Mµt hôm Sß g÷i các ð® tØ nhß Pháp Häi, Chí Thành, Pháp ÐÕt, Th¥n Hµi, Trí Th߶ng, Trí Thông, Chí Tri®t, Chí ÐÕo, Pháp Trân, Pháp Nhß nói: Các ngß½i chÆng nhß ng߶i khác, sau khi ta viên t¸ch, m²i ng߶i làm Th¥y mµt n½i. nay ta dÕy các ngß½i cách thuyªt pháp chÆng ðánh m¤t bän tông. Trß¾c tiên phäi y theo pháp môn TAM KHOA, dùng ba mß½i sáu pháp ð¯i, ra vào (khai th¸ b¢ng l¶i nói hay cØ chï) th߶ng lià nh¸ biên, thuyªt t¤t cä pháp chÆng lià tñ tánh. Thí nhß có ng߶i höi pháp, ý nghiã l¶i nói song song, ðªn và ði làm nhân v¾i nhau, ð«u dùng pháp ð¯i. Nªu không có ð¯i ðãi thì ba pháp nh¸ biên và trung ðÕo ð«u dÑt, chÆng còn ch² ð¬ nß½ng tña. Pháp môn tam khoa là gì? Là „M, NH‡P, GI•I: „M là ngû ¤m; g°m s¡c, th÷, tß·ng, hành, thÑc. NH‡P có m߶i hai: bên ngoài løc tr¥n, g°m s¡c, thanh, hß½ng, v¸, xúc, pháp, bên trong løc cån, g°m nhãn, nhî, tÖ, thi®t, thân, ý. GI•I có m߶i tám: g°m løc cån, løc tr¥n, løc thÑc. Tñ tánh bao hàm vÕn pháp, g÷i là Hàm TÕng ThÑc. Nªu kh·i ni®m suy l߶ng tÑc là chuy¬n thÑc, khiªn sanh løc thÑc, ra cØa løc cån, tiªp xúc løc tr¥n. Nhß v§y m߶i tám gi¾i ð«u t× tñ tánh kh·i døng, tñ tánh nªu tà thì kh·i m߶i tám tà, tñ tánh nªu chánh thì kh·i m߶i tám chánh, ni®m ác døng tÑc chúng sanh døng, ni®m thi®n døng tÑc Ph§t døng. Døng b¢ng cách nào? Là do tñ tánh l§p ra pháp ð¯i: NgoÕi cänh vô tình có nåm ð¯i: Tr¶i ð¯i ð¤t, nhñt ð¯i nguy®t, sáng ð¯i t¯i, âm ð¯i dß½ng, thüy ð¯i höa, ¤y là nåm ð¯i. Pháp tß¾ng ngôn ngæ có m߶i hai ð¯i: ngæ ð¯i pháp, hæu ð¯i vô, hæu s¡c ð¯i vô s¡c, hæu tß¾ng ð¯i vô tß¾ng, hæu l§u ð¯i vô l§u, s¡c ð¯i không, ðµng ð¯i t¸nh, thanh ð¯i trßþc, phàm ð¯i thánh, tång ð¯i tøc, già ð¯i trë, l¾n ð¯i nhö, ¤y là m߶i hai ð¯i. Tñ tánh kh·i m߶i chín ð¯i: dài ð¯i ng¡n, tà ð¯i chánh, si ð¯i hu®, ngu ð¯i trí, loÕn ð¯i ð¸nh, t× ð¯i ðµc, gi¾i ð¯i qu¤y, trñc ð¯i khúc, th§t ð¯i hß, chông gai ð¯i b¢ng phÆng, phi«n não ð¯i b° ð«, th߶ng ð¯i vô th߶ng, bi ð¯i hÕi, hÖ ð¯i sân, b¯ thí ð¯i bön xën, tiªn ð¯i lui, sanh ð¯i di®t, pháp thân ð¯i s¡c thân, hoá thân ð¯i báo thân, ¤y là m߶i chín ð¯i v§y.ª Sß bäo: ©Ba mß½i sáu pháp ð¯i này nªu biªt dùng thì th¤u ðÕo và t¤t cä kinh Pháp, ra vào th߶ng lià nh¸ biên. Døng cüa tñ tánh chÆng c¥n tác ý, nói nång v¾i ng߶i, ngoài thì · n½i tß¾ng lià tß¾ng, trong thì n½i không lià không. Nªu tr÷n ch¤p tß¾ng thì sanh trß·ng tà kiªn, nªu tr÷n ch¤p không thì sanh trß·ng vô minh. Kë ch¤p không hay phï báng kinh Ph§t, cho là chÆng c¥n vån tñ, ðã nói chÆng c¥n vån tñ thì con ng߶i cûng không nên có l¶i nói, cái l¶i nói tÑc là tß¾ng vån tñ. LÕi nói ÐÕo ngay thÆng chÆng l§p vån tñ, th§t ra hai chæ chÆng l§p cûng là vån tñ v§y! V×a nghe ng߶i thuyªt pháp, li«n phï báng cho là dính m¡c vån tñ, các ngß½i phäi biªt, tñ mê còn ðÞ, lÕi phï báng kinh Ph§t. Ch¾ nên phï báng Kinh, ð¬ tÕo nhi«u tµi chß¾ng. Nªu ch¤p tß¾ng bên ngoài mà v÷ng l§p phß½ng pháp ð¬ c¥u ch½n, ho£c rµng l§p ðÕo tràng, nói các l²i l¥m cüa CÓ và KHÔNG, nhæng ng߶i nhß v§y nhi«u kiªp chÆng th¬ kiªn tánh. Các ngß½i phäi dÕy ng߶i theo pháp tu hành, ch¾ nên tråm ði«u chÆng nghî, làm cho ðÕo tánh b¸ ngån ngÕi. Nªu thuyªt pháp dÕy ng߶i, ch¾ nên nói ©tñ tánh v¯n chÆng c¥n tu chÑng, nói nhß v§y e r¢ng kë mê chÆng hi¬u, lÕi sanh tà kiªn. Chï nên dÕy ng߶i theo pháp tu hành, hành pháp thí mà chÆng trø n½i pháp tß¾ng. Các ngß½i nªu ngµ thì thuyªt nhß v§y, døng nhß v§y, hành nhß v§y, tác nhß v§y tÑc không ðánh m¤t bän tông. Nªu có ng߶i ðªn höi nghiã, höi có thì ðáp không, höi không thì ðáp có, höi thánh ðáp phàm, höi phàm ðáp thánh, nh¸ biên làm nhân v¾i nhau, sanh nghiã trung ðÕo. Höi nào ðáp n¤y, t¤t cä các câu höi khác ð«u ðáp nhß thª thì chÆng m¤t cái chánh lý v§y. Nhß có ng߶i höi thª nào là t¯i? thì ðáp sáng, höi thª nào là sáng? thì ðáp t¯i. Vì sáng m¤t thì t¯i, t¯i m¤t thì sáng, dùng sáng ð¬ tö sñ t¯i, dùng t¯i ð¬ tö sñ sáng, tr· ði tr· lÕi làm nhân v¾i nhau thành nghiã trung ðÕo, t¤t cä câu höi ð«u phäi nhß thª. V« sau các ngß½i truy«n pháp, phäi y theo ðây mà dÕy bäo, ch¾ ðánh m¤t tông chï.

Vào tháng bäy nåm Nhâm Tý, niên hi®u Thái Cñc Diên Hoà (712), Sß sai môn ð° ðªn Qu¯c Ân Tñ n½i Tân Châu ð¬ xây tháp, ð¯c thþ làm g¤p, ðªn mùa hè nåm sau khánh thành. Ngày mùng mµt tháng bäy, Sß tñu t§p ð° chúng bäo: Ъn tháng tám ta s¨ r¶i thª gian, các ngß½i có nghi cÑ höi s¾m ði, ta s¨ phá nghi, khiªn các ngß½i hªt mê ho£c, nªu ta ði r°i thì chÆng ai dÕy bäo. Các môn ð° nghe nói thäy ð«u r½i l®, chï có Th¥n Hµi bình tînh chÆng ðµng, cûng chÆng r½i l®. Sß nói: Chï có ti¬u sß Th¥n Hµi ðßþc sñ thi®n b¤t thi®n ð°ng nhau, khen chê chÆng ðµng, vui bu°n chÆng sanh, ngoài ra các ngß½i ð«u chÆng ðßþc, b¤y lâu nay · trên núi lÕi tu ðÕo gì? nay các ngß½i r½i l® là lo bu°n cho ai? Nªu nói lo cho ta chÆng biªt s¨ ði v« ðâu, ta tñ biªt ch² ði, nªu ta chÆng biªt ch² ði thì làm sao dñ báo trß¾c cho các ngß½i? Các ngß½i r½i l® vì chÆng biªt ch² ta ði, nªu biªt ch² ta ði thì chÆng nên r½i l®. Pháp tánh v¯n chÆng sanh di®t t¾i lui. Các ngß½i hãy ng°i, ta nói v¾i các ngß½i mµt bài k®, g÷i là CH´N GIÄ Ð“NG T˜NH KŽ, các ngß½i giæ l¤y k® này, theo ðó tu hành, chÆng ðánh m¤t tông chï, thì cùng ta ð°ng mµt ý chí. ÐÕi chúng ðänh l­, xin Sß làm k®, k® r¢ng:

Nh¤t thiªt vô hæu ch½n,
B¤t dî kiªn ß ch½n.
Nhßþc kiªn ß ch½n giä,
Th¸ kiªn t§n phi ch½n.
Nhßþc nång tñ hæu ch½n,
Ly giä tÑc tâm ch½n.
Tñ tâm b¤t ly giä,
Vô ch½n hà xÑ ch½n.
Hæu tình tÑc giäi ðµng,
Vô tình tÑc b¤t ðµng,
Nhßþc tu b¤t ðµng hÕnh.
аng vô tình b¤t ðµng,
Nhßþc mích ch½n b¤t ðµng,
еng thßþng hæu b¤t ðµng.
B¤t ðµng th¸ b¤t ðµng,
Vô tình vô Ph§t chüng.
Nång thi®n phân bi®t tß¾ng,
Ю nh¤t nghiã b¤t ðµng.
Ðän tác nhß thØ kiªn,
TÑc th¸ ch½n nhß døng.
Báo chß h÷c ðÕo nh½n,
N² lñc tu døng ý,
MÕc ß ðÕi th×a môn,
Khß¾c ch¤p sanh tØ trí.
Nhßþc ngôn hÕ tß½ng Ñng,
TÑc cµng lu§n Ph§t nghiã.
Nhßþc th§t b¤t tß½ng Ñng.
Hi®p chß·ng linh hoan hÖ.
ThØ tông b±n vô tranh,
Tranh tÑc th¤t ðÕo ý.
Ch¤p ngh¸ch tranh pháp môn,
Tñ tánh nh§p sanh tØ.
D¸ch nghiã:
T¤t cä chÆng có ch½n,
Ch¾ nên cho là ch½n.
Nªu ng߶i th¤y có ch½n,
Sñ th¤y ð«u chÆng ch½n.
Nªu ðßþc tñ có ch½n,
Lià giä, tâm tÑc ch½n.
Tñ tâm chÆng lià giä, (1)
Làm sao có ch² ch½n?
Hæu tình t¤t phäi ðµng,
Vô tình thì b¤t ðµng.
Nªu tu hÕnh b¤t ðµng,
Ðâu khác loài vô tình!
Mu¯n tìm ch½n b¤t ðµng,
N½i ðµng là b¤t ðµng,
B¤t ðµng (vô tình) ðã b¤t ðµng,
Vô tình vô Ph§t chüng.
Nªu ng߶i khéo phân bi®t,
Ю nh¤t nghiã b¤t ðµng.
Cái th¤y ðßþc nhß v§y,
TÑc là ch½n nhß døng.
Báo cho ng߶i h÷c ðÕo,
Siêng tu phäi chú ý.
Ch¾ nên n½i ðÕi th×a,
LÕi ch¤p trí sanh tØ.
V×a nghe li«n tß½ng ßng,
Cùng nhau lu§n nghiã Ph§t.
Nªu ng߶i chÆng tß½ng ßng,
Ch¡p tay khiªn hoan hÖ.
Tông này v¯n vô tranh,
Tranh thì m¤t ý ðÕo.
Kë trái ngh¸ch pháp môn,
Tñ tánh vào sanh tß.

(1) ðúng v¾i sai, chân v¾i giä..ð«u là giä. Kë trái ngh¸ch pháp môn, Tñ tánh vào sanh tØ.

а chúng nghe xong thäy ð«u ðänh l­, lãnh hµi theo ý cüa Sß, m÷i ng߶i tñ nhiªp tâm y pháp tu hành, chÆng dám tranh lu§n næa. Ðã biªt Sß trø thª chÆng bao lâu, Thßþng T÷a Pháp Häi l­ bái höi: sau khi Hoà Thßþng viên t¸ch, y pháp nên trao phó cho ai? Sß nói: T¤t cä khai th¸ k¬ t× khi ta thuyªt pháp · chùa ÐÕi PhÕn ðªn nay, ghi chép lÕi ð¬ lßu truy«n cho ð¶i sau, tña là PHÁP BÄO ÐÀN KINH, các ngß½i phäi hµ trì trao truy«n cho nhau ð¬ hoá ðµ chúng sanh, y theo kinh này g÷i là Chánh Pháp. nay chï vì các ngß½i truy«n pháp mà chÆng truy«n y bát, vì các ngß½i tín cån ðã thu¥n thøc, quyªt ð¸nh chÆng nghi, ð«u có khä nång ðäm nhi®m vi®c l¾n cüa chß Ph§t chß T± truy«n lÕi. Vä lÕi theo ý bài k® truy«n th÷ cüa T± ÐÕt ma thì y cûng chÆng nên truy«n. K® r¢ng:

Ngô b±n lai tß ðµ,
Truy«n pháp cÑu mê tình.
NhÑt hoa khai ngû di®p,
Kªt quä tñ nhiên thành.
D¸ch nghiã:
Ta ðªn ð¤t nß¾c này,
Truy«n pháp cÑu ng߶i mê.
Mµt bông n· nåm cánh,
Kªt quä tñ nhiên thành.

Tâm ð¸a hàm chß chüng,
Ph± vû t¤t giai manh.
Яn ngµ hoa tình dî,
B° ð« quä tñ thành.
D¸ch nghiã:
Tâm ð¸a chÑa nhi«u gi¯ng,
G£p mßa ð«u n¦y m¥m.
Яn ngµ tñ tâm r°i,
Quä B° ð« tñ thành.

Ngày mùng 8 tháng 7, Sß b²ng g÷i môn ð°: ta mu¯n v« Tân Châu, hãy mau lo ghe thuy«n. ÐÕi chúng ð«u nån nï · lÕi, Sß nói: Chß Ph§t ra ð¶i còn phäi th¸ hi®n Niªt Bàn, có ðªn thì có ði, lý th߶ng nhß v§y, th¬ xác cüa ta t¤t phäi có ch² v«. Chúng nói: Sß t× nay ði, ch×ng nào tr· v«? Sß nói: Lá røng v« cµi, tr· v« chÆng nói. LÕi höi: Chánh Pháp Nhãn TÕng truy«n phó cho ai? Sß nói: Ng߶i có ðÕo thì ðßþc, ng߶i vô tâm thì thông. LÕi höi: Chßa biªt xßa nay chß Ph§t chß T± Ñng hi®n, truy«n th÷ ðßþc bao nhiêu ð¶i? xin Sß cho biªt. Sß nói: C± Ph§t Ñng thª ðã vô s¯ lßþng, chÆng th¬ tính ðßþc, nay t× th¤t Ph§t b¡t ð¥u: Quá khÑ trang Nghiêm Kiªp: TÏ ba thi Ph§t, thi Khí Ph§t, TÏ Xá Phù Ph§t. Hi®n tÕi Hi«n Kiªp: Câu Lßu Tôn Ph§t, Câu na Hàm Mâu ni Ph§t, ca Diªp Ph§t, Thích ca Mâu ni Ph§t, ¤y là th¤t Ph§t. Thích ca Vån Ph§t ð¥u ti&eci

 
Tâm ta tñ có Ph§t,
Tñ Ph§t là ch½n Ph§t.
Nªu tñ chÆng Ph§t tâm,
N½i nào tìm ch½n Ph§t?

Ch½n nhß tñ tánh th¸ ch½n Ph§t,
Tà kiªn tam ðµc th¸ ma vß½ng.
Tà mê chi th¶i ma tÕi xá,
Chánh kiªn chi th¶i Ph§t tÕi ð߶ng.
Tánh trung tà kiªn tam ðµc sanh,
TÑc th¸ ma vß½ng lai trø xá.
Chánh kiªn tñ tr× tam ðµc tâm,
Ma biªn thành Ph§t ch½n vô giä.
Pháp thân báo thân c§p hoá thân,
Tam thân b±n lai th¸ nh¤t thân.
Nhßþc hß¾ng tánh trung nång tñ kiªn,
TÑc th¸ thành Ph§t B° ð« nhân.
B±n tùng hoá thân sanh t¸nh tánh,
T¸nh tánh th߶ng tÕi hoá thân trung.
Tánh sØ hoá thân hành chánh ðÕo,
Ðß½ng lai viên mãn ch½n vô cùng.
Dâm tánh b±n th¸ t¸nh tánh nhân,
Tr× dâm tÑc th¸ t¸nh tánh thân.
Tánh trung các tñ ly ngû døc,
Kiªn tánh sát na tÑ th¸ ch½n.
Kim sanh nhßþc ngµ ð¯n giáo môn,
H¯t ngµ tñ tánh kiªn Thª Tôn.
Nhßþc døc tu hành mích tác Ph§t,
B¤t tri hà xÑ nghî c¥u ch½n.
Nhßþc nång tâm trung tñ kiªn ch½n,
Hæu ch½n tÑc th¸ thành Ph§t nhân.
B¤t kiªn tñ tánh ngoÕi mích Ph§t,
Kh·i tâm t±ng th¸ ðÕi si nh½n.
Яn giáo pháp môn kim dî lßu,
CÑu ðµ thª nh½n tu tñ tu.
Báo nhæ ðß½ng lai h÷c ðÕo giä,
B¤t tác thØ kiªn ðÕi du du.
D¸ch nghiã:
Ch½n nhß tñ tánh là ch½n Ph§t,
Tà kiªn tam ðµc là ma vß½ng.
Lúc tà mê kh·i ma tÕi nhà,
Khi có chánh kiªn Ph§t tÕi ði®n,
Tâm n±i tà kiªn tam ðµc sanh,
TÑc là ma vß½ng ðªn nhà ·.
Chánh kiªn kh·i lên tam ðµc tr×,
Ma tr· thành Ph§t th§t chÆng giä.
Pháp thân báo thân và hoá thân,
Tam thân v¯n chï là nh¤t thân.
Nªu ðßþc tñ th¤y n½i tñ tánh,
Gieo nhân B° Ы tÑc thành Ph§t.
V¯n t× hoá thân sanh t¸nh tánh,
T¸nh tánh th߶ng trø n½i hoá thân.
Tánh khiªn hoá thân hành chánh ðÕo,
Tß½ng lai viên mãn vô cùng t§n.
Dâm tánh v¯n là nhân t¸nh tánh,
Tr× dâm tÑc là t¸nh tánh thân.
N½i tánh th߶ng tñ lià ngû døc,
Sát na kiªn tánh tÑc là ch½n.
жi nay nªu g£p pháp ð¯n giáo,
Hoát ngµ tñ tánh g£p Thª Tôn.
Ng߶i nªu tu hành c¥u làm Ph§t,
ChÆng biªt n½i nào ð¬ c¥u ch½n.
Nªu ngay n½i tâm tñ th¤y ch½n,
Có ch½n tÑc là nhân thành Ph§t.
ChÆng th¤y tñ tánh, ngoài tìm Ph§t,
Kh·i tâm tìm Ph§t là si mê.
Pháp môn ð¯n giáo nay ðã truy«n,
CÑu ðµ chúng sanh phäi tñ tu.
Báo cho tß½ng lai ng߶i h÷c ðÕo,
ChÆng theo chánh kiªn mãi mãi chìm.

Ngµt ngµt b¤t tu thi®n,
Тng ð¢ng b¤t tÕo ác.
T¸ch t¸ch ðoÕn kiªn vån,
Ðãng ðãng tâm vô trß¾c.
D¸ch nghiã:
Ngây ngây chÆng tu thi®n,
B×ng b×ng chÆng tÕo ác.
T¸ch t¸ch dÑt th¤y nghe,
Luôn luôn chÆng dính m¡c.