ông ta ði ðªn ch² nào, lû ð® tØ nghe ðßþc tin ð«u tranh nhau ði t¾i ðón rß¾c cúng dß¶ng. Ông v¯n tùy duyên an tâm vui v¾i ðÕo, nên nªu có ngß¶i nào rß¾c ðón thì ông li«n ði ðªn. Có lúc chÆng ai rß¾c ðón, ông cûng tñ ðªn, lÕi cûng chÆng phân bi®t ð® tØ là ðàn ông hay ðàn bà, ông ð«u coi chung nhß mµt. CÑ nhß l¶i truy«n thuyªt cüa ð® tØ Ph§t s¯ng, h m²i khi h÷ tß·ng ni®m ðªn Ph§t s¯ng thì tñ nhiên ông li«n ði t¾i, nên h÷ cho là mµt chuy®n r¤t lÕ. Ph§t s¯ng ði giáo hóa · ngoài nhß thª lÕi cûng nªm bao nhiêu mùi kh± s·, lÕi còn ch¸u bao nhiêu cänh b¡t b¾ giam c¥m, biªn làm thân tù tµi. Ðó là vì c¾ gì ? Nói ra r¤t dài, nguyên thái ðµ Ph§t s¯ng ðiên ðiên khùng khùng ðã quen r°i, tr÷n ngày ông cß¶i h« h« hà hà, chÆng giæ gìn oai nghi phép t¡c gì, lÕi cûng chÆng tránh sñ hi«m nghi v¾i ðàn bà con gái, phóng ðãng hình hài hªt thäy ð«u tùy ti®n. Ông tr¸ b¸nh cho ðàn bà có lúc dùng tay r¶ mó, thoa bóp lên mình ðàn bà con gái. Vì ch² ðó nên b÷n hü nho, và lû ngøy quân tØ xem th¤y ngh¸ch m¡t. Có lúc ông ta day v« lû con gái nhö nói nhæng câu ðiên ðiên khùng khùng : ''Các con phäi th¡t dây lßng qu¥n cho ch£t''. Câu nói trên, là câu kh¦u ð¥u thi«n-ngæ cüa Ph§t s¯ng thß¶ng nói. B·i nhæng c¾ ðó bèn gây nên cho lû ð° ð® nhà hü nho chê dèm, t× ch² chê dèm ði ðªn ch² phï báng, vì thª h÷ tÕo ra nhæng l¶i ð°n ðãi ð¬ làm x¤u, làm nhøc Ph§t s¯ng. H÷ nói Ph§t s¯ng chÆng giæ qui cü, nào là : ''nam næ th÷ th÷ b¤t thân'' nào là trai gái lµn xµn. T× phï báng h÷ li«n näy sanh tâm hãm hÕi Ph§t s¯ng, nên có r¤t nhi«u l¥n Ph§t s¯ng chÆng hi¬u làm sao mà b¸ lính cänh-sát b¡t bö vào khám. nghe nói l¥n thÑ nh¤t ông b¸ giam, may ðßþc næ ð® tØ là bà Hoàng-Tông-Hán (Vþ cüa nhà cách mÕng tiên-li®t Hoàng Hßng) ðäm bäo thä ông ta ra. Nói ra lÕi là mµt chuy®n tÑc cß¶i ! Vì v¸ cänh sát trß·ng ån nói không ðßþc l ðµ, bà h÷ Hoàng li«n ðªn ngay công s· ch¤t v¤n. Bà ta höi ông cänh sát trß·ng : ''Lính cüa ông l¤y tµi danh gì buµc Ph§t s¯ng ð¬ b¡t ông ta ? ð¬ giam ông ta ? Ông ta phÕm tµi gì ? Có b¢ng c¾ sñ thñc gì không ?'' Cänh sát trß·ng trä l¶i : ''V¸ hòa thßþng này không lo · chùa tu hành, ði ra ngoài làm mê ho£c dân chúng, thß¶ng · lµn xµn trong nhà v¾i lû ðàn bà con gái, r¶ mó thân th¬ ðàn bà, làm tr· ngÕi cho phong hóa, là v¸ hòa thßþng chÆng giæ qui lu§t thanh t¸nh, cho nên tôi phäi b¡t ông ta giam lÕi''. Bà h÷ Hoàng li«n bác lÕi : ''Ông bäo r¢ng ông ta làm mê ho£c dân chúng, nghîa cüa tiªng mê ho£c dân chúng này bao g°m nhæng hành vi l×a d¯i ti«n bÕc và làm nhiu loÕn an ninh cüa xã hµi. Ph§t s¯ng ông ta t× xßa ðªn nay chßa t×ng l¤y mµt ð°ng ti«n cúng dß¶ng nào cüa ngß¶i khác, lÕi cûng không làm sñ tuyên truy«n gì, ông ta chï nhÑt tâm khuyên ngß¶i ta làm vi®c thi®n, ån chay, ni®m Ph§t, thª thì tµi-danh mê ho£c dân chúng cån bän chÆng th¬ thành l§p. Ъn nhß nói ông ta thß¶ng · lµn xµn v¾i ðàn bà, hành vi không ðÑng ð¡n, ông phäi hi¬u Ph§t s¯ng tâm ð¸a t× bi, ngß¶i có b¸nh kh± ðªn tìm ông ta ð¬ c¥u tr¸ b¸nh, ông ta chÆng k¬ ngß¶i ðó là ðàn ông hay ðàn bà ð«u b¢ng lòng tr¸ cho hªt b¸nh, mà chÆng l¤y mµt ð°ng bÕc công ½n nào. Nªu nói ông ta hay giao thi®p v¾i ðàn bà là chÆng có qui cü, có sñ hi«m nghi, thì ông nên hi¬u r¢ng ông ta là sß phø cüa tôi, tôi là ð® tØ cüa ông ta, nªu theo nhß l¶i nói cüa ông thì nhân cách cüa tôi cûng b¸ ô nhøc r°i !'' Nhæng l¶i nói trên khiªn cho v¸ cänh sát trß·ng không còn biªt ðß¶ng nào trä l¶i.
Träi qua mµt th¶i kÏ, Ph§t s¯ng lÕi b¸ b¡t giam tr· lÕi mµt l¥n næa. L¥n này ông cänh sát trß·ng c¯ tình làm cho Ph§t s¯ng hªt sÑc cñc kh± ð¬ thØ xem sao. Ông nói : ''Ðã là Ph§t s¯ng thì có th¬ không c¥n ån nhæng món ån n¤u nß¾ng cüa ngß¶i thª gian'', r°i ðem nh¯t Ph§t s¯ng vào trong mµt cån phòng t¯i, không cho ån c½m, cûng không cho u¯ng nß¾c. Th§t là bu°n cß¶i ! Ph§t s¯ng · trong phòng t¯i này, chÆng quên câu thoÕi ð¥u cüa mình, c¤t cao gi÷ng lên xß¾ng ni®m : ''ai... ni®m... Nam... Mô... A... Di... Ðà... Ph§t''. trong hai ba bæa ð¥u, h°i lâu m¾i nghe Ph§t s¯ng xß¾ng ni®m lên mµt l¥n. Nhæng b÷n lính cänh sát nghe th¤y tiªng ni®m Ph§t mµt cách kÏ quái nhß thª li«n nói : ''Ta bö ðói không cho mày ån c½m, ð¬ xem mày còn có h½i sÑc kêu gào hay không ?'' Ъn m¤y bæa sau thì chÆng k¬ gì ngày ðêm ð«u nghe tiªng xß¾ng ni®m, m²i ngày tiªng xß¾ng ni®m lÕi càng l¾n làm ¥m Û khiªn cho m÷i ngß¶i ngû không yên. H÷ bö ðói Ph§t s¯ng ðªn mß¶i mµt, mß¶i hai ngày, tinh th¥n khí lñc cüa ông ta trái lÕi càng thêm mÕnh m¨, sau cùng h÷ không còn phß½ng pháp nào ð¬ ðàn áp n±i ðành phäi thä ông ta ra. nghe nói l¥n sau cùng Ph§t s¯ng b¸ giam · trong khám, cänh sát trß·ng th¤y quang cänh lÕ lùng này r¤t l¤y làm xúc ðµng, sau khi thä ông ta ra r°i, li«n tìm t¾i Ph§t s¯ng xin làm ð® tØ, quy y tam bäo, ån chay ni®m Ph§t. T× ðó tr· v« sau lû hü nho gàn dÞ kia chÆng còn dám manh tâm vu cáo hãm hÕi Ph§t s¯ng næa !
VIII) Ph§t s¯ng hoan hï phóng sanh
Ph§t s¯ng chÆng nhæng có lòng t× bi ð¯i v¾i hªt th¦y loài ngß¶i, giäi thoát nhæng t§t b¸nh kh± nÕn cho m÷i ngß¶i, mà ngay ðªn nhæng loài chim muông cá trÕnh ông cûng ð¯i xØ nhß loài ngß¶i. B¤t cÑ ði ðªn ch¯n nào ông cûng hoan hï phóng sanh. Vi®c phóng sanh này thành ra mµt vi®c làm r¤t thß¶ng trên sñ sanh hoÕt h¢ng ngày cüa ông. Nói ðªn sñ phóng sanh cüa Ph§t s¯ng cûng là mµt vi®c ðáng tÑc cß¶i và r¤t cäm ðµng. Ông trong mình v¯n chÆng có mµt xu dính túi, ðã không có ti«n thì làm cách nào mua ðßþc v§t phóng sanh ? Vä lÕi v§t phóng sanh cüa ông chÆng phäi s¯ ít, m²i l¥n phóng sanh ð«u r¤t nhi«u, phß½ng pháp mua v§t phóng sanh cüa ông hªt sÑc kÏ di®u, cûng nhß phß½ng pháp ông mua gÕo mua d¥u ð¬ b¯ thí n½i chùa kim S½n.
Ông ði ðªn ti®m bán cá, xem th¤y có nhæng loài cá, cua ðinh, tôm, lß½n, rùa, ¯c, nhæng loài sanh v§t nhö nhít này, ông li«n mua gom lÕi thành m¤y gánh, h gi¯ng v§t nào còn s¯ng thì ông ð«u mua hªt, còn v¤n ð« ti«n bÕc thì ông hoàn toàn mua thiªu ch¸u. Chü m¤y ti®m cá này ð«u biªt ông mua ð¬ ðem ði phóng sanh, h÷ nh§n biªt ông là Ph§t s¯ng chùa kim S½n, có bán ch¸u cho ông thì so v¾i bán ch¸u cho ngß¶i khác lÕi càng væng bøng h½n, là vì h÷ không sþ trä thiªu mµt ð°ng nào. Ông mua nhæng loài v§t nhö nhít này xong, chiªu theo ðúng l® ông thuyªt tam qui y cho chúng nó r¤t kÛ lßÞng c¦n th§n, r°i lÕi ni®m tøng thêm m¤y lßþt chú ÐÕi Bi. Lúc phóng sanh thì ông nh¤t ð¸nh phäi tñ mình thân hành ði thä, không làm c¦u thä mµt chút nào. Có mµt b§n tôi nói : ''Vi®c nhö m÷n này c¥n gì phäi tñ mình ði làm chi cho m®t''. Ông trä l¶i : ''Ông chï nh§n biªt ðßþc tâm cüa Ph§t, mà chÆng nh§n biªt ðßþc tâm cüa con ngß¶i, nªu tôi chÆng tñ mình thân hành ðem ði thä, giao vi®c này cho kë khác, ðªn nØa ðß¶ng h÷ rinh ði m¤t, thì vi®c phóng sanh trái lÕi biªn làm phóng tØ''. Sñ làm công ðÑc này cüa Ph§t s¯ng có th¬ bäo là : ''Trñc tâm, chân tâm, thâm tâm hß¾ng v« ðÕo tràng''. Có mµt b§n Ph§t s¯ng d¡t mµt lû ðàn ông ðàn bà ð® tØ cüa ông ta ðªn b¶ sông HÕ-Quan ð¬ phóng sanh, lÕi m¶i tôi cùng ði chung ð¬ hoan t¯ng nhæng con v§t nhö này ðßþc khôi phøc tñ do, ðây cûng là mµt vi®c vui thích, nên tôi cûng r¤t cao hÑng ði theo. L¥n ði này tôi møc kích mµt cänh r¤t lÕ lùng t× xßa ðªn nay chßa t×ng th¤y, có th¬ ðem l¶i Ph§t dÕy : ''Chúng sanh trên trái ð¤t này ð«u có Ph§t tánh'' ra chÑng minh. Ðß½ng lúc chiªc thuy«n g² chèo ðªn giæa giòng sông, ðem nhæng con v§t nhö này thä xu¯ng nß¾c, thì chï th¤y lû loài v§t này hình nhß có ý quyªn luyªn chÆng ch¸u lµi ði, chúng nó cùng nhau kªt thành t×ng b¥y mµt tung tång · trên m£t nß¾c, chúng nó cÑ lµi l¦n qu¦n · quanh chiªc thuy«n, chÆng lµi ði xa ngay. R¤t ly kÏ là ð¥u nhæng con v§t nhö nhít này hªt thäy ð«u day v« phía ngß¶i ng°i trên thuy«n, hai con m¡t ðäo qua ðäo lÕi gi¯ng nhß bi¬u th¸ cäm tÕ ½n cÑu s¯ng. Ph§t s¯ng day v« lû gi¯ng v§t nhö này vçy tay nói : ''Các ð® tØ, ngày nay các con ðßþc vui sß¾ng, t× ðây tr· ði các con ch¾ nên tham ån, chÕy ði lµn xµn kiªm ån, các con phäi yêu tiªc sanh mÕng các con, thôi các con ði ði !'' Gi¯ng nhß lû con nít nghe ngß¶i l¾n d£n dò, lû chúng nó m¾i thüng thÆng chia nhau ra tan ði.
LÕi còn mµt vi®c lÕ h½n næa là lúc chiªc thuy«n chèo tr· v«, khi ðã chèo ðßþc mµt ð²i xa b²ng ngó th¤y mµt con v§t mình dài r¤t l¾n ðu±i theo sau thuy«n lµi t¾i, lÕi tr°i ð¥u lên m£t nß¾c, m÷i ngß¶i ngó th¤y sþ hãi lÕ lùng. xem kÛ con v§t này thì nó chÆng gi¯ng con r¡n, mà cûng chÆng gi¯ng con lß½n, mình nó tr¡ng phau, hai tròng con m¡t l°i ra có ánh sáng l¤p lánh, trên ð¥u m÷c thành hình ba cái s×ng, mi®ng d©p, mình dài ch×ng sáu, b¦y thß¾c, thân th¬ l¾n b¢ng cái chén u¯ng nß¾c. M÷i ngß¶i ngó th¤y chÆng hi¬u ðó là gi¯ng v§t gì ? Ph§t s¯ng cß¶i h« h« nói : ''Các ông cÑ ni®m Ph§t ði ! Thây k® nó !'' Chï th¤y con v§t này lµi theo trß¾c thuy«n, có lúc nó lµi t¾i phía tä, có lúc lÕi lµi qua phía hæu chiªc thuy«n, cÑ lµi nhß thª mãi chÆng ch¸u buông bö. khi thuy«n chèo g¥n ðªn bªn, chï th¤y Ph§t s¯ng day v« con v§t v×a dài v×a bñ ðó nói : ''Long vß½ng b° tát ! Ông cñc nh÷c quá r°i ! Chúng tôi s¡p ðªn bªn, ông cûng chÆng c¥n phäi theo ðßa chúng tôi næa ! xin m¶i ông tr· lÕi !'' V×a nói xong câu này thì chï th¤y con v§t l¾n høp ð¥u xu¯ng nß¾c l£n biªn ði m¤t không còn th¤y d¤u vªt ðâu næa ! Vi®c n¥y ðªn nay tôi còn suy nghî chÆng ra, phäi chång là có long vß½ng thi®t ß ? hay quä nhiên ðích thñc là có long vß½ng tin ðßa Ph§t s¯ng ß ?
.