Kinh Ph§t Thuyªt a di Ðà
Hán Vån: dao T¥n tam TÕng Pháp Sß Cßu ma la Th§p.
Giäng giäi: VÕn Ph§t Thánh Thành, Tuyên Hóa Thßþng Nhân.
I. Thích danh:
M²i bµ kinh có tên riêng và tên chung. Tên riêng thì chï ð£c bi®t bµ kinh ¤y có; tên chung là tên ph± thông kinh nào cûng có.
Tên riêng là gì? Nhß tên "Ph§t thuyªt a di Ðà" chính là tên riêng, chï có bµ kinh này ðßþc g÷i thôi, còn nhæng kinh khác thì không. "Kinh" là tên chung, tên chung này kinh nào cûng có. "Chung" là chung cüa các kinh, "riêng" là chï riêng cüa kinh này.
Không nên xem thß¶ng bµ kinh này, vì là kinh thß¶ng tøng vào bu±i chi«u trong chùa. Nh¤t là kinh này lÕi là cüa Ph§t nói ra.
Có nåm hÕng ngß¶i có th¬ nói kinh: 1/ Ph§t; 2/ Ю tØ Ph§t; 3/ Chß Thiên; 4/ Tiên; 5/ Hóa Nhân, tÑc là ngß¶i do Ph§t hay chß Thiên biªn hóa ra.
Tr× kinh cüa Ph§t nói ra, kinh ði¬n cüa b¯n hÕng ngß¶i kia nói phäi qua sñ ¤n chÑng cüa Ph§t m¾i ðßþc g÷i là kinh, nªu không thì không th¬ g÷i là kinh ðßþc.
Kinh này là t× kim kh¦u cüa Ph§t giäng nói lý vi di®u, không c¥n phäi thßa thïnh. Các kinh ði¬n khác thì phäi có ngß¶i thßa höi Ph§t m¾i nói ra. Chï riêng kinh a di Ðà này là không có ai thßa höi, Ph§t tñ nói ra. TÕi sao thª? Vì nghîa lý kinh này r¤t huy«n di®u, trí hu® cüa hàng thanh vån không th¬ ðÕt ðªn ðßþc, t¤t cä hàng B° tát cûng không th¬ hi¬u rõ, cho nên không có nhân duyên ngß¶i thßa höi v« pháp môn T¸nh ðµ. Chï vì pháp môn này ðáng ðßþc nói ra, cho nên ÐÑc Ph§t xem th¤y cån c½ thành thøc bèn tñ nói kinh này. kinh này vì thª r¤t tr÷ng yªu trong Ph§t giáo.
TÕi sao kinh này lÕi r¤t tr÷ng yªu? khi Ph§t Pháp s¡p di®t, di®t trß¾c nh¤t là kinh Lång Nghiêm, vì t¤t cä ma vß½ng ð«u r¤t sþ chú Lång Nghiêm. sau khi kinh Lång Nghiêm di®t, các kinh khác l¥n lßþt di®t theo. Lúc b¤y gi¶ dù có gi¤y ði næa, nhßng trên gi¤y không có chæ. sau cùng chï còn kinh a di Ðà lßu lÕi thª gian mµt tråm nåm ð¬ hóa ðµ vô lßþng vô biên chúng sanh mà thôi. Nh¶ sáu chæ h°ng danh nam Mô a di Ðà Ph§t mà r¤t nhi«u ngß¶i ðßþc ðµ, có ðªn s¯ vô lßþng vô biên. sau ðó trong sáu chæ h°ng danh lÕi m¤t ði hai chæ "Nam mô", chï còn "A di Ðà Ph§t" lßu lÕi mµt tråm nåm næa. sau ðó Ph§t pháp m¾i di®t hÆn. kinh này di®t sau cùng nên là kinh r¤t tr÷ng yªu trong Ph§t pháp.
Bây gi¶ giäng v« tña kinh. Tña kinh này là "Ph§t Thuyªt a di Ðà Kinh."
"Ph§t" là gì? Ph§t là b§c ðÕi giác, giác ngµ t¤t cä pháp không có mäy may mê l¥m. Ph§t là b§c nghi®p hªt tình không, nghi®p chß¾ng ðã hªt, tình cûng khô cÕn. Phàm phu là kë nghi®p n£ng tình mê, ð¡m trß¾c tình ái nên g÷i là chúng sanh. Ph§t có ðü ba giác ngµ nên là b§c ðÕi giác. ba giác ngµ là:
1. Bän giác: V¯n ðã là giác ngµ.
2. Thï giác: M¾i giác ngµ.
3. CÑu cánh giác: Giác ngµ ðªn cñc ði¬m.
Ba giác ngµ này có th¬ nói là: Tñ giác, Giác tha, Giác hÕnh viên mãn. Hàng phàm phu chúng ta là b¤t giác, mµt ngày t× sáng ðªn t¯i tñ cho là thông minh, nhßng kÏ thñc là kë ngu si không biªt gì cä. Cûng gi¯ng nhß ngß¶i ðánh bÕc tñ cho mình là th¡ng bÕc, nhßng sñ thñc là thua. TÕi sao lÕi ðiên ðäo nhß thª? TÕi vì quá mê l¥m. Biªt rõ vi®c ¤y sai mà vçn cÑ làm, ðó là vì quá mê v§y. Càng mê càng lún sâu, càng lún sâu càng mê thêm. Phäi làm sao ðây? C¥n phäi giác ngµ m¾i ðßþc.
Ph§t cûng là mµt ph¥n tØ trong chúng sanh, cûng là mµt chúng sanh, nhßng Ngài không mê. Ngài giác ngµ, ðó là tñ giác. Ngß¶i tñ giác không gi¯ng v¾i phàm phu, cûng chính là ngß¶i Nh¸ th×a: thanh vån, Duyên giác. Ngß¶i Nh¸ th×a là b§c tñ ngµ, tñ giác mà không giác tha, cho nên g÷i là thanh vån th×a. Giác tha chính là B° tát. B° tát không phäi vì chính mình, không gi¯ng v¾i hàng Nh¸ th×a là b§c tñ liu ngµ, tñ mình giác ngµ r°i không có phát tâm làm cho ngß¶i khác cûng giác ngµ. B° tát phát tâm không gi¯ng nhß thª, B° tát phát tâm mu¯n làm lþi ích cho t¤t cä chúng sanh mà không c¥n chúng sanh làm lþi ích cho chính mình. Ðó là dùng phß½ng pháp tñ mình giác ngµ ðem giáo hóa chúng sanh, khiªn cho t¤t cä chúng sanh cûng ð«u giác ngµ không còn mê m¶ næa, ðó là thñc hành B° tát ðÕo. Ngß¶i Nh¸ th×a tu tÑ di®u ðª Kh±, T§p, Di®t, ÐÕo và mß¶i hai nhân duyên.
Thª nào là mß¶i hai nhân duyên? Mß¶i hai nhân duyên là Vô minh duyên hành, Hành duyên ThÑc,ThÑc duyên danh S¡c, danh s¡c duyên Løc nh§p, Løc nh§p duyên Xúc, Xúc duyên Th÷, Th÷ duyên ái, ái duyên Thü, Thü duyên Hæu, Hæu duyên Sanh, sanh duyên Lão tØ.
Mß¶i hai nhân duyên này t× ðâu mà có? T× Vô minh mà có. Nªu ta không có Vô minh thì mß¶i hai nhân duyên này không th¬ phát sinh tác døng ðßþc. TÕi vì ta có Vô minh nên cái này kéo theo cái khác mà có. Hàng Nh¸ th×a tu chính là nhæng pháp này. Còn B° tát thì vßþt qua giai ðoÕn này, các Ngài tu Løc ðµ vÕn hÕnh, nhß:
1. B¯ thí ðµ tham lam: Nªu ngß¶i mu¯n hªt tham lam thì phäi b¯ thí, bö không ðßþc cûng phäi bö. Không bö chính là tham lam nên bö không ðßþc. cho nên nói b¯ thí ðµ tham lam.
2. Trì gi¾i ðµ hüy phÕm.
3. Nhçn nhøc ðµ gi§n dæ: Nªu tánh tình hay gi§n, thì phäi nên tu hÕnh nhçn nhøc. Phàm g£p vi®c phäi nhçn nÕi, không nên cä ngày gi¯ng nhß a tu la, không nói ðßþc l¶i nào hòa nhã, nói ra thì m¡t trþn tr×ng gi¯ng nhß m¡t bò. Ðó ð«u là cänh gi¾i a tu la.
4. tinh t¤n ðµ giäi ðãi: Nªu giäi ðãi c¥n phäi tu tinh t¤n ð¬ ð¦y lùi giäi ðãi ði.
5. Thi«n ð¸nh ðµ tán loÕn: Nªu mình cÑ v÷ng tß·ng lung tung thì phäi tu Thi«n ð¸nh. Nªu không có v÷ng tß·ng thì tán loÕn cûng không, ði«u c¥n nh¤t là phäi có trí hu®.
6. Trí hu® ðµ ngu si: Có trí hu® thì không còn ngu si næa, nªu ngu si th¶i không có trí hu®. Trß¾c không có trí hu®, mà nay có trí hu®, chính là ðµ ngu si ð¤y, nhß ánh sáng ð¦y lùi bóng t¯i v§y. ánh sáng là trí hu®, bóng t¯i là ngu si.
B° tát tu Løc ðµ vÕn hÕnh, tñ giác giác tha, khác v¾i hàng Nh¸ th×a là ch² này.
Giác mãn chính là di®u giác, là Ph§t. Ph§t tñ giác, cûng giác tha, cho nên Ph§t là giác hÕnh viên mãn. Ph§t nªu nói ð¥y ðü là Ph§t-ðà-gia, vì ngß¶i trung Qu¯c thích nói g÷n cho nên g÷i t¡t là Ph§t. Ngß¶i Tây phß½ng nói buddha cûng là nói t¡t cüa Ph§t-ðà-da. Có ngß¶i lÕi nói: Th¥y giäng t¾i giäng lui v« Ph§t nhßng tôi vçn không biªt Ph§t là ai? Tôi xin nói cho bÕn biªt: BÕn chính là Ph§t ðó!
Höi: sao tôi lÕi không biªt?
- BÕn không biªt ðó chính là Ph§t. Nhßng Ph§t cüa bÕn không phäi là Ph§t ðã thành, mà là Ph§t chßa thành.
Ъn ðây quý v¸ m¾i hi¬u: A! Thì ra Ph§t là ngß¶i phàm tu mà thành, v§y ai ai cûng có th¬ tu hành thành Ph§t ðßþc. Là ngß¶i nªu giác ngµ thì chính là Ph§t; trái lÕi thì là chúng sanh.
Ph§t còn có ba Thân, B¯n Trí, Nåm Nhãn, Sáu Thông. Chúng ta là chúng sanh, dù có tánh Ph§t, ð«u có th¬ thành Ph§t, mà vì chßa chÑng ðßþc quä Ph§t nên không có ba thân, b¯n trí, nåm nhãn, sáu thông này. Ph§t là t× phàm phu tu hành ðªn quä v¸ Ph§t m¾i có ð¥y ðü nhæng thÑ k¬ trên. cho nên có ngß¶i nói: "Tôi ðây chính là Ph§t", ðó thi®t là si mê quá mÑc! Chßa thành Ph§t mà lÕi nói ta ðây là Ph§t, rõ ràng là d¯i mình d¯i ngß¶i. Th§t là kë ðÕi si mê trên thª gian. tuy m÷i ngß¶i ð«u có th¬ thành Ph§t, nhßng ai n¤y ð«u phäi tu hành, có ðü ba Thân, B¯n Trí m¾i có th¬ thành Ph§t, chÆng phäi chï có Nåm Nhãn ho£c mµt ít th¥n thông mà thành Ph§t ðßþc.
Ba Thân là: 1/ Pháp thân; 2/ Báo thân; 3/ Hóa thân.
B¯n Trí là: 1/ ÐÕi viên cänh trí; 2/ Di®u quan sát trí; 3/ Thành s· tác trí; 4/ Bình ðÆng tánh trí.
Sáu thông là:
1. Thiên nhãn thông: Có th¬ th¤y ðßþc t¤t cä hành ðµng cüa tr¶i và ngß¶i.
2. Thiên nhî thông: Có th¬ nghe ðßþc nhæng tiªng nói và thanh âm cüa ngß¶i · trên tr¶i.
3. tha tâm thông: Có th¬ biªt ðßþc nhæng ý tß·ng trong lòng ngß¶i khác.
4. Túc mÕng thông: ChÆng phäi chï biªt hi®n tÕi, mà cä ðªn quá khÑ cûng biªt n¯t.
5. Th¥n túc thông: (Còn g÷i : Th¥n cänh thông) ThÑ th¥n thông này không th¬ nghî bàn, cänh gi¾i r¤t vi di®u.
6. L§u t§n thông: Gi¯ng nhß là dß¾i ðáy bình nß¾c có mµt l² h±ng, nß¾c ð«u t× l² h±ng ðó chäy ra hªt. nay không còn chäy næa, vì l² h±ng ¤y ðã b¸ b¸t kín, nên g÷i là l§u t§n.
Nhæng gì là l§u t§n? TÑc là không có tâm dâm døc thì là không có l§u; không có tâm tham lam cûng là không có l§u; không có tâm si cûng là không có l§u. Tóm lÕi, tám vÕn b¯n ngàn nhæng t§p khí, l²i l¥m ð«u không có, g÷i là Vô l§u.
Nåm nhãn là: 1/ Thiên nhãn; 2/ Nhøc nhãn; 3/ Hu® nhãn; 4/ Pháp nhãn; 5/ Ph§t nhãn.
Có bài k® nói v« nåm nhãn nhß thª này:
Thiên nhãn thông không ngÕi,
Nhøc nhãn ngÕi không thông,
Pháp nhãn chï quán tøc,
Hu® nhãn rõ ch½n không,
Ph§t nhãn ngàn m£t nh§t:
Chiªu khác, th¬ lÕi ð°ng.
1. "Thiên nhãn thông không ngÕi": Thiên nhãn thông su¯t không ngån ngÕi, cho nên g÷i là "thông không ngÕi". Ngß¶i ¤y có th¬ nhìn th¤y sñ vi®c trong tám vÕn ðÕi kiªp, nhßng không th¬ th¤y ðßþc ngoài tám vÕn ðÕi kiªp.
2. "Nhøc nhãn ngÕi không thông": Nhøc nhãn có th¬ nhìn th¤y cänh tßþng có chß¾ng ngÕi. Trái lÕi, Thiên nhãn có th¬ nhìn th¤y cänh tßþng không chß¾ng ngÕi.
3. "Pháp nhãn chï quán tøc": Pháp nhãn là quán Tøc ðª, quán sát t¤t cä Tøc 𪠷 thª gian, ðÕo lý thª tøc.
4. "Hu® nhãn rõ ch½n không": Hu® nhãn còn kêu là trí hu®, hay rõ rành Ch½n không.
5. "Ph§t nhãn ngàn m£t nh§t: Chiªu khác, th¬ lÕi ð°ng": Ph§t nhãn không phäi chï · trên m£t ÐÑc Ph§t m¾i có, mà m²i chúng ta ð«u có Ph§t nhãn, chï có ði«u m· hay không m· mà thôi. khi Ph§t nhãn m· ra, khác nào ánh sáng ngàn m£t tr¶i, có th¬ chiªu soi vÕn sñ vÕn v§t, nhßng bän th¬ lÕi là ð°ng nhau.
Ph§t có ðü ba Thân, B¯n Trí , Nåm Nhãn, sáu thông; nªu ta nói mình là Ph§t thì phäi ðü nhæng thÑ trên m¾i có th¬ nói là thành Ph§t ðßþc, b¢ng không chï là phàm phu. Nªu mu¯n làm ngß¶i t¯t thì không nên l×a ngß¶i khác.
Ph§t Thích ca Mâu ni là Giáo chü cüa thª gi¾i ta Bà. Thª gi¾i Cñc LÕc mà Ngài nói ðªn có Giáo chü là Ph§t a di Ðà. Cõi nß¾c ¤y r¤t trang nghiêm, m£t ð¤t b¢ng vàng ròng.
Thª nào g÷i là thª gi¾i ta Bà? ta Bà là tiªng n е, d¸ch sang tiªng trung Qu¯c là kham Nhçn, có nghîa là thª gi¾i ta Bà kh± nhß thª, chúng sanh cûng kham nhçn th÷ nhæng kh± ¤y. Thª gi¾i ta Bà chính là thª gi¾i mà chúng ta ðang ·, có ÐÑc Thích ca Mâu ni Ph§t làm Giáo chü. Thích ca là h÷ cüa Ph§t, Mâu ni là tên cüa Ph§t, ð«u là tiªng PhÕn, d¸ch sang tiªng trung Qu¯c là Nång Nhân? Nång Nhân là gì? Là hay dùng lòng nhân ái thß½ng ngß¶i ð¬ giáo hóa chúng sanh, cûng chính là lòng t× bi. T× hay cho vui, bi hay cÑu kh±, dÑt tr× n²i kh± cüa chúng sanh mà ban cho h÷ ni«m an lÕc.
Bi có ba thÑ:
1. Ái kiªn bi: Lòng bi này phàm phu ð«u có ðü, ðó cûng là mµt thÑ tâm ð°ng tình, g÷i là Ái kiªn ð°ng tình. sao g÷i là Ái kiªn bi? Nhæng ngß¶i nào g¥n gûi mình thì mình yêu mªn h÷, thß½ng xót h÷; khi h÷ xa mình hay là ngß¶i xa lÕ thì không yêu mªn, không thß½ng xót h÷ næa. Nhæng bÕn bè thân thích mình ð«u có th¬ giúp ðÞ h÷, khi th¤y h÷ ðau kh± thì hªt sÑc giúp ðÞ h÷, ðó g÷i là Ái kiªn bi. Nhßng khi h÷ · xa, ho£c không liên can gì ðªn mình, khi h÷ ðau kh±, mình cûng bö m£c. TÕi sao thª? TÕi vì ð¯i v¾i h÷ mình không có lòng yêu mªn (Ái). Có yêu mªn m¾i có thÑ bi này. H½n næa, h÷ ð°ng loÕi v¾i mình, m¾i có thÑ Ái kiªn bi này; nªu không ð°ng loÕi s¨ không có lòng bi ¤y. Nhß ð¯i v¾i súc sanh: bò, dê, gà, ng²ng... mình không nhæng không có Ái kiªn bi, mà còn mu¯n ån th¸t nó, cß¾p l¤y sinh mÕng nó ð¬ nuôi dßÞng sinh mÕng cüa chính mình, ðó là vì không có Ái kiªn bi. may m¡n nhân loÕi còn không ðªn n²i ån th¸t ð°ng loÕi cüa mình. tuy ån bò, dê, gà, ng²ng, cá... nhßng chßa có thói ngß¶i ån th¸t ngß¶i, nhß v§y còn khá h½n là h±, báo, sói mµt tí. Nhßng h± báo cûng không ån th¸t ð°ng loÕi cüa nó. Nhân ðó ngß¶i không ån th¸t ngß¶i mà chï ån th¸t súc v§t, chï vì ð¯i v¾i súc v§t không có lòng Ái kiªn bi mà ra.
2. Pháp duyên bi: Lòng bi này cüa hàng Nh¸ th×a. Hàng Nh¸ th×a không chï có Ái kiªn bi mà còn có Pháp duyên bi. H÷ quán t¤t cä pháp ð«u là t× nhân duyên sinh. Nhßng nhân không có tánh, ðß½ng th¬ tÑc không, tÑc là ngay n½i bän thân cüa nhân duyên không có tñ tánh nên "ðß½ng th¬ tÑc không". Hàng Nh¸ th×a quán pháp "Duyên không" mà sanh tâm bi cho nên h÷ giáo hóa chúng sanh mà không dính m¡c · tß¾ng chúng sanh, vì t¤t cä ð«u là không. Ðó là Pháp duyên bi cüa hàng Nh¸ th×a.
3. аng th¬ bi: Chß Ph§t, B° tát còn có mµt thÑ bi næa, tÑc là аng th¬ ðÕi bi. Chß Ph§t, B° tát cùng chúng sanh ð°ng th¬, nh½n vì Pháp thân cüa Ph§t cùng kh¡p t¤t cä, tâm tánh cüa Ph§t cûng cùng kh¡p t¤t cä, nên chúng sanh ð«u bao g°m · trong tâm tánh cüa Ph§t. Chúng ta là chúng sanh trong tâm Ph§t. Ph§t là Ph§t trong tâm chúng sanh. Tâm chúng sanh cùng tâm Ph§t ð«u là "d÷c cùng ba tª, ngang kh¡p mß¶i phß½ng" nhß nhau. Vì thª giæa Ph§t và chúng sanh là ð°ng th¬, không có sai khác. Ðây là аng th¬ ðÕi bi.
Nång Nhân cüa Ph§t Thích ca Mâu ni có ðü cä ba thÑ bi · trên, nªu nói rµng ra thì là vô lßþng vô biên. Mâu ni là tên cüa Ph§t. Ðây cûng là tiªng PhÕn, trung Qu¯c d¸ch là T¸ch M£c. T¸ch là l£ng l¨ không lay ðµng. M£c là mi®ng không nói nång, chÆng nhæng mi®ng không nói mà tâm cûng không nghî, ðó là cänh gi¾i không th¬ nghî bàn. cho nên ÐÑc Ph§t Thích ca Mâu ni dù là nói pháp, nhßng nói mà chßa t×ng nói; dù chßa nói pháp, nhßng chßa nói mà ðã nói. "Nói mà không nói, không nói mà nói". Ðó là t¸ch m£c, dù l£ng l¨ không ðµng mà lÕi cäm thông; cäm thông nhßng vçn im l£ng b¤t ðµng. Ðó là tên riêng cüa ðÑc Thích ca Mâu Ni. Chï có ÐÑc Ph§t này có tên ðó. ÐÑc Ph§t khác thì không g÷i tên này, vì ðây là tên riêng. Ph§t là tên chung. H ðßþc thành Ph§t thì ð«u g÷i chung là Ph§t.
Bây gi¶ giäng v« chæ "Thuyªt". Thª nào g÷i là thuyªt? Vì sao c¥n phäi thuyªt? V« chiªt tñ, chæ "Thuyªt" là chæ Ngôn n¢m bên chæ Ðoái có hai ch¤m trên là chæ nh½n nghîa là ngß¶i, chæ Kh¦u · giæa nghîa là mi®ng, còn chæ nh½n · dß¾i là ngß¶i khác: Có nghîa là mµt ngß¶i nói chuy®n v¾i mµt ngß¶i khác. Nói nhæng chuy®n gì? Nói nhæng l¶i mình mu¯n nói, nhæng ði«u vui thích trong lòng, cûng chính là nói ðßþc nhæng ði«u mu¯n nói mình s¨ vui thích. Trái lÕi, nªu nói không ðßþc thì s¨ không vui thích. Cûng chính là vui thích vì ðßþc nói ra nhæng ði«u mà mình ðã t×ng ôm ¤p trong lòng v§y.
Ph§t Thích ca Mâu ni cùng mß¶i phß½ng chß Ph§t ð«u ðã thành Ph§t, cho nên g÷i các Ngài là b§c Tiên giác, tÑc là nhæng v¸ ðã tïnh thÑc trß¾c trong mµt gi¤c mµng dài. Ngß¶i phàm phu thì còn ngü say trong gi¤c mµng. ÐÑc Ph§t chÆng nhæng ðã giác ngµ mà còn là b§c ÐÕi giác ngµ næa; vì thª ð¯i v¾i Ph§t không ði«u gì là chÆng biªt, không ði«u gì là chÆng th¤y; do Ph§t biªt cho nên biªt t¤t cä, do Ph§t th¤y cho nên th¤y t¤t cä. ÐÑc Ph§t giác ngµ là do tñ mình tu hành mà ðßþc Chánh quä, là ngß¶i ðã ði qua con ðß¶ng ¤y, r°i ðem phß½ng pháp tu hành ð¬ chÑng ðßþc quä v¸ mà dÕy lÕi cho t¤t cä chúng sanh khiªn h÷ cûng chÑng ðßþc Ph§t quä B° ð« hoàn toàn r¯t ráo nhß Ngài. do ðó Ph§t m¾i c¥n nói pháp cho chúng sanh nghe. ÐÑc Ph§t nói gì? Bây gi¶ Ngài ðang nói v« Ph§t a di Ðà, tÑc là ðang giäng kinh a di Ðà.
"A di Ðà" là tiªng n е, trung Qu¯c d¸ch là Vô Lßþng Th÷, ho£c Vô Lßþng Quang. sao g÷i là Vô Lßþng Th÷? trong kinh a di Ðà nói: "ÐÑc Ph§t kia thành Ph§t ðªn nay ðã mß¶i kiªp". Mß¶i kiªp là có s¯ mñc rõ ràng, vì sao lÕi nói là Vô Lßþng Th÷? Vô Lßþng Th÷ là phß¾c ðÑc cüa Ngài, do phß¾c mà ðßþc s¯ng lâu (Th÷), phß¾c ðÑc ¤y vô lßþng nên th÷ cûng vô lßþng.
Sao g÷i là Vô Lßþng Quang?
Ánh sáng (Quang) này là ánh sáng cüa trí hu®. Ánh sáng trí hu® cüa Ngài vô lßþng nên g÷i Ngài là Vô Lßþng Th÷, Vô Lßþng Quang.
ÐÑc Ph§t không phäi chï có phß¾c ðÑc vô lßþng, mà th¥n thông bi®n tài, tß¾ng häo, ðÕo tâm t¤t cä ð«u vô lßþng; nói vô lßþng tÑc là không có b¶ không có mé ð¬ tính ðßþc. Nói vô lßþng tÑc là vô biên, tÑc là không · ch² nào mà ch² nào cûng có. Vô lßþng là t× "mµt" mà có, nên nói "Mµt là vô lßþng, vô lßþng là mµt".
Có mµt v¸ giáo sß viªt mµt quy¬n sách v« s¯ møc: "Nhß thêm mµt vòng tròn vào sau s¯ møc thì s¯ ¤y li«n thêm l¾n, càng thêm nhi«u vòng tròn thì s¯ càng l¾n g¤p nhi«u l¥n. Nªu thêm vòng tròn kh¡p cä thiên hÕ thì s¯ møc s¨ l¾n h½n không biªt bao nhiêu." cho nên s¯ møc là vô cùng vô t§n v§y.
Th÷ mÕng, công ðÑc, trí hu®, pháp lñc cüa Ph§t a di Ðà ð«u vô lßþng vô biên, dù có th¬ v¨ không biªt bao nhiêu vòng tròn vào sau s¯ møc thì s¯ ¤y li«n thêm l¾n, càng thêm nhi«u vòng tròn thì s¯ càng l¾n g¤p nhi«u l¥n. Nªu thêm vòng tròn kh¡p cä thiên hÕ thì s¯ møc s¨ l¾n h½n không biªt bao nhiêu". cho nên s¯ møc là vô cùng vô t§n v§y.
Th÷ mÕng, công ðÑc, trí hu®, pháp lñc cüa Ph§t a di Ðà ð«u vô lßþng vô biên, dù có th¬ v¨ không biªt bao nhiêu vòng tròn cûng không th¬ tính ðßþc. Vì là vô lßþng nên không có s¯ lßþng, v« s¯ h÷c nó là không th¬ cùng t§n (vô cñc); ngay n½i thái không, trong thái không còn có thái không næa, nên s¯ møc vçn là vô t§n. Phß¾c ðÑc, trí hu® cüa Ph§t a di Ðà ð«u vô lßþng nên g÷i là Ph§t a di Ðà. Ph§t a di Ðà cùng Ph§t Thích ca Mâu ni ð«u là t× con ngß¶i tu hành mà thành Ph§t ch¾ không phäi là t× trên tr¶i r½ xu¯ng ho£c t× dß¾i ð¤t v÷t lên. Vì thª kinh a di Ðà chiªu theo sñ phân loÕi cüa kinh Ph§t thì ðßþc li®t vào loÕi "quä nhân". Vì Ph§t a di Ðà là t× con ngß¶i (nhân) tu hành chÑng thành (quä) Ph§t, cho nên xªp kinh này vào loÕi "quä nhân".
Bây gi¶ ðªn chæ "Kinh". Tên chung, kinh là Khª kinh. sao g÷i là Khª kinh? "Khª" có nghîa là hþp, tÑc là trên thì khª hþp v¾i lý nhi®m m¥u cüa chß Ph§t, dß¾i thì khª hþp v¾i cån c½ cüa chúng sanh, ðó g÷i là Kinh. kinh có nåm nghîa:
1. kinh là bän ý cüa pháp, là cån b±n cüa pháp, nên nói kinh là g¯c cüa m÷i pháp. Ph§t thông ðÕt cµi ngu°n m÷i pháp nên Ngài thuyªt giáo. do v§y giáo là cån b±n cüa pháp, dùng phß½ng pháp "TÑ t¤t-ðàn" ð¬ din ðÕt cån b±n cüa pháp. "T¤t" là cùng kh¡p, "Ðàn" là b¯ thí, tÑc là b¯ thí cùng kh¡p ðªn t¤t cä chúng sanh. B¯n thÑ T¤t-ðàn là:
Thª gian t¤t-ðàn: Nói pháp thª gian.
Яi tr¸ t¤t-ðàn: Яi tr¸, sØa ð±i l²i l¥m cüa chúng sanh.
V¸ nh½n t¤t-ðàn: Vì chúng sanh mà thuyªt pháp.
Ю nh¤t nghîa t¤t-ðàn: ban truy«n giáo lý r¯t ráo (ð® nh¤t nghîa) cho t¤t cä chúng sanh.
Nói cho cùng, thì pháp v¯n không th¬ din bày, nhßng vì hành B¯n LoÕi B¯ Thí Pháp b¯n T¤t-ðàn ghi trên nên ÐÑc Ph§t có th¬ din ðÕt pháp. Vì v§y, chæ kinh có nghîa là Cån Bän Pháp
2. kinh là nghîa pháp vi di®u: Pháp vi di®u là pháp r¤t vi tª, vì t¤t cä ðÕo lý huy«n di®u sâu xa ð«u · trong Kinh. Nªu không nói ra thì không ai biªt. cho nên kinh là phát huy ðÕo lý vi di®u.
3. kinh có nghîa là su¯i ngu°n: Nhß nß¾c su¯i t× trong ð¤t tuôn v÷t lên khöi m£t ð¤t không ng¾t, nhæng giáo lý t× các kinh bän tuôn trào nhß nß¾c su¯i. cho nên ví kinh dø nhß su¯i ngu°n.
4. kinh có nghîa là ch×ng mñc: Xßa nay thþ mµc ho£c thþ ðá, l¤y dây mñc làm chu¦n. T× trong hµp mñc kéo ra sþi dây mñc r°i khäy dây mñc mµt cái, mñc trên dây in lên g² ho£c ðá, li«n có mµt ðß¶ng thÆng hi®n ra. kinh gi¯ng nhß v§y và cûng tß½ng tñ nhß com-pa và thß¾c vuông dùng ð¬ hß¾ng dçn ngß¶i.
5. kinh có nghîa là kªt tràng: Các thÑ hoa kªt thành mµt tràng hoa. Giáo lý ðßþc liên kªt v¾i nhau trong kinh ði¬n cûng nhß v§y.
Ngoài ra kinh còn có nghîa là "Quán xuyªn" hay xâu kªt v¾i nhau, tÑc là bao nhiêu ý nghîa chü yªu Ph§t dÕy ðßþc xâu kªt lÕi trong Kinh. LÕi có nghîa "Nhiªp trì", tÑc kinh ði¬n nhiªp trì chúng sanh ðßþc giáo hóa. LÕi næa, kinh là "phß½ng pháp"; t× xßa ðªn nay ai n¤y ð«u dùng phß½ng pháp này ð¬ tu hành, cho nên g÷i kinh là mµt thÑ phß½ng pháp. kinh còn có nghîa là "thß¶ng" vì kinh là thß¶ng h¢ng không biªn ð±i, mµt chæ cûng không th¬ b¾t ði hay thêm vào ðßþc, thiên ma ngoÕi ðÕo cûng không th¬ phá hoÕi ðßþc. kinh là thÆng t¡t, là con ðß¶ng cüa ngß¶i tu hành, b¤t cÑ ai ði b¤t cÑ ðâu ð«u phäi nß½ng theo ðß¶ng ¤y mà ði; ví nhß mu¯n ðªn new york c¥n phäi ði v« hß¾ng Ðông, nªu ði thÆng qua hß¾ng Tây thì không th¬ nào ðªn ðßþc. аng v¾i lý này, mu¯n thành Ph§t ¡t phäi tiªn theo con ðu¶ng thành Ph§t, nªu không thì dù ði t¾i ði lui cûng không cách gì ðªn quä v¸ Ph§t ðßþc. kinh là mµt thÑ ði¬n t¸ch, sách v·, c¦m nang tiêu chu¦n ð¬ dña vào mà tu hành. Có kinh giäi thích pháp thª gian (thª sñ). kinh là mµt bµ ðÕi tñ ði¬n, b¤t cÑ ðÕo lý nào cûng ð«u có th¬ tìm th¤y trong bµ ÐÕi tñ ði¬n này, b¤t cÑ chæ nào không hi¬u rõ cûng có th¬ tìm th¤y · ðây. kinh còn là h½i th· chân chánh c¥n thiªt cüa m²i con ngß¶i; nªu ngß¶i không th· næa, tÑc g¥n ðªn cõi chªt. kinh là không khí ch½n chánh trong hß không, h÷c kinh tÑc là h¾p mµt h½i không khí tß½i mát, không ai có th¬ tách r¶i không khí tß½i mát ðßþc. "Tôi không h÷c Ph§t pháp và kinh Ph§t, thì s¨ th· không ðßþc không khí này ß?" -Nªu nhß không khí thß¶ng có trong hß không, mình h÷c ho£c không h÷c thì không khí vçn thß¶ng có ðó. Vä lÕi, giæa ngß¶i và ngß¶i thß¶ng có sñ giao lßu trao ð±i không khí v¾i nhau. Ngß¶i h÷c Ph§t hít vào không khí tß½i mát mà cùng v¾i ngß¶i khác có sñ quan h® liên ð¾i lçn nhau, khiªn cho ngß¶i kia cûng gián tiªp nh§n ðßþc änh hß·ng. Ngoài ra, kinh cûng là món ån tinh th¥n, lúc ðß½ng s¥u muµn ho£c có ði«u không v×a ý, tøng mµt biªn kinh thì tinh th¥n s¨ säng khoái ngay, s¥u muµn tiêu tan cä, mà tâm tình th½ th¾i, thông ðÕt vô ngÕi.
Kinh là tên chung. a di Ðà là tên riêng. Tên riêng là tên chï kinh này có, mà kinh khác thì không. kinh Ph§t là tài sän cüa Ph§t ð¬ lÕi nhi«u vô lßþng vô biên, nhßng nói chung không ngoài bäy loÕi. kinh cûng là mµt loÕi tên.
Nhß n е có b¯n loÕi giai c¤p không ð°ng, m²i loÕi ð«u có tên g÷i ð£c bi®t, nhß các giòng h÷ Bà la môn, Sát ðª lþi, Thü ðà la, Chiên ðà la; nhân loÕi cûng có nhi«u gi¯ng: vàng, tr¡ng, ðö, ðen... kinh có th¬ chia làm bäy loÕi l§p ð« nhß sau:
1. Chï l§p ð« theo ngß¶i: Chï l¤y ngß¶i làm tên Kinh, nhß "Ph§t thuyªt a di Ðà Kinh". Ph§t là ngß¶i, a di Ðà cûng là ngß¶i, ngß¶i chÑng quä nói v« ngß¶i chÑng quä. cho nên xªp vào loÕi chï nói v« ngß¶i. Ðây là dùng hai v¸ chÑng quä làm tên Kinh.
2. Chï l§p ð« theo pháp: Chï l¤y pháp làm tên Kinh, nhß "Niªt Bàn Kinh". Niªt bàn là pháp b¤t sanh b¤t di®t, dùng pháp này ð¬ bi¬u th¸ cho tên Kinh.
3. Chï l§p ð« theo dø: Chï dùng tÖ dø ð¬ thuyªt minh ch½n lý vi di®u cüa Kinh. Nªu nói thÆng thì không cách gì ð¬ hi¬u rõ bèn dùng tÖ dø ð¬ thuyªt minh thì m¾i hi¬u ðßþc, nhß "PhÕm Võng Kinh". PhÕm võng là màng lß¾i cüa ÐÕi PhÕm Thiên Vß½ng. Lß¾i d®t b¢ng thÑ v§t ch¤t r¤t quý tr÷ng. Ch² ð£c bi®t cüa mÕng lß¾i này là trên m²i m¡t lß¾i ð«u có kªt mµt hÕt bäo châu. Nhæng hÕt bäo châu ¤y ð«u là DÕ minh châu sáng chói h½n ðèn ði®n. M²i hÕt bäo châu lÕi chiªu soi mµt hÕt bäo châu khác, m²i ánh sáng chiªu vào nhau, m²i m¡t lß¾i thông nhau, ánh sáng chói lçn nhau nhßng không xung ðµt nhau. Ánh sáng ¤y không ganh ghét mµt ánh sáng cùng chiªu nhß mình. Không phäi là chï cho tñ mình phát sáng mà không cho ngß¶i khác phát sáng. Giæa ngß¶i v¾i ngß¶i, có lúc có th¬ b¤t ð°ng ý kiªn; nhßng giæa ánh sáng và ánh sáng thì không có xung ðµt và ð¯i ngh¸ch nhau. kinh này dùng lß¾i PhÕm thiên làm tÖ dø. M²i ði«u gi¾i lu§t trong kinh cûng nhß mµt hÕt bäo châu phát ra ánh sáng v§y. Ngß¶i xu¤t gia quy y tam Bäo giæ gi¾i thanh t¸nh, ð¯i cänh không ðµng tâm, có th¬ vßþt ngoài sñ v§t mà ðßþc thanh t¸nh, gi¯ng nhß lß¾i báu cüa ÐÕi PhÕm Thiên Vß½ng v§y.
4. L§p ð« theo ngß¶i và pháp: Nhß "Vån Thù V¤n Bát Nhã Kinh". Ngài Vån Thù là b§c ðÕi trí, ngß¶i thông minh nh¤t trong hàng B° tát. Chï có v¸ B° tát thông minh nh¤t m¾i có th¬ höi ðßþc pháp Bát Nhã trí hu® to l¾n nh¤t mà thôi.
5. L§p ð« theo ngß¶i và dø: Nhß "Nhß lai Sß TØ H¯ng Kinh". Nhß lai nói pháp nhß Sß tØ r¯ng. Sß tØ là vua trong loài thú, mµt khi nó r¯ng lên thì tråm thú ð«u sþ hãi, cho nên nói r¢ng:
Sß tØ r¯ng lên, nói vô úy
Tråm thú nghe ðªn ð«u nát óc
Hß½ng tßþng chÕy tr¯n m¤t uy phong
Tr¶i r°ng l¡ng nghe sanh m×ng rÞ.
Hß½ng tßþng dù thuµc loài thú l¾n, nhßng nghe Pháp vß½ng nói pháp cûng phäi cøp ðuôi tr¯n chÕy, m¤t cä uy phong thß¶ng nh§t. Tr¶i r°ng bát bµ nghe pháp này l£ng yên, hoan hÖ tán thán, sanh tâm m×ng vui.
6. L§p ð« theo pháp và dø: Nhß "Di®u Pháp Liên hoa Kinh". Di®u pháp là pháp, Liên hoa là tÖ dø, cho nên nói là theo pháp và dø.
7. L§p ð« v¾i ðü cä ngß¶i, pháp và dø: Nhß "ÐÕi Phß½ng Quäng Ph§t hoa Nghiêm Kinh". ÐÕi phß½ng quäng là di®u pháp ð¬ thành Ph§t, Ph§t là ngß¶i chÑng quä, hoa Nghiêm là tÖ dø: Có Nhân hoa vÕn hÕnh, tÑc có quä ðÑc vô thßþng trang nghiêm. Tên kinh này ð¥y ðü cä ngß¶i, pháp và dø.
Ph§t thuyªt a di Ðà Kinh, Ph§t tÑc là Ph§t Thích ca Mâu Ni, mà kinh a di Ðà là kinh ðßþc Ph§t nói ra. Nhßng vì chúng sanh không biªt có Ph§t a di Ðà phát nguy®n nhiªp th÷ chúng sanh, cho nên kim kh¦u ÐÑc Ph§t Thích ca Mâu ni nói ra là không thßa thïnh mà tñ nói (vô v¤n tñ thuyªt).
Toàn bµ kinh tÕng cüa Ph§t giáo cµng chung có mß¶i hai bµ:
1. Bµ Trß¶ng hàng: Giæa mµt bän kinh không có ng¡t ðoÕn cho nên g÷i là Trß¶ng hàng.
2. Bµ Trùng Tøng: L§p lÕi ý nghîa ðã nói trong Kinh; nói l§p lÕi vån kinh Trß¶ng hàng ð¬ d ghi nh¾.
3. Bµ th÷ ký: trong kinh ði¬n ð« c§p ðªn vi®c ÐÑc Ph§t trß¾c th÷ ký cho ÐÑc Ph§t sau, ví nhß nói: "Ông · kiªp nào ðó s¨ ðßþc thành Ph§t tên là gì? Th÷ mÕng bao lâu? Chúng sanh giáo hóa ðßþc nhi«u ít? trß¾c qu¯c ðµ nào?..." ð«u là dñ báo trß¾c, ðó g÷i là Th÷ ký.
4. е nh½n duyên: do các thÑ nh½n duyên mà nói các thÑ pháp.
5. Bµ Thí dø: Dùng mµt sñ v§t nào ðó, tÖ dø cho mµt sñ v§t nào ðó ð¬ thuyªt minh ch² nhi®m m¥u cüa Ph§t Pháp.
6. Bµ B±n sñ: Ho£c ÐÑc Ph§t Thích ca Mâu ni tñ thu§t vi®c ti«n thân, ho£c thu§t lÕi nhæng sñ tích ti«n thân cüa mµt v¸ Ph§t hay mµt v¸ B° tát nào ðó.
7. Bµ B±n sanh: Nói v« sñ tích ð¶i này cüa Ph§t Thích ca Mâu Ni, ho£c vi®c ð¶i này cüa mµt v¸ B° tát nào ðó.
8. Bµ Phß½ng quäng: Phß½ng là b¯n phß½ng, Quäng là rµng kh¡p, bi¬u th¸ pháp ðßþc nói ra r¤t tinh vi rµng l¾n.
9. Bµ V¸ t¢ng hæu: Nhæng ði«u này là t× trß¾c ðªn nay chßa t×ng nói ra hay bây gi¶ m¾i nói.
10. Bµ B¤t v¤n tñ thuyªt: Nhß kinh A-Di-Ðà, do vì bµ kinh này r¤t tr÷ng yªu, t¤t cä hàng thanh vån không th¬ hi¬u ðßþc, cho ðªn các v¸ B° tát cûng chßa có th¬ ðÕt ðªn cänh gi¾i này, nh½n ðó ÐÑc Ph§t tñ phóng ra ánh sáng ch¤n ðµng cõi nß¾c ð¬ nói ra bµ kinh này.
Thông thß¶ng ngß¶i ta cho r¢ng pháp môn Ni®m Ph§t là cüa m¤y bà già, ngß¶i có trí thì không c¥n ðªn, ðây là ý nghî r¤t sai l¥m. Nªu mình không Ni®m Ph§t thì mình luôn luôn v÷ng tß·ng, hªt tß·ng Ðông tß·ng Tây ðªn tß·ng nam tß·ng B¡c, tÕp ni®m lång xång, døc ni®m kh·i lung tung, có dùng ðßþc gì ðâu? Ni®m Ph§t có th¬ tr× ðßþc nhæng v÷ng tß·ng này. Có mµt kh¡c ni®m Ph§t thì có mµt kh¡c không v÷ng tß·ng, cho ðªn t× sáng ðªn t¯i ni®m ni®m không lìa Ph§t, thì ngày ¤y không v÷ng tß·ng. V÷ng tß·ng không n±i lên tÑc là Di®u pháp, cho nên ni®m Ph§t có th¬ ð¯i tr¸ ðßþc các thÑ b¸nh nhß v÷ng tß·ng, tán loÕn, tham sân si...
Mµt câu di Ðà: vÕn pháp vß½ng
Nåm th¶i, tám giáo phán tinh tß¶ng
Hành nh½n chï vi®c chuyên trì ni®m
S¨ nh§p T¸ch quang b¤t ðµng thß¶ng.
Bài k® này tôi viªt h°i nåm mß¶i bäy tu±i. Ni®m Ph§t có th¬ dÑt hªt cu°ng tâm, cho nên kinh này là cänh gi¾i cao nh¤t, B° tát ð«u không th¬ thßa höi ðßþc, vì h÷ không biªt ðßþc ch² vi di®u cüa ni®m Ph§t cho nên ÐÑc Ph§t không ðþi thßa höi mà tñ nói ra pháp môn vi di®u này. Thª thì tñ höi mà nói có phäi là pháp môn vi di®u hay không? -Ðúng thª, ð«u là pháp môn vi di®u th§m thâm cä!
11. Bµ Cô kh·i: Cûng g÷i là Phúng tøng. trong mµt bµ Kinh, ðó là nhæng bài k® ðÑng riêng mµt mình, không liên quan gì ðªn kinh vån trß¾c hay sau cä, ho£c nói ra riêng r¨ v« ðÕo lý, nhß kinh kim Cang.
12. Bµ Lu§n ngh¸: Nghiên cÑu lu§n ngh¸ v« nghîa lý cüa mµt loÕi Ph§t pháp.
Có bài k® v« mß¶i hai bµ trên nhß sau:
Trß¶ng hàng, Trùng tøng và Th÷ ký,
Cô kh·i, Vô v¤n mà tñ thuyªt,
Nh½n duyên, Thí dø v¾i B±n sñ,
B±n sanh, Phß½ng quäng, V¸ t¢ng hæu,
Lu§n ngh¸ cµng thành mß¶i hai bµ.
B±n ý kinh này là dÕy ngß¶i ta ni®m Ph§t a di Ðà. TÕi sao phäi ni®m Ph§t a di Ðà? TÕi vì ÐÑc Ph§t a di Ðà có nh½n duyên r¤t l¾n ð¯i v¾i t¤t cä chúng sanh trong mß¶i phß½ng. Ph§t a di Ðà khi còn · ð¸a v¸ hành giä (trß¾c lúc thành Ph§t, khi · nh½n ð¸a tu hành, Ngài tên là TÏ-kheo Pháp TÕng), Ngài t×ng phát b¯n mß½i tám l¶i nguy®n l¾n, m²i mµt nguy®n ð«u mu¯n ðµ chúng sanh thành Ph§t, và phát nguy®n l¾n nhß thª này: "T¤t cä chúng sanh trong mß¶i phß½ng, sau khi tôi thành Ph§t, nªu ai thß¶ng ni®m danh hi®u tôi thì ð«u có th¬ thành Ph§t. Nhæng ngß¶i ¤y nªu không thành Ph§t ðÕo thì tôi cûng không thành Ph§t". Nhß B° tát Quán Thª Âm ðã nói trong kinh ÐÕi bi Tâm Ðà la Ni: "BÕch Thª Tôn! Nªu các chúng sanh trì tøng th¥n chú ÐÕi bi mà r½i vào ba ðß¶ng ác thì con th« không thành Chánh giác. Ngß¶i trì tøng th¥n chú ÐÕi Bi, nªu không ðßþc vô lßþng Tam-muµi bi®n tài thì con th« không thành Chánh giác. Ngß¶i trì tøng th¥n chú ÐÕi bi mà · trong ð¶i hi®n tÕi t¤t cä nhæng ði«u mong c¥u nªu không toÕi nguy®n thì không phäi là ÐÕi bi Tâm Ðà la ni v§y".
ÐÑc Ph§t a di Ðà do lòng ÐÕi t× bi, ÐÕi nguy®n lñc, nhß nam châm hút s¡t, nhiªp th÷ hªt t¤t cä chúng sanh trong mß¶i phß½ng vào trong cõi nß¾c T¸nh ðµ cüa Ngài, nªu mµt chúng sanh nào chßa ðßþc nhiªp th÷ thì Ph§t a di Ðà cûng nguy®n không thành Ph§t. Pháp môn ni®m Ph§t là: "Ba cån kh¡p ðµ, lþi ðµn g°m thâu". H ai xßng ni®m danh hi®u cüa Ph§t thì ð«u có th¬ thành Ph§t. ba cån là chï ba thi®n cån thßþng, trung và hÕ. Không lu§n là ngß¶i thi®n cån lanh lþi, bình thß¶ng, cho ðªn ngu si, chï c¥n thß¶ng ni®m Ph§t ð«u có th¬ vãng sanh v« thª gi¾i Cñc LÕc · phß½ng Tây, hóa sanh trong hoa sen, không có các kh±, chï th÷ nhæng ði«u vui, · trong hoa sen thác sanh làm ngß¶i, ch¾ chÆng phäi nhß · nh½n gian t× thai m© mà sanh ra.
Có ngß¶i nói: "Ni®m Ph§t ch¡c có th¬ thành Ph§t hay không? Tôi không tin. Làm sao mà d dàng nhß v§y?" Ni®m Ph§t mà có th¬ thành Ph§t là do nh¶ sÑc ðÕi nguy®n cüa Ph§t a di Ðà mà ðßþc, ch¾ nói r¢ng không tin. Ph§t a di Ðà trß¾c kia ðã ðoan ch¡c r¢ng: "Sau khi ta thành Ph§t, chï c¥n các v¸ ni®m danh hi®u cüa ta các v¸ cûng thành Ph§t". cho nên ngß¶i ni®m Ph§t ð«u có th¬ thành Ph§t. Ni®m Ph§t cûng là tr°ng thi®n cån ð¤y.
Tru¾c ðây có mµt ông già khoäng ch×ng h½n chín mß½i tu±i, già ðªn ðµ ði không mu¯n n±i, không biªt ngày nào s¨ chªt, cho nên mu¯n xu¤t gia s¾m mµt tí, vì cho r¢ng xu¤t gia r¤t d dàng, h mu¯n xu¤t gia là xu¤t gia ðßþc ngay. khi ông ðªn t¸nh xá KÏ Hoàn, thì nh¢m lúc Ph§t ði phó trai v¡ng. Lúc ¤y, ð® tØ Ph§t có r¤t nhi«u v¸ ðã chÑng quä A-la-hán, bèn dùng Thiên nhãn quan sát nh½n duyên cüa ông lão này thì biªt r¢ng ông ta trong tám vÕn ðÕi kiªp chßa t×ng gieo tr°ng chút cån lành nào cä, nên không cho ông xu¤t gia. Vì thª có câu:
Ch¾ bäo xu¤t gia là d ðßþc,
Phäi do nhi«u kiªp tr°ng cån lành.
Ch¾ cho xu¤t gia là r¤t d dàng, vì vi®c ¤y không ð½n giän ðâu. Ông lão ¤y xin xu¤t gia, b¸ cñ tuy®t, trong lòng không vui: "Tôi cho xu¤t gia r¤t d dàng, té ra lÕi khó thª ß?" Vì thª tâm ý bu°n bñc, mu¯n nhäy xu¯ng sông H¢ng chªt quách, may nh¶ ÐÑc Ph§t · xa níu lÕi và höi nguyên do. Ông lão ðáp:
-Tôi s¯ng cûng không ích gì, Ph§t không có · nhà, ð® tØ Ph§t lÕi không cho tôi xu¤t gia, mu¯n ði làm mß¾n cûng không ai kêu, chi b¢ng chªt quách cho xong! (B¤y gi¶ nhÑt ð¸nh là không có trþ c¤p dßÞng lão, nªu có ch¡c ông lão này không mu¯n tñ sát ðâu).
Ph§t nói an üi ông r¢ng: "Ông không c¥n phäi nhäy xu¯ng sông làm chi, ta s¨ thâu ông làm ð° ð®".
Ông lão höi: "Ông là ai mà có quy«n ¤y?"
-Ta là Ph§t Thích ca Mâu ni ðây, ta thâu ông làm ð° ð®, ð® tØ cüa ta s¨ không phän ð¯i ðâu.
Ông lão nghe nói bèn gÕt l® vui m×ng theo Ph§t tr· v« và xu¯ng tóc th÷ gi¾i. sau khi nghe Ph§t khai th¸, ông li«n chÑng ðßþc S½ quä.
TÕi sao ông có th¬ chÑng ðßþc S½ quä? - TÕi vì trß¾c kia ông mu¯n chªt mà bây gi¶ cái chªt ¤y ðßþc kh¡c phøc. do lúc ð¥u chßa thöa ý nguy®n xu¤t gia mà kh·i lên ý ni®m nhäy xu¯ng sông tñ sát, còn bây gi¶ ông ta ðßþc xu¤t gia, không c¥n phäi nhäy xu¯ng sông næa, cûng k¬ nhß là mình ðã chªt r°i thì còn có cái gì bö không ðßþc næa? ngay lúc ðó ðßþc ðÕi tñ tÕi mà chÑng S½ quä. Ði«u này làm cho các v¸ ðÕi A-la-hán nghi ng¶: "Không có thi®n cån làm sao có th¬ chÑng quä ðßþc?" Các Ngài bèn ðänh l chân Ph§t thßa höi v« lý do này. Ph§t nói: "A-la-hán các ông chï có th¬ th¤y ðßþc trong vòng tám vÕn ðÕi kiªp ông lão này không có thi®n cån, nhßng nhæng vi®c ngoài tám vÕn ðÕi kiªp các ông không th¤y ðßþc. Ông lão này trß¾c tám vÕn ðÕi kiªp là mµt v¸ ti«u phu, mµt hôm lên núi ð¯n cüi, g£p mµt con c÷p, bèn l§t ð§t trèo lên cây tr¯n, con c÷p này chÕy r¤t nhanh, nhßng ông ta leo lên cây cûng không ðªn n²i ch§m, tß·ng r¢ng sau khi trèo lên cây s¨ thoát nÕn. Nào ng¶ con c÷p này r¤t thông minh, nó b¡t ð¥u l¤y hàm rång cÕp lên thân cây, thân cây d¥u l¾n, nhßng c÷p ta có hàm rång r¤t s¡c, cÕp bên này mµt miªng, cÕp bên kia mµt miªng, chÆng m¤y ch¯c cÕp ðªn mµt næa thân cây. Ngß¶i ti«u phu ¤y sþ m¤t cä h°n vía, th¤y tánh mÕng mình nhß ngàn cân treo sþi tóc, ðµt nhiên nh¾ ðªn Ph§t, bèn c¤t tiªng ni®m l¾n: "Nam mô Ph§t!" Tiªng ni®m Ph§t l¾n ¤y làm cho c÷p ta sþ quá cúp ðuôi chÕy m¤t. Nhßng ngß¶i ti«u phu ¤y qua vi®c ðó r°i không còn nh¾ ðªn ni®m Ph§t næa, trong tám vÕn ðÕi kiªp lÕi cûng không có gieo tr°ng cån lành nào, nhßng nh½n lành ðã gieo tr°ng t× trß¾c ðªn nay ðã thành thøc, cho nên ðßþc g£p Ph§t mà có th¬ xu¤t gia thành ðÕo quä.
Ðây chính là nh½n duyên xu¤t gia cüa ông lão này, do ðó có th¬ biªt xu¤t gia không phäi là vi®c tùy ti®n. Có mµt s¯ ngß¶i thß¶ng nói: "Tôi mu¯n xu¤t gia!" Nhßng nhæng ngß¶i nói l¶i này vçn còn tÕi gia, ðó chính là cån lành cüa h÷ chßa thành thøc. Hôm nay có mµt TÏ-kheo ni ðªn ðây, cô ta xu¤t gia · malaka (Mã Lai), lÕi th÷ gi¾i · Nh§t Bän, cÑ nghe cô ta nói là th÷ mß¶i sáu gi¾i, mß¶i tám gi¾i. Nhßng tôi cûng không biªt ðó là gi¾i gì? V« sau cô ta thâu nh§n h½n mµt tråm nam ð° ð®. theo quy cü cüa ÐÕi tòng lâm · trung Qu¯c thì nam phái chï quy y v¾i nam sß phø, ch¾ không th¬ kính næ phái làm th¥y. Hi®n tÕi tôi có nåm v¸ TÏ-kheo và TÏ-kheo ni qu¯c t¸ch MÛ s¡p th÷ gi¾i Cø túc, nhßng tôi chßa quan sát ðßþc trong tám vÕn ðÕi kiªp h÷ có cån lành hay không? sau khi qua mµt phen khäo sát, tôi m¾i cho h÷ th÷ gi¾i Cø túc. Tôi chï th¤y h÷ ðã sØa ð±i r¤t nhi«u t§p khí v£t vãnh, h÷ không còn hút thu¯c, u¯ng rßþu, dùng thu¯c kích thích; tuy nhiên, sau khi quy y, h÷ vçn phÕm gi¾i hút thu¯c, r°i lÕi sØa ð±i, cho nên tÕm th¶i cho h÷ có mµt c½ hµi cäi hóa. Th¶i hÕn ít nh¤t phäi là mµt nåm ð¬ theo dõi. Xßa nay v¸ Th¥y thâu nh§n ð® tØ phäi theo dõi ð® tØ mình ba nåm, ð® tØ phäi h÷c höi v¾i Th¥y ba nåm, cµng t¤t cä là sáu nåm, r°i m¾i cho là hþp cách xu¤t gia. Nhßng bây gi¶ là th¶i ðÕi nguyên tØ, mµt nåm cûng ðü r°i.
Có ngß¶i höi: "Nåm v¸ xu¤t gia này trong tám vÕn ðÕi kiªp có gieo tr°ng cån lành hay không?" - B÷n h÷ trong mµt nåm tøng chú ÐÕi Bi, ni®m Ph§t, bái sám... ðã gieo tr°ng r¤t nhi«u cån lành r°i, là nh½n thành Ph§t trong tß½ng lai, nên hÑa cho h÷ xu¤t gia. S· dî ngß¶i ðã gieo tr°ng cån lành c¥n phäi trân tr÷ng giæ gìn cho th§t kÛ, ch¾ cho m¤t mát. Ð×ng nên gi¯ng nhß hành vi không ðúng pháp cüa v¸ TÏ-kheo ni ðã nói · trên.
Sau ðây xin nói v« nåm l¾p huy«n nghîa cüa tông Thiên Thai:
1. Thích danh: Biªt ðßþc tên m¾i có th¬ theo tên nghî ðªn nghîa, r°i theo ðó mà hi¬u rõ v« ðÕo lý cüa nó. cho nên h÷c Kinh, trß¾c hªt phäi biªt tên cüa Kinh. Nhß ngß¶i ta ð«u phäi có tên, nh½n ðó ngß¶i ta m¾i có tên g÷i khác nhau, có ngß¶i kêu là Trß½ng Tam, có ngß¶i kê Lý TÑ ...
2. Hi¬n th¬: sau khi biªt tên, lÕi c¥n phäi biªt thân hình ngß¶i ¤y ra sao, g¥y béo cao th¤p thª nào ? Nªu không nh§n biªt thì khác nào biªt ðßþc tên ngß¶i và hình dáng, mà chï th¤y lßng ch¾ không th¤y ðßþc m£t cüa ngß¶i ¤y, cho nên trß¾c phäi hi¬n bày v« Th¬.
3. minh tông: Rõ ðßþc bän th¬ thì phäi rõ v« tông tích. Nªu không rõ v« tông tích thì không th¬ rõ nghîa lý, nhß ngß¶i có chÑc nghi®p gì.
4. Lu§n døng: Døng là lþi døng.
5. Phán giáo: Phê phán v« Giáo tß¾ng riêng khác cüa Kinh.
.
[00][01][02][03][04][05][06][07][08][09][10][11][Next]