TØ ð¤y tr· ði Ng÷c Lâm lúc nào cûng th¤y lòng bån khoån, th¥y chï mong có c½ hµi ð¬ xin l²i sß huynh.

Song hình bóng Ng÷c lam ðã biªn m¤t t× m¤y hôm nay, không ai còn th¤y ông n¢m khoèo trong cån phòng v¡ng vë ¤y næa.

Mµt ng߶i ðã th¤y mình có l²i v¾i kë khác, thì lß½ng tâm lúc nào cûng c¡n rÑt?

Khi g£p ai, Ng÷c Lâm có cäm tß·ng nhß ng߶i ¤y ðang nhìn mình và nói:

- Ông là ng߶i khinh mÕn, ông th߶ng coi rë sß huynh, song th§t thì sß huynh là ng߶i tu m§t hÕnh cüa B° Tát.

Ng÷c Lâm cúi ð¥u, nh¡m m¡t, không dám tñ nhìn mình.

Mµt hôm, Ng÷c Lâm ðang làm vi®c ngoài v߶n, b²ng cäm th¤y ðói lòng, song cách bæa ån còn xa, th¥y th¤t th¬u v« phòng ngü, v×a ð£t chân lên ngßÞng cØa, th¥y th¤y trên bàn mµt gói gì to to, th¥y bèn m· ra xem thì ðó là gói thÑc ån, ngoài ð« m¤y chæ: "Biªu th¥y Ng÷c Lâm", lòng th¥y b¡t ð¥u nghi ng¶:

- "Ai mà t¯t thª? TÕi sao h÷ biªt ðúng lúc mình ðang ðói mà ðßa ðªn cho nhæng thÑc ån ngon thª này? Thôi, m£c k®, mình cÑ ån m¤y miªng ðã, r°i nói sau".

Ðang lúc ðói nhß cào ruµt nên Ng÷c Lâm cûng chÆng mu¯n biªt ai là ng߶i ðã ðßa gói thÑc ån ðªn cho th¥y.

R°i cách ít lâu Ng÷c Lâm lÕi th¤y gói thÑc ån trên bàn, Ng÷c Lâm cÑ ån, xong tuy®t nhiên không biªt ai ðßa ðªn, mà cûng không tìm ra tung tích ng߶i ¤y.

Ngày tháng thoi ðßa, tiªt tr¶i ðã d¥n d¥n tr· nên lÕnh, và tr¶i b¡t ð¥u vào ðông; ngoài song cØa, gió b¤c th±i vù vù, tuyªt r½i lä tä. Mµt hôm nhß th߶ng l®, vào khoäng canh nåm, Ng÷c Lâm thÑc gi¤c r°i lên th¡p ðèn, hß½ng trên ði®n Ph§t, sau ðó th¥y ra hiên chùa dóng mµt h°i khánh ð¬ ðánh thÑc các sß trong chùa d§y lên khóa sáng th¥y v×a bß¾c ra khöi cØa thì mµt c½n gió lÕnh h¡t vào ng߶i th¥y làm cho toàn thân cóng bu¯t. Ðánh hi®u xong, th¥y th¤y hai bàn tay cÑng ð½, tuy th¥y không cäm th¤y kh± s·, song mùa ðông giá rét mà qu¥n áo möng manh, thì ng߶i ta ai ai cûng khó ch¸u.

Ng÷c Lâm tß·ng vào phòng l¤y t¤m cà sà khoác thêm cho ðÞ lÕnh, khi ðªn n½i th¥y th¤y mµt chiªc áo bông, m¾i, dày không biªt ai ðßa ðªn, g¤p r¤t g÷n gàng ð¬ trên gi߶ng. Ng÷c Lâm nhìn kÛ, th¤y áo may r¤t c¦n th§n và dày d£n, khi d· ra, th¥y lÕi th¤y mµt m¦u gi¤y nhö g¤p bên trong và trên ð« m¤y chæ: "Tr¶i lÕnh, biªu th¥y Ng÷c Lâm ð¬ m£c cho ðÞ rét!", th¥y càng hoài nghi và vô cùng kinh ngÕc. Th¥y tñ nghî: Lúc này tr¶i vçn chßa sáng, và các sß trong chùa cûng v×a m¾i thÑc gi¤c, ai ðã ðßa chiªc áo này ðªn ðây s¾m thª? Mà cûng không ð¬ tên lÕi, h½n næa trong chùa thì không ai có áo này, ðªn sß phø cûng chï m£c áo väi thô s½, chÑ ðâu có thÑ t½ løa m¸n màng thª này? ai ð¬ tâm sån sóc ðªn mình t¯t quá thª?

Do chiªc áo ¤y, Ng÷c Lâm lÕi nh¾ ðªn gói thÑc ån cách ðây m¤y hôm; nhìn nét bút trên m¦u gi¤y, th¥y biªt ðó là chæ cüa mµt ng߶i h÷c giöi, song suy nghî mãi, th¥y vçn không ðoán ra ng߶i t¯t bøng ðó là ai, cu¯i cùng th¥y tñ nghî:

Có l¨ vi Ðà B° Tát giúp ta? Ch¡c ngài th¤y mình là ng߶i thanh niên h÷c ðÕo, xa cha m©, xa quê hß½ng. Ngài thß½ng lòng nhi®t thành cüa mình, nên lúc ðói thì cho thÑc ån, mà khi rét thì cho áo m£c. Th§t là mµt vi®c không th¬ tß·ng tßþng! song nªu là vi Ðà B° Tát giúp mình, thì tÕi sao ngài phäi g÷i mình là th¥y Ng÷c Lâm? suy ði, nghî lÕi, r¯t cuµc, Ng÷c Lâm cûng không hi¬u rõ.

Ng÷c Lâm tñ an üi: Thôi, không c¥n nghî nhi«u, ðã ð« rõ tên mình, vä lÕi tr¶i ðang lÕnh bu¯t, mình cÑ m£c ðÕi r°i sau s¨ hay.

Ng÷c Lâm không dám tiªt lµ nhæng ði«u bí m§t ðó v¾i ai, th¥y chï kh¡p kh·i m×ng th¥m và mang lòng hoài nghi mµt mình.

T× ð¤y, Ng÷c Lâm gia công l­ bái vi Ðà B° Tát ð¬ tÕ ½n, vì theo th¥y thì ngoài ðÑc vi Ðà B° Tát ra, không ai giúp ðÞ th¥y nhß thª. Th¥y ði tu ðã nåm, sáu nåm nay, tuy trong chùa ng߶i trên, kë dß¾i ai cûng yêu quý th¥y, song v« phß½ng di®n ån, m£c thì th§t không ai ð£c bi®t quan tâm ðªn th¥y. Trß¾c kia ðÕi khái th¥y nghe ng߶i ta k¬ nhi«u chuy®n v« ðÑc hµ pháp vi Ðà B° Tát, nên gi¶ th¥y chï biªt tin thª thôi!

Mµt hôm sau khóa l­ t¯i, Ng÷c Lâm tr· v« phòng thì th¤y mµt ng߶i ðang n¢m trên gi߶ng cüa th¥y, nhìn kÛ th¥y m¾i biªt ðó là sß huynh Ng÷c lam ðã biªn m¤t m¤y hôm nay.

- Sß huynh! Sß huynh ð¤y à! L¥n ð¥u tiên Ng÷c Lâm g÷i Ng÷c lam mµt cách thân m§t và cung kính.

- »! Tôi ðây!

Ng÷c lam bß¾c xu¯ng gi߶ng, c£p m¡t sáng qu¡c.

- Tôi ðþi chú mà ngü thiªp ði; ðáng l¨ tôi ði lâu r°i, nhßng lÕi nghî ðªn ngày mai chú s¨ b¸ th¥y duy na m¡ng, nên phäi nán lÕi ð¬ báo cho chú biªt trß¾c.

- TÕi sao m¡ng? Ng÷c Lâm ngÕc nhiên höi.

- Tôi cûng không biªt tÕi sao, nhßng làm vi®c gì chú cûng nên ð¬ ý là h½n.

- Tôi chä làm gì nên tµi!

- Biªt r°i!

- V§y tÕi sao s¨ b¸ m¡ng?

- Tôi có cäm tß·ng nhß sáng mai chú s¨ làm cho cä chùa ð«u lÞ công phu.

- Sß huynh nói thª là thª nào?

- Tôi không còn thì gi¶ ð¬ giäng giäi, chú hãy c¦n th§n coi ch×ng th¶i gi¶!

Nói xong, Ng÷c lam ði ra cØa.

- Sß huynh, xin sß huynh cho tôi giäi thích rõ v¾i sß huynh mµt vài chuy®n!

Ng÷c Lâm không ð¬ ý ðªn chuy®n riêng cüa mình, trß¾c kia th¥y hay khinh th߶ng sß huynh, m¤y hôm r°i ðßþc sß phø chï bäo cho, nên lß½ng tâm thì ân h§n, th¥y tß·ng nhân c½ hµi này, th¥y tö bày lòng ån nån, h¯i cäi cüa mình.

- Sñ giäi thích hay nh¤t là ð×ng giäi thích gì cä! Ng÷c lam c߶i xòa r°i bß¾c ra khöi phòng.

- Sß huynh, sß huynh vçn còn ghét tôi?

- Ð×ng nói thª, t¤t cä sñ tình · ð¶i ð«u là hi¬u l¥m cä, ng߶i ta biªt cån cÑ vào sñ tß·ng tßþng chü quan, chÑ th§t không có gì ðáng ghét hay không ðáng ghét!

Ng÷c Lâm nhìn bóng Ng÷c lam m¶ trong bóng ðêm.

Nªu trß¾c kia mà nhß thª thì Ng÷c Lâm ðã m¶i ông anh ra khöi phòng tñ bao gi¶ r°i, song hi®n gi¶ thì Ng÷c Lâm ðã biªt sß huynh Ng÷c lam b« ngoài tuy tö vë bình phàm, song trong tu m§t hÕnh cüa mµt v¸ B° Tát. cho ðªn hôm nay Ng÷c Lâm m¾i th¤y l¶i nói cüa sß phø chÑa ðñng mµt triªt lý sâu xa. Th¥y tñ trách mình trß¾c kia cho là l¶i nói cüa Ng÷c lam là hàm h°, r° dÕ, th§t oan u±ng cho ng߶i.

Lúc n¥y Ng÷c Lâm tr· lÕi ng°i phân tích nhæng l¶i cüa Ng÷c Lam. Ông nói sáng mai Ng÷c Lâm s¨ làm lÞ công phu cüa m÷i ng߶i trong chùa, lÕi bäo th¥y phäi c¦n th§n nh¾ gi¶ gi¤c, và còn nói ngày mai th¥y s¨ b¸ m¡ng næa, nghî mµt lát th¥y chþt hi¬u ra.

Ng÷c Lâm cho r¢ng sß huynh biªt ch¡c sáng mai th¥y s¨ ngü trßa, không nh¾ gi¶ gi¤c ð¬ ðánh thÑc m÷i ng߶i d§y lên khóa sáng, cho nên nói lÞ công phu. Vì ngü trßa tÑc là không làm tr÷n b±n ph§n, mà ðã không tr÷n b±n ph§n thì ðß½ng nhiên là th¥y duy na s¨ khi¬n trách. Sß huynh quá lo xa. Ngày mai mình s¨ d§y ðúng gi¶, không sai mµt phút, làm cho l¶i phöng ðoán cüa sß huynh tr§t l¤c ð¬ tö cho sß huynh biªt mình cûng không phäi ng߶i vô døng!

Trß¾c khi lên gi߶ng ngü, Ng÷c Lâm nh¾ lÕi l¶i nói cüa sß huynh, th¥y lÕi nh¤t ð¸nh không ch¸u n¢m, cÑ ng°i ch¶ cho tr¶i sáng ð¬ ði ðánh thÑc m÷i ng߶i, khiªn cho sß huynh không th¬ coi th߶ng ðßþc th¥y.

Nghî thª lòng Ng÷c Lâm càng ph¤n kh·i, th¥y ng°i xem kinh ðþi cho tr¶i sáng.

Ðêm khuya, gió lÕnh cänh chùa tr· nên t¸ch m¸ch, thanh u không khác gì lãnh cung cüa mµt Vß½ng phi thu· xßa, mµt mình Ng÷c Lâm ng°i trong cån phòng v¡ng vë, ng÷n ðèn d¥u lÕc töa ra mµt ánh sáng m¶, vàng nhÕt, hình bóng cüa Ng÷c Lâm in trên t߶ng, mµt mình, mµt bóng v¾i chiªc gi߶ng, ngoài ra không còn v§t gì khác.

Ng÷c Lâm xem kinh hoa Nghiêm, th¥y ðã hªt tß tß·ng vào chân lý viên dung vô ngÕi trong hoa TÕng thª gi¾i, th¥y th¬ nh§p ðßþc trí tu® sâu xa cüa chß Ph§t và B° Tát, sau th¥y lÕi nghî ðªn tinh th¥n c¥u ðÕo cüa Thi®n Tài аng TØ, nåm mß½i ba l¥n ði tham h÷c, lòng th¥y kính ngßÞng vô cùng!

Th¥y xem ðã khá lâu, nhßng ðêm ðông dày ð£c, vçn chßa th¤y tiªng gà kêu sß½ng. Ng÷c Lâm th¤y tinh th¥n möi m®t li«n g¤p quy¬n kinh lÕi và ng°i nh¡m m¡t tham thi«n.

Th¥n trí Ng÷c Lâm tr· nên hôn mê.

Th¶i gian nhß mµt giòng nß¾c chäy ð«u ð«u, m²i kh¡c m²i trôi qua.

Tr¶i ðã sáng rõ, Ng÷c Lâm vçn còn t÷a thi«n!

- Cµc, cµc! M· cØa! Tiªng th¥y duy na oang oang trên Ph§t ði®n.

Ng÷c Lâm b×ng tïnh:

- A! Chªt chØa! Sáng tr§t ra r°i!

Ng÷c Lâm vµi vàng và làu nhàu lên m· cØa chính ði®n.

- Ngü nhß chªt giä ¤y! Bác nhìn xem, bây gi¶ là m¤y gi¶ r°i?

Th¥y duy na tr×ng m¡t m¡ng Ng÷c Lâm.

- Tôi nh¾ l¡m song trót lÞ. Ng÷c Lâm tñ nh§n l²i.

- Hß... Tr¶i sáng thª này mà chßa d§y dánh hi®u, còn bäo là nh¾. G¥n ðây tôi coi bµ bác cûng không khác gì ông anh quý cüa bác, chï ån v¾i ngü!

- Tôi ðâu sánh ðßþc v¾i sß huynh tôi, xin th¥y ð×ng quá khen, tôi và cä th¥y næa, chúng ta còn kém ng߶i xa l¡m! Ng÷c Lâm tö ra không ch¸u.

- Bác dám láo v¾i tôi à?

- Th¥y duy Na, xin th¥y ð×ng gi§n! Trß¾c kia tôi cûng nhß th¥y, chúng ta ð«u tñ phø, cho mình là ghê g¾m l¡m, kÏ thñc chúng ta ð«u là nhæng ng߶i kém cöi! Nhæng ng߶i th§t hi«n tài thì ta lÕi cho h÷ là vô døng, ðó là ði¬m ngu si cüa loài ng߶i!

- Gi¶ bác lên gi÷ng dÕy ð¶i hä? Th¥y duy na cáu thêm.

Ng÷c Lâm không nói næa, ðªn c¥m chiªc dùi khánh ðóng mµt h°i. Th¥y duy na ðÑng m¡ng theo, nhßng Ng÷c Lâm giä ðò nhß không nghe.

Trong lòng Ng÷c Lâm nghî: sao sß huynh biªt hôm nay mình nhÞ gi¶? Và sao biªt trß¾c th¥y duy na s¨ m¡ng mình? Bây gi¶ Ng÷c Lâm m¾i nh§n thñc sß huynh không phäi là ng߶i t¥m th߶ng!

Ng÷c Lâm ði tìm sß huynh, nhßng không th¤y.

Ъn t¯i, ng¤t ngß·ng nhß say rßþu, sß huynh Ng÷c lam bß¾c vào phòng ngü cüa Ng÷c Lâm.

- Sß ð®, làm chú bñc mình quá hä?

- A! Sß huynh! M¶i sß huynh ng°i, Ng÷c Lâm ðÑng d§y.

- Tôi không có thì gi¶ ng°i nói chuy®n v¾i chú, tôi có vi®c phäi ði ngay.

- Sß huynh, sao sß huynh biªt hôm nay tôi nhÞ gi¶?

- Tôi cûng không biªt!

- Hôm qua sß huynh nói rõ ràng nhß thª mà.

- Chú cho là rõ ràng thì nó rõ ràng. Tôi bäo chú hãy c¦n th§n gi¶ gi¤c, mà chú sþ nhÞ gi¶, kªt quä là nhÞ gi¶ th§t! Ði«u ðó chä có gì lÕ cä!

- Sþ nhÞ gi¶, ðâm ra nhÞ gi¶ th§t! Ng÷c Lâm suy nghî câu nói cüa sß huynh.

- Sß ð®, tôi xem chú có vë còn th¡c m¡c mµt v¤n ð« gì?

- K¬ thì tôi còn th¡c m¡c nhi«u v¤n ð«, xin sß huynh chï giáo!

Lúc này b¤t cÑ Ng÷c lam nói gì, Ng÷c Lâm cûng sung sß¾ng tiªp thø.

- Không! Ng÷c lam nhìn chiªc áo bông m¾i trên mình Ng÷c Lâm - G¥n ðây chú lÕi có thêm mµt v¤n ð« chßa rõ ràng trong ð¥u óc chú!

- G¥n ðây? G¥n ðây thì có ng߶i ðßa thÑc ån và chiªc áo này cho tôi, tôi không dám d¤u sß huynh, có l¨ là vi Ðà B° Tát giúp ðÞ tôi chång?

- vi Ðà B° Tát giúp chú? Ha... ha...! vi®c lÕ! Tiªng c߶i cüa Ng÷c lam phá tan sñ tînh m¸ch trong Ph§t ði®n.

- Không phäi vi Ðà B° Tát? Ng÷c Lâm ðö m£t!

- Chú có mu¯n g£p v¸ vi Ðà B° Tát ¤y không?

- Làm thª nào g£p ðßþc?

- Ði«u ðó r¤t d­, ngài ðã ðªn tìm chú nhi«u l¥n, ð«u b¸ tôi cän lÕi; ðÕi khái ngày mai ngài lÕi ðªn tìm chú, ðµ g¥n trßa chú ra ðÑng giæa ð߶ng phía ngoài chùa mà ðþi, chú s¨ ðßþc th¤y, ha....ha.... vi Ðà B° Tát!

Nói xong, không ðþi Ng÷c Lâm ðáp, Ng÷c lam c߶i xòa r°i bö ði, Ng÷c Lâm ðÑng thçn th¶ trong giây lát!