Xßa nay pháp tu ni®m Ph§t hay b¸ hi¬u l¥m, chï dành cho nhæng ng߶i già, cån c½ th¤p kém. Chính vi®c hi¬u l¥m này khiªn cho mµt s¯ ng߶i trë v¯n ðã không mu¯n vào c±ng chùa lÕi càng lùi xa h½n næa . Bän ch¤t cüa ng߶i trë th߶ng là hång say, vßþt tiªn ít khi ch¸u quy phøc van xin. Tß tß·ng quan ni®m cüa ng߶i trë lÕi c¥n thñc tª, nh¤t là phäi khoa h÷c m¾i thích Ñng h÷. T× v¤n ð« này ða s¯ ng߶i trë th߶ng hay xem th߶ng pháp môn ni®m Ph§t. H÷ có th¬ cho pháp môn ni®m Ph§t là pháp tu c¥u kh¦n m½ h°. Dù là h÷ không nói ra nhßng vi®c h÷ không bao gi¶ ð¬ ý, tìm hi¬u ðªn vi®c ni®m Ph§t vãng sanh, ðã nói lên thành kiªn ðó. Th§t ra pháp môn ni®m Ph§t dung hþp m÷i cån c½, Ñng hþp m÷i th¶i ðÕi, và v§y trong ðó ðã g°m luôn cä ng߶i trë. Nhßng vì sao ng߶i trë vçn khó tin? Ði«u này cûng d hi¬u, vì h÷ th¤y pháp môn ni®m Ph§t chÆng có døng công chi, chï có ni®m Ph§t r°i c¥u nguy®n vãng sanh, d¬ quá ai mà tin! Ph¥n thì tánh ch¤t cüa ng߶i trë phäi là vßþt lên chiªn th¡ng; mà không có chiªn ð¤u l¤y ðâu có chiªn th¡ng, h¤p dçn ðßþc. Chiªn ð¤u ðây phäi là công phu nµi lñc, t§p trung ð¸nh th¥n v.v... Ít ra thì h÷ cûng ðúng vì theo truy«n sØ cüa Ph§t, h÷ th¤y trß¾c khi thành Ph§t Ngài ðã chiªn ð¤u v¾i ma Vß½ng b¢ng nµi tâm, chiªn ð¤u v¾i th¬ xác qua kh± cänh và sñ chiªn ð¤u kia ðã mang lÕi chiªn th¡ng huy hoàng, ð¡c ðÕo cüa B° Tát T¤t ÐÕt Ða, ð¬ tr· thành b§c Chánh ÐÆng Chánh Giác; ch¾ có ðâu chï lâm râm ni®m Ph§t mãi mà vßþt thoát sinh tØ sao! Vì nghî nhß v§y ng߶i trë ðã không tìm th¤y vë h¤p dçn nào trong pháp tu ni®m Ph§t. Nhßng th§t tiªc thay ß¾c v÷ng cüa ng߶i trë, trong vi®c tìm kiªm mµt sñ chiªn th¡ng tß½ng tñ nhß thª, s¨ không th¬ nào ðßþc nhß ý. Sñ chiªn th¡ng nµi tâm, chiªn th¡ng døc v÷ng chï có th¬ ðªn t× con ng߶i thßþng cån, thßþng trí...V¾i chiªn th¡ng v§t ch¤t, kiªn thÑc xã hµi không th¬ so sánh ðßþc. Ng߶i trë vì cäm th¤y không khó khån gì ð¬ th¡ng tr§n v§t ch¤t, thu th§p kiªn thÑc, nên h÷ nghî bß¾c vào ðÕo giáo cûng phäi nhß v§y. Tß tß·ng nhß thª th§t quý, ðÑc Ph§t cûng ðã dÕy hãy tñ th¡p ðu¯c mà ði, hãy tñ l¤y mình làm n½i nß½ng tña và kinh Pháp Cú ðã dÕy "Hãy tñ mình chiªn th¡ng l¤y mình h½n là chiªn th¡ng kë khác, không ai có th¬ th¡ng ng߶i ðã tñ th¡ng mình (14)." Nhßng hoàn cänh ngày nay, khác ngày xßa nhi«u l¡m. Th¶i ðÕi xa xßa con ng߶i v¾i sinh hoÕt thô s½, hoàn cänh giän ð½n, nªp s¯ng an bình thành ra tâm ng߶i và ngoÕi cänh d hòa hþp nhau. Ng߶i ta có th¬ hòa nh§p v¾i thiên nhiên d dàng. tu sî ðÕo giáo thì an hß·ng nh© nhàng v¾i ðÕo, do ðó giây phút ð¸nh tâm giác tïnh không khó khån, có th¬ nhiªp tâm, chánh ni®m lúc nào cûng ðßþc. Ngày nay thì v§t ch¤t cñc th¸nh, sinh hoÕt quá vån minh ðªn n±i thành r¯i bù phÑc tÕp. Hoàn cänh lÕi xung ðµt b¤t an, con ng߶i do v§y biªn thành g¡t gao xung khích. V¾i ngh¸ch cänh ðäo ðiên ngày nay nhß thª, li®u con ng߶i có th¬ ð¸nh tâm, nh§p ð¸nh nhß xßa? và vi®c chiªn th¡ng nào ðó có còn là vi®c d ? Nªu ng߶i trë hi¬u r¢ng chiªn th¡ng nhæng ham mu¯n b¤t chánh, nhæng døc v÷ng ðam mê dçn ðªn phi«n não là sñ chiªn th¡ng mang ý nghîa cao ð©p, thì pháp môn ni®m Ph§t là phß½ng pháp l§p ðßþc chiªn công ðó. Nªu ng߶i trë lÕi nghî phäi có mµt kªt quä an lÕc thñc tª ngay trong ð¶i ch¾ không phäi ðþi ðªn mµt ð¶i xa xôi sau khi chªt, thì pháp ni®m Ph§t vçn là phß½ng pháp thñc tª có kªt quä ngay trong ð¶i hi®n tÕi . Ь nh§n xét quan ði¬m trên chúng ta thØ nghî nhß v¥y, c¯t yªu cüa ðÕo Ph§t là ðßa ng߶i v« bän tâm giác thi®n b¢ng m÷i cách. Dù phß½ng ti®n hành ðµng ra sao min hþp v¾i chân lý, ch£n ðÑng phi«n não kh½i d§y tánh giác là ðÕt ðßþc an lÕc, hÕnh phúc. Hành ðµng theo cån bän h÷c Ph§t là nh§n biªt ba nghi®p là ð¥u m¯i tÕo ra nguyên nhân kh± ð÷a. ba nghi®p này là Thân, Kh¦u, Ý chính ba nghi®p ðó ðã tÕo ra m߶i nghi®p ác nhß: Thân thì sát sanh, trµm c¡p, tà dâm, Kh¦u thì nói d¯i, nói thêu d®t, nói ðôi chi«u(nói hai bên), nói ðµc ác ,Ý thì tham, gi§n, si mê. Ngßþc lÕi hoán chuy¬n ðßþc ba nghi®p, m߶i nghi®p ác s¨ tr· thành m߶i nghi®p lành: không sát sanh, không trµm c¡p, không tà dâm v.v... Ng߶i ki¬m soát ðßþc ba nghi®p là ng߶i ðã th¡ng ðßþc cuµc chiªn th¡ng vë vang. Thñc hành pháp tu ni®m Ph§t là vû khí t¯t nh¤t ngån ch£n ðánh ðu±i kë thù tham v÷ng, si mê, ðµc ác ... Khi ý nghî v« danh hi®u Ph§t thì phi«n não tham lam, sân h§n, si mê không có c½ hµi n±i lên; do ý tß·ng ni®m Ph§t ðó, mi®ng li«n th¥m ð÷c lên danh hi®u Ph§t và v§y nhæng l¶i d¯i gÕt, x¤u ác cûng không còn trên mi®ng. Vì ý và mi®ng ðã hþp nh¤t nên thân không gây ra vi®c sát sanh, trµm c¡p, tà dâm. Thª thì ðây là giây phút chiªn th¡ng hoàn toàn v§y. Ðã chiªn th¡ng thì bao ni«m an lÕc, ð¸nh tâm, trí tu® là chiªn lþi ph¦m mà ng߶i ni®m Ph§t vë vang chiªm ðßþc, do ðó là kªt quä an vui thñc tª không phäi h©n ðªn tß½ng lai gì cä . Qua ph¥n nh§n xét trên, chúng ta th¤y sñ th§t cüa vi®c ni®m Ph§t không phäi là sñ c¥u kh¦n, quy løy sþ s®t, van xin, mà là sñ chiªn ð¤u, dùng câu ni®m Ph§t ð¬ di®t tr× phi«n não. Hi¬u nhß thª m¾i th¤y ni®m Ph§t là hành ðµng ðích thñc có trí tu®. trong kinh Th§p Nh¸ Ph§t danh có dÕy "Nªu ng߶i trì danh hi®u Ph§t thì không sanh lòng yªu ðu¯i sþ s®t, có ðßþc trí tu® không quanh co dua n¸nh, th߶ng · trß¾c ðÑc Ph§t (15)." Khi ðã rõ nhß v§y thiªt nghî cuµc chiªn ð¤u (ni®m Ph§t) di®t tr× phi«n não ðây nªu không nói là ng߶i trë thích hþp h½n ! LÕi nghî thêm mµt vi®c, tu±i trë hãy nên c¦n tr÷ng, không nên nhìn ð¶i luôn là màu xanh, tu±i thanh xuân s¨ trë hoài v¾i nåm tháng. Hãy nhìn xem th¶i tiªt ð±i thay b¯n mùa luân chuy¬n. hoa trái m¾i kªt n· ðây r°i li«n røng ðó, và con ng߶i cûng chÆng chÕy khöi ð¸nh lu§t vô th߶ng này. Nªu biªt lþi døng thân th¬ còn khöe mÕnh, trí tu® còn minh mçn, bö ra ít th¶i gi¶ gây tr°ng chüng tØ ni®m Ph§t thì sau này có v« già ð¸nh lñc ni®m Ph§t s¨ kiên c¯ væng vàng ch×ng ðó vi®c nh¡m m¡t siêu thoát n¡m ch¡c trong tay. B¢ng ð¬ u±ng phí lu¯ng qua th¶i trung trë, chÕy theo tr¥n cänh giä mµng khi vô th߶ng b¤t chþt cß¾p ði ð¶i s¯ng, ch×ng ¤y th¥n thÑc b½ v½ lÕc loài vô ð¸nh hß¾ng, phäi ch¸u nghi®p tµi dçn ði vào cänh t¯i tåm m¸t m¶ .Nhß may m¡n tr· lÕi cänh ng߶i, lÕi có gì bäo ðäm là mình khöe mÕnh, lành l£n, hi¬u biªt nhß hôm nay, còn g£p ðßþc Ph§t pháp thì có l¨ r¤t hiªm, b·i không gieo tr°ng nhân ð¶i n¥y thì ð¶i sau có duyên ðâu g£p ðßþc, cho dù sanh ra nhà · sát cÕnh chùa, ðêm ngày nghe kinh k® cûng chÆng hi¬u chi. Xét lÕi ni®m Ph§t pháp môn không phäi chï dành cho ng߶i già mà ðúng lý cüa ni®m Ph§t là phäi ni®m cho ðªn già cho ðªn m¤t m¾i thành tñu vãng sanh ðßþc. Ðþi ðªn già ni®m Ph§t, vi®c thành tñu hÆn phäi khó khån h½n. Lý do vì cä cuµc ð¶i trong quá khÑ ðã tích træ chÑa ðñng nhæng ðiên ðão nghi®p thÑc nên công phu bây gi¶ luôn b¸ khu¤y trµn v¾i hình änh xßa, tìm ðßþc mµt giây phút nh¤t tâm l¡ng ðµng nào trong câu ni®m Ph§t gi¯ng nhß ðãi vàng ðßþc vàng v§y. tuy nhiên nói thª ð¬ biªt ni®m Ph§t cûng ra công tñ lñc, và ði«u quan tr÷ng h½n hªt, khi nh§n thÑc ni®m Ph§t là tÕo chüng tØ lành, di®t chüng tØ x¤u ác thì phäi thñc hành ngay m¾i có lþi ích. V¾i tu±i trë, ni®m Ph§t dñ trù trß¾c cho tß½ng lai là ði«u hþp lý, nhß ng߶i v×a ðßþc vi®c làm li«n ð¥u tß vào trß½ng møc tiªt ki®m ðªn khi không còn làm vi®c ðßþc næa cûng chÆng lo chi. B¢ng ðþi ðªn lúc sÑc ki®t, s¡p v« hßu m¾i ð¥u tß tiªt ki®m thì có ðßþc m¤y ð°ng. Cu¯i cùng ð¬ gþi ý cho ng߶i trë s¾m quay v« xin nh¡c lÕi l¶i ng߶i xßa ðã dÕy. Ð×ng h©n tu±i già tu ðÕo |