-Tu B° Ы! Ý ngß½i thª nào? Nhß lai có nhøc nhãn chång?
-BÕch Thª Tôn, ðúng thª! Nhß lai có nhøc nhãn.
-Tu B° Ы! Ý ngß½i thª nào? Nhß lai có thiên nhãn chång?
-BÕch Thª Tôn, ðúng thª! Nhß lai có thiên nhãn.
-Tu B° Ы! Ý ngß½i thª nào? Nhß lai có hu® nhãn chång?
-BÕch Thª Tôn, ðúng thª! Nhß lai có hu® nhãn.
-Tu B° Ы! Ý ngß½i thª nào? Nhß lai có pháp nhãn chång?
-BÕch Thª Tôn, ðúng thª! Nhß lai có pháp nhãn.
-Tu B° Ы! Ý ngß½i thª nào? Nhß lai có Ph§t nhãn chång?
-BÕch Thª Tôn, ðúng thª! Nhß lai có Ph§t nhãn.
-Tu B° Ы! Ý ngß½i thª nào? Nhß s¯ cát trong sông H¢ng kia, Ph§t nói là cát chång?
-BÕch Thª Tôn, ðúng thª! Nhß lai nói là cát.
-Tu B° Ы! Ý ngß½i thª nào? Nhß có nhæng sông H¢ng nhi«u b¢ng s¯ cát trong mµt sông H¢ng, r°i lÕi có cõi Ph§t nhi«u b¢ng s¯ cát trong nhæng sông H¢ng ¤y, nhß thª có phäi là nhi«u chång?
-BÕch Thª Tôn, r¤t nhi«u.

Ph§t bäo tu B° Ы:

-Bao nhiêu thÑ tâm ni®m cüa chúng sanh trong cõi Ph§t ¤y, Nhß lai ð«u biªt rõ. TÕi sao? Nhß lai nói các tâm, ð«u là phi tâm, th¸ danh là tâm (nghîa ba câu). TÕi sao? tu B° Ы! Tâm quá khÑ b¤t khä ð¡c, tâm hi®n tÕi b¤t khä ð¡c, tâm v¸ lai b¤t khä ð¡c (Phá ch¤p tâm là th§t có).

Ь lßþc giäi nghîa Ngû nhãn, có bài k® r¢ng:

Thiên nhãn thông phi ngÕi,
Nhøc nhãn ngÕi phi thông.
Pháp nhãn duy quán tøc,
Hu® nhãn li­u tri không.
Ph§t nhãn nhß thiên nh§t,
Chiªu d¸ th¬ hoàn ð°ng.

D¸ch nghîa:

Thiên nhãn thông chÆng ngÕi,
Nhøc nhãn ngÕi chÆng thông.
Pháp nhãn hay quán tøc (tøc ðª),
Hu® nhãn th¤u rõ không (ch½n ðª).
Ph§t nhãn nhß ngàn nh§t (m£t tr¶i),
Chiªu d¸ (khác) th¬ vçn ð°ng. (Lßþc giäi hªt)

-Tu B° Ы! Ý ngß½i thª nào? Nªu có ng߶i ðem th¤t bØu ch¤t ð¥y tam thiên ðÕi thiên thª gi¾i dùng ð¬ b¯ thí, ng߶i ¤y nh¶ nhân duyên ðó, ðßþc phß¾c ðÑc nhi«u chång?

-BÕch Thª Tôn, ðúng thª! Ng߶i ¤y nh¶ nhân duyên ðó, ðßþc phß¾c ðÑc r¤t nhi«u.

-Tu B° Ы! Nªu phß¾c ðÑc có th§t thì Nhß lai chÆng nói ðßþc phß¾c ðÑc nhi«u. Vì phß¾c ðÑc v¯n chÆng th§t nên Nhß lai nói ðßþc phß¾c ðÑc nhi«u.

-Tu B° Ы! Ý ngß½i thª nào? Có th¬ nh¶ s¡c thân ð¥y ðü th¤y Ph§t chång?

-BÕch Thª Tôn, không. ChÆng nên nh¶ s¡c thân ð¥y ðü mà th¤y Ph§t. TÕi sao? Nhß lai nói s¡c thân ð¥y ðü, tÑc phi s¡c thân ð¥y ðü, th¸ danh s¡c thân ð¥y ðü (nghîa ba câu).

-Tu B° Ы! Ý ngß½i thª nào? Có th¬ nh¶ các tß¾ng ð¥y ðü th¤y Nhß lai chång?

-BÕch Thª Tôn, không. ChÆng nên nh¶ các tß¾ng ð¥y ðü mà th¤y Nhß Lai. TÕi sao? Nhß lai nói các tß¾ng ð¥y ðü, tÑc phi các tß¾ng ð¥y ðü, th¸ danh các tß¾ng ð¥y ðü (nghîa ba câu).

-Tu B° Ы! Ngß½i ch¾ nói Nhß lai có nghî r¢ng "Ta phäi có thuyªt pháp," ð×ng nghî v§y. TÕi sao? Nªu ng߶i nào nói Nhß lai có thuyªt pháp tÑc là phï báng Ph§t, chÆng hi¬u l¶I nói cüa ta. tu B° Ы! Nói thuyªt pháp là vô pháp ð¬ thuyªt, th¸ danh thuyªt pháp (nghîa ba câu).

 B¤y gi¶, Hu® MÕng tu B° Ы thßa Ph§t r¢ng:

-BÕch Thª Tôn! Nhæng chúng sanh ð¶i v¸ lai nghe ðßþc pháp này sanh lòng tin chång?

Ph§t bäo:

-Tu B° Ы! Nhæng chúng sanh ¤y là phi chúng sanh, phi b¤t chúng sanh. TÕi sao? tu B° Ы! Chúng sanh cho là chúng sanh, Nhß lai nói phi chúng sanh, th¸ danh chúng sanh (nghîa ba câu).

Hu® MÕng: Pháp thân là th¬ cüa tñ tánh, hu® mÕng là døng cüa tñ tánh; sñ nghi®p ho¢ng pháp ðµ sanh chÆng gián ðoÕn g÷i là hu® mÕng. (Ghi chú hªt)

Tu B° Ы thßa r¢ng:

-BÕch Thª Tôn! Ph§t ð¡c Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác là vô s· ð¡c chång?

-Ðúng thª! Ðúng thª! tu B° Ы! ta · n½i pháp Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác, th§t chÆng ð¡c mµt chút gì cä, th¸ danh Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác (nghîa ba câu).

-LÕi næa, tu B° Ы! Pháp ¤y bình ðÆng, chÆng có cao th¤p, g÷i là Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác. Vì vô ngã, vô nh½n, vô chúng sanh, vô th÷ giä mà tu t¤t cä thi®n pháp, thì li«n ðßþc Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác. tu B° Ы! Nhß lai nói thi®n pháp tÑc phi thi®n pháp, th¸ danh thi®n pháp (nghîa ba câu).

-Tu B° Ы! Nªu có ng߶i ðem th¤t bØu ch¤t ð¥y b¢ng núi tu di chúa trong tam thiên ðÕi thiên thª gi¾i dùng ð¬ b¯ thí, v¾i ng߶i th÷ trì ð÷c tøng kinh Bát Nhã ba la M§t này, cho ðªn chï hành theo tÑ cú k®, và giäng giäi cho ng߶i khác nghe, thì phß¾c ðÑc b¯ thí so v¾i phß¾c ðÑc th÷ trì chÆng b¢ng mµt ph¥n tråm, mµt ph¥n nghìn, muôn Ñc, cho ðªn toán s¯ thí dø cûng chÆng th¬ sánh b¢ng.

-Tu B° Ы! Các ngß½i ch¾ cho Nhß lai có nghî r¢ng "Ta phäi ðµ chúng sanh." tu B° Ы, ð×ng nghî v§y! TÕi sao? Th§t chÆng có chúng sanh mà Nhß lai ðµ. Nªu nói Nhß lai có ðµ chúng sanh, thì Nhß lai m¡c vào b¯n tß¾ng ngã, nh½n, chúng sanh, th÷ giä. tu B° Ы! Nhß lai nói có ngã tÑc phi có ngã, mà phàm phu ch¤p là có ngã. tu B° Ы! Nhß lai nói phàm phu tÑc phi phàm phu, th¸ danh phàm phu (nghîa ba câu).

-Tu B° Ы! Ý ngß½i thª nào? Có th¬ dùng ba mß½i hai tß¾ng ð¬ quán Nhß lai chång?

 Tu B° Ы ðáp:

-Ðúng thª! Ðúng thª! Có th¬ dùng ba mß½i hai tß¾ng quán Nhß Lai.

Ph§t bäo tu B° Ы:

 -Nªu dùng ba mß½i hai tß¾ng ð¬ quán Nhß lai thì Chuy¬n Luân Thánh Vß½ng cûng là Nhß lai sao? (Chuy¬n Luân Thánh Vß½ng cûng có ba mß½i hai tß¾ng)

 Tu B° Ы thßa r¢ng:

 - BÕch Thª Tôn, nhß con hi¬u ý nghîa l¶i Ph§t, thì chÆng nên dùng ba mß½i hai tß¾ng ð¬ quán Nhß Lai.

 Khi ¤y, ÐÑc Thª Tôn nói k® r¢ng:

Nhßþc dî s¡c kiªn ngã,
Dî âm thanh c¥u ngã,
Th¸ nh½n hành tà ðÕo,
B¤t nång kiªn Nhß Lai.

D¸ch nghîa:

Nªu dùng s¡c th¤y ta,
Dùng âm thanh c¥u ta.
Là ng߶i hành tà ðÕo,
ChÆng th¬ th¤y Nhß Lai.

Nªu dùng s¡c th¤y ta,
Dùng âm thanh c¥u ta.
Là ng߶i hành tà ðÕo,
ChÆng th¬ th¤y Nhß Lai.

Chæ ta · ðây là tñ tánh Ph§t. Tñ tánh b¤t nh¸, chÆng có nång s·, nên chÆng phäi s· th¤y s· c¥u. Nªu ðu±i theo cån tr¥n ð¬ th¤y ð¬ c¥u là hành theo tà ðÕo, chÆng th¬ ðÕt ðªn kiªn tánh. (Lßþc giäi hªt)

-Tu B° Ы! Nªu ngß½i nghî r¢ng: "Nhß lai vì chÆng nh¶ tß¾ng ð¥y ðü m¾i ð¡c Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác," tu B° Ы, ð×ng nghî nhß v§y! Nói Nhß lai vì chÆng nh¶ tß¾ng ð¥y ðü m¾i ð¡c Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác là chÆng ðúng.

 Tu B° Ы! Nªu ngß½i nghî nhß thª thì ng߶i phát tâm Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác là nói các pháp ðoÕn di®t sao! Ð×ng nghî v§y. TÕi sao? Vì ng߶i phát tâm Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác, n½i pháp chÆng nói tß¾ng ðoÕn di®t.

— ph¥n 20 nói "ChÆng nên nh¶ các tß¾ng ð¥y ðü mà th¤y Nhß Lai" là phá ch¤p s¡c tß¾ng. Ph¥n 27 nói "Ch¾ nên nghî r¢ng Nhß lai vì chÆng nh¶ tß¾ng ð¥u ðü m¾i ð¡c Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác" là phá ch¤p phäi lìa s¡c tß¾ng. Vì ch¤p s¡c tß¾ng và ch¤p lìa s¡c tß¾ng ð«u chÆng th¬ ðÕt ðªn kiªn tánh. (Lßþc giäi hªt)

-Tu B° Ы! Nªu B° Tát ðem th¤t bØu ch¤t ð¥y nhæng thª gi¾I nhß s¯ cát sông H¢ng dùng ð¬ b¯ thí, v¾i B° Tát biªt t¤t cä pháp vô ngã, ðßþc thành tñu pháp nhçn (lòng tin væng ch¡c), thì B° Tát này ðßþc công ðÑc h½n B° Tát kia. TÕi sao? tu B° Ы, vì các B° Tát này chÆng th÷ phß¾c ðÑc.

 Tu B° Ы thßa r¢ng:

 -BÕch Thª Tôn! sao nói B° Tát chÆng th÷ phß¾c ðÑc?

-Tu B° Ы! Vì B° Tát làm vi®c phß¾c ðÑc chÆng sanh kh·I lòng tham, cho nên nói chÆng th÷ phß¾c ðÑc.

-Tu B° Ы! Nªu có ng߶i nói r¢ng "Nhß lai ho£c ðªn, ho£c ði, ho£c ng°i, ho£c n¢m" thì ng߶i ¤y chÆng hi¬u ðßþc ý nghîa l¶i ta nói. TÕi sao? Vì Nhß lai chÆng t× ðâu ðªn, cûng chÆng ði v« ðâu, nên g÷i là Nhß Lai.

Tñ tánh cùng kh¡p không gian và th¶i gian, kh¡p không gian thì chÆng có khÑ lai, nên g÷i là Nhß Lai, kh¡p th¶i gian thì chÆng có gián ðoÕn (chÆng có sanh di®t), nên g÷i là Niªt Bàn. (Lßþc giäi hªt)

-Tu B° Ы! Nªu có thi®n nam tín næ, ðem cõi tam thiên ðÕi thiên thª gi¾i nghi«n nát ra thành vi tr¥n, ý ngß½i thª nào? Nhæng vi tr¥n chúng có phäi nhi«u chång?

 Tu B° Ы thßa r¢ng:

-BÕch Thª Tôn, r¤t nhi«u. TÕi sao? Nªu nhæng vi tr¥n chúng là th§t có thì Ph§t chÆng nói là vi tr¥n chúng. TÕi sao? Vì Ph§t nói vi tr¥n chúng, tÑc phi vi tr¥n chúng, th¸ danh vi tr¥n chúng (nghîa ba câu). BÕch Thª Tôn! Nhß lai nói tam thiên ðÕi thiên thª gi¾i, tÑc phi thª gi¾i, th¸ danh thª gi¾i. TÕi sao? Nªu thª gi¾i th§t có, tÑc là nh¤t hþp tß¾ng. Nhß lai nói nh¤t hþp tß¾ng, tÑc phi nh¤t hþp tß¾ng, th¸ danh nh¤t hþp tß¾ng (nghîa ba câu).

-Tu B° Ы! Nªu có ng߶i nói Ph§t thuyªt ngã kiªn, nh½n kiªn, chúng sanh kiªn, th÷ giä kiªn là th§t, tu B° Ы! Ý ngß½i thª nào? Ng߶i ¤y có hi¬u ðßþc ý nghîa l¶i ta nói chång?

 -BÕch Thª Tôn, không! Ng߶i ¤y chÆng hi¬u ý nghîa cüa Nhß lai nói. TÕi sao? Nhß lai nói ngã kiªn, nh½n kiªn, chúng sanh kiªn, th÷ giä kiªn, tÑc phi ngã kiªn, nh½n kiªn, chúng sanh kiªn, th÷ giä kiªn, th¸ danh ngã kiªn, nh½n kiªn, chúng sanh kiªn, th÷ giä kiªn (nghîa ba câu).

-Tu B° Ы! Ng߶i phát tâm Vô Thßþng Chánh ÐÆng Chánh Giác, ð¯i v¾i t¤t cä pháp nên tri nhß thª, kiªn nhß thª, tín giäi nhß thª, chÆng sanh pháp tß¾ng. tu B° Ы! Nhß lai nói pháp tß¾ng, tÑc phi pháp tß¾ng, th¸ danh pháp tß¾ng (nghîa ba câu).

-Tu B° Ы! Nªu có ng߶i ðem th¤t bØu ch¤t ð¥y vô lßþng a Tång KÏ thª gi¾i dùng ð¬ b¯ thí, v¾i thi®n nam tín næ phát tâm B° Ы th÷ trì ð÷c tøng kinh này, cho ðªn chï hành theo tÑ cú k®, và giäng giäi cho ng߶i khác nghe, thì phß¾c ðÑc h½n ng߶i kia. V§y phäi giäng giäi nhß thª nào? Nên giäng giäi nhß thª này: Nhß nhß b¤t ðµng, chÆng nên ch¤p n½I tß¾ng.TÕi sao?

Nh¤t thiªt hæu vi pháp,
Nhß mµng, huy­n, bào, änh,
Nhß lµ di®c nhß ði®n,
¿ng tác nhß th¸ quán.

D¸ch nghîa:

T¤t cä pháp hæu vi,
Nhß mµng, huy­n, b÷t, bóng,
Nhß sß½ng mù, ði®n ch¾p,
Nên quán theo nhß thª. .

Ph§t thuyªt kinh này xong, trß·ng lão tu B° Ы v¾i các TÏ Kheo, TÏ kheo Ni, ¿u Bà T¡c, ¿u Bà di và t¤t cä thª gian, tr¶i, ng߶i, a tu La, nghe l¶i Ph§t thuyªt, ð«u r¤t hoan hÖ, tín th÷ phøng hành.

Nhß Nhß B¤t еng, chÆng nên ch¤p n½i tß¾ng: theo l¶i Ph§t thì hai chæ Nhß Nhß là nhß th§t tª, là nhß bän th¬ cüa tñ tánh. hai chæ B¤t еng chÆng phäi ð¯i v¾i ðµng mà nói b¤t ðµng, vì tñ tánh b¤t nh¸, chÆng có biªn chuy¬n nên nói b¤t ðµng. V« b« m£t thì chÆng th¬ di­n tä, nªu tä theo b« trái thì chÆng ðµng chÆng t¸nh, chÆng thêm chÆng b¾t, chÆng l¾n chÆng nhö, chÆng mµt chÆng nhi«u ... Nên chï có th¬ nói là Nhß Nhß B¤t еng. T¤t cä nhæng ð¯i ðãi nhß ðµng - t¸nh, l¾n - nhö, v.v... cho ðªn B° Ы - Niªt Bàn ð«u là tß¾ng, chÆng ch¤p n½i tß¾ng m¾i ðßþc g÷i là Nhß Nhß B¤t еng. (Lßþc giäi hªt)